t» 






CONCILIUM 

MEXIC ANUM 

PROVINCIALE, 

CELEBRATUM M E X I C€ 
Anno MDLXXXV. 

PRiESIDE-D. D. PETRO 
Moya de Contreras, ArchiepiE- 
^^pOeiurdem Urbis. 

CONFIRMATUM ROM^ DIE 
XXVIl. Oflobris , anno 
MDLXXXIX. 

ET POSTEA JUSSV. REGIO 
cdituny Mexici a^hito MDCXXII. 
Sumptibus D. D. loannisde la 
Serna, Archiepifcopi. 

' AnM"MDCCXX^ 

i Cutij Privilegio Regis. 



AMPLISSIMO VIRO, 

OMNIGENA ERUDITIONE,’ 
ac difciplina ornato , genere «que , ae 
moribus praeclarirsimo, 

ILLUSTRISSIMO DOMINO D. D. lOANNi 

Oomciio Parada , Salmanticenfis primunv Acade- 
mi®, in Sacra Thologia Dodori/ibidetnque ad Phi- 
' lolophi® Catliedratn evedlio : Mexicano dcin Canoi 
tticoTandem a Regis HifpaniarumConfilijs, 
lucatani®, Cofumelis , & Tabaci 
Epifcopo mcricifsimo. 

^ ioannes Baptifta Mkallius S. 

Q Uum nihil mihi , vel gratius , vel iucundiui 
pofsit contingere, quam de te,t;ir amplifsi-i 
, aliqua Ki re bene mereri; quippe qut 
©fficijs , munificenrije , atque humanitati tua; , om- 
nia bona ,remifet«iiiarem , fupelledillem , vi^um, 
quin & raemec ipfum , multis tibi ab hinc annis in 
cliencellam , ac 6dem commendatum , acceptum 
habeam , gratifsima mihi oblata eft a te occafio in 
praElentia , vt mea quali qUali.ppera , ac minifterlQ, 
pofsini tibi placere. lufshii mihi per cpidolas eme- 
rit® ia America datas, vt curarem edi Parifijs Con'** 
filium hoc Mexicanum. Quam iniunxifti curam, ad- 
hibui (ane^ multis inculcans, aeque Impopunis litte- 
a 2 ris. 


ris , vt qb«m pjafgsfe^ a-jqwg aco^ 
luceai. Nam , vcmi^m mtam cibi optempcrandi 
eum %tnpia vo!uj?tace qo^njund^iv^^ 
luanlmumfenipeiiuduxi,,^ 
fU§im({>;,' ac fapleutiisimo >,3rquete^ 
m9S.elGquentifsljripj placere ;quicuraqucpdfsluc,fc 
pUt)f.fgelices cxifllrnent upcc{re,lijC.Ea.eaim cft apud 
apci<i excerps percelebns npminis tui, famaj 
ea plec^tis , Religioins,> jnte^ritatiSj , prudcuci^ 
fii^ulari cua virtute, caqfiliov ac fapkutia, &qu^^^^ 

I ca{jut elt omnium , Paflor|i!is, 0 jf%i|,q^r| j-3^^ 

; tia comparata , atque auda , vt ab y^roqpe orbe te 

1 ' omnes admirentur, & crebris , fumniifqiie to 
‘ perfequantur : Tum maxime, quod (blus cx yni^'ecf 
i fa America ad editionem hanc jt^cxpcnl^ tua^ jteran- 
j <130:1 appuleris animum , quam icilicet totb d^^ 

; f V^fsitn* regionis ordini Ecciefiafttco;( proi^t eQ, 

■ ! &pofiEis-mortalium curis . ad *tejna iutenti/simu^) 

! Vtilem admodum , ac necejrariam forepxiftimave. 

; [ j:is.= Intetim te etiam atque etiam rogo j 

i , vtmein tuoritm nunaero j ac ininiEc# 

.. i rio numquam non habeas ; aMm ad aneajnJaudem 
plurimum omnium referre exifiimes yeiim , fi oumi 
‘ obfervantis genere re perpetuo coiere nunquam dci 

i finam^ Vale. MacciciX. Raleadt februarias , anno 

MDccav,^:, - 


■^rrre 





lo.i T . icge-^. 

litieai ij?*. negHxcri neglcxerinCi F0K48. 

ih 5; 1 2.1cge i. Pol.i 94.liMa i 51^ 

di>Iarartique', Rge qbiatamque. Fol. i jo. iinea I3* 
dfecrettimVlegt 3etretorum. Ibidetti lm.17. vefiitii 
!&g^ vcRIcu. Fbhi Ti . lin. quavis, lege quamvIS; 
Fbh 17 T'; §i2 .liii.S. pro fe daht,iege proeedant.FoK 
16 ^ in ntafginevlin. i .kx.lege texi Fol. 1 86.1in. 1 1 . 
& t4.TeaxcaUenfi,lege Tlaxcalknfi . Fol. 1 98 din.^'^ 
remaneant, lege remanear. Fol.305.lin. 2. dufta,iege 
itixta. F0I.266; Hn.i 5i hofpitione, It ge holpjtlo ne^ 
FdKW j .fin. 5;CapeUc, lege Capellae. 'Fi n.7 . in ftitutej, 
le^e Inftrtoc*^ Litkp. annexe^ kg.annexae, FoKiao;- 
in marginali 19. 60^8, lege <J<58. Ibi lin. i7. §> S» 
induant, kg^indtiafc. FoLi 54.1in.i 8. intra, lege ihi 
iTra.Fol.' §. 5. lin. 5. Parochia H muflcre ,4tgd 
Parochi eliiniriare.Fol.s 70. lin. 34'. vocaverit, lege 
Vai^tit* Fot. '54'4< linea 1 2 . praeipietidam , lege 
|n?fC?pi4ndatrrFoT.*3 1 5.!n margine, lin. 17.!^. kgi^; 
FtdVF^d^irni I dhdu6f a,lcg.induta.'Fol, j 2 2i.lin. 23 ; 
nb haiYc, lege ob hanc. F0L3 jp.liriia.iuflkiahijlege 
i5!ftfrti.Fol.‘j57.!rn.5, eru^Ulege eruti. Fol. 401. 
Siirtrf^.Gfcriens.lcge ClerIcis.F0l.407.lin. 1 1 .remittit^ 
lege remittat. Fol. 422. lin. 24. facere, lege facertf; 
F0I.423. lin.i 5. deemonium, leg. damonum. Fol. 
45 5.1in.p.& ro. pr£Efcriptis,!cg.pr2EterItis. F0I.459, 
liQ.j^.cciam, lege tam,Fol.468.Un.i. edcanc,kge 
9 j rc-s 




1-edeaftt, 501.491. . ftamfla, lege fltota;; Fol. ' 

51(5. lin. 5 . ludicutn, leg.Iudrcem. F0I.547. lin.12. 
indignerint, leg, mdiguerinc. Fol.5515.lin.r4. abitu, 
lege obitu. FoL495,lin. 1 5 .lamentatlum,leg.lanKn? 
tanfktt). Eoi. 557.110.4, fato, 5 



IN- 


rm' 




IN D E X D E C R E T QR 

Concilij Mexican^ 


T ‘tberL tituU I. De 
I i Summa Trinitate, 
& Fide Catholica, fol. a. 

§. 1. De Fidei profef- 
fione, ibi. '• 

. §. I. De Praedicatio-, 
ne verbi Dei , fol. 4. & 
fequent. 

if. I. De Dodrina 
Ghriftiana rudibus tra- 
denda, fol.8. & fequent. 

§. I. De Sacramentis 
Dcxftrinae Chrifiianae ig- 
naris non adminiftran- 
dis, fol.i 5. & fequent. 

De lmprefsione,& le* 
ftione librorum , I. 
fol. 1 7. & fequent. 

De impedimetis pro- 
priae falutis ab Indis re- 
movendis , §. I. fol. iPi 
-& fequent. 

Libri primi titulus fe- 
cundus de Conftitutio- 
nibus. 

. Wl 


§. I. De AuthoritatC' 
decretorum , & pnbli^ 
tione eorum, fol. aj. 

Libri primi titulus tec-» 
tius de Referiptis. . / 
§. I. De Obedientia,^ 
exeeutione referiptis 
Apoftolicis debita * fol. 
2^. & fequent. 

Libri primi titulus 
quartus,de Etate,& qua- 
litate Ordinandorum, & 
praeficiendorum. 

if. I. & fequentibus 
de Scientia ad Sacros 
Ordines , & curam anU 
marum neceffaria , foL 
3 j.& fequent. 

Dc Vita , forma , & 
moribus Ordinandoru, 
§.I.8ifeqq.fol.38. ■ 
De Titulo Benefici), 
autPatrimonij , §.1. & 
feqq. fol.40. 

De modo conferendi 
84 Or- 






%ohtJimacIa,f .iJ&feqq. . Betfoej* loA^hiepIp 

t CGgatuiMexicaiw ab Iw 

^ PtwWeatindi-titufcs lufirifsImaMerropQlita,^ 

q.ulncus,nifc T«ftibos, 8£ no. 44 fi§flat®> foKiSy. 
pfbbatioaibu$ i & Pctfon* a Revsr^ivi 
fe(|qv fol a'4?; ‘ j i difsiino Epiicopo Gi^a» 

tenul^tifi io fuo.EpHco- 
fextus ^de Schtfcrttpi & pafu dcfignatae, ibid. . 
SOiia«Ecar*v i|.I.& £:iiq. j Perfon» a Rcvcren-:? 

<: 4*J difsimo MeohoacaneuS 
.offeibd Xequndi «kulus in ioo Epifcopatu defig;? 
leptimuSjde App^Uatio-^ qarae, tb!. 

Bibas v,&'K.eofaoidaibu Perfon* deputataeio 

i.> & leqqi fuoEpifcopatu aRcvecIrt 
foJi45Pwi8 .Vi - ; difsimo Epifcopo Tiax- 

- Libri tertij tihiluspri- csUenfi. , ibid. j 

rousyde Offieio Epifco- Petfqns depuma. ui 
porum, & vit* purkal-e. fuo Epifcopatu a Reve- 
Mo-Dtokis.vqux ad pro- rcndksimo Epifcopqlu- 
priam Epifcopi 'p^rfo- catanenfi, tol, i 8 t|. k 
cara pettiocBS, jf*L fol. Perfoo* deputats iti 

4(?4<> - i. fuq EpICcoparu a Rev'c.t 

• De curafubdicorum, reiadifsimoEpilcopoXa" 

iSfiproprise fatnillse v §.I. lifcopenfi, ibid . *_ 

&.feqq.;fol.i67l - <*. ' PerfonK deputata ki 

13 e.rD c«ra, fuq Epifcppatu aReve- 

§. I»& feqq. foL, id?., redifsimqEpifcopoGua- 

• .DciVifitatione propria xacatieofi, ipidem. i . 


Provincia, I.;&deqq. 
4bi,l7i. 


,Libri;te|:ij titulusie,- 
, . cua- 


' f 


cand«g , de Qfficio Re- 
^toris, ^ Pieljiani. 

De Officio Parochi, 
& DoArin® cura, 

fcqq. fol.iSS. 

• pe Adminiftratlone 
Sacramentorum, ^.I. & 
fcqq. fol. 190. 

De Vigiiantia, & cu- 
ra circa fubdi cos, pra:fer- 
ttm in Saeramentoruin 
recepeione, §.I. & fcqq. 
fol.192. 

De Solicitudine prse- 
ftanda,vt peccatis reme- 
dium adiiibeatur, JiM. & 
fcqq. fol.zor. 

pe his, quat ad paro- 
chos Indpirum atdT>eRt, 
§.I.^&feqq. foi.^q^, , 

^ Libri tercijtiEH^us rer- 
tius,.dc Peneficiatis Ca- 
thedraluim,& Paroebia- 
tutii, & eorum offici js. 

De AfsifienciaBenefi- 
cistorum divinis officijs 
debita, $.1, Sc feqq. fol. 




211 


Libri tertij cicul.^uar- 


Officio Sacbriftatj 

if. I. & feqq. fol. j t5. 

Libri Certij titiihquin- 
tus, de Vita,& bonefta*» 
te Qerieprum. , 

D^ Clericorum habk 
tUi Sc cultu externo, §.I, 

& feqq. fol.217. 

. De Evitandis fpc6fas 
culis vanis, & a^fieinibu» 
profanis , §. I. & feqq. 
£01.235. - i 

DeLudis Ckricjs proa 
hibiris,,§.I. &,feqq,fbJ» 

Dc vfu frequenti Eu- 
chariifia , §. I. & feqq; 

^ ,;q4 

Libri tertij ckolus fex^ 
tus , de Clericis non- rp- 
fidfntibus, §. L &rfcqq. 
fol.lj.5. 

Libri tertij titulus fep- 
timus,dclliliicucionibus, 
& ture Patronatus, §. I, 
&leqq. fol. 240. - 

Libri cerri j rituliis oc- 
tavus ,, de RebusLcde- 
fia: confccvandis, alienan- 
dis. 



■ Libri tettlf 

deBaptifmOi^ .!.& Ceq«ii 
fol.;?b5. ■ ^ 

Libri terti) cit. XVIlf/ 
de San<9:iftitno EudHa*^ 
ri ftiaESacramento ,& eius 
cuftodia, if .I.St feqqdoL 
3op. 

Libri terti) tit.XVill. 
de Reliquijs , & venera- 
tione- Sandorum,& Te- 
ploruin, feqq. fol. 
314- 

‘ Libri terti) titul.XIX. 
de Imrrtuoitate Ecclefia- 
rum, & Clericorum, ii I. 
&feqq. foU 323* ' 

Libri terti) titul. XX.- 
Ne Clerici, vel Monachi 
negotia laecularibus ftf 
knmifceant, § .I.fol. 328. 

Libri terti) titul.XXl. 
de Obfetvatione ieiuno-J 
rum i ii. I. & feqq.foL 

Diesi quibus leiunare 
tenentur omnes huius 
Archiepifeopatus & 
Provinciae ptriulquefc 
xus, 


dlSjVCi hbbi fcqq. 

Librhtert!) titulus 00- 
T'eMmbncis,’ & 


yltimis voluntatiiWT^, $. 
L^''^ 4 cqqi fohSPfl'.- - 
• 1 ^ E^ri 

cimus, de Seporturis des 
Erneis . Sff totra 
§vl; '& fcqq. fol;2'5 6 . ' 

Libri certi) titulus vn- 
decimus, de Parochis, 
§i'1i & feqq. fol.ad 2 . 

' Libri terti j titul. XII. 
de Decimis, & Primitijs^ 
I. & feqq. fol. 264. 
Libri tertii titul.XlIL 
de Regularibus , & M6- 
nialibos, §.I.& feqq.fol. 

: Libri certij tituUXIV * 
de Religiofis, & pi|s do- 
mibus, ii!‘I. S: feqq. fol, 

^ . ' j 

! Eibri tcrid| tlcuLXV, 
de Celebjpatibne Miffa- 
Divinorum Offi* 
cioram,§.I. & feqq. fol. 


m 







tMvfoli;j^:^',..iiA .o,,. A 

> >Djes , ^(M^> 0 Si Iridi le- 
^ tfebMtttf t xf Cb n - 

flitiittiohe feeticis rccor- 
dm^m PauKPapsETer- 

■ Libri quarti tituius 
primus , de bdpbnfaUA. 
boSi& Matrimoniis JM. 
&feqq.ibl^jp. 

Libri quarti titulus fei 
eundus , de Cognatione 
Ipirjtuaii , alijs matri- 
nionij iiilpedifxiebtis. 

jtibri quinti titulus 
primus , de Vificationi- 
buSj^,L& fcqq; foL j'5 2. 

, fibri' quinti titulns' 
fccuduSjde CaiumniatQ- 
ribus, ^vl.& feq.fol. jdb, 

• Libri quinti titulus 
tertius , de Simonia,^.L 

& leqq. fb%<55,. 

Libri quinti titulos 
quartus , de Hatreticis, 


fefbs de ^ortilegij^ 

I. ^^'feqq. fol j^yv’ ' ' ' 

Libri (juinri “ dtUlug 

feptimus , de Maledicisji 
jf. i. & feqi' foi. ' f 

Libri quinti fitolb^ 
brSiydS' , de Inliirijs , & 
damno dato, iT.I. &feqV 
foI.?8r, ■ ' « 

Libri quinti titiiltTS 
nonus , de Poenis, jf; L 
& feq. foI.jS j. 

Libri qiiihti A titulus 
decimus, de Concubinai 
tu , & potnis concubfnau 
ri6rum,&lenortan,;^.I, 


. ■ 'Li bri qiiiiid ■ 'trrbhis 

vndccimiis de Se%£Wir‘ 

tia : tfxfcom/hunicatKjdis, 
iF.I. ;St (cqq. foli‘^^ jr 
, ^ XcttipiK /feff^timtfsS^ 
dtVinIs,'fol;4oTV-' r 
. . Libri quirititittiliXlT. 
de pognitcr)tijs,& remif- 
fiqnibifs, fcqq.fbl.' 

;■ ■ -:r.' ■ 

Cafns Epifeopis re-’ 


. ,! £?6iomniium^ 

quoquC 

^‘pi| Vpfecvatuc f luHC 
Jj*,»,tp|.4l2..J || s 

ScatP£4; ordinata^:, a 
Saix<^^ (^oociUo. Pro^ 
vinciali Mexlcano III. 
Ann.Pni-MDLX^OtV . 

^ picEfcripto S4CC0- 
fan^i Condii) Triden, 
U),]^d£C't eto, feff.2 4,cap. 

a^iid^Reforw^^^ 
ter a. ,. . 

'V Revifla i Catholica 
Maiel1ate,&.a Sacrofan- 
^a Sede Apoftolica con- 
firmata. Anno P-omini 
MDLXXXlX.fol,,4i(5. 

Eredk) Ecdclix Mcr 
xicaus ,.qux^eadeoi cll 
cum ccECcris ciufdem 
Provinci*, foi*420. 

SMcutorum pars pri- 
ma, fol.462. >, - 

Cap.I. il.l. 8ifeqq. 
Cap.IL jl. I. & kqq. 


Jpe Joco 

Cap. lll. de Pceandii 

& eius prseemineptijs^ 
^ J. & feqq.fal 472* ' 

, Cap.IiVide ArcWdiaa 
cono., §. ynic. foU 476» 

Cap. V. de Cantoris 
officio, ac dignitate, §.I. 
&feqq.ibid. . ': 

■ Cap. VI. de Seholafii 
rici dignitate,^^vnic.foE 

478. , 

Cap.yildeThefaua 
rario, .§. ynic.fol.479,!> 

Cap, VIII. de Cano- 
nicis, §. vnic. fol. 480. 

Cap. IX. de Integrisj 
ac dimidijs pottionaris^ 
fol.481. §.I. & feqq. 

Cap. X. de Decimae 
rqm partibus ad Pr^t» 
lacurn, capitiiUmi, fabri- 
cam , hofpicale , & fec* 
vienres pertinentibus, §i 
vnic. fol.482. 

CajJ. XI.de For/na in 
admittendis ad pdfief- 
fionem Prxbcndacis ha- 
bendam, §,L & fcip fol. 
48^. ' Cap, 


,Cap. 


'rmjrESr 

XII. de Modo Cap. XVIL de Ordii 
ne per capitulum capi- 
tulariccr egr'edlens< fc^ 


ad hoc , vc Prtebendati 
noviter recepti fciant 
cirem otdas fervando, 
§* vnic. fol.491. 

Gap.Xm dc Hisiqna: 
Pribendati , & alij Mi- 
niftti in Divini Officij 
tnitu(lerio,ac Beneficio- 
rum.officiorumque ffio^ 
rum exercitio agere de- 
bent» §. vmc.f0l.4pj. 

Gap. XIV. Qualiter 
omnes Cathedraliiiiti 
Ecckliarnm, Pribenda- 
ti certis .'uini tempori- 
bus Cappas Chorigefta- 
ye debent, §. I. & feqq. 
£01.494. 

Gap. XV. deRefpe. 
diu , & obedienria debi- 
ta, Prxddenti, ac de eius 
officio , §.I. & feqq. fol. 

497; _ ■ - ; 

Cap.XVI.de His,qiijE 
cifemoniarum Magifter 
erga ingredientes Cho^ 
rum , priftarc tenetur^ 
& feqq, foi.501. 


vando, §.I. & feqq^foU 

5OJ. 

;Cap. XVin. dc Ma^ 
giftri Cappelii officio, & 
Cantoribus, §.!.& feqq, 
fol. 50 5. :> 

Statutotum psrs JecuHn 
da, 

Cap.LDeCapituys ih 
Ecclefia habendis fyilloc 
rumque tempore , & aft 
fidentix modo , §. L & 
feqq.fol.5I r. ; ‘ . 

Cap. II. Quomodo, 
& quando convocanda 
fint capitula ante diem, 
£. I. & feqq. fol, 5-24. 

Gap. lll.de C apitulo 
in Choro non nifi 'de le- 
vibus rebus habendo,/.: 
vnic, foi,5.2?y. ■ 

Cap. IV. de Genera- 
li Capitulo binis qeibufH 
que meafibusiiabendov 


• vnic. foT. 528, . ■ 
,»^;Cap.-V. deNegotijs 
graciam <y V «1 iottiriam 
<oncerfl€otibus, §. i. & 
fccjq. fol 529. 

. Cap. VI. Dc modo, 
<juo gratti in capitulo 
jk&s contradici potefi, 
.§. I. fol. 53 1. K 

Cap. VU, Quomodo 
negotium per fuftVagia, 
.conclufura , iterum tra- 
<!iari non pofsit,&, quan- 
do pofsit , §. vnic. fol. 
Ji3. 

, Cap.VIII. de Horum 
fiatutorum kdione, aut 
repetitione, §. vnic. fol. 
534 - 

Cap. IX. Quomodo 
inultae per Capitula res 
invicem remitti ne de- 
beant, §. vnic. fol.5^ 5 . 

Cap. X. de Secretarij 
Capitularis officio , & 
obligatione, §.I. & feqq. 
ibidem. 

Cap. XI. dc Sygillo 
Capituli, §. 1 , Sc Icq.fol. 


Statutorum pars tertiai 

■ ii 

Cap.I.de ijs,quaredii 
diruum decimaliumAch 
miniftratores ager^ de^ 
bent,§.I. & fcq.fol.540. 

Cap. II. de fficonor 
mis,§. vnic. fol. 541. 

Cap. III. dc Fabrk* 
bonis, §. vnic. fol. 543, 

Cap. IV. de Aniver- 
farijs , & Commemora- 
tionibus, §. vnic. fol. 

54 ,?* ^ 

Cap. V. de Scripturis 
Ecclefi$,& earum coflo.» 
dia, §. vnic. fol. 544. 

Cap. VI. de Candelis 
in die Purificationis B. 
M. diftribueudis,§.vnic; 
foi.545. 

Cap.VII. de Requiej 
eiufque vfu, & tempore, 
§. I. & feqq. tol.545. • 

Cap.VIII. de ijs,qus 
amittit, qui prttdiAa re- 
quie vtitur , §. vnic. fol. 
550, 

Cap. IX. de his, quae 
lu— 


lucrari poflunt Prsben- 
dad,qui a PrsElato occu- 
jJacur,§.I.& feq.fol. 55 1. 

StatiitorU pars quarta. 

Cap.I.de patkiir Prs- 
benciatis sfgrotantibus 
concefTo, §.L & feq. fol. 
J 5 i- 

Cap. II. de patitur, 
Prsbendatis extra CivI- 
.tatem coftcefTa > §• I. & 
feqq.fol.555. 

Cap. III, de his , qua: 
cum Prjebeodatis aegrd- 
cancibus in mortis peri- 
culo conftitutis agenda 
funt, §.A'nic.fol.557. 

Cap. IV. Qijomodo 
sgrotanti PraelatoEccIe- 
fiaflica Sacrariienta fine 
ininiftranda, §.vnic. fol. 
55 P- 

Cap. V. Quomodo 
Pra:bendatis Kgrotanti-^ 


bus eadem SacrawciKi 

mmiflfari debeant ^ 
vnic. fol. 5 < 5 o. 

Cap. VI. de Campai| 
narum pul fationcdefun- 
«ab Prdato facienda , §i 

I. & feqq. ibidem. 

Cap. VII. de modo 
fepeliendi Prolatum dcW 
funaum,§,I.&feqq.fol* 
5 <>2. 

Cap. VIII. de mod6 
fepeliendi Prsbendatos 
defoneSfos, 1. & feoo-: 
£01.5^5. . 

Cap. IX. de bis , qua; 
quilibetCapitalaris age- 
j-e tenetor in Prolati, Vel 
alicuius Capitularis obi- 
tu, §.vnic.fol. 5 6<?. 

Cap. X. de Iniurijs 
verbo , aot fado illatis, 

§.I. & feqq. £01. 557. 

CathalognsPrifuIom 
Ecclefia Meadcans , fof. 

574. 


padSi 



/ 



PRjEMO NITIO 
AD LECTOREM. ' 


Oncillum Mexicanam Prov#n«< 


ciale I. fimiliter & II. ciranter 
in hoc ill. nane exhibendo. Veruta 
neutrius eorum exemplaria , diu mul« 
Cumque qujefita , nancifei potuimus: 
ideoque nec licet indicare quonam 
anco , (i)b quo prasfide , aut circa quid 
celebrata fuerfnt.lccirco nos hocCon- 
cilium , quamvis revera tertium dici 
debuiflet, tum quod priprunn a<Sa der 
fiderentur tum etiam quod vlcimum 
fit, abfque natpero edere duximus. 

Porro Concilium Burgenfe itidem 
Provinciale citatur in hoc ipfo Mexi- 
cano : fcd quodnath illud fuerit, a quo 
Archiepifeopo eius clarifsimsE Ecclefis 
aut quo anno, incertum no- 
bis ett; cura cius A(^a , vel perierint,'. 


V.&V j VCI 14 J VlUO XaVIc» ^ V vi pVf IVl iliv.ji' 

vel^ lateant. : REVERENDiSSlMIS 
PATRIBUS , AC DOMINIS COEr. 
EiSCOPiS AC COMPROVIN-^ 





(a) 

Matth cap.ii, 
79. 

Cant* 2«^ 5. 


Ambr. llb. 9. 
iii Ctxo» ioan. 


Plut^rch. in 
•p^aphteg. U- 
€€»n. 


CIAUBUS NOSTRIS , CAPITU^ 
tiS CATHEDRALIUM ECCLEi 
SIARUM ,PARaaftS,AC Visil, 
VERSO StATXJI ECCLESIASTI-, 
CO PRQViNCliE MEMCANiE. 

IO ANNES DE LA SERNA; 
Archiepifcopus vtramquc falutem 
in Domino precatur. 

N On fatis ad perfedura prudetji 
tifsicnus ille pater- familias opus 
fuum perduxilTcc vincam plantando; 
fi plantata fepe non circumdediffet:(a) 
Singularis enim ferus depajceret eam's 
vindemiarejpt , qui pratergrediuntup 
viam y,0“ vulpes parvulf demoliren- 
tur, Sed ne in ea excolenda locatus 
labor in cafum focccdcret » vallo mu- 
nivit , turrim appofuit , Ifii) verticem 
( fcUicet ) legis attollens ; vt ficinfiru- 
(Sta maceria tutatam agricolis locaret. 
Quis enim eorum ita dexter in exco- 
lendo , tam patiens in fufiferendo, tam 
audax in refiftendo, tam tenax in per- 
feverando , tam fortis foret in perfe- 
quendo fine legum adminiculo , fine 
decretorum inexpugnabili praefidiof 
Ici Cum gluriHut dmieqi oporui 

' jw 


^ulu^eritre plttribas intettiitN^A 

quifquc cntni frias' obtetnperaj: volua- 

taci , ii voluptati „ prodiv^^ fune adi 

malum fcominum appetitus, nec a pro- 

pofito vnquara defiftcnt , <iohec ad 

effc(ftuni ^ placita perducant. Magnum 

.ergo , & indignum chaos , cruculenta- 

,quc corifufio humanam hanc focieta- 

tem turbaret. fd) Tot ^ thntoramque, ... 

qa<e C celefles largiuntur^ donorum,<l> pju tar«. *i 

bonorum non ejfetfruitioy velv/usre- Prln. h doa. 

bius fine^ lege , fine iuftitiay fine ri£lo~ 

ve. Ideo ergo vineam fuam f*pe clr- 

cnmdedit, id eft, Ecclefiam lege valla- 

yifj & ftabiiivit, quae rebelles cogeret, 

petulantium audaciam cohiberetjpra- 

tergredientes viam , ne vineam con-^ 

culcarent , puniret. Nullum^ue ma^ 

ius bonum huic fua: familia potuit lo- 

cuplex in mifericOrdia tribuere, quani 

legis propugnaculum, quo homineS^in 

officio continerentur , gladium hunc 

ancipitem,(^o tyrannorum vires frati-,* 

gerentur, divin* voluntatis exprefsid- 

nem, qua ic)fiervus fidens voluntatem 

diotniniyfiaxiiity ne vapulet i ideo fami- C®) 

liarifsimus domini Moyfes in fignura 

magna erga fe dilc<aioriis pofirilabat: ■ 

Si invm gmtani in etalistu^fifiife 


(f) 

Pftlin.j 


_ , (P5) 

X. ie ttanfmi 

gratione. 


■%it'e(h’ ; t'u'gtiii<>. ^3gidiHetindi4isfi^i«i 
qdarij & noti diviilid^e 

• '^diaTita£em‘ do»flaitii ? =M3^nafln;:jl&|o 
i30n«hvWrteffi'plarttat«y 60^^ 
'cnmdatam ; 1«:tiitsittiarn «oloftfe v&^ 
luntati dbrtiim €X |>fejefcripto'pafefe 
"•Vtile ett aminipadSffltit»»' '8c dy&Ol^ 
'ab effrsfnatis apperitas uifuWbos^dtM- 
'beri falutari ilia vtolenoaiiquamJfdgt\1s 
vates pdftolabat; (> i)ln camOi& fra^ 
‘» »i? maicUks eorutn- eonftringi-^-qm 
non agprdxifnant iid ' tit Cantumi & 
frsEntim appellat fcriptm-ae leges , & 
priceptst , quibus ab isftItutofuperbSfe 
hominum voiuhtarcs arcentur , ne iti 
pr^fepis ruant , innatae foperbi® calca- 
ribus asis , qua coritta*Fas 
' aditi ordinatos rnunc 8fle<Sus.Ide6 TiP- 
. »d:^ofum doctifsibiasPhilodicebafifg) 
'' Qaod ieid fmper ftigmt ’■ tum/upei^^ 
bis, Quafi hoc fit proptrnm illius muc 
nus,devio fuperbordMltominum 

61ui refiftere-, iliorum 'le e^jecotionl: 
bppbnendd , prxccjttorum habenis n# 
caderent, detinendo;l^oa ergo ad per-* 
fc<9um duxiflet opuS fuum pater-Artii— 
lias , fi vine* plancarx contentus , de^ 
yaiib, & fepe ROiifuilfetiFoUQtus. i ^ ^ 

yi-5 


jied ‘^'athoKc^EcckSse vberiori £34 
?J<>i^yHiTp3nia videlicet jfcecutidifsima 

tert^mika^ 

f^itudinh traoftulit fapien- PCtlm,;ff 
jiitWsmus pater, gentes , & plan- 
-*awit eam abolito idolorum cultu , & 

/Agatis IdololawiaE tcDebrls, folerti cU«i 
jra» & indefeffoaninio (anAilsimorum 
rVirorum Sacerdotalis Ordinis , tatn 
Sascalarinm , quam Regularium inftH 
-tutorum, quibus, vineam plantandam, 
excolendam, 8e propagandam locavit. «y 
jfi) Sed vt novellae plantationesin iu- pHiiinVi434 
Sfentate fua proftindas radices iace- 
»ent, & vberiores fr«<Jl:us magno agri- 
colarum labori ^ conatui fuccede- 
tcnt 5 opus fulti vtcondenfa legum fas^ 
pc circumdaretur , quarum aliae opera- 
rios dirigant in cultura , alia ftirouleac 
ofckantes iaiminUlerio , & indebite 
illud tra<9:antes compefcant.Quod cum 
optime perpendiflet dominus Petrus 
Moya de Contreras>i,pr2dece!Tor nof- 
ter i viri iuce mille titulis, & nominibus 
Vcnerandns>. quamvis gravifsirois de- 
tentus curis , & totius huius Regni gu- 
bernatione occupatus , Provincialem 
Synodum coegie;, jn gua du^jfsimi 
:irf ' £pifd 


Epifcopl Coinprov|nciales 
tunt, quorum maturo Coii cillo, & qua 
fdmm^ pcadict erant j prudentia, muni-* 
cipales leges fuerunt condita , Boirifo* 
nantes quidem Patrum ■‘Antiquorultn 
dodrina , Sacrorum Cr«icilioram de- 
cretk, iuri commuiii donformes , ma- 
simeqac regiortis iftius moribus, & ho- 
minum conditioni aptatk. In qua 
licet omnes , qui de itire Concilio iif- 
terfiicrunt, communiter infudarunt;n:d 
in ordinandis , & difporiendis decretis 
plus coeteris laboravit Dod:. D. loaft- 
nes de Salzedo, tunc Secretarius (imul, 
& Confuttor diefti Concilij , Sacrorum ' 
Canonum primaria: Cathedrae modera- 
tor, 8£‘in illa nunc emeritus, noftrae Mea 
tropolicanae Ecclefiae meritifsimus De- 
canus ; impofterum autem maiorum 
huius Regni Ecclcfiarum Pontificalem 
Sedem pro meritorum cenfura occupa- 
turus. Subiedlum fiiit celebre hoc Con- 
cilium integerrimae cenfurae Senatus re- 
gijlndlarum,de cuius licentia, & approi 
batione Romam translatum cft Apof-i 
tolica authoritate firmandum , in quo‘ 
quidem tantum temporis confumptum 
cft , vt iain antiquatum videretur , ifea' 
de medio fubUtuii|. Se4 cum adver4 


tlCTem , quod qob impares fune, vIreS 
aoftr^^ capam ErAvipeiam fuftioen* 
dam eo piuribus ^xilijs indigemusj 
quorum pjraicipua foiu didi CoHciJij 
deaeta,,: apUum non movimus Japi- 
dem,.nuifi fumptui, pepercimus, vt,v^ 
lumen hoc oblivioni traditum in lua 
cem prodiret ».p.rs]oque mandareturir 
Vtfic.a4dmn|utn agricolarum ope- 
rarioium manus perveniret , & tanto- 
rum .decretorum ope vberiores pro- 
ventus expe<^ar£ntur. 

.Xanti operis,, tamque neceflarij huic 
Provincix , gratix debentur bonx me- 
mori^ domini Petri , quo prxfidc tam 
vdies leges funt ordinatx , quibus to-i 
tiis hic novus orbis fpirituali in regi- 
nilnc guberactur^^Et erediderim, quod 
fton minus honoris, & celebritatis eius 
nomini fit deferendum , g nam ifiius 
nunquam fatis pro dignitate laudandi 
Fcrdinandi Cortefij huius novi orbis 
expugnatoris. Comparans fumus elo- 
quentis parens vidoriam Sal^minira 
Xhero jftoclis , & Solonis decretum de 
ludicibus Areopagitis conftitnendis: 
(K) Non minus praelarum bot , quam 
illuti iudicandum eft \ illud enim femel 

profuit , boefemper proderit Civitati, 

■ 14 


(K) 

>. 2 . (Mes 









Id enim profecto accomodari poteric 
huius Concilij ordinatieni. Et fi in crc-^ 
dibilia Cortefij facinora cum illius ce- 
lebratione comparentur , iure dicere 
pofsimus , non minus praeclarum hoc, 
quam illud indicandam efie. Illud cnin 
femel profuit , hoc femper proderit 
Provincix.Mihi autem pro tanto,tam- 
que vtili negotio nihil pofty|o i nee 
pro magna argenti fumma infumpta, 
nec pro labore impcnfo,quam vt a vo- 
bis pro grato obfequio habeatur : & 
qtsia pro omnibus laboravi.omnes nii- 
fci debitum perfolvatis pretium incom- 
parabile afsiduarum , & devotarum 
veftrarum precum. Quarum vobis cer- 
tas vices rependam , vt veftris meritis 
fpflfulti, poftpenfum rite perfolutum, 
fideli reddita villicationis ratione , in 
Domini gapdium mereamur intrare; 
in quo valete vt opto. Mexici quinto 
idus Sepcemb. anno Dni. MDCXICID 


lonma Arebhpifco^Hs Mtxismusi 






IN NOMINE SAl^CTiE, 
jSc individuae Trinitatis_,Pa«i 
tris^ 6c f iIij/& Spiritus i 
Sandii 

AnSa Provincialis Mexy 
cana Synodiis ad Sacro^ 
rum Canonum ftatuta, ac 
pc*cipue Gcperalls Con*. 
cllij Tridentini decreta ^ 
^bfcrvandum , & exequeudatn , ad Fin ' 
dei Catholics propagationem , ac divi« 

:l« cultus augmentum 5 ad Cleri , & po«: 
puli reformationem , ad comunem de«* 
oique Mcxicanae ProvincI* nuper in 
Evangelio genitae , ac Chrifto Domino 
recens natae , in fpiritualibus, & tempow 
ralibus vtiliratem , Mexici (quas Metro- 
polis cft novs Hifpanis ludiarum Occi- 
dentalium maris Ocecani ) rite , & ca- 
fionice congregata : pr«fidente in ea 
Illuftrifsimo , ac Rcvcrendifsimo D. D. 
Petro Moya de Contreras , Dei , & 
Apoftolicas Sedis gratia Archiepifeopo 
A Mc- 



^ CONCILIUM 
Mcxkano., atque etiam Provincia gd3 
bernatore , ciufque Regij Senaxus Pra- 
fefto ; hac , qua libris , ac titulis dif- 
jiinda fequuntur , ftatuit , fancit , atque 
decernit. 

LIBRI PRIMI 

TITULUS PRIMUS. 

m SVMMA TR INIT ATEg 

& Fide Catbolisii. 

§. I. 

(a) Ex Con- JieFidei profefsione.{i) 

cU. dc Gu 3 - 

d!x in pnne. ^ i^nua illa noftra falutis , fine 

^ 1 . X i qua Deum hivenire , & invocare, 
nva Trinitat. Dco fervirc , & placere nullus in hac vi- 
is Fide Ca. poteft , quam Chriftus docuit , Apof- 
Cora^lel^ pradicaverunt , Sanda Romana 

bn^e na. Ecclefia tenet, & profitetur 5 primutn 

I in prine, fundamentum cft , cui totius Chriftiant 

Mlbn I. in xtiificij fabrica innititur. Igitur, vt hac 
r’”ouiSaa IndiarumOccidentaliufri Ecclefia, tam- 
p^^nrlo, quam novellum germen plantata , fpur 
& pfovinc. |-jjs vitiorum , errorumque propagini- 
eiu(dem i&. rgfecaiis , firmiislnaas agat radices, 

X. CA. St Ll- IJ 

nrsn- 


A' i 


MEXICANUM. 

'Sj abundanti divinje gratias flumine Irri- men^e ». fui 
gata , ccelefte illud, quod Deus dat, 
fumat incrementum , ac dignos vitas 
aeternse frudius ferat; Sacrofan<fl:i Tri- Jn pr!ii(ip.'& 
dentini Concilij authorirate fuffultaPro- Granat. vbi 
Vincialis Mexicana Synodus , quam fuas Pf®- 

Congregationis initio prrettitic Gatholi- rogia^^c" 
eas Fidei profefsionem renovans: ftatuir, u. * 
ac prxeipit , vt omnes ij , qui in pofte- 
rum Beneficia Ecclefiaftica quxeumque 
obtinebunt, infra duorum menfium fpa- 
tium a adeptx poflefsionis , & qui in 
Synodum Dioecefanam convenire de- 
bent , in ea Synodo, qux primo quoque 
tempore celebrabitur ; nec non Epifeo- 
pi in prima Synodo Provinciali , cui 
primum poftquam cle< 5 i:i fuerint inter- 
efle contigerit , publicam Fidei profef- ('b)lnBul(aw 
fionem facere, & Romans Ecciefix obe- Ap»flol. 

dientiam iurare, & fpondere teneantur, , ****y ”'»^‘ 
ad formam in Conftitutione felicis re- gutb 
Cordationis Pij PapxIV. (b) prxfcrip- gia-Si . Mj. 
tam, quam Confticutionem finguli Epif- •^n.i.in prin- 
copi in fuis DicEcefibus , quo citius fieri 
potuerk , publicare procurent ; a cuius quicuml 
publicatione poft fex menfes dapJbs, ciue, 6c4 foi. 
nullus inRedorem , feu Cancellarium ^ f- in 
alicuius Vniverfitatis , vel Scholx eilga- 
tur , auc ad Dodtoralem , ieu Magiif ra- 'illo/, • 

A 2 iem 


^ CONCILIUM 
Ictn gradum , In quacumque facultate 
promoveatur , nec ad publice , vel prU 
vatim litteras docendum , etiamfi regu- 
laris fuerit , ad mittatur ; nili prius adi 
pra:dida£ Conftitutionis formulam iura- 
nientum , Fideique profcfsionem emi-, 
ferit. Sic enim fiet,vt iado Fidei Ca- 
tholicas fundamento , quod fupra ftruc- 
tnm fuerit doArina: aedificium , firmum^ 
ac ftabile perseveret. 


'OE predicaTione verbi 

Dei, 


I 



P RaecIpuum Epifeoporum munug 
clf docere populum Evangeliuna 
Dei , quos tanquam Apoftolorum fuca 
celTores , ea maxime cura exercere de- 
bet, (c)vt re<9tc,pur^ue tradent verbunj 
veritatis , ac formam habeant fanorum 
verborum , quibus plebes libi commiflae 
dodrina falutari ita pafcantar.vt Chrifii 
to paftori bono femper inhereant, quod 
optime perpendens Sacrofandum Tri-; 
dentinum Concilium , ftatuic, ac decre-^ 
, omnes Epifeopos, & alios Ecclefia- 
rum Praelatos , teneri per fe ipfos , fi le- 


^ MEXICANW. I 

impediti non fiicrinc , ad pr*di- 
caadum Evangelium Del ; fi vero legi^ 
time Impediri cootingerit , idoneos vi^.' 
ros afiumere debeant ad prxdicationis 
munus falubriter excquendum. Quam- 
obrem hxc Provincialis Synodos , aiv. 
thoritate CoHcilij Tridentini , & vete-< 
rum Patrum innixa , Epifeopos, & alios 
provinciae Mexican® Praelatos in Do- 
mino cohortatur ,vtin hanc curam to- 
to pedore incumbant , ac greges fib# 
commiflbs, ipfimct, praefertim in Eccle- 
fia , verbo Del paicant ; fin autem fc in- 
terdum vere impeditos cognoverint* 
per viros idoneos ex prsfcrlpto eiuf- 
d’m Concilij fibi eligendos , hoc aiunuS 
Atidiofifsime populo prxftcnt. 

^ II. 


P ArochI vero, & Curati, qui in dif-' 
penfando fubditis verbo Dei, 
coadlutorcs Epifcoporum funt, & iuxta 
Concilij Tridentini (d) decretum , Do- Cone.Tri 
minicls faitem diebus , & feftis folemni- 
bus,oycs fibi commiflas pro earum fen- st$. vbi fiipr. 
fu, & intcligentia falotaribus verbis paf- f 70T.& Gua- 
eant , docendo ea , qus ad falurem fune conf 

pwcfiaria j eis itidem annundando, qu$ 

A j vi- de 


6 CONCILIUM 
iie fummaTri vkla dccUnare , quafve fc6iiare virtiltCS 
nit.& de offi- oporteat, vt pcEoam sternam evadere,^ 
eio gi Coeleftem gloriam conftqui valeant. 

Syn. de Qui- Idvero Paroebi , & Curari prsdi<fti per 
toga, conftit. fe ipfos prsftare debeant j fin minus^ab 

4 ‘- Ordinario compellantur; quod fi legiti- 

me impediti fuerint , fummo ftudio in- 
vigilent , ne defint Miniftri idonei ad 
id muneris adimplendum.^ Vt autem 
prsdicatloais vfus perpetuo conferve^ 
tur , & in dies ujagis , atque magis cunv' 
fu(9:u animarum accrefcat ; ijs, qui prs- 
dicandi ofricio funguntur , regulas proa 
xitne annotatas hxc Sandta Synqdus 
fjbfcrvandas proponit, 

§. ni. 

F Rjedicatores verbi Dei , iuxta ConJ 
cilij Tridenrini (e) prsceptum, 
■frVd. kil 5' Scripturam Sacram interpretcntHr eo 
c.i.videCon. fenfu , quem Sanda Macer Ecclefia , & 

ell. Citata !u. vnanimis Sandlorum Patrum confcnfos 

comprobavit; nec prudentis fus innixi, 
fcripturs vim faciant, ad fingulares, no- 
vos , & pro fuo arbitratu excogitatos 
fenfus eam detorquendo; nec quicquam 
ab Ecdefia , aut probatis Ecclefis Doc- 
toribus alienum proferant. 


i 


JMEXICANUM; ^ 

' 'it , 

§. IV. 

M Yfterlum aliquot fidei fen^er ‘ 
exponant , ex, aliquo Evangelij 
loco argumento defunjpto, vt auditores 
frequenter Dei verbum audicndo /faci- 
le percipiant , qu* fibi ad falutem raaxi-s 
fac funt neceflaria. ^ 

V. ' 

D ifficilibus, (f) & inanibus qusftio- Concif. 

nibiis prorfus abftineant , nefe Tolet. 1566, 
ipfos oftentare magis , quam Chriftum a^-3* «* 3 * 
.praedicare videantur; fcd ad ea, quae pro 
cuiufque gradu, qualitate, conditioneve 
magis expediunt , auditores exhorten- 
tur , eofquc facilioribus , & convenien- 
tloribus medijs ad haec conlec^uenda ftui 
diofifsime infiituant. 

VI. 

1 I* Plfcopos , allofve Praelatos, & Ma- 
1* i glftratus civiles cuni oftenfionc 
auditorum , ne acerbe obiurgent ; fed fi 
quid In IHis dignum reprehenfione in^ 
venerint , privatim potius eos admo.» 

A 4 neant; 


r .CONCILlUIi*:: ^ 

peant ; populum vero , iuxta dl^Si 
Ifg) Ad fl»*' Apoftoli, (g) prspofitis fuis , etiam dyCr 
lip.;. 1. Pe'/* colis , obedire cohortentur. 

VII. 

V 

I N reprehendendis vitijs cauti finf^ 
nec quemquam tacite, aut nomina-i 
tim infedentur ; fed potiu:s Ita fc gerant, 
Vt pietatis , & charitatis folum ftudio, 
non pecul iari alicoius odio addu<^os, it) 
facere omnes inteligant. 

§* VIII. 

Enique do(ftrina , quam docent^ 
1 / vt efficatior fit , non minus vita, 
& exemplo , quam fermonc comprobe- 
tur , ne quod verbis afferunt , moribus 
impugnent , & dura alijs pradicant, ipS 
reprobi efficiantur. 

§. I. 

PB DOCTRINA CHRIST1JN4 
rudibus tradenda. 

C HrIfius paftor bonus dimcfitno*? 

naginta novem in montibus, 
ovem vuara perditam quaerens : ludio- 
rum 


M XI CANUM. ^ 

faSl’ Vepribus laceratus eft , ardefjtiquc 
amore, flagrans pro fuis ovibus ,• m©r^ 
tcm obvivit. Quo fane exemplo pallo- 
res alios , quibus fui gregis cura deman- 
data ell, fatis docuit quantum de ovium 
lalute deberent efle foliciti ; illarum in 
primfe , qua» plane lana: debiles, ac^ere- 
liifla: cum lint , maiori indigent palloris 
adiumento.Id igitur libi proponens haec 
San(5la Provincialis Synodus, (h) prop- fb) ExCo»c, 
ter radium multitudinem pene innume- 
rabilem in his Indiarum partibus de- 
gentium , fummo ftudio providere cu- i|. in fine, & 
ravit, vt pueri, fervi, Indi, & omnes alij, Tol vbi fupr. 
cuiufvis aetatis , & conditionis , elemen’ ^ 

torum fidei ignaci , Chrifliana dcArina 
jnuruantur, ne parvuli petentes panem, j. & ad. 4 .c. * 
«•angentis defedu pereant. Quia vero «7* 
maxime oportet, vt facta doarina in 
omnibus fibi coharens , ad vnam etiam 
pr*fcriptam formam tradatur Cathccif- 
mus , quo eorum quse quifque fcire dc4 
. bet, brevis , ac facilis fumma continean 
tur , ab eadem Synodo probatus , ordi- 
neque difpofitus ell , ad totius Mexica- 
nae Provincia: vfum. Ideoque llatuit, ac 
praecipit hasc Synodus , vt Cathecifrnum 
pr*dia_um fecum habeant illi , quibus 
Chr^fiiana: dodrins fummam 


Jto CONCILIUM"^ 
in Ecclefijs , Scholis, ac pnerorum Cof4’ 
legijscura iniun<5ia cft , eoquc vtantuc 
fub pcena excommunicationis maioris, 
non obftante quacumque in contrarium 
confuetudifie.Epifcopi etiam admonen- 
tur , vc quam primum Cathecifmum 
hunc in eam Indorum linguam transfer-<; 
ri faciant , quam finguli in fuis Dioecc4 
fibus vfitatiorem noverint. Translatio- 
(i> Concll. nibus vero (i) de Epifcoporumconfen- 
Fheman.cap. fu emifsis , eandem cura Gathecifmo' 
if. & Lim j. 0 pigtnali,authoritatera Synodus tribuit, 
aa.i.c 6 . prohibens fub eadem excommunicatio- 
nis poena vfum omnium aliarum , qu« 
ante prodierunt , vel poft hoc Synodi 
decretam aliter prodibant , quam eft 
• prsfenti Conftitutionc fancitum ; non 

tamen propterea cxclufura volumusCa-i 
thecilmum Summi Pontificis authorita- 
te conferam , aut ab alijs inferioribus 
aothoritatem habentibus in pofterunq 
confieiendupi. 

II. 

(K') In capit. Urati omnes, (K) tam fscuTares; I 
Baptizandos, quam Regulares , in tabella ad- 

i" “P ^"'Ifcriptiim apud fe retineant dodrin* 
clZ. Chriftku* contextum, videlicd, ora- 
fot, tW’ 



MEXICANUlvr. It 

ilonetn Dominicam , falucationem An- 
gelicam , fymbolum Apoftolorum , Afl- 
tiphonam Salve Regina , duodecim ar- 
ticulos Fidei , decem legis Divinae prae- 
cepta , quinque Ecclefiae mandata , fep- 
tem Fidei Sacramenta , feptem capitalia 
vitia. Quae omnia ( non tamen inter 
Miflariim folemnia ) recitari laciant fin- 
gulis Dominicis Adventus , & a Domi- 
nica Septuagefimse , vfque ad Domini- 
cam Palsionis inclufive. Haec enim fse- 
pius repetita commemoratio noftrae Fi- 
dei initia noftrae figet memoriae : qua- 
propter Curati quoties id negligenter 
omiferint , pondo tribus multentur fa- 
bricae illius Ecclefiae , cuius ipfi curam 
gelTerint , applicandis. 

§. III. 


a Uia vero froftra dodrina memo- 
ria retinetur , nifi ex ea quifque 
inteligat , quod fibi adfalotem 
iit neceflarium , quid credere , quidve 
operari oporteat ; Tridentini Concilij 
authoritatem hxc Synodus fequura , in 
virtute fandx obedientiae Curatis man- 
dat, vt omnibus diebus Dominicis, ipfi 
per fe , aut fi legitimo teneantur impe- 
dis 


for. Iui. Iti 

pr^cfat. ad jS- 
nem , & Mo- 

ganr. €.45 . & 

conlr & 
Granar. ifbi 
fupra , & Sy- 
nodi Quiro- 
ga in prine. & 
Litneni.^.ad:* 
z. C.4. S. fdC 
i4.<r.4. de re- 
form.Guadix 
titlz. confi 
& Synod de 
Quirog, conti 
45» io fin. ^ 
Lim. ^ , adr.z. 
C.4.& Milan, 
5. f.708, vcif. 
At vero <juo 
populus* 


fra CONCILIUM 
dimento , per viros idoneos Ordinaria 
probatos , Chriftianam do^^rinam tra-* 
dant , atque exponant ad eam formam, 

& rationem , quibus difpofitus eft Ca« 
thecifmus per hanc Synodum aprobatus, 
atque in hoc munere excquendo vnius 
hotx fpatium inlummant, habeant etiam 
(inguli Curati ptaedidi in fuis paraecijs 
tabulas , quibus fervi , famuli , & pueri 
duodecim annorum *tatc minores , no- 
mina fua profefsi inferibantur , eot um- 
que parentes , ac dominos itidem Cura- 
ti moneant , quatenus ad Chriftianam 
dodrinam cdilcendam prsdidos mit- 
tant , cum primum ftatuta hora , fono 
campans, proprio ad id munus aCsignar 
to, ad Ecclefiam convocabuntur. Si qui 
Vero "heri , aut domini bis admoniti fer- 
vos mittere neglixerint, quoties id omi- 
ferint , pondo vnum perfolvant , quod 
denunciatori , & fabricae Ecclefix , in 
qua id contigerit, applicetur: cuius poe» 
rtx tunc fufficiens erit exeeutio , fi Cu- 
ratus , aut is , qui dodrinam Chriftia-^ 
nam tradit , delinquentem a fe admoni- 
tum fidem fecerit. Hifpanis autem , 8j 
fervis fithiopibuSjijs etiam qui «x altc^ 
ro parente iEthiope nafcuntur , & Chi- 
dtimcchis dodrina CbtifUana , lingua 


. _ MEXICANUM. ii 
Hlfpanica tradatur , ludis vero propria 
fiia materna. 


, §. IV. 

L UdIMagiftri(l)ftudeant , pueros 
cum primis litterarum rudimentis, 
<do(^rina, & Ohriftianis moribus imbue» 
rc : quibus ad id praeftandum iubetur, vr 
fingulis diebus pueros alta voce recita- 
re faciant , fidei initia , eademque illis 
explicent ad ordinem in Cathecifmo ab 
hac Synodo conftitutum j quoties Vero 
id negligenter omiferint, poena duorum 
pondo Oibiaceant , hofpicalis domo , ac 
denuntiatori asquis partibus applicando- 
rum. 

§. V. 

I Ndorum curati, tam f*culares,quam 
regulares , omni diligentia procu- 
rent , vt in illis oppidis , pagis , feu vi- 
cis , in quibus ipfi refident , Scholae inf- 
tiruantur , vbi Indorum pueri legere , 8t 
feribere difeant , Chriftianae doarinae 
documenta accipiant , Hifpanamquc 
linguam doceantur. Id enim maxime 
conveniens ad Chriftianam , ac civilem 
gorupt inftiEutiionfin : adsioneorur ta- 
men 


0) We* 'e. 

C.3. Colica. 
Max Concll* 
Hiifp. 

^. 1 - Cii^adix^ 
tJt 6, 

fo.Sd ft. MU 
bn I, lir. de 
ludi 

& tlu dc £dti 
itiltip a 
rodso ira-» 
dendiiTolcr» 

'Granat. dc 
iumm.Tnnifa 
n .i & 4 dc 
offic. Re«dor. 
n 12, dc Ma- 
glft lui.&Sy-. 
nod. dc 
roga conllst, 

final, Conci!, 
ivloguGt.cap, 
4^ . & Lim. 


'X4 CONCILIUM 
.iiien curati , ne has Scholas erlgencK 
praetextu , Indorum operis ad ligna fe- 
rendum , & alios fuos proprios vfus 
abutantur. Quod fi fecus fecerint, a Prae- 
lato puniantur, & ad reftituendam In- 
dis iuftam laborum fuorum mercedeih 
compellantur. De quo latius infra titulo, 
de iniurijs, & damno dato. 

VI. 

<m)Mex.t.c. ^ Unt pleraque (m) huius Provincia: 
^ loca, in quibus permulti fervi vin- 
verf Nuila cft culis ferreis confiriifti , perroultique In- 
aaiplior. di naetallorum fodinis , & ergaftulis in- 
clufi tenentur , qui necelTaria ad falucem 
dodrina deftituuntur , non fine magno 
confeientiae eorum , qui eos fic conftric- 
tos tenent, detrimento , ac dolore Epif- 
edporum , quorum paftorali folicitudi- 
ni incumbit oves pafccre , & earum fa- 
luti profpicere. Cupiens igitur hxc fanc- 
ta Synodus huic tam grave incommodo 
occurrere ; Epifeopis , feu Praelatis , ad 
quos pertinet , maxime commendat , vt 
his afflidis, ac Ipirituali cibo egentibus, 
opportunum praefient auxilium. PrascM 
pic etiam todinarum , & ergaftuloruni 
dominis , yt fervorum fuorum faluti 

con- 


MEXICANUM. 17 

Confulant , nec eos fpirItuaU bofio pri- 
vent , quos ipfi ad temporaiem tantum 
ydlitatcm detinent. 

§. VII. 

f 

I Ubct praeterea h$c Synodus qulbul* 
libet huius Provinciae perfonis ; nd 
ii paganos fervos emerent , fodinis, five 
ergaftulis praedidtis ante includant, quam 
fidei Chriftianae documentis inftrudfi, 
facro baptifmatis fonte abluantur.Quod 
fi |ecus fecerint , fuorumque fervorum 
ipirituali faluti impedimento fuerintj 
pro tam immani in Deum perpetrato 
Icelere , gravem in eos animadverfio? 
neiB Prslki exerceant. 

§• r. 

DE SACRAMENTIS DOCTRI^ 
na Cbrijliana ignaris non admU 
nijlrandis. 

C Um plerique fn) fidei documenta, 

_ ac vim, & rationem Sacramento- C«>a. 
rum ignorent , quaque debeant animi 1. 

difpofitionc ad Sacramenta accedere 
non »nteligcnces,eadein infru<auose fof- 


fig CONCILltrM 

ciplafit , qu 0 fit vt Chriftiano charaSt|4 
re infigniti , Chriftianura inftitutum mi- 
nime teneant ; ne hoc malum latius ma^* 
naret , ftatult haec Synodus , vt nullus 
Curatus , five Saecularis., five Regularis, 
Sacramentum Baptifmi adultis tribuat» 
fi prius fide Catholica inftrudi non fue- 
rint , aut faltlm lingua fua familiari non 
didicerint orationem Dominicam, fyra- 
bolura Apoftolorum , decem praecepta 
legis , ac de peccatis fuis aliquod dolo- 
ris fignum praebeant. Quod vt melius 
fiat , Parochi ante quam adultos , tem- 
poribus ftatutis titulo de baptifmo , 8C 
eius efeftu, fando baptifmate intingant, 
qui, & quam fint idonei baptifmum fuf- 
cepturi, Epifcopo, feu eius Vicario, vbi 
commode fieri poterit , notum faciant- 
(o^Gaadix, Parochis(o) etiam praecipitur, ne quem- 
tom.i. ci nft, quam Hifpanum , Indum , aut fervura 
Q ad benedicStioncm nuptialem admittant, 
lupti.° ’ nlfi prius illum,qui eft matrimonio coH'- 
iungendus , hortati fuerint , vt oratio- 
nem Dominicam , falutationcra Ange- 
licam, Antiphonam Salve Regina, fym-i 
bolum Apoftolorum,fidei articulos prae- 
cepta Decalogi , praecepta Ecclefiae, fep- 
tem Sacramenta, ac feptem vitia capita- 
lia , li ea ignoraverit, quamprimuta 


MEXrCANUM. 

flifcac , alioqD/n arbitrio Ordinarlj pu- 
fiietur.- Curarus autem fi fccus fecerit^ 
tria pondo perfolvat , quorum partes 
dua: Parochia: contrahentium, tertia ve- 
ro denunciatori applicetur. Iniungirur 
■quoque (p^Confefloribus , vt diligenti (p) Con<;i/ 
«odio poenitences examinent dc dociri- p 
nx Chrifiiana: cognitione, cofque admo- omoibu/"*^' 
IKanc ad cam capclTcndam. 


§. I 

©S TMPRBSSIONE , ET LECh 
tione librorum 

P Erverfa doArina non minus fcrlp-- 

to , quim verbo tradita j tnaximo 
foret cffc nocumento. Qu^apropter,iuxta 
Concilij Tridentlni (q)decretum,flatuic, 
AC lubec tixc Synodus , ne quis impri>- 
mere, neque imprimi facere, aut de 
novo in vulgus emittere audeat, nec 
emere , vendere , aut apud fe retinere 
emquam liceat, quofvis libros , ni prids 
examinati , probatique fuerint ab ordi- 
nario , & dc eius licentia inferiptis im- 
prcfsi : fijb peena excommunicationis 
iplo faAo incurrenda , & quinquaginta 
pondo minarum pijs operibus , accufa- 
^ to- 


. (^) Ser,,;^ 

i fi dQcreto d9 
ediiSione , Sc 
Vfu (atror, lib, 
veri. Sed , ^ 
imprefToribus 

fo. 

indic, llb, Sc 
1 . c. 74 . 
u & Synod. 
«Se Quiroga, 
confi-. I a. 
Mexic.i, €. 74 . 
Mcx* £• 


CO< 


is CONCILIUM 
, « jn,}}. tori , & impenfis hac de caufa 

ce”*iib.'prohi- squis partibus diftribuendarum. 
bltorum ) & 

LimenC?. ad. 

3 . cap. 57- & ^ 

Sag?n T & ^ Ifdem etiam de caufis haec Syftodas 

Mil.5. f. ? 87 . £ fab poena excommunicationis pra-, 

verf. Qiio- ^ ne quis i„ter Indos , libros , fer, 
*rqu* 'ad L mones , traaatus ve de rebus ad Reli^' 
dei^ tuend* gionem pertinentibus , in vulgarem eo- 
iludlum per- rum Unguam evulget • nifi translatio 
linent , f.707. yulgaris huiufmodi , prius ab ordinario 

■vcrf. Epilcopi ■ » . 

cura vide fu- cxaminata probetur. 

pra Cone, ci- ' 

tata. $, in. 


Q Uia vero experientia compertum 
eft , ex ledionc librorum , qui- 
' bus turpia , & obfcena conti- 
nentur , morum corruptelam oriri ; haeC 
Synodus exhortatur , nc quifquam li- 
bros fimiles apud fe retineat , aut ab his 
legi permittat , qui fuae cur* fubftent. 
Libri autem veterum latinorum , quia 
ad latin* lingu* vfum , atque peritiam 
conferunt , permitti poterunt , prudend 
tamen adhibita cautela , ne eorum lec- 
tio iuventuti in malum proclivi offendi- 
culum paret, , 



MEXICANUM. tp 

• ' ' ! 

iT. I. 

DE impedimentis PRO^ 
pfia f alutis , ab Indis remo- 
nendis, 

V T Indi ( r ) In Fide Catholica, 

quam fitigulari Dei beneficio pic.7i, 
fufcepcrunt , flabiles perfcverenc 5 dili- 
gencifsime cavendam eft , ne illis anti- 
quas impietatis veftigium vllum iaipref- 
fum remaneat , ex quo levi aliqua occa- 
fione defiimpta , diabolicasque fraudis 
aflucia decepti , iterum tanquam canes 
ad idololatrias vomitum revertantur. 
Qpamobrem hsec fanda Synodus fla- 
tuit , ac praecipit , ne Indi in falutationi- 
bus , alijlque fuis ludis laureati, aut alijs 
infignibus ornati incedant , quibus ali- 
quam idololatriae fpcciem , fufpedio- 
nem ve prsbcant. Cantiunculis etiam 
veteres faas hiftorias , lalfasque Religio- 
nis impietates referentibus vti nequa- 
quam permittantur , fed ea folum can- 
tent , qu$ a fuis Parochis , & Vicarijs 
fuerint approbata- Duiufmodi autem 
faltationes , & ludi , nec in Eecldia, 
nec in occulto aliquo loco fiant , fed 
publice , vbi eorum geftus , adiones. Se 
B 3 ver- 


CONCILIUM 


Verba omnibus ad fcnfum pateant. N<4 
que hxc fieri permittantur in diebus co4 
lendis , nifi poft Miflarum folemnia an^ 
tc meridiem , poft meridiem vero duiri 
vefpertinum celebratur officium , a lu- 
dibus fimlllbus ceffent , vt ipfi quoque? 
vefpcrarunn officio interfint. Si vero 
contra fecerint , quam praefenti eft dc-^ 
creto fancitum , a fuis Parochis corri- 
gantur, vt admoniti, in pofterumhi^ 
abftineant. 

II. _ 

Ubernator ( f ) etiam , & alij Ca4 


tholicff Maieftatis miniftri , onu 


fii ftudio , & diligentia provideant , ne 
in domibus , aut alijs quibufvis idificijs 
collocata idola extent ; immo eadem 
difolvi , ac penitus deleri faciant , cx- 
celfaque loca vbi miferx ill$ gentes dce>a 
tnonibus immolabant , qu$e Cues Indi 
vulgo vocarunt , dcijcl , ac folo aequari 
praeVipiant ; ne antiquus humani generis 
boftis , qui femper nocendi artes qus- 
rit , vUas inveniat priftinjE impietatis 
imagines, quas denub a gentilitate con- j 
verfis callide fuggerat ad decipiendum; | 
immo ita ijs , quae iam contritis diaboli 
laqueis, bene, iubante Deo, liberati 
fune , omnis idololatriae via intercluda- 



m 


MEXICANUM. fD 

tlif , Vt gcncllis in fani* prorfus obliti, 

Ibrces in Chrifti fide permaneant, 

§. III. 

C Um (t) non fine magno dolore (t) Mex.i.cj 
eorum, qui Chiftiano zelo ar- 
dent , in his Indiarum partibus , vfu , & a^l.4- c.4. 
experientia manifeftum fit , in montuo- 
fis , afperrimilque locis Indos habitare 
difperfos , & a civili hominum congre- 
gatione remotos ( quo fit , vt nec mo^ 
res immanitate barbaros deponant, nec 
fanam do<ftrinam fufeipiant , nec Sacra- 
«eatorum remedijs iuvari , & a vitijs 
coerceri pofsint , quodque peius eft, 
multi adhuc Chriftiano caradere ia. 
figniti non fint ) cumque Catholica Ma- 
ieftas , cuius oneri incumbit has fibi fub- 
ditas gentes regimine moderari ; fuam 
confeientiam ex onerare volens , infig- 
ri pietatis^ zelo f*pe caverit edido , ne 
Indi fic difperfi in folitudinibus com- 
morentur , fed ad numerofos populos 
redudi , in civili hominum congrega- 
tione vivant, nullaque tam iulli man- 
dati fequuta fit exeeutio ; iccirco h*c 
Synodus , ad quam maxime fpedat foli- 
cite providere , ne oves immaculati 
8§nl fanguine redempt* aberrent , ac 

B I da-3 


ii CONCILIUM' 

dcemonum , tamquam luporum Cfuidd^ 
lifsima rabie lacerentur ; gubernatores 
in his partibus Catholics maieftatis vi- 
ces obtinentes , quantum poteft in Do- 
mino cohortatur , vt omni poft habito 
feculari impedimento , vere pio , & 
Chriftiano animo in haftc curam incum- 
bant , vt ipfi in caufa fint , quominus 
iuftlfsimurn regium ediftum ad debi- 
tum effe<ftum perveniat ; immb fcientes 
quam fint in die tremendi iudicij ratio- 
nem Deo reddituri , toto animi conatu 
prsdidli mandati exeeutionem procu- 
rent. Praelatos quoque monet eadem 
Synodus , vt huic negotio conficiendo, 
ex quo indigenarum converfio , ac mo- 
rum huius Provinciae reformatio depen- 
det , omnem operam praeftent. Quod 
fi minus fiat, nec maieftas Catholica 
iuri patronatus regio fatisfacere viden 
tur , neque eius miniftri effedum edi(Si 
retardantes , excufabiles funt in conf- 
pedfu Dei , nec tuti in confeientia Epif- 
copi efle poflunt , fi inftantifsime non 
(Egerint , vt tam gravi malo , gravios 
rique in dies futuro , nulla-j 
tenus remedium diffe-; 

LI, 



MEXICANUM. 


LIBRI PRIMI 

TITULUS SECUNDUS. 

lE constitutionibus. 


§. I. 

DE AUTHOBITATE DECRETO^ 
rum , publicatione eo- 

rum.{\) fv) Gran.tif. 

deconllic. 6c 

V Arietas temporum, ac fiecefsitas Syn. deQui- 
rerum , ficut vfu , & experientia 
ididicimus , plerumque in caufa effe fo 
let , vt antiquis abrogatis legibus , alia: Concili 

denuo conltituatitnr ; quare, & fi confli Hifp.cora.4. 
turiones in duabus Synodis Provincia- 
libus Mcxicc celebratis , prima fcilick 
anno Domini millefimo quingentcfimo 
quinquagefimo quinto ; fecunda vero 
millefimo quingentefimo fexagefimo 
etiam quinto , fande , ac laudabilit« 
edira: fint , quibus potius infiftere.quam 
alias iterum condere oporteret ; ea ta- 
men horum temporum conditio efl , if- 
guc huius Provincia flatus , vt nifi re- 
B 4 rura 


«4 CONCILIUM' 
ruin opportunitati convenicntiora 3<a 
creta fancirentur , difficile incommodis 
occurrentibus remedium afferri poliic, 
ne igitur ex legum multitudine confu- 
fio generetur ; decrevit haec Sy nodus, vc 
ex antiquis decretis Illa , qu$ praefenti 
rerum ftatui conveniunt , fimul cum de'» 
nuo edicis vno volumine comprehen-: 
dantur , quo facilius ea quifquc intelli^ 
gat, qu£ pro fu£ conditionis ratione fa^ 
cere tenetur. 

§. II. 


Q Uae quidem decreta folum deina 
ceps authoritatem , ac firmita.i 
'tem habitura decernens eadem 
Synodus , omnes , & quafcumque per^ 
fonas huius Provincis , cuiulcumque 
ftatus , gradus , ordinis , & qualitatis 
exiftant , monet , & hortatur , esfque in 
virtute fandae obedientiae prxcipic , vc 
decreta ptaedida ( dum tamen nihil fa- 
cris Canonibus, Sunr-morum Pontificum 
conftitutionibus , & Concilij Trldenti- 
ni decretis contrarium contineant } in 
omnibus , & per omnia , iuxea eorum 
fetiem , in pofterum teneant , & obfer- 
vent, fub poenis in eis contentis, & alijs 
contra rebelles pro gorum contumacia 

aggra.. 


MEXI CANUM; 


^gravandis. Revocat (x) etiam prasfen- C«nc.Pfcl 
ti decreto omnes , & quafcumque alias 
Provinciales conftitutiones attte editas, ^ 

qua huius Synodi decretis incerta.reno- so.&Lira.3.* 
Vara non fuerint , eafque decernit irri- a<a.t. c.j . & 
tas , & inanes. Itidtm omnibus , & qui- aft 4 c.i4. & 
bufeumque Ecclefiafticis ludiclbus , ac An- 

luftltia roiniftris mandar, vtper hac de- 
crera , omnia in illis contenra exeqiien- dh}""”*** 
da , caufas definire , ac in eis fenrenrias ' 
ferre , eifdcmquc decrcris ftare debeant, 

^ne contradidione cuiufquam. 


§. III. 

E autem (y) perfona aliquaEccIe- Mex t.t: 

93. &Mil. I. 


decretorum obfervarione per ignoran- 

tiamfe valeat excufare , fub pratextu, nemini, & Li- 

quod eorum promulgationi non inter- menf.t.aa.i, 

fuerit ; hac Synodus decernit, fuffieien- c *» & aCt. 4. 

tem elTe folemnem eorum promulgatio- ^ */• 

liem in hac Metropoli fadam, vt omnes 

cifdem fubiaceant , ac in eis contentas 

poenas incurrant. Monet etiam ad vbe- 

riorem cautelam Epifeopos , vt eadem 

in filis Dioecefibus , fi opus fuerit ; Vi-. 

cario aurem , feuprafidenti , Sed^Epif. 

copali vacante , pracipit"^ vt intra duos 

tneofes, a dic habita notitia computan- 



dos. 


CONCILIUM / 

*’■ ' dos, in Ecdefia Cathcdrali decreta pr«4 

dida rcfpeftive publicari faciant. 

§. IV. 

<i) Mcx. I . c. T atuit item ( z) Synodus ad perpesa 

tuam horum decretorum conier- 
vationem , & ad commoditatem perfoii 
naruto Ecclefiafticaruro , ad quas perti-i 
* • net Ecclcfiafticas conftitutiones , quibus 

gubernantur , legere , y falubriter intel- 
ligere , vt ^conomus huius Metropoli- 
tanx Ecclefix infra duos menfes imme^ 
diate fequentes poft eorum promulga- 
tionem , decreta hxc charta pergamena 
‘ feribi , ac figillo huius Synodi communi 

niri faciat : eaque fic feripta , & (igillata 
in archivo Metropolitanx huius Eccle- 
(ix aflerventur.Poft eorum vero impref- 
. fionem , quem librorum cepia com mo4 

. ■, de poterit haberi, finguli iEconomi lin- 

gularum Cathedraliura Ecclefiarum hu- 
ius Provincix, duos libros emant, quo- 
rum vnum in vno Choro , alterum ve- 
ro in altero catenulis alligatos reponant; 
(a)Vide infra Singuli (a) itidem Parochialium Eccle- . 
rit. de ofSc. (iarum Aconoml poft fex tiienfes a dic 1 
Kedoris,§.i> publicationis prxfentium decretorum, 
librum vnum emant , quem in Choro, 
yel Sacriftia, vbi ad vfum legendi com- 


MlXIGANtrM. if 

fiiodius haberi pofsic, catenula fimiliter. 
alligatum collocent. Vicarij etiam Cu« 
rati , ac Beneficiati intra eorumdem fex 
menfium fpatium Jibrum quoque vnutn 
apud fe retineant. Qui omnes, & fingu- 
Ii nominati, fi intra prsfcriptum tempus 
his non paruerint mandatis , pondo vi- 
ginti multentur , quorum parces dua: 

Ecclefiae vbi fuerint .^conomi , Vicarij, i 

Curati , aut Beneficiati applicentur, ter- * 

tia vero acculatori, 

§. V. 

P Raeterca (b) ftatuit , vt fi Index ali- (b) Gran. tit. 

quis Ecclefiafticus caufam definie- de couft. n *. 
rit, aut in eafententiam tulerit, iuxta 
aliquod huius Synodi decretum , illud* 
partibus etiam non inftantibus , inferi 
in proceflii faciat , ne fine eo proceflus 
originalis , aut illius exemplum vllibi 
reperiatur ; fi vero ad infiantiam partis 
mandatum , five monitoriales litters, in 
alicuius decreti exeeutionem ab eodem 
ludice concedantur ; in ijs introferipta 
decreti feries de verbo ad verbum-ex- 
primatur. Quoniam vero hxc tertia 
Provincialis Mexicana Synodus , legi- 
time fub Apoftolicx Sedis obedientia 
congregata eft, ad facrorung Canonum, 



(c)Lim. ? .afl: 
«X » io fine, 
& f. c. I, 
Coocii. Pro- 
vise de Qui- 
roga»adi.3.c. 


al CONCILIUM ^ 

ac praefertim v^siverfalis Concilij Trl4 
dencini obfervationem, & exceutionem,- 
capiens , vt omnia ab ca fancita , atque 
decreta fcelicem in Domino confequan-» 
tur efFe<ftum;protcftatur,(c) fe nunquam 
incendiffe , nec intendere facrofandi 
eiufdem Concilij vniverfalis decretis 
contradicere , nec in aliquo repugnare, 
immb fanda , ac falutaria eius decreta 
pie fufeipie , religiose veneratur : pro», 
teftatur etiam nolle fe in toto, aut in alH 
qua parte derogare iuri patronatus rea 
, ab Apoftolica Sede conceflb Phili- 
po Hifpaniarum Regi noftro Catholi- 
co , qui novum hunc orbem occidenta- 
lem a Deo fibi eommiffum in pace , 8c 
tranquilitate gubernat, ac fingulari. exi- 
miaque pietate moderatur , cum fidei 
Catholicae, & Chriftiani nominis propa^ 
gationc. Pro cuius vita tantopere reipuw 
blies Chriftianae Heceffaria,afsidu^orarei 
debemus , vt Omnipotens Dej^ natio- 
ties barbaras, & Chriftiani nominis ini- 
plicas , fibi fubijciat , eique , vt qu$ ip 
Chrifto fides eft , regnet , longa, ( 
foelicia tempora con»i ( 

jcedac. 


Ih 



StEXICANUM. 


LIBRI PRIMI 

TITULUS TERTIUS. 


DE RESCRIPTIS^ 

§. I. 

pE OBEDIENTIA, ET EXECV. 
tione njcriph ApofiolicU 
debita, (d) 


S icut oportet Prselatos , & ludkcs 
Ecclefiafticos fme vlla intermifsio- 
nc, aut aliquavis caufa Apoftolicis pare- 
re mandatis, eademque ad debitam exe^ 
cutioHcm perducere; fic etiam occurrent 
dum eft molcftijs , vexationibus , & in- 
iurijs , qua: in his tam longe a Summo 
Pontifice remotis locis , a multis infe- 
runtur, qui talfis litteris, quas ipfi Apof., 
tolicas dicunt, aut brevibus SummiPon^ 
tificis abutuntur , concefsionis affeda 
fraudulenter immutato , vel termino in 
cis pr*fixo iam omnino elapfo. His igi- 
tur incommodis providere volens hsec 
Synodus » & pt^cipit omnibus 

huius 


(d) Mex’ r, cj 
Sj.S: Concil. 

Hi/paJejjj 


(30 CONCILIUJif ^ 

huius Archiepifcopatus , five PrbvincJa: 
Ecclefiafticis ludiclbuS , vt omnibusT, & 
quibulcumque Apoflolicis mandatis' fi- 
bi intimatis obediaiit. Nec tamen alicu- 
ius Iudicis,qui fe, vel executorem Apof- 
tolicum nominet , mandatum aliquod 
exequantur , nifi prius in cafibu«aiure 
exprefsis , originali ludicis Apoftolici 
huiufmodi commifsione , proceflu , five 
mandato coram Epifcopo Dioecefano, 
feu eius Vicario generali exhibitis , vt 
iuxta praefcriptum decretalis cpiftolae, 
fe) Com per- quae incipit : Cum perfonae, (c) fi litteras 
fonx de pri- authenticas efle conftiterit , executioni 
vikgijs,l.6, mandentur.; fi vero ob defeftum ali- 
quem , vel vim non habeant vel earum 
executio fufpendi dcbeat.Praslarus Sum- 
mum Pontificem confulat.vt fic A pofto- 
Jicis mandatis debita obedientia, & exe- 
cutio exhibeatur , & nullus iniufte mo- 
leftetur. 

§. II. 

V T aditus intercludatur diflcntlo- 
nibus , & licibus permultis , quas 
nonnulli movere folent , obtinentes per f 
litteras Apoftolicas certos fibi ludiccs ^ 
confervatores , fub praetextu , quod eis 
a Indicibus Ordinarijs iniuriae , ac mo- 
IctlisE inferantur ; ad praeferiptun) Sandfi 

C0»T 


. MEXr CANUM. 

Cohcillj Tridentini (f) decernic haec Sy- 
nodus , ne litterae confervatoriae hiiiuf- 
inodi cum deputatione ludicum cui- 
quam fuffragen tu r ad hoc , vc coram 
Indice Ordinario in caufis criminalibus, 
& miftis non pofsit conveniri, & concta 
cum procedi , aut quominus in caufis ci- 
vilibus , fi qua: ei iura excefsione com- 
petierint , fuper illis libere valeat apu4 
ludicem Ordinarium conveniri. In ci- 
vilibus etiam caufis , fi ipfe a<5ior cxtitcj 
nt, aliquem ei apud fuos confervatores 
ludices , in iudicium trahere minime li- 
ceat. Q^jod fi in his caufis , in quibus 
reus fuerit , contigerit , vt eletflus ab eo 
confervator ab aftore fufpcAos efle di- 
catur, aut fi qua inter ipfos ludices, con- 
Xervatorem , & Ordinarium controver- 
iia, fuper competentia iurifdidionis or- 
ta fuerit ; nequaquam in caufa proceda- 
tur , donec per arbitros in forma iuris 
eledos, fuper fufpicione, aut iurifdidio- 
nis competentia fuerit iudicatum. Iq 
caufis etiam mercedum , aut miferabi-, 
Jium perfonarum , non obftantibus con* 
Xervatorijs litteris , coram Ordinario 
conveniri pofsit. Nemo etiam fimilinm 
litterarum beneficio vitra quinque- 
nium gaudere pofsit j ^miliaribus verp 


(f) Seff. Hi 

C. J-. & text. 
vbiDD iiic. 
I* ^ fin* dc 
offic*& poctft 
iadic. dckg. 
ia 


CONCILIUM 

eius, qui huiufmodi confcrvatorijs lirt^ 
ris tueri folent , nihil illae profinc , prae-J 
terquam duobus dumtaxat , fi tamen illi 
proprijs eius fumptibus vixerint. Non 
liceat quoque confcrvatorijs ludicibus 
vnum habere Tribunal eredum , fen 
Scholarium Collegia , & regularia loci, 
necnon hofpitalia , adum hofpitalitacis 
fervantia , & Vniverfitatum , Collegio-^ 
rum i locorum , 8 c hofpitalium. Huiuf-: 
modi perfonae , ad mentem eiufdem Sa^ 
eri Concilij hoc decreto minime comw 
prehenfae , fed exempt* omnino fint , 3^ 
c0e inteliigantur. 

§• III. 

S TatuIt etiam hxc Synodus authorr4 
tacem Concilij Tridentini(g) fe^ 

£. dc refbrm, 5;^.^ ^ vt difpenfationes eae , quae gratio- 
se , & fine commifsione particulari 3 
Summo Pontifice concedentur , fuiim 
non fortiancur effedum , nifi prius ah 
Ordinario , tamquam Apoftolico dele- 
gato (ummarie tantum, extraiodicialitet 
cognofeatur, expreflas preces fubreptio-i ( 
nis, vel obreptionis vitio non fubiacere, t 
jf. IV. 

I N commutationibus vitimarum vo4 
lunucum , qute non nifi ex iufia , Sc 

ne« 


MIXICANUM. yf 

UCGCfl-ana caula fieri debeant ; EpIfc«pJ 
tamquam delegati Sedis ApoftolicI 
lummane , & extraiudicialiter cognof. 
eant , oihd in precibus , tacita verreate, 
vcl fuggefla falfitate foifTe narratum, 
priufquam commutaclbnes prtedida: 
cxecutionrdemandcntur, vt.efi a Sando 
Concilio Tridcntino (h) decretum. 

(h) Seirt2;c.- 

libri primi 

titulus quartus. 

m ^TATE, ET qualitate 
*^»mndornm,&prafi(iendo. 
rum> 

§. I. 

t>B SCtBNJlA AD SACROS 

rames , & curam mimarum 

S netefmia.{i) 

Accrdotalis dignitas, & eorum qui 
Altari defervinne celfitudo , non 
patitur quemquam ad id muneris ad- 
mitti, nifi prius cius meiira probata foe- 

5i H * priEfertim cdrn 

iilod grave damnum Ecciefiie Catholica 
importet qu6d multi ad Sacros Ordi- 
nes fine deledu promoveantur, qui abf- 

^ que 


(i)De hoc tic; 
vide Cone , 4* 
MiL m. Quii 
pertinent ad 
Sacfamentft 
t)rd foU6^ 8., 
latius Cone i 
5. Milan. ric. 
dc examinaQ. 
"-diracio,vcrb. 

vc 


^4 CONCILIUM 
vt primo, fol. que vllls tncritis in cam fubliml gradui 
7 ^ ^ & tit de colocati , poftea Clericali inftituto iniu- 
initiandis or- irrogantes, milere ccciderunt.Qua- 
din, facr. vehementer exoptans haec Sy- 

(*) Ai Tim. nodos prscerica damna reiarcire , Ecclc- 
j/ * fiaftieumqiK Ordinem in priftinum dlg- 

<k)Conc.Tri- nita|j|^' %lendofis locum reftituere; 
dcnt.feff.xs- qaai^9: ^‘-oteft , Epifeopos huius Pro- 
c.y. de refor- ^ ng contra Apoftoli 
raat. Concil. prxeepaim cito manus imponant; 
c u feff” 1 1 ! omni diligentia , & animi con^ 

c.z. & fef. i f . tentione , ordinandorum qualitates exa- 
C.4.. & f ■ feff. mineat , & merita expendant , neque 
2? .C. 4 . vfqus cos , qui minus fuerint idonei , paucita- 
ad c- Cop- J.J5 minifttorum prseextu ad Sacros Or- 
cil.Mex.i. c. dines fufclpieodos vllatenus admittant; 
Tarracon.tiV. divinus cultus, anitnarumque com- 
de ®tate i 8 t modum , paucis digne, quam mukis in- 
quaiic.cap.Pri digne miniftrancibus magis accrelcac 
xn* tonfura, Quje omnia , vt melius dirigantur , de- 
fol.t 6 . Gua- ccrnitprimum,nevl!us ad maiores, vel 
dix , tit. X. a Ordines admittatur , nec ei vc 

conft.+x. vG pyfsir , licentia concedatur , nifi 

r^ran. di(fto. priiis de eo periculo fado , hiscffepra:- 
tit. de ®ute, didum qualitatibus couliiterit , qua: ad ^ 
^ qual. ^ illum gradum , vel ordinem ex Con^ 
Syn* dc Qui- (IvjTridencinl decrecis fiinC 

rog^ ? cotul. requifitie* 

• 26 . 8 ^ tl ^ 

Conc-^ Mil. 
vbi Lupia. 





mexicanum. 




V ^. ir. 

Erum ad- fpeciein magis defcefi « 

dendo, prster fcienriam, & jEca- 

tem, qu2 ex Goncilij Tridentini decreto 
neceflfaria fune ; nullus niE priiis lura- 
mento prsltiw de ,pcmu- 

nendi 111 habitu Cleric%|“Jrnittacur, 

^ee ad .primam Tonluram promovea- 
tur. liii vero ante quartum decimum 
annum poterunt prima Tonfura iiiitiari 
qui in Cathedrali Eccidla Clericali ro’ 
ga , & fuper pelliceo induti , per duos ' 
laltim annos divino cultui infervienint 
li prius eorum parentes , vel tutore^ 
propoficum^ libi ede iuraverint iu Ecclc» 
lia: niinifterio confervandi. 

Cf 

V T P 

'jVT Emo (l) ad quatuor minores Or- 
X y dines promoveatur, nili quantum ^ 

fteri poterit Ecclefiaftici cantus radi- 
inentis iaftrudus. § prace- 

dendi. 

IV. 

A Subdiaconatnm promo- (m) Gran & 
Hdi , in cantu Eccleliaftico pc- Miisn vbi 1«. 
riti hne , & in recitando horarum Offi. pr». . 

«0 , uuca ordinem Breviarij editiies; 

C 3 Coa- 


(n) Gratij & 
Milan. vbi fu- 
|>ra. 


i(o)Seff^s?.c. 
EI4. infra» lib. 


f 

1 


CONCILIUM 
CoBciUj Tridentini dccrcco , exercitat»,' 


$. V. 

D iaconatum (n) fufccpturi , non ini 
his folum , fcd in csrcmonijs 
etiam illi ordini competentibus , exam»-. 


nentur. 

-TiS. VI. 

Q Ui ex praeferipto Concilij (o) Tri- 
dentini idonei reperti , in facto 
’ presbyteratus ordine fuerint 
conftituci, primam Miflam ne celebrent, 
nifi prius , vc in titulo de celebratione 
Miflarum, & divinorum Officiorum ha- 
betur-, ;.a caeremoniarum magiftro exa- 
minati , .& approbati , ab eodem cclc- 
Kfinr»; Hrf-nriam obtineant : formam 


praeterea abfolvcndi a peccatis , & cen- 
ffiris feiant , vt vero tanti celebratio 
myftcrij in fuarum animarum^ falutem 
cedat , promotos ad Sacerdotium mo- 
net , & hortatur haec Synodus, vt quan- 
tum fit illud Dominici Corporis facrifi- , 
cium , toto corde , totaque mente con- 
templantes , ad illud celebrandum divi- ^ 
nx grati* auxilio fe prsparent , eaque 
animi puritate , ac finccritate , quious 
*quum eft , Sanftlfsimumquc Corporis, 

& Sanguinis Domini Sacrificium acce- 
dant; 


MEXI CANUM. 

'dant; ficqae fancftuariutn Dei ingredian# 
tur,v£ tamquam mediatores interDcumj 
& populum pacem componant. 

§. yii. 

S Acerdetes , quibus animarum cural 
committenda cft, quantum dodtri» 
na praedare debeant , vel ex eo ^cilc in- 
telligcre licet, quod veluti duces , magifw 
tri , & medici cxiftant , qui fubditos in 
Coelum dirigant , fanam dodrinam do-, 
ceant, fpiritualibus eorum morbis me- 
deantur. Quare (p) nullus Curatum be- / • 

neficlum obtineat , nifi prids probatus. 1« JLrCm,- 
& examinatus, idoncufquc repertus , in cii\ Milan. 
Sacramentorumj pra:fcrdm Poenitentiae, vbi fupr. cie. 
adminiftracione verfatus fit, & confeien- de initiandi 
tk cafibus benelnfirudus , ad formam Saciaoi., 
ab hac Synodo dlfpbficam , & vna cum 
dirciftorio Confeflorum,& poenicentium 
comprobatam , quae In omnibus , & per 
omnia obfer vecur, & exeeutioni mande- 
tur» Aptus pr^terca fit ad exponendum 
fandum Evangelium fubditis, eo falcem 
modo , quo magis ad falurem ncceflaria 
edocere pofsinr. Hinc enim fiet, vc fubs. 
did de fuis Parochis bonam opinionem 
concipiant, eofque tamquam patres fpi- 
pituales confidenter adeant , vt quibus 
Ci opord 


^ CONCItTlTiW 
toportet ad falutcm documentis , Infi 
iruantur. 

§. I- - 

<q)ConcTn^ DE VITA FORMA, ET MORI- 

dtnt. feff.f c. bus oriinandor.tim . (q) 

1 o. kff a i c. 


t icff.t ! .c 5 . Uia vits^ iDtcgntas. & morum ho-i 
*!u ' ' ^ NiZ in ijs, qui ad EcclcfiaiHcos 

Ordines promovendi fune, litte- 
tit. 2. conft rarum fcientia ptxferri debent; nxe by- 
48, & Milan. nodus decernit , & iubet , ne vilus Epif-»" 
i.tit. qux ad eopus libi fubditos ad Ordines admic- 
Sacranaeot, tat , aut admitti concedat , nifi prius a 
adiDiniilra- - gj^ dignis , & morum gravitate proba-: 
tioiiem perm ^ jam Ecclefiafiicis:, quam fe- 

j'vbil'u?r,§ cularibus , cum quibus promovendus 
i.&Gran de focietatem inierit , vel alias luerit con- 
atate, 5 : qual. verfacus , habito teftimonio , quo pofsic 
n<4 & Lim ^ . conftare ad ordinandum eo tempore , & 
a<S 2 c ?o.in permultos antea menles , quibus decet 
cap Inter di- ^ honeftate vixifle ; alex , aut 

cei b*r*r C6. illicitis ludis prave affuctom non 
cil Trid leif fuidc , aut efle , nec ftarutis d iure tem-: 
12 c 1. de re poribcs peccatorum confefsionem omi- 
form. & vide fille. Qnod li fecus confliterit , nullate-- 


inlta , lib. ; . pgj promoveatur , donec vitx , ac mo-. 
tit.? de vit & yjjjjj converfatione in melius coniinuta- 
honclK Ck- ^ maculat , deleat , ex ante aAa vita 
1 r Mex i c fufeeptam, diilicile enim ei\ cos in novo. 

4 ?: ' 


i 

I 


M'EXICANUM. 39 
3igiiicatis gradu pofitos fieri meliores, 
quivkijs , & fceleribus defoedati , non 
fine multorum fcandalo , quibus eorum 
prave fafta nota fune , ad illusi flatum 
pervenerunt. 

;i. 

E CclcfiafllciOrdinis perturbatio In a 
de flepe fecuta eft , quod is aditus 
non fit OGclufus , qui caducarum rerum 
cupiditate dofti , pravis cogitationibus 
fanda minifteria concupifeunt. Quare 
nullus ad facros Ordines admittatur, 
qui commiflb crimine pccna fanguinis 
puniendo , magis vt poenam fibi a fecn- 
lari ludice infligendam evadat , quam 
vt in facris Ordinibus proficiat, promo- 
veri velit. Qui vero ob hanc cautelam 
facros Ordines fufeeperit , fit ipfo fado 
fufpenfus ; & fi de crimine confliterit, 
tamdiu in exilium relegatus fit , quam* 
diu Epifeopo videbitur expedire. 

III. 

V T honor, (r) & reverentia Cleri- 
cali Ordini deferatur , facris eft ,W Guadi’*, ^ 
Canonibus conflitucum , vt qui aliquos „ «f" ‘ 
patiuntur naturales deiedus , vt alios, Pfovm. de 
qui tametfi non imputentur ad culpam, Quiroga. ad. 
minus decent Clericalem flatum, non 5.C.54. 

C4 OF- 


ifrd CONCILIUM 
ordinentur , nc facris Ordinibus Initiati 
contemnantur , eorumque minifteriuna 
vituperetur. Propterea interdicit haec. 
Synodus , ne defeendentes ab his , qui a 
Sanftae Inqtufitionis officio danjnati fue» 
ront, in primo, & fecundo gradu quoad 
patrem , quoad matrem vero in primo 
tantum , ad Sacros Ordines admittan- 
tur : quia vuigari infamia notati. Dc 
quorum natalibus tunc fufficienscritin- 
quifitio,quem ad parentes,& avos vfquc 
perventum fuerit : difficile enim eflet 
propter antiquitatem viterius progredi;, 
indeque varia periuria , calumnix , & 
inimiciti* orirentur. Inde etiam, & Me- 
xlci, tam ab Indis, quam a Mauris, nec- 
non ab iliis,qui ex altero parente Athio- 
pe nafcuntur , defeendentes in primo 
gradu, ne ad Ordines fine magno delec- 
tu admittantur. 

§. I. 

TjE titulo beneficii, aut 

( f) Condi. 

Milaii.5. fol. non deceat (f) cos , qui divi- 

766 . v<Tb. V_J no minifterio addidi funt, cum j 
hacc inipri - Ordinis de decore mendicare , aut for- 
i»is. didam aliquam artem advidum exerce- * 

(c)Sdi,ti.c. fg j Concilij (t) Tridenrini authoritate ' 

** innixa hsc Synodus ftatuit , ne vllus ' 

Cie- 


, MEXICANUM. 

Clericus faccuJaris ad facros Ordines 
promoveatur , nifi prius Epifeopo legi- 
time conflet , eum Beneficium , quod 
fibi advidum honefle fufficiat , pacifice 
polsidere. Patrimonium vero , vel pen- 
iionem obtinentes ordinari non pofsinr, 
nifi illi, quos Epifeopus iudicavcrir aflii- 
mendos pro neccfsitate , vel commodi- 
tate Ecciefiarum fuarom ; prius quoque 
peripedo , patrimonium illud , vel pen- 
fiooem vere ab cis obtineri , taliaque 
efle , qus cis ad vitam fuflentandam fa- 
tis fmt. Perpendens (v) tamen hsec Sy- MConcil ra 
nodus, quanta in hac Provincia fit ne- Lirn.j.aali, 
ceisitas tniniftrorum maternam indige- c u. 
narum linguam callentium ; decernit, vt 
qui linguam aliquam Indorum nove- 
rint , ad facros Ordines promoveantur, 
etiam fi Beneficium , patrimonium , vel 
penfio ab eis obtenta ralia non fint, qua: 

^ngrue vidum fuppeditarc pofsinr. 

His emm quominus ordinentur , pericu- 
lum mendicandi verifimile cfl non obf- 
tare , quia /i moribus ..fcientla: , & ^tati 
requifitis, lingua; quoque Indorum vfum 
’ ^‘^‘^i^que , Sacramenta , & 
aha (pincualia minifteria praftare oof- 
«nt;indequ* fibi advidum fuffidanr 
cum decore Ecclefiaftki Ordinis com- 
parabant. ^ 


5ps; 


^x)Ext, in ca- 
pit. penukvde 
iiiDonia lo«- 
quirur Pro 
vinc, de Qui- 
foga, a(ftio . 
c.%z* Lim. 

III. sft.i, C. 

| 0 . 


CONCILIUM 
f. II. 

O Ccurrere (x) volens hxc Synoduj ; 

aTtlbus,& fallaci js , quibus aliqui , 
nallumBeneficium.aut patrimonium ve- 
re obtinentes, fed falfosBeneficiorum ti- 
tulos, fraudulentafque facultatum dona- 
tiones cum pacbo tacito, vel expreffo dc 
non recipiendo , vel reftituendo confin- 
gentes ordinari folent ; (latuit, ac decer- 
nit , vt fi quis fraude , dolove ad (aeros 
Ordines fuerit promotus , a fufeeptis 
Ordinibus ipfo Iit fafto fufpenfos,& pro 
tanto fcelete arbitrio Ordinarij punia-^ 


tur. 


(v) Provinc 

de Q^moga, 

Vide ir»fr. Isb. 
tit I ) . de 

telebr. Mik 

far. §,14» 


$. III. 

I Uxta Concilij TridentinI decretum;, 
illi tantum patrimonium , vel pen- 
(ionem obtinentes ordinari potfunt, 
qnos'y)Epifcopus affumpferit pro com- 
moditate alicuius Ecclelix, cui adleripti 
cfle debent , ad munet,a Ecclefiaftica 
obeunda , neque eam fine Ordinarij li- 
centia , deferere poflunt. Verum quia 
multi ad titulum pattimonij, vel penfior 
nis promoti , facile deinde Ecclefiam, 
cui adferipti (unt , relinquunt ; iubetur, 
vt Ecclcfix deputatio in titulis Ordi- 
num fcripca inferatur. Vifitatores quo- 
que inquirant , ap prsdidi, quae prsfta- 



DE MODO COI^FERENDI OR. 
dims . , & litteras dimijfortas. 


ME XI ClArNtJM. 
re tenemur , inuneribus fundi foerint: 
quod fi contra fe gefifle compereriiic.ad 
pr^fcriptam Concilij Tridentini (,z) ab 
Ordinum executione fufpendancur , cu- 
ius fufpenfionis teihpuS.Ordinarij acbi- 
trio relinquatur. ■ ■ 


I N conferendis Ordinibus, ea prorfus 
ratio fervari iubetur., quam ample- • 
xa eft vniverfalis Tridentina (a) Syno- 
dus , iuxta quam decernitur , vc Epifco- 
pi per fe ipfos Ordines conferant ; fi ve* 
ro sgricudine fuerint impediti, fubditos ’ 
fuos non alitd , quam iani probatos , & 
examinatos, ad alium Epifcopurn dimit- , 
tant Nullus _(b) autem nifi a proprio ./i,) Concil.,^ 
Epifcopo ordinetur. Quod fi oblcgita- Miljn f.76r. 

Tiam caufam ab alio Epifcopo promo^ verbo , quod 
i'eri quis petat , nullatenus ei permitta- Erovtnc, 
tor^nifi eius probitas, ac mores Ordina- 
ij fui tellimonio commendentur , fub 
‘oenis in Concilio Tridentino (c) flatu- 
is. Facultates de promovendo a quo. CO SeC i j ,c. 
umqee minime fulfragentur , nifi ha- 
entibus legitimam caufam , ob quam 


^ concilium: 

3 proprijs Epifcopis ordinari noft poC; 
fint , in litteris exprirocndam , vi cft abi 
$cff. 7. c. eodem Concilio (d) difpofitum. 
ifl.'” ■■ 


{ e ) Limanf. 
II!. adi. t. e. 
30 verb.Quia 
^ero» 


II. 

A d abolendam (e) pravam con-s 
fuetudinera contra decreta huiuC. 
modi in hanc Provinciam introductam, 
qua multi alienigena , ab alio , quam a 
proprio Epifeopo , & abfqae eius con- 
fenfu, & approisatione ad titulum, quem 
vocant domiclli) , five iurati , ordinari 
confueverunt , pracftito folum iuramen- 
to, (ibi effe in aaimo in ea Dicecefi, vbi 
promoti fuerint , permanere ; interdicit 
ba:c Synodus , ne quifquam ad titulum 
huiufmodi ordinetur , aut ordinari per- 
mittatur , nifi per cantum tempus in ea 
Dicecefi vitam duxerit, cx quo probabi- 
le fit velle fe ibi permanere : quod fi ali- 
qui contra hoc decretum fuerint pro- 
moti, ipfo fafto ab exeeutione fufeepto- 
Turti Ordinum fufpcndancur , & cuiuf- ^ 
que Benefici), feu adminiftrationis Indo-- 
ram fint incapaces per triennium , qui* 
vero in vna Dicecefi ordinari coeperint, 
in alia , quamvis ibi per tres annos fuc- s 
rint commorati , reliquos Ordines noft ; 
fufeipianc , nifi a proprio Prslato cum ' 

lic-j 


CONCILIUM 4| 

litteris dimittantur, & vnufquifque pro-4 
prium paftorem agnofcat, 64 Hicrarchia 
Ecclefiaftlc* ordine minime perturbato, 
quod eft Sandorum Canonum , & Sa- 
crofandi Concilij Trldcntini (fjdccre- Se(nt|.cj 
tis de hac re fancituna, inviolabilitd ob- * * * }• 

fervetur. Licter* item dimifforije , ad 
vnum tantum Ordinem lufcipicndum 
concedantur, vt quam in munere fufeep- 
ti Ordinis exequendo diligentiam ordi- 
natus pracftiteric , Epifeopus ietelligat. 

Interftitia vero temporum a Concilio 
Tridentino pr«fixa obferventur , nifi in 
illis pro neccfsitate , vel vtilitate Ecclc- 
fi£ fax vifum fuerit Epilcopo difpenfa- 
tc. Abfentibos vero fine praevio exami- 
ne coram Epifeopo , vel cius examina- 
toribus , litterae dimiflbriae non dentur. 


R §. in. 

Egulares iuxta Concillj Tridcnti- 

Hi(g) decretum, nec ante statem / sc /r 

omnibus a iure praferiptam , nec line ^ 
inigenti Epifeopi examine ordinentur, de OulUpr 
Kc eis duo Sacri Ordines eodem die 
conferantur, quibufeumque pri- «Ml declaracio 
vilegijs quoad hoc penitus Card. ia dld. 
exclufis. 


DE 


CONCILIUM 


C B 


§. I. 

E'S.AMLNE ORDINIBUS 
pramittendo. 

V T ordinandoriini, & eorum, qui- 
bus animarum cura credenda eft, 
quibas poleant merkis , quamve ad fpi- 
ritu alia munera obeunda idonei fint, fa- 
cilius Epifcopis notum fiat ; prsecipit 
haec Synodus MexicanaeProvindaeEpif- 
copis , vc in Synodo Dioecefana , quae 
primo quoque tempore celebrabitur, 
tres fakim eligant , & deputent exami- 


Tri vna cum Epifeopo , vel 

\ ^ ^ eius Vicario , fi EpUeopus fuerit impe- 


dt nt. lelT* ?4‘ i r ► • i* j 

c,i8 verf Li ditus , de Icientia ordinandorum peri- 
cebit etiam, culum faciant: ante Synodum autem ha^* 
Cone. Tolet bitam, per fuos Epifeopi id etiam prsef- 
adfvi.cap 14= tent. Examinatores vero deputati , Iix 
Prov.de Qui- munere obeundo hanc a Synodo 
X * \ffq ^ ad formam oblerveht. 

3,/>*Limenr.5; . 


a£t.4* c.i 7»Sc 


f. H. 


Conc.Milan. | "* Xaminatores in Synodo DicecefaaJ 
f . tlr, de cxa« conftltuti, iure iurando (e obf^o 

minandi ra- tringant de fideilcate fervanda in fuo 
tione af./n» fufeepto munere, de vere , ^ fincerbfl 
manifeftanda eorum comperta feienda,’ 
de quibus ipfi expcriuientum fumpie- 


MEXICANUM. 

hnt J amore, odio , aliove omni huma- 
no ^ aftedu pofthabitis. Examinis (i) (i) Cone. Li- 
vero caufa , nihil quicquam pecunije, 
prsrnij, alicuiufve doni , auC quid fimile 
accipiant. j.vbifuptas. 


§. III. 


prxe. 


S I examinandorum quifquam pet 
fe, vel incerpoficam perfonam, do- 
na , favorelvc examinatori promiiferit; 
Epifeopo ftatim dcnunciet , & eundem 
ad Ordines pro illa vice inhabilem de-> 
cernat. 

§. IV. 

E a, de quibus fubituri examen in- 
terrogandi funt , per fe , vel per 
alios, direde, aut indirecte, ne revelent. 
Si quis eorum , qui examinandi funt, 
confanguineus , atfinis, familiaris, fami- 
llasvc adiuiiiftus alicuius examinatoris 
fiierit , examinator ille , ne prjefens qui- 
dem adiit , fed Epifeopo notum faciat, 
Vt alius in eius locum vocetur. 


/. V. 

N e fentcntlam.quam in approban-; 
do , vel reprobando diduri funt, 
vili inanifeftent, fub pcena excom- 
municationis maioris 
ipfo iure. 

;.vi. 




CONCILIUM 


iT, VI. 

N e quemquam ad examen fubcuflj 
dum admittant,nifi prius fufeep- 
ti Ordinis titulum, ab Epifeopo, & No- 
tario fuferiptum , figillatumque exhi- 
buerit. 

VII. 

a Us omnia fub cifdc m iuramena 
to , & cenfura, tunc quoque fer- 
vare teneantur , cum de Epifeo- 
pi mandato aliquos ad Beneficia obti- 
nenda examinate contigerit. 

L I B RI PRIMI 

TITULUS oyiNTUS. 


§. I. 

t>E SACRAME NTORU M 
Esclejia adminiJirAtione, 

(K) Cap, Ad O A.crofi»o<^kae Ecclefisc (K)SacramenJ. 
Apoiiolicani, ^ ta , quae non inventa ab hominH 
c.sifjtisdefi bus , fed a Chrifto Domina inftituta | 
mon. Mex. 1. junt, &ad noftram falutem divinitus 

concefla , vt digne , &: falubrlter admi- ft. 
a. Guadixti^ niftrentut , & a percipientibus fummo 1 
conft. W honore , & veneratione habeantur; I 


MEXICANUM. 

taxirae oportet eorum minillros , illud 
dc fe omnibus , praefertim Indis , ^ui ru- 
des fune , 8c minus Intelligentla valent, 
pnbere ceftimonium , vt non ob aliquod 
temporaie lucrum , fed tantum ad falu- 
tem animarum Sacramenta conferri orh- 
oes intcliigahc. Pradpic igitur hac Sy- 
nodus, ne vllus Clericus , pado , con- 
tradu , hortatu , aut conventione , per 
fc, aut per alium , directe , vel indirecte, 
pro Sacramentorum adminilhacione fi- 
bi temporale quicquam dari procuret: 
fiqui verofecus fecerint vitra poenas i 
lure in fimoniacos decretas , fi fcmel id 
commiferint, peenam quinquaginta pon- 
do incurrant, quorum parces dua, Eccle. 

dclidunj perpetratum, 
diltribuancur , tertia vero aceulatori. Si 
autern bis in hoc crimen inciderint , a Sa- 
cerdotali officio per annum fufpendana 
tur. Si ter,a tota Provincia per triennium 
cxules fine; non tamen hoc decreto pro- 
hibetur , nc mcrecdem in fingulis Epif^ 
copatibusab Epifeopo conliltutam pe*- 
cipiant. ^ ‘ 

T^Erum, (1) vc illud, quodexcotr- 
V formi facrarum ceremoniarum 
yiu in cultu divino provenit , defeoruin 
^ feiv 


»4. tf. iSi 

Miiao*f.veri* 
bo cum Sa- 
cramcnc. §c 
Synodo dc 
Qair. conlh 
8 c Pro- 
vinc.ciufdena 
Quirog. adt. 
h cap.z7. Sc 
Compollcl, 
a<5b.7 C.IO.& 
Lim. 

§.38, con- 
ducit mace- 
ria? tex. in c. 
abolenda Jc 
lepulturis^ 


(1) Mex.i^c^v 
7. dc Limtn, 

3 cap. 



CONCILIUM 


l7.&Conc. fervetur, 8: ca evitentur incomoiodaj 
4,ToI.c q^2c ex varietate huiufmodi oriunturj 
vbi Loayf. cerati omnes huius Provincis , tam Sae-, 
rh^u r culares , quam Regulares , in Sacramen- 
adminiftrandis , prasferiptain in ritua- 
7 1 <s. verbo ’ li Mexicano formain teneant , quovfque 
illud impri- a Sede Apoftolica rituale ad yfum vni~ 
nusj&Conc. yerfalis Ecclefix evulgetur. Si qui vero 
Provinc.Do- Sacramenta adminiftraverint, tam- 

' ' Sror^p’ perturbatores -Ecelefuttici Ordi-, 

]l| 


’’!r 




(jn) Limenf. ^ Epifeopi fatrum chrifma mi- 
act. 2. c. ^ ^ alijs vili pq- 

tatic aut ad id offerendum eos iildu- 



IJla puilitlivwv • 

libri pr i m i 

TITULUS SEXTUS. 
f. L 

DE SACRA VMCTIOME. 

> V ' 

*T 7 Olefls haec Synodus ijs incoramo- 
y;; dis ,.qu* in conferendo Indis 
Confirmationis Sacramento , & fuerunt, 
&effc poffunt, opportunum remedium 
afterre; ftatuit, ac prxpipit , ne quicquam 



3lE X ,I C A N'U M. vfi 

^uthoritatc Epifcopalls dignitatis , cani 
delas, vicras , quas fulccpcuri Sacramea* 
tum Confirmationis deferre foient , iri^ 
feranT^"^^ eleemofynamEpifcopi con, 

_ „ f 

Tj Erado vero confirmationis minlf, 
omnes ad vfum eius 
adhtb.t^ comburantur , ne pofka pro, 
fanis vfibus defetviant. 

III. 

Ed qaonlam propter Indorum Iga 
norantiam facile evenire poteft vc 
nulla habita ratione cognationis inJec 
ufeeptorem , & confirmatum , iliiulque 
patrem , & matrem contraa® , hi in his 
gradibus prohibitis matrimonio fe con- 
lungant ; huic malo Epifeopi occurren- 
tes , (n) in fingulls Indorum oppidis / ^ r- 

fclpiCiMe cootraheudi n.a:rimo„m„, ’’ ’ 

vel fpintualis cognationis rationes 
optime noverint: idque obfervetur , do- 
nec Epjfcopis huiufmodi deputatio , la, 
ois pentioribus fadis , non am- 
plius iiecefiaria vifa 
fuerit. 




CONCHIUM 


|[o)ConcIl, 
Trid.fcff.14. 
) dc £x 

crema- VnC' 
fione » Mex, 
i.c.^ 4 .Col- 
Je£i:. Max. 
Coae. Hiip* 
tocn 4* Gua- 
dix > cic. £• 
conllt4^«Li- 
jncaf.5. a(5. 
fax.xS.Con- 
cil. Trid. in 
dodlrina de 
Sacrament. 
Extremj-Vn 
£ttOR«c»i. e. 

»1- 


$. IV. 

P AfochI (o) item > tam SxculareSj 
quam Regulares , ladis , & fervis 
serotis in mortis periculo conftitutis^ 
Sacramentum Extrem* Yndionis mij^ 
niftrent : quod cum fit a Chrifto Domi- 
no ad communem omnium falutem , fi-, 
ne dcleau perfonarum inftitutum 1 om-, 
nibus fidelibus in articulo mortis devo-^ 
te petentibus tribuendum cft. Parochi 
vero muneri fuo fatisfacere mimme 
poffunt , fi medicinam anim* , & corpo- 
ri tam falutarem fui$ fubditis dcnegavca 
rint. 

§. V. 

Q Uia vero graviter «grotantes Exd 
trecB2- V ultionis fulcipiends cau- 
' fa ad Ecclcfias , fcu Monafteria 
deducere tutum non eft , ne externus im- 
pulfus , aut mortem illis conciliet , aut 
faltim acceleret tniferae genti , & ab om- 
nibus rebus inopi , contulere volens haec 
Synodus ; in virtute fana* obedientiae 
Curatis omnibus , Saccularibus, Sc Regu-. 
laribus , praecipit , ne Indos , aut lervos 


aeerocos niuu:> iti cauiu., . 

Monafteria vllatenus tern perraitcant. 
laamo Cureti ipfi ^ chari tatis, 


lariDUb , pr.CV.ipit y , T- , r 1 H 

acerotos huius rei caafa, ad Ecclefias, vel 1 
-- - • '• — iteant. I 


MEXrCANUM. 


^Qa Srga proximos effe debent , memo- 
res ad vngendum infirmos, eorum adeant 
domos , quas prius decenti ornatu para- 
tas efie curabunt. Si vero contra hoc de-' 
cretum fecerint , probabili irregularitatis 
periculo fc exponi intelligant : & quam 
finu de morte proximi ob eorum inhu- 
manitatem fccuca , rationem Deo ceddi^j 
turi, animadvertant. 


me vindicari ftudeant , vt tam im- 
manis , & barbara confuerudo , & non 
foldm ab Ecclefiaftico , & Religiofo ho- 
mine, fed ab homine prorfus aliena , raw 
dicitiis extirpetur , funditufquc tollatur. 

if. VII. 

D e aetate (p) ad hoc Sacramentum fP) Gran.trft 
fufcipicndum ca regula fic, ve qui- 
bus per mtem licet Euchariftiam fume- 
re , eifdem etiam liceat fando infirmo- tit qu» per- 


1 J tamen , qui aegrotorum curam ha- ^ 
bent, ^on«tur ,t opportuno 
sempore a orocho deferrrExtremam- cram.Extrc-; 



VI. 

Pifeopi vero tantum fcelus acerrl-' 


fum oleo invngi. 


tinent 

trein. Vod, 
verb. Paro- 


§. VIII. 


yQS' nj?e.y8d. 



'54 CONCILIUM 
Vn£Uoncni procurent , ficque infirmus 
dam integris eft fenfibus , vngatur , vc 
vim Sacramenti corpori , & aniqiae falu- 
tarem, dum compos fui eft , iiitelligerc 
valeat. 

§. IX. 

A d Sacrorum Canomim obferva^ 
tionem, & ne in Ecclefijs fandiuni 
chrifma , Cathecumenorum, & infirmo- 
rum oleum, vnquatn defit; iubet hstc Sy~ 
^ _ . nodus, vt in fingulis annis (q) intra quin- 

de Sacram! ^ quinta in Coena Db- 

Vndion iti, ’ vertente anno , non 

1 & Synod. confecrantur , immediate numerandos, 
de Quiroga, Vicarij omnes , & finguli huius Provin- 
conft. * 4 , & gjj , per fe, vel per Clericos Sacro Ordi«- 
• ne initiatos , ad civitatem vbi eft Sedes 

Epifcopalis conveniant , & quod in Sa- 
criftia cuiuslibet CathedralisEcclefiae dif- 
tribditur fandum chrifma , oleum, quan- 
tum omnibus diftridu lui Parochi lulfi- 
ciat , inde afferant. Nemo aurem intra 
prsfixum tempus id facere omittat , fub 
poena pondo quinquaginta.Curati autem 
reliqui , eum locum vbi Vicarius reli- 
det, adeant, vel cb Clericos in Sacro Or- 
dine conftitutos mirtant , vt fandum 
chrifma, & oleum in fiias Parochias inde 
teportent , fub poena pondo odo fabri- 
ca: 


MEXI CANUM. si 

iSe applicandorum. Is autem , qui vel in 
Cachedrali, vel oppido , vbi Vicarius re- 
fidet , chrifma, & oleum diftribuic , nihil' 
quicquam pro his diftribuendis accipiat, 
librumque fecum habeat , vbi cum die, 
inenfe , & anno nomina eorum infcribat, 
qui ab co chrifma, & oleum fuinpferunt, 
fub pcena duorum pondo , ad vfam fa- 
bricas Ecclefix. 

X. 


C Uratis fr) quoque omnibus prasci- Gran. tir; 

pitur, vt chrifma, & oleum huiuf- de Sacram.* 
modi frequenter renovare ftudeant,eam- Vna. n i. *. 
C ’e in renovando formam fervent , vc & J • & Mil. 
Illinor fempcrolei quatitas addatur, qua '** 
reliquum fuerat , fi vero aliquid chrifma- 
tis,vel olei anni proximi prseteriti , quum 
novum defertur, fuperfucrit ; illud com- 
buratur, vel in fontem baptifmalem fpar- 
gatur ; a die vero ferias quintae in Ccena 
Domini in pofterum, antiqui chrifmatis, 

& olei Cathccumenorum vfus ceflet, fub 
pcenis a iurc decretis , nec Sabbato 
etiam maioris hebdomada: ad fontes an- 
tiquum oleum adhibeatur , fed novum 
expedietur. Conceditur autem, vpfi quis 
mortis periculo laboraverit , oleo infir- 
morum prxteriti anni vngatur , novi olei 
cepia adhuc hon babita. Cuius reicaufa 
Dq. S 


(f)Mex. 
c» j j« 


CONCILIUM/ 

3 feria in Coena Domini infirmorufit 
oleum aflervari poterit , quovfquc BO»» 
Vam perveneris , & deinde confuini. 

§. XI. ^ 

A Dcuftodiam(f) vero fanAi chrif-} 
matis , & olei , locus claufus cum 
decenti ornata deputetur, cuius claveta 
Parochus habeat , nec cuiquam tradat, 
ni(i alicui Sacerdoti quum opus fuerit, 
quo loco Rituali etiam miniftrandorum 
Sacramentorum formam pratferibens 
aflervabitur. 

LIBRI PRIMI^ 

TITULUS SEPTIMUS. 

§. I. 

de CLERlCrS PEREGRINIS; 

S Ummis a Deo precibus efflagitate 
Epifeopi deberent , vt eos in mef- • 
fem fuam operarios mitteret , qui divinae L 
voluntati conformes , falutem animarum I 
fitirent; non qu* fua funt quxrentes, fed 
quae lefu ChrUlL Verum quod cft omni i 
lachrymarum fonte plangeudum , Sacer» | 
^otes aliqui , non pietatis zelo , fed adlu ' 

quo?! 


MEXICANUM. 

ejudclam avaricix flagrantes , in certis few 
iibus vagantur, Sc ovibus fibi commiisis 
derelidis , c6 avide confugiunt, vbi ma- 
ius ftipendium temporalis lucri proponi*, 
tur. Cui tam gravi maloTridcntinum 
(t) Concilium occurrcrc volcns;praecipir, 
«fe vllus Clericus peregrinus (inecom- 
inendatitijs fui Ordinarij litteris ( quas 
tamen fine lufta caufa Ordinarius non 
deneget ) ab vllo Epifeopo ad divina 
celebranda recipiatur, quod tam fandlum 
Concilij decretum haec Synodus Inviola- 
biliter obfervari vult , fub poena fufpen* 
fionis arbitrio Ordinarij interdicit quo- 
que , ne vllus Vicarias , feu Index Eccle- 
fiafticus , Clericis hulufmoui celebrandi 
licentiam concedat , nifi eorum faculta- 
tes , & litteras diniifloria:: diligenter prius 
examinatae comprobentur, idemque in- 
iungit fuperioribus ordinum in fuls do- 
mibus , aut Monafterijs. Itidem iubetur, 
vt fi qui Clerici ex Hlipania , aut aiijs re- 
motis Provindjs, in basindiarum partes 
migraverint , mulieres fecum , matrum, 
fororum , & confanguinitate propinqua- 
rum nomina deferentes, nifi id ita efle le- 
gitime conftiterk, a mulieribus huiufmo- 
di feparentur : fi vero feparati non pa- 
ruerint , tamquam coucubinarij publice 
puniantur* H- 


^ feC 
in decre- 
to de obfer- 
varnlis , SC 
evitandis in 
celebr,. Mif- 
farum, Mex* 

I. C 4f & 

Guad, tit. z, 
condic ^ 
Milan.i, tit* 
qux perti- 
nent ad ce- 
lebrat MilT. 
verb. Cleri- 
cis , 6c Gran* 
tic (ieCIeric* 
pcregrin.Sy- 
nod dc Qiji- 
roga j con/!-^ 
fy. Limenfi 
S. ? c 9» 
Mex,i,c.)7. 



5^ CONCILIUM' 


LIBRI PRIMI 

TITULUS OCTAVUS. 

■;v :j f- I. 

BE OFFICIO JUDICIS ORDINA^ 

(y)Gr3n.t!t, rij y & F-icarij, (v) . 

rfeoffic iudi- "\T T Epifcopi popuIum a DeofibI 
c!s ofd Gua- . V commilTom, quibus opus eft, pru- 
cix , tit. 8. dentia, & foIieitudine gubernent, ac nao*- 
i*** derentur , atque vt facilius orationi va- 

iiitan 4 v. ’ doarina pafcant gregem , & faluti 

tir, de fom > Vicariorum ope- 

£f>ilc & ra indigent , quos in partem folicitudi- 
tk. dcEpifc. nis ^ praefertim earum rerum , quse fori 
^ Epdcopa- iudicialis iunt , fibi afcifcanr. Quam 
li mre. obrem Vicarios huiufmcdi hxc Synodus 

ve?hemenrer hortatur , vt quam fit eorum 
'J. induftria ad populi Chriftiani guberna- 

tionem neceffaria, intclligeiltes, fuo mu- 
neri ne defint , fed obeundo , omneftu- 
dianb , operam, & diligentiam collocent, . 
quod vt commodius prsefienc , has , quae J 
lequuntur, regulas obfeivabunc. V 



^ mexicAnum. 

Vitictx id potifsimum curent ,vr Iniunc-» 
ta fibi in litteris comtaifsionis , & potef- 
,tatis excquantur.Tcmpore etiam, quo h*c 
officia exercent , diligenter, integre , 8C | 

rec^c fe gerant in omnibus Dei honorem 
fibi proponant , coinmunem fubditoruin 
ytllitatem quirant, & partium vnicuique 
ius fuum tribuant. Coram Scerrtario 
Epifeopi iure iurando fe obAringaut, 

Xluod Sacrorum Canonum , & Concili.} 

Tridcntini decretis , huiufque Synod-i 
conftitutionibus flabunt , quod Ecclcfiaf. 
ticam iurifdiiflionem , iminunitatem Ec- 
clefiarum , & earuni miniflros tuebuntur 
atque defendent. In locis , vbi fuis fun- 
gi debent officijs , femper refideant, offi- 
ciaque h$c per fe ipfos obeuntes , & non 
per fubflitutos , nequaquam abfint feria 
fecuntk , quarta , & fexta cuiuslibet heb- 
domadis : ab o<flava ad decimam horam 
pro tribunali fedentes, caufas audiant. 

Si vero in hos dies feftum inciderit in fe- 
qucnri die , fefto non impedito , audien- 
tiam faciant , ad locum vero ad id depu- 
tatum Ecclcfiaflicae curise miniflris comi- 
tati procedant. Ipfis vero officialibus, <ad 
dies tantum odo abfenribus, nullam cau- 
fam diffinitiva fentencia determinare va- 
leant , nec in caufa aliqua interlocptoria 

- fcn-T 


CONCItIUM 

fententla quicquam fiatuant , qiiod p$2 
diffinitivam fcntentiam reparati non poC* 
fit. Quicqaid feais fadura fuerit, irritum, 

St inane decernitur. 

§. in. 

D e qmbufcumque caufis ad iurifi 
didionem ordinariam fpedantiJ 
biis , & tamquam Apoftolic* Sedis fub- 
delegati , dc his , in quibus Epiicopi k 
Concilio Tridentino eiufdem Sedis dele-» 
gati conftituuntur, fi eis ab Epifeopo fpc-. 
cialiter commiflac fuerint , cognofeere 
pofsint , caufafquc huiufmodi , nifi fpc-; 
cialitd Epifeopo foli fuerint commiils, 
aut eas Epifeopus ad fc a bocaverk , vel 
cx huius Synodi decreto eidem refervatat 
fuerint , terminare valeant. De his etiam 
caufis cognofeant , quae per viam appel- 
lationis coram Epifeopo funt tradaadae. 

§. IV. 

(x) Seff. * 4 . /^XUoniam Epifeopi iure , & expreflbi . 
c.i(5. &iure Concilij Tridentini(x)decrcto cc-i J 

communit. nentur officialem Vicarium gene- \ 

text. in cap. rafem conftituere , qui Dodor fit , ycl 
^ Eicentiatus in iure Canonico , vel alias i 

led poterit , idoneus ad caufas ] 

Cone Hkp ‘1 iudUiali decidendum , quem pro 
tom4. ^ 


ME XI canum. 
bfficij fui ratione commode fuftentare 
debent , & quia officiales huiufmodi pros 
videndis adis falarium forfan a partibus 
litigantibus recipere volent ; ftatuit hs® 

Synodus, ne quicquam pro his accipiant,! 
nifi parte , aut partibus petentibus iurif-, 
peritum vnum , vel plutes fibi adiungi,i 
quos de caufa confulat , aC de eorunt 
Concilio fententias ferat , quia vero eve?# 
nire poteft , vt pars , aut partes id petens 
tes , quibus incumbit horum aflelTorunj 
falaria perfolvere , eofdem pretio corl" 
rumpere pofsint ; ftatuit ac prscipit cai 
dem Sy nodus . (y ) vt falaria affeflbri hu-t (y) Vfciic. f; 
iufmodi a iudicc providi moderentur./*^; Guad. 
Eaque afleflbres per fe , vel interpofitas.'"^* conti*, 
peribnas , ante decifam caufam a parti-;**’ 
bus non accipiant ; nec quicquam am«| 
piius, quam quod fuerit moderatum, fub 
poena rertitucionis in quadruplum. Sen-; 
tentiam vero fuam claufam,S£ figlUatam, 
ad iudicem mittat afleflbr , eamque pars 
cibus nequaquam tradat , aut ex eo quod 
partium intererit , teneatur. Prsdida ve« 
ro poena fabrjes Ecclefis , & pijs operi- 
bus seque difttibuatur. Sportulas alias non 
exigant , quam quae funt ab hac Synodo 
taxatas. A partibus coram cis litigantibus, 

,gac quas probabili coni,edwtH Ucigaturae 



'CONCILIUM 

credantur, dona, aut munera, etiam, fcoJ 
lerita , per le , aut familiares , confangui- 
tieoive fuos , officio durante, vel poft, ex 
proinlisione tempore officij; prius facta, 
«on accipiant , etiam fi ea data fponte 
fuerint , vel promifla , fub poena reftitu- 
tionis in quadruplum. Qyod iudicibus 
iVicarij foraneis , fub eadem quoque poe^ 
fia etiam imponitur. 


I :N caufis coram ipfis pendentibus, ipfi' 
cognolcere pofsint, Arbitri-iuris, auc 
arbitratores non fint , neque hac de caufa 
proterendis fententijs, videndis adis, auc 
alias quicquam accipiant. Qui vero con- 
tra fecerint , vitra poenam reftituendi du- 
plum , aliter etianj puniantur ; idque Vi^- 
carij etiam oblervent. 


Otarij, aut alij eorum miniftri , In 


caufis,in quibus ad Fifcaiis inftan- 


tiam procedetur , nihil a reo exigant ra- 
tione feripturarum , five adorum , pro ' 
parte ad Fifcalem expedante , nifi reus 
per fententiam in expenfis fuerit con- 
cemnatus, eafque tunc iuxta taxationem i 
petant. Si vero condemnatio huiufmodi , ' 


$. V. 


§. VI. 




M E XI G ANUM. 

hon prscelTerit ; cutn ex officio ad hac 
conficienda teneantur ^ nihil exigere pof- 
finc. Quod fi Notatius , & ludex alitcc,i 
quam ad prsfcriptam formanj , cxpenfas 
a reo petierint , in duplum ealdiejaftfti--^ 
tuant. . : - ,.‘j ■ 

§. .VII. - 

T Eftes vero pro ratificatis non ha-*; 

beant , etiam de voluntate par^c 
tiura , incaufis vbi poena corporalis, exfc^ 
lij quoque , aut foleinnls pcenicentiz fu- 
tura fperatur, fub poena ratificandi tefies 
fois impenfis, fi opus fuerit ; ludex autem 
teftibus non ratificatis ,-fentcatiam mini-!| 
me terre pofsit. . ' ^ 

P Eculiari foiicitudioc Audeant vitia 
publica , veluti ludos illicitos, conJ 
cubinatus,blasfemias,vfuras,& huiufmb- 
di alia , prohibere ; & h*c perpetrante» 
acriter punire. Quod vt confequatur 
cfffdum , Dominica prima Qiiadragefi-.,; 
jnx in quolibet anno generales litteras 
excommunicationis expediant , proce-, 
dendo vfque ad anathematis declarato- 
rias , eafquc publicare faciant, tam in Ca- 
t!iedrali,quam in Parochialibus Ecclefijs, 
ac Monafterijs , quje poftquam publicata: 
.liierint, in Ecclcfis ianuis affligantur. Ad 

oppi-j 



^riwi I jiiiifr i irfii^ri|i| iirn , 

coNCiriu^ 

*tlam , vbl Hifpani degunt ', 8f 
ad todinas litterae easdetu mittantur , ibx- 
que itidem publicentur, vt omnes, & qui- 
cunique dc huiufmodi delinquetibus no- 
titiam habuerint , cenfuris corapellantuc 
eofdcm denunciare coram Epilcopis, vel 
l^arochis , & coram Notario publico , vc 
UUegitime conftet : qux tamen dc delic-f 
tis notorijs , & publicis, dumtaxat, difpo- 
fita inteliigantur. Edidla vero , Icu litte- 
ra generales huiufmodi iuxta feriem dif- 
poliram, & approbatam cxpediantur:qua:, 
in quantum concubinariorum delida ref- 
piciunt , prima etiam Dominica Adveot 
tus publicentur. 


f. 

T Ametfi Epifeopi , fubditorum de«' 
li da Clericorum , & Sacerdotum 
tnasime , quos alijs in exemplum vita 
Deus pofuit , aniniadvcrterc debent ; ni- 
hilominus Sacerdotalis Ordinis honori 
prolpicere valde tenentur , &inpuuien- j 
dis Clericorum delidis prudenter fege-* j 
tere, ne fi id nimis publice fiat, ipfi fimul> ' 
cum eo, quo fungantur divino miniflerio 
contemnantur. Quapropter (a) haec Sy- t. 
c. 8 1 . nodus ftatuit , ac prscipit , vc caufse gra- 

yes Clericorum huius Provinciae , Sc 

quoad 


MEXICANUM* df 

^Ubad tnodum procedendi , & quoad 

cuftodlatn, caeceris fecrecoagicenuir , Sc 
terminenriir. Item, vc ladices ad caufatn 
huiufmodi Notarios Clericos, ii fieri po- 
terit , adhibeant ; haec autem omnia tunj 
locum habeant , quum ddicftum tale , 
tam publicum non fuerit , quod maiori 
non egeat remedio. Qua ia re confcien, 
tisludicmn onerantur , vt ip his ompi- 
bus cum modum fervent, quo & Clerica- 
li dignitati confulant, & delinquentes pro, 
meritis fupplicio afficiantur. 

L §‘ f 

Ibram habeant , in quo fummatlm 
facrilegiorum , reftitutionum , 8£ 
Fifcales caufa: ad memoriam defcriptse 
lint. Ad huius verb libfi prarferiptum, iti 
'fihc cuiuslibet inenfis , miniftris , & No- 
tarijs , fibi reddi ratio nem petant de pr 3 ^- 
fatis Gaufis ; & de earum ihtu : & quod 
tnagis fingiilis caufis conveniens iit, pro» 
Videant, eoque in libro, vt fcribatuir quic» 
quid providerint, efficiant : atque minlf* 
tros huiufmodi de commilsis negligen- 
tijs reprdieaaantdn coique accurate ani^ 
madvertant. In fine etiam menfis prodic» 
ti Notarius de hac coram eo adhibita di* 
iigentia fidem faciat ^ & officiales binis 
£ quo^ 


'66 .CONCILIUM 
quoque menfibus,ioxta prsedi<5ti libri for^ 
tnam, Epifcopo referant, quid geftum fit, 
quidve non , quidque negotiorum huiuf-, 
modi expeditioni convenientius , & op*i 
portunius effe videatur , fub pceaa qua- 
tuor pondo quoties id omifliim fuerit, & 
Epifeopi huiufmodi relationi fibi inferip- 
tis fatt* fefubfcribat. Ubrum vero hunc 
officiales apud Ic retineant , ad cuius 
prsfcriptutn ,quum eos Epifeopus vifi- 
-taverit , de negotijs huiufmodi inquiran- 
tur. Admonentur prsEterea , vt etiam !»• 
ab ipfis caufie deciffae fint , fi vlterius in 
gradu appellationis procedatur , promo- 
torem Fiicalem adeaufarum huiufmodi 
profecutiOuem inftanter hortari non dc-a 
fiaant. 

§. XI. 

a ) Concil. T Udices, (a) nec recipiant, nec apud fc 
roiec.a&.z. J|_ retineant multarum , fivepeenarum 
pecunias operibus pijs applicatas , lub 
pcena reftituendi quadruplum } fed hae 
Notario cauf*, eo ipfo quod exafts fint. 


, 14 « 


commendentur, qui intra diem lufcepto- i 

A ^ ^ 


VvAi iJ ii iW V* k ^ A 

ri , per Epifeopum cum debitis fideiuflb- 
ribus in Tribunali fuo deputando , eas 
confignare teneatur fub poena folvendi , 
diiplum. Pecuniarum autem huiufmodi 
confignationem, in libro fufeeptoris No- . 


. WEXICANUM; *• 

tarius fcribat,& manu propria fufccptor ■ 
fibl confignacas efle eciam fcribat , fequc 
fubfcribac , ^ vt Epifcopi arbkrio h®c it% 
pia opera diftrlbuantur* Idemque quoa 4 
peeaarum pecunias fervare tcneaacur* 

P Rxeipitur etiam Judicibus , vt in' 
caufis civilibus , criminalibus, ma^ 
trimonialibiis, & alijs Ordlnarijs quibuf- 
«umque, ance diibnitivamfententiam bis 
adapcrfpicianc: primo quando parces 
ad probationem admiccunc: fecundo fibi 
traduntur ad proferendum in caufa difliw 
■nitive ; Jummaria vero quo tempore fe^ 
renda feotentiaeft, videant ; accurate au- 
tem perpendant , an in cis quoad fuani 
tMinam omnia fervata fine , aAaque , & 
adtuata prout de iure expedit , & in hac 
bynodo cavetur titulis de ordine officior 
rum, & de oiheio Nocarij... Si vero quic- 
quam horum defit , fportukque , aut fa- 
laria percepta, deferipta in adis non fint* 
ea luxta tormam iuris deferibi Jaciant, 
Notanorumque , aut rainifirorura Curia; 
negligentias arca ha;c , puniendo corri- 
gant, l ro liccnri)s,{bj fcu fkultatibus ad (b) Gran de 
cxercitiuin alicuius Sacramenti , yel ad iudic. 
eJum carnium in diebus Quadra^clim?’ n. 1 3 . 

auj 


^ CONCILIUM 

aut all)s,quibus prohibicps cft, nihil qui<S 

quam accipiant. Has vero nifi in fcriptis, 

& ad limitatum tempus , caufaque bene 
examinata, & licentia prscedente corpo- 
ralis medici, vbi habere. poterit, non con- 
cedant , nec in cafibus ab hac Synodo 
prohibitis , fab pcenis ab eadem ftatutis, 

$. XIII. 

I Ubetur prscerea , vt ludices aaa Irt 
caufis ordlnarijs coram eis fada bis 
taxent. Primo , quando partes ad proba- 
' tionem admittunt : fecundo, tempore fe- 

rcnds fententk , medioque decreto de- 
■ , clarent , quid Advocatis , & Notanjs dc4 

’* beatur , quidve ad eos pertineat , fuoque 

r figno notent, vt partibus, vel carum pro- 

curatoribus liquido conflare pofsit. Sin 
minus fecerint Indices , pondo duo de 
Tipuzque dia A, in pcenam pcrfolvant, 
eaque pijs operibus applicentur. Taxent 
ccl^in cauliruin » corsni cis m 
gradu appellationis agitabuntur , proba- 
tionefque etiam qualcumque , & Icriptu- I 
• jas alias , quoad earum partes , & lineas, \ 

fc)Tnleg,t;. iijxtalegumfc) regni difpofitionem,&ta- 

tit 2 0. lib. *• xat'onetu prsdi<flam falaria huiufmodi 
& leg.». cit f^jivantur, quod vero Notarij, aut Conj- 


mexicanum; 

Eatce decreti jubeant reflitui , fub pcEna 
iamdida. Officiales taxam ,(d)& fala- fd) Conci!; 
riorum omnium Curiae niinlftrorum ma- 1. 1 . j. 
nu Epifeopi fabfcrlptarti , clare inferip-'^'^^ <5o?. i. 
tam , tabuls affixam, & in aula Indicis de- ^ 
putata , poni faciant , vc ibi commode ab 
omnibus legi pofsit. Taxa vero ea folum* 
modo fit , qux eft ab hac Synodo confti^ 
tuta. 

§. XIV. 

L ibrum habeant , in quo ddlnquen* 

^ tes condemnatos fub comminatio^ 
ne fi in idem delidum vlterius reincide^ 
rint , & eos qui talia comn^erint ctimi a 
na , qu 2 fi^ iterum perpetrentur , maiorf 
fupplicio digna fiunt appofice deferibanr. 

Notarius vero apud quem fententia lat^ 
eft , manu propria In libro feribat , qu^ 
pcEna reus damnatus.fuerk , die , menfe^ 

& anno ibidem appofitis ; & quod ada,* 

& proceflus caufe apud eundem rema4 
neat , feque fubfcribat , qub delinquendi 
^pnfuetudo facilius tolli pofsit. 

IT. XV. 

I N caufis , in quibus ex officio proco» 

dunt ; poftquum Fifcaiis teftes nomi-.’ "" 

naverit , caveat , vc iufcepcor Fifcaii fub- 
mjrfiftret pecunias , quibus pofsit , tefti- 
^ 3 bus 


CONCILIUM'" 


bus ad ferendam teftimoniiim vehtorTS; 
fumprus prsbere competentes , idque in 
a6lis redigatur. Tempore vero , quo ex- 
pcnfas taxabunt , faciant fibi aTifcaii ra- 
tionem reddi fumptuum erogatorum hu- 
iufmodi ; quos etiam taxent , & ex taxa- 
tione , eos Fifcaiis a reo recipiat , fu(cep- 
torique reftituat , aut quid caufx fuerit, 
guominus refticurus fit, exponat. 


Fficiales , faltem femel In hebdo- 


mada , fecunda , aut fexta feria. 


poftmeridiem , vel hora fibi magis coni- 
nroda, carcerem vifitent , eilque in comi- 
tatu fint Notarij deferentes ada detento- 
rum in carcere ; procuratores quoque, & 
promotor Fifcalis, quorum fi quis abfens 
fuerit , pondo vno multetur , In vfus eo- 
rum, qui In carcere funt convinefi. In vi- 
fitatione vero id prsftent,vt de vitaj ho- 
neftate,& moribus eorum, qui carcere in- 
clufi tenentur, inquirant, foeminarum im- 
pudentias reprimant , deierantes , illici- 
tofque ludos exercentes puniant. Exqui- 
rant prsterea , an cuftos carceris a vinc- 
tis iniuria quicquam extorqueat ; vnum- 
quemque , de fuo iure eos certiores red- 
dere volentem , libenter audiant. Si ab 


f. XVI. 



ali- 


M-EXI CANUM. jr 
SJiqao reo confefsio petenda eft,ant aliad 
iquid fimile agendum , id ne omittant., 

/. x\ai. 

D e vinculis , & his qui vinculis alli- 
gati tenentur, interrogent : an fi- 
ne caufa per cuftodem crucientur,aut fine 
mandato dimittantur , inquirant: & tan- 
dem his omnibus , quae opportuno egent 
remedio , prudenter , & accurate illud 
prae fient. 

§. XVIII. 

N vigllijs (e) fefiorum Pafchalium, W Infra, libV 


I 


vel duobus ante diebus , Epifeopi 
( prrfcntibus eorum officialibus , & alijs 
ininiffris) carcerem vifitent , prout etiam 
ab hac Synodojpfis iniuugicurin titulo 
de Epifeoporum officio. 

§. XIX. 

S I Notarius ( f ) aliquis , vel mortem ( f ) §,14; 

obierit , vel otficio fiio fuerit pri- 
vatus ; a< 9 :a , & feripturarum protocolla 
ab eo confciffa , accurate cuftodiantur.vt 
habetur in titulo de officio Notarij. (") Milan 

f. 60 ( verb. 

^ Kulkun ne- 

C Urlae(g) mlnifis i munera , etiam 

e(culenta,ir,utuum,& coinracdum verb Illud 
£ 4 ne prafterea. 


7'f tONCILIUM 
nc accipiant , nec eofdem ad fuos cofii 
tra<9:us fidciuflores adhlbeant.ludiccfque' 
feuiurmodi quantumvis fint probati fi- 
dei , ante clapfum tempus a fideiuiTori» 
bus compelli pofsint ad eos indemnes 
fervandum, vel pcrfolvendum totum id, 
pro quo fe fidciufibres conflitucumt , ac 
fi ab ipfis illud iam effct perfolutum. Li- 
tigatorum operis , nifi foluta mercede, 
non vtantur , ^ in fportulas fibi debitas 
computantes. De fuis fportulis ^ & fala- 
tijs , vel de negocijs fibi coinmifsis nihil 
pacifeantur , fe'd ea pure , fincereque 
agant. Si vero vllatenus quicquam accc« 
perint , in duplo reddant. 


xxr. 


C Um crimen quis confitetur , vcl 
fponte, vel alias , quum inlurii 
Ecclefix , vel Clericis inferuntur ; etiam 
fi illi a partibus fint condonati , promo- 
tores Fifcalcs citentur , vt cum ob cui- t 
pam , qui in delidlis maior comperiri / 
poteft , tum ob immunitatem, & iurildic- 
tioiiem Ecclefiaflicam tuendam , de iure ' 
luo dicant , nifi , Epifeopo conful» 
to, Index aliter decer- 
nat. ' ' 

§.xxir. 



JTEXICANUM; 'ff- 

§. xxri. 

S Tatuitar etiam , aciubctnr, juxta 

Concilij Tridentini (h) decretum, (h) Seff. 14 ^ 
fie officiales facultatem contrahendi ma- ^ 
trimonium peregrinis concedant , nifi 
conflet eos alibi matrimonio coniunftos 
non efle , nec legitimo impedimento te- 
neri , quominus matrimonium contra- 
Kant. De hoc autem ab his inquiratur, 
qui ante contrahere volentes bene cog- 
noverint , nifi attenta atate eius qui ad 
matrimonium recipi capit , ludici videa- 
tur de longiori, vel breviori tempore in- 
quirendum. Ad inquifitionem autem hu- 
iufmodi, fi opus fit, officialis litteras det 
reqiiifitorias , ex quibus in partibus , vbi 
contrahentes fint orti, inquifitio fiat, de- 
nunciationibus publicefaais , ad praef- 
criptum facrolandi tridentini (i) Con- 0)Se(r.J4,c.- 
cllij. Praterea contrahentes iuramento 
declarent , fe nullo Religionis , vel cafli- '"fe- 
tatis Voto obligari. Qui vero abfentem ^x°,* tit 
coningem obijfie ^xerit, contrahendi fa- conft.57.' & 
cultatem non obtineat, nifi hoc fufficien- Granat. tic. 
ter probato , Epifeopum adeat, de cuius cognat. 
permifTu , & non alias , ad fecundas nup- 
tias fufcipiatur,fub poena pondo centum 
expenfis pro adminiflranda iuftitia fa-’h''7f*’' 
.ciendis, applicandorum. 

§.xxm. 


(7^ CONCILIUM 

T N crimine(K)concubInatus inter Cle- 
i.§,6t J[ ricum,& coniiigatam, is ordo in pro- 
cedendo fervetur , qui ab hac Synodo ti- 
tulo De concubinarijs eft prsfcriptus. 


1 


l 

k 



$. XXIV. 

(I> Grjn. tic. T T Icari j (1) de his folutn cafibus , qui 
de offic. or- V funt h) mandatis , & commifsioni- 
dtD num.i*. bus fuarum potcllatum comprehenfis, ac 
iuxta prxfcriptam ibi formam cognof- 
cant ; fi fcmel contrarium fecerint , poe- 
nam pondo o£to incurrant , quorum ter- 
tia pars delatori , reliqua: impenfis pro 
adminiftranda iuftitia faciendis applicen- 
tur. Sibis, pqndo duodecim, &: duorum 
menfium liifpenfionc. Si ter, duplo mul- 
tentur ; itidemque fiat diftributio. In his 
autem negotijs , qux ad eorum iurifdic- 
tionem non fpedtant, Indices, Fifcales, & 
officiales , vt fupra praefertur , commo- ^ 
neant, & imminenti periculo, aut rei nc- (Jr 
cefsitatc poftulante, proceffum inchoent, t 
inquifitionem faciant , perfonafque ca- 
piant, & infra triginta dies in locis difian- 
tibus , In propinquis vero, quo citius fie- 
ri poterit, per aliquam perfonam, quae ad 
id diligenter le obftringat., caufas huiuf- « 

nio- 



^ KTEXICANUM. 7^* 

hwdl ad officiales remittant fine retarda'^ > 
tione , fub poena pondo quatuor de Ti-i i 
pHzque vocatorum , & fine difsimolatio-i 
ne fub poena pondo viginti , & privatio^ 
nis officiorum , ratione pra:fcripta appli- 
candorum. In caufis matrimonialibus, 
aut divortij , ratione faevitia: , aut fecun- 
darum nuptiarum iraminoite periculo, 
vfquc ad depofitum procedant , illafque 
proat fupra didum eft , remittant , fub 
eadem poena. 

§. XXV. 

S I facultas (m) petatur , quia Clericus (na) Tm, ia 
in Sacro Ordine conftitutus co fin.mcir 
ram ludice Sajculari teffimonium dicere 
pofsit, ne detur priufquam ea, de quibus 
interrogari debet , examinentur ; qus fi 
talia vifa fuerint , vt ad omnia refpondc- 
re Clericum teftem non deceat , quoad niae,Guadix, 
pecoliares cantum articulos, qui in ea ex- ’ • confh 
prefsi fint , liniicata facultas concedatur, ^ ^ 

& non aliter , fub poena quatuor pondo. 


quam I i. q« 
2. texf in 
cap de in- 
ram. calum- 


de offic.ord* 
n. 2 &: in 
regula ordi- 
nis militaris, 
S, lac. c. 1 9. 
in fin. 


§. XXVI. 

N ullus officialium (n) prsdlAo- 
rum advocatus , foiicitatorve fit, 
clam, aut publice in caufis , quae intra fi- (") ^5^" ''f* 
nes fuae i urifdidionis tradantur. In qui- cr 4 > 

bus , aut ludex fuerit , aut efle pofsit, ni- 
^ fi 


O.Z4, 


CON CILIX? 

0-in concernentibus ad fu* iurifdi<5il6^ 
bis, & ftatus Ecclefiafticl defeofionem, 8c 
jfvhis fine merccde aliqua, & cura fpeciaal ■ 
U-fipifcopi confenfu. 


, §. XXVII. 

S I vero quicquam mercedls,aut (ala- 
rij acceperint , pcena reftituendi 
quadruplum multentur , graviterquc pu- 
niantur , quod de Vicarijs etiam intellU 
gendurn eft. * 

^ XXVIII. 

to^Gran.vbi '\7Icarij (o) facultates praxlicandi^ 
Japr,n.»5. V confitendi , Sacrum celebrandi, 
eleemofy nas petendi , aliafve qualcum- 
quc ab Epifcopis , & fuperioribus con- 
ceflas examinent , vt carum veritas , vel 
felfiras cenftct , antequam executioni 
inandentur. 


§. XXIX. 

Q Uiaverb Sacerdotum probitas, vw 
tsque exemplum,& in fuis obeun- 
'dis minifterijs accurata diligentia, 
populi peccatis falutare medicamentum 
eft •, quo eorum cura iubetur , ftatuit , ac 
prscipit haec Synodus, vt Vicarij nomine, 
provinciales in fingulis Diiscefibus^ deli-i 
gantur , vnus , vel plurcs , prout videbi- 
tur Epifcopo magis expedire, cifque cer- 
tos 


MEXICAiNUKT. ^ 

•t6S Dicecefis fuae diftri<ftus praefiniat.; Hf 
autem de vita, & moribus Clericorum &ij 
bi fubdicorum inquirant , & ad fipifeo- 
pos,aut ad eorum Vicarios generales deli 
ferant Aatiitd tempore , cum libellos miii 
ferint, in quibus nomina eorum, qui pcca? 
cata fua confefsi funt,iofcribmnur. Si vc? 
rb Clericorum exceifus tales fint, vt nul^ 

Jam dilationem patiantur delinquentium 
expenfis Epifeopo fine mora nuncientur, 
mictanturqiie fimul informationes fuper 
cisfad*. ; 

g. XXX. 'I 

V lcarljrp)in maritimis huius Pro- 
vinciae partibus recidentes , dili, 57 
gcncer curent , ne Clerici , qui tx Hifpa- & Lim. 3, 
nia.autalljs Provincijscb proveniunt, ad «iS j.c 
facrum celebrandum , aut ad vlluraSaw 
cramencum adminiftrandum recipiantur, 
nifi titulis, dlmiflbrijs, litteris, licentijfve 
fuorum Epifeoporum, maieftatis Catho-i 
Jica» , aut eius pro regum , & gubernatos 
rum, pro ratione Prcyinciae vnde profecti 
ti fune , optime ex-amlnatis. Si vero mers 
ces fecum habeant , afterantve alia , qu^ 
negotiationem fapiant , inventario con- ‘ ' ; 

fetfto , alicui probato viro in depofitum 
dentur , & quam primum de hac re Epif.; 
copus certior j^ac 7 v| quo^ fibi conve* 

pien-. 



nientius vifurn fuerit , decernat. De Clcs 
Jricis itidtm , qui in Hilpaniam naves 
<onfcendunt , inquirant , fi licentiam a 
Praelatis fuis obtinent. Si fufpedos fibi 
comites navigationis adiunganc a quibus 
fcparari oporteat. In his omnibus, vt dili- 
genter fe gerant, confcientiae Vicariorum 
onerantur , alias pro lua ncgligentia gra- 
viter a Deo fe puniendos elle iatelligaRt, 


if. XXXI. 

(q)Conc Li- T Udices (q) Ecdefiaflici omnes , acciis 
incai'.?. ad. _£ rate invigilent , ne foeminae nodu 
a. c. jij. in eleeniofynas oftiatim quxritent , fub prae- 
Tme. pauperum erubefeentium ; quod 

cum non line magno damno, & fcandalo 
fiat, in fecus facientes fe vere animadver- 
tant. 

§. XXXII. 

Tv *| Ullus quoque Index Clericis Miflas 
X N celebrandi , Sacramer.tave aditii- 
niftrandi , licentiam tribuat , nifi prius 
eorum litterx dimilTorix , feu teftinnonia- 1 
les probe examinarx , legitimx elle com- , 
probentur , fub pcena excommunicatio- 
(0 I c. njs iatx fententix. 

5^- ^ §. XXXIII. 

O (r) etiam Sacerdotibus, exr 

lim 5 a£t. -LV traiuas Provincias, aut Monafte- , 
j.c i>. & io, tis 



MEXrCANUM. 

peregrinantibus , facultas eadem de-, 
negetur , nifi ab Epifeopo Dioecefano Iw; 
centiara obtineant , quam exhibere tc;^ 
laeantar. 


LIBRI PRIMI 

TITULUS NONUS. 

DE OFFICIO FISCALIS, Et FURE 
Fifci.(^i) 

P Romotor Filcalis Epifcopali Curiae 
deputatus, officium antea non exer- 
ceat, quam in manibus Epifeopi, vel eius 
Secretarij , iuret fe in omnibus fidelem 
ptsbicurum , Oei honori , & animarum 
faluti profpedurum, immunitatem Eccle- 
fiarum , bona Ecclefiaftica , & miniftros 
defenfurum , caufas Ecclefiafticas profe- 
cuturum , Ecclefix, & Epilcopi iura pro- 
pugnaturum , ad idque probationes , & 
tefies omni diligentia exquiiicurum. 


(0 Lat^ 
dc 

offic procu. 
ratoris Fifca- 
liSj& Synod. 
dc Quirog,a, 
condic, iii. 
125 . 

Guadix , tic. 
S. conii 2 f • 
Miian 1. 
dc caufidicis, 
advocacis,6C 

FifcalibuSjSr 
f tic dc pro- 
curatore fiC. 


if. IL 

A Parochis huius Provincia, tempo- 
re, & ordine ab hac Synodo, vt in 
tituio de offieiQ Qrdmmj cfl, inquirat de 

Vill- 


Cl. 


^6 CONCILIUM 

ivfurfirijs, foeneratoribus, de his, qui priS* 
coniuge adhuc vivente , alias duxe^ 
^•iBt, de illis, qai cum vxoribus non coha^ 
bitant, de aleatoribus, aieatorumque fuf* 
cepcoribus, de blafphemis, & de alijs den 
linquentibus ad Ecclefiafticam iurifdic- 
£ionem fpeftantibus : quos omaes in li- 
bro , quem ad vfam huius rei liabcre de- 
bet, defcribat, eofque denunciet , caufaf- 
que huiufmodi abcuratius profequatiir^ 

Iu fine cuiuslibet menfis a<9:a in caulis 
gefta , &: earum ftatum ludici referat , 8c 
quod (ibi a ludice iniiindum fuerit , de- 
inceps exequatur, idqueludex In libro 
fcribere faciat, atque fubfcribat. Hxc ve- 
ro , vt fiant fingulis menfibus Fifcalis cu- 
ret , fub poena quatuor pondo quoties 
praittensur. 

§. III. 

S iEpe fionnullorum f$culariiim , & 
Clericorum delida , temporis diu- 
turnitate , & vitx eoiendatione ab homi- 
num memoria delata funt : prave tamen ^ 
affe£ti homines aliorum exceffus memo- . 
ria femper recinentes , Clericos, & fa:cu- 
lares huiufmodi denunciare folent , eo 
magis animo , vt eis uiolelHam inferant, 
ac infamise notam inurant, quam vt $qui-, 
Uti confulanc, Cui malo remeditim affer-- , 

re 


MEXICANUM. gf 

fc volans hxc Synodus ; fttituic , & Incer- 
dicic , ne Fifcales , (t) qui nunc funt , vel (t) Mextc.i.' 
erunt impofteruiri , fine partis inflantia, c-Sa. 
quemquam fxcularcm , aut Clericum ac* 
cufent , aut denuncient de crimine tres 
annos ante commi{ro,cuni illud emenda- 
tione vlt^ , hoc elapfo tempore , pra:fu- 
matur compenfatum , nili ddidtum ade^ 
grave , publicumve fit , vt ordinarie vi- 
deatur ablque fcandalo impune difsimu-* 
lari non pofTe,quo cafu etiam poii annos 
tres a Fifcalibus delinquentes deriunclen- 
tur , vt criminis gravitas Ordinari) pru- 
dentia atlUmetur. 


jf. IV. 

Q Uia nemo eft adeo natura mode- 
ratus, qui, vel iatfus, ve! perturba- 
tus aflediu , (altem verbo proxi- 
imtim aliquando non oftendat; cavendum 

eft, ne Clerici (v) huius Provincise, parte C»)J^exic.t, 
inluriata non inflante , ob leves verbo- 
tuni lalurias in indicium vocentur , prx- 
fcrrim ad eas Civitates vbi ludiccs , feu 
officiales refidenc, cum ex tam longa dif- 
taocia maius fibi damnum inferretur, 
quatn dellAI pcsna poftuiarcc. Q^sam ob 
caufain Clericorum huius Provincise vti- 
liUti , & honori conffilens ; decernit , ac 
I" iu-. 


c. 7S. tk: lex 
reg 4..tic 20. 
lib.S.Recop* 


8» CONCILIUM 
iubet haec Synodus, ae cfficialcs,Vicarij j 
& alij ludkesEcclefiaftici de levibus ver- 
borum iniurijs fine armorum ftrcpitu, 
aut fanguinis eftufionc diiftis , ex officio 
contra Clericum vllum inquirant, nec de- 
nunclarc permitcanc , nec contra eum 
procedant, nec cum in carccre detineant, 
aut ab eo multas exigant, pace iam inter 
partes vnita. idemque fervetur quura 
quis in alium hate convicia, & opprobria, 
quae maiora funt, coniecerit, illum lepro- 
fum,fodomicam,proditorem,haereticum, 

aut eo convicij genere,quod vulgus Csr- 
nutum vocat , appellando; vel mulierent 
coniugatam , adulteram, feu meretricem 
dicendo, & alia fimilla contumeliofa ver*- 
ba in queenquam protulerit , conviciave, 
vt praetertur, parte non querelaoti. Si ve- 
ro de hic exprefsis convicijs partis oiFen- 
fe querela prasceflerit , etiam ipfa iniu- 
tiam remittente , officiales , & Vicarij, 
prout ioris fit , procedant. Qui fi aliquos ^ 
Curiae EcclefiafticxFilcales.five miniftros ( 
cemtra facere compererint, quam eft hoc 
decreto lancitum , eos graviter puniant. 

S I damnati ex aliquo crimine, iterum 
in idem crimen inciderint, Fifcalis « 

ani- 


ME XI CANUM. gj 

^'ahimadvertac , ab dique infli(a3e mult*, 
vt exigantur , curet : quod in vifitacioni- 
bus fuerit confticucum , execurioni man- 
dari faciat, Si a fentencia fuper aliquo cri- 
mine , vel fuper contentis in fecundo dc*i 
creto huius tituli lata,probocatuoi fueritj 
in appellatione profequcnda , & inftantia 
illa terminanda invigilet. Si quid vero ad 
id opus fit , ab Epifcopo petat, matura 
diligentia adhibita, ne fi caufa differatur, 
criminibus, & offenfis in Deum, appella- 
tio favere videatur. De quibus omnibus, 
fub ftatutis poenis Fifcalis rationem rcd, 
dat. 

§. VI. 

C Um aliquam caufam cx officio Fif. 

cales inchoaverint , eam fine per*, 
miflu Indicum non deferant,nec difsimu- 
Icnt, nec ex pacto conveniant, nec coliu- 
fiones , prxvaricationes , alludve fimilc 
committant , fub poena pondo quinqua- 
. ginta. Quod fi caufa poftulaverit , gra- 
* vilis puniantur. 


N if. VII. 

E in caufis, quas agunt, aut quse ab> 
eis agends iperantur , conventio- 
nem faciant , nec muneribus , alijfve hu- 
, lulmodi corrupti, iura ad caufas IpeCtan- 
F 3 , 


tia 


§4 CONCILIUM 
tia producere, & allegare definafit. (5jio3 
fecus ab illis fit faaum , irritum decerni-» 
tur : & fi quid femel acceperint , pcense 
reftituendi quadruplum fubiaceantjfi bis* 
duplo magis multenturifi ter, offici js pri- 
ventur , k pro rei gravitate alijs etiam . 
afficiantur : Notari) vero fi quid fimile 
ftoverint, Epifeopis, eorunave ludicibus, 
Vicarijs annuncient. 

VIII, 

N e a quoquam dona , muflerave fi- 
. milia , quamvis efculenta fit.t , vel 
fpoute data , velfalarij prxtextu acci- 
piant , nec quicquam a litigatoribus, aut 
ab illis , qui litigaturi funt creditpri, 
emant, aut eis vendant, aut illorum ope-r 
ras in fuos vfus conferant, fub pcena redn 
dendi duplum. 

§. IX. 

E excefsibus fibi denunciatis que- 


quanuic accufent , nec reus cite- ^ 
tur , nifi delator pro fua facultate cautio- I 
nem prsfticerit delolvendo expenfas , & 
damna in caufa , quo crimina denuncia- 
ta non probaverit ; quod fi fecus fecerint, 
damni , &; expenfas huiufmodi Fifcales 
perfolvant. Si vero deliaum non probe- 
tur ,& delaitQt iuftam excufationem non. >• 

; • ‘ ha-. 



MEXTCANUM. ff: 

fiafeeat , expenfas folvat , alijfqiie a lure 
ftacutis posnis fubiacear, Delida autem 
cum certis teftibus ,vcl quia publica funt 
in vico vbi delinquentes degunt , Fifca-^ 
libus annunciata , ipfi inquirant diligent 
ter , etiam ii delator caqrionem non deCj 
nec caufam profequi velit, 

§. X. 

N ’ E In Clericum , nifi probatio , attf 
infamia notoria praecedat, accufa- 
tiooem, denunciationcmve faciat.Qjtura 
vero quemquam denunciaverint , iura- 
mento declarent fe doli , aut calumnias 
id non facere. Quod fi quem dolo , auc 
calumnia accufaverint , idque conftiterit, 
expenfas folvant , & arbitrio ludicis pu- 
niantur. 

§•. . 

A Ccufationes in feriptis producant,; 

& quicquid officij fui ratione pe- 
tierint , neque eorum libellos, & ada ali- 
^ ter Notarij recipiant, fub pondo duorum 
poena, afingulis contrafacientibus exi-? 
genda , & his , qui in carccre Ecclefiafti- 
co detinentur , applicanda. 

il. Xll. 

L icet citentur in caufis de Cappclla- 
njomm onere moderando , Fifcaks 
Ei $ 


$6 ^CON CILIUM 


a Cappellano nihil accipiant , nec etiairf 
pro caufis,in quibus excradi ab Ecclcfijs, 
in eafdem refticul petatur , quicquam ab 
his , qui reftituti funt, accipiant : quae li- 
cet gratis facere debent FHcales, nihIU 
orninus omni cura , & diligentia profatas 
caufas pertradtent , fub duorum pondo 
poena. 


a Uum in caufis Flfcalibus vitra dc4 
Ii£ti poenam , etiam in expenfi$ 
reus condemnabitur ; Fifcalis ex- 
penfae aeftimentur , eafque iuxta a^ftima- 
tionem reus perfolvat , nifi in cafibus ab 
hac Synodo prohibitis. 


Aufas in quibus rei detenti in car- 


cere , adhibita cautione, ante fen- 
tentiam latam liberari a vinculis permit- 
tuntur , Fifcales profequantur , eafque 
terminari faciant , fub poena pondo duo- 
runl fingulis caufis : fi vero poft fenten 


tiam latam id contiagat , Fifcales procu 
rent , vt forma , & feries fententia! ferve- 
tur , ac multae Camerae , vel pijs operibus 
applicatae , in depofitum dentur. Quod fi 
in eius rei exeeuriohe , aliquid , ve! nt gli- 
gentiae , vel culpas fit , iliud fub cadent 
poena Epilcopo notum faciant. 


§. xm. 


XIV. 




if.XV. 


f 


ME XI CANUM. 

§. XV. 

C Aufis propere ad partes fpeftantij 
bus ne fc intromitrant , nifi Indi- 
cis mandato , vel caufis ab hac Synodo 
exprefsis , tc funt Indorum caufae. Has 
vero , & alias^fibi ex officio incumbentes 
illicite ne differant ; quoties vero fecus 
fecerint , pondo duobus multentur. 

§. XVI. ^ I 

I N caufis , in quibus ex officio proce- 
ditur , teftes contra eos producendos 
Indici dicat , vt ipfe. quicquid ad exhi- 
tendos teftes opus fuerit , ftatim provi- 
deat , prout in titulo de tejiibus eft depo- 
litum. 

§. XVII. 

P Rodudis probationibus, & ratifica- 
tionibus teftium in caufis , in qui- 
bus ex officio proceditur ; curent Fifca- 
les de alijs teftibus ratlficandis , fi qui de- 
funt , omnefque alias diligentias adhi- 
I beant , prout a iure compercrint , fub 
peena duorum pondo quoties id negli- 
genter omiferint in caufa ; cum fola pro- 
batione futnmaria ne concludant , quan- 
do teftes pro ratificatis h.aberi non pof- 
funt , quia pcena corporalis fccutura fpc- 
, ratur.nifi adfit cenfdsio partis. 

F 4 §.XVIII. 




CONCILIUM 


$. XVIII. 

Uando ludex , aut Vicarius publn 
\ / ce caufas audit , Fifcales femper 
afslfbnr ; quoties abfint , pofido 
Vnum perfolvant : fine Vicarij ludkls 
'permilm ne difcedant, ncc qucmquam in 
fui locum fubftituant, nec Illum^quem ad 
negotia extra civitatem deputaverint. 


§. XIX. 

Uid Fife^Hs fadurus quando eapi.3 
tula contra aliquem porrigantur ■ 
titulo de ordine indictorum 
ipofitum eft , quod fervari iubetur in 
fis coram ludicibus inferioribus ex 
cio tradtatis , & in quibus ab interlocuto- 
ria , feu diffinitiva fententia fuerit appel- 
latum , fi ipfi inferiores rationem catife; 
& a(fl:a procefTus ad Judices fuperiores 
remittant ; Fifcales iaftitise Ecclcfiafticae 
exequends infiftant , liremque fufdpianr, 
faiariaque itire advocati fibi pectinentia 
percipiant a parte in expenfis condeimw- 


§. XX. 

Aute Clericos de adulterio den 
cient, Notario Clerico , fi fit adbi- 
bi-. 


. * 





ME XI CANUM; H 
bito , adcoque fecreco Id fiat , fte ad ma«i 
rici notitiam perveniat. Accufatio vero, 
contra adulterum folum detur, & in cafi- 
bus tantum ab hac Synodo , titulo de 
officio ordinarijy&* Vicarij , exprefsis, 

Vt eft ad punitionem deli6tl a iure Cano- 
nico , & Concilio Tridentino (x) permif- (x) Se(T« 24*; 
fotn; Adultere nomen fupprimatur,quod ^ ^ 4 » 

Verbo fuiffet expreflum in probatione. 

Notarius fidem faciat , nifi fciente , Sc 
confentiente marito, de rufium fuerit per- 
petratum, Tunc enim omnes accufencur, 

& vt fevere puniantur , Fifcales omnem 
operam prasftent : expenfas fuas iuxta 
praeteriptam taxam , nec aliter quam fe 
fubfcribentes, percipiant j fub poena red-j 


dendi duplum. ii 

§. XXI; 4 

C Aufas aludicibus fibi notlficata?,' ^ 

infra tres dies defcribere in libro . , 

fuo teneantur , bc reos accufare , aut de- ■ 

nunciare^ ad praeferiptum in titulo de 


officio^ ordinarij. Caufarqiie huiufmodi 
deinceps profequantur , vt decretis 



50 CONCILIUM 


XXII. 

P Rsefente reo infra tres dies quer^-i 
lam dare teneantur ; fui minus, co-. 
limi impenfis rei alantur. 


xxiir. 

R EIIquI Infletiores Fifcalcs,§c cxe- 
cutores Ecclefiarum extra Epiko- 
palem Curiam rcfidentcs , fedulo inqui- 
, „ ; rant , qui facrtim non audiant , aut fefta 

' non colant , aut in Ecclefia irreverenter 

T . afsiftant , qui publice peccatis fordidati, 

& alijs vitijs in edidis generalibus, & ti-i 
tulo de ferijs exprdsis , contaminati fint. 
fVideant etiam fi tabernsE, cauponas, alias- 
> ve publicas dormis apertis lanuis patenr, 

in eiique efculenta , & poculenta , feftis 
^ ^ diebus dum MilTarum folemnia cele- 

/ . brantur , divenduntur- Si decretis preci- 

bus in procefsionibus decenter incedunt# 
Qulcquid vero in his omnibus culpae in- 
^ venerint , Vicarijs nuncient , vt quod fi- C 

. I bi injundfum eft , exequantur. Ne in his 

\ ; jicgiigenter fe gerant, aut ciun aliquo 

; , ' colludant , aut pecunljs direde , vel in- 

1 V direde corrumpi patiantur, nec dona, 

I 5Ui: murera , aliudve quicquam ab honii- 




MEXICA'N-tJM._ 
Ireddendi in quadruplo: & a Indicibus ar- 
bitno fuo vfquc ad privatlontm officij 
puniantur. 

§• XXIV. 

N e Fifcales prasdi<fti , quovis quaefi- 
to colore , cavillationes qu^rant, 
Vc de rebus levifsimis, & nullius momen- 
ti denunciationes dent , nec eas Iwdices, 
aut Vicarij admittant : quod fi commi- 
ferint , tamquam calumniofi accufatores 
pcenas luant. 


I B R I P R I M I 

TITULUS DEZIMUS. 

pE OFFICIO NOTARII, ET DE 
fide inJirumsntQrum. (y) 

§. l 

N Otarij Ecclcfiaftkorum Tribuna- 
lium huius Provinciae, & tabellio- 
nes , qui receptores vocantur , ante ne 
accipiantur , quam Epifcopis eorumque 
Indicibus fidelitatem, Scobedientiam iu- 
rciurando promittant : iternque iurent,fc 
decretis ab hac Synodo editis obtempe- 
raturos , nec iure falarij quicqiiam aliud 
accepturos , quam quod fuerit taxatione 

pr^- 


(y) Guadlx, 

tit 8 z conii* 
if. C^ranat. 
dc offic No-, 
rarij , & luie 
inltrum Mi -i 
lan 1. cic de 
Notarijs , 
fcribis, & 
fol.6ovcuni 
feqq.8^ 
p tit defeto 
Epifcopali, 
& f. tit de 

Cancellario» 
& Notarijs, 
6^ tit. quae 
gratis in Ca- 
cellario. 


(i!)Se(r.is*c, 

lo. MeXr I. 
C 89. §.T* & 

CorapoffeL 


^ 9 ^ CONCILIUM 
pr^finlttim. In loco ad audiendum caufes 
deputato , per tres ante meridiem horas, 
trefque aiias poft meridiem faltem afsif- 
tant , ibique ipfimec per fe negotia cum 
lodicibus expediant : quoties fiatutis Cu- 
ria diebus abfint , pondo vno multentur: 
quod fi ex iufta caufa adefle non pofsintj 
de ea ludices certiores faciant. 

s. ir. 

N Otarios , quos Vicarjj in cafibiis 
fus iurifdidionis , & commifsio- 
num adhibere debent , ante ab Epifeopo 
examine probentur , iuxta Concilij Tri- 
dentini (z) decretum : nec priufquain ab 
Epifeopo inferiptis facultatem deferant, 
adta vlla recipiant ; quod fi receperint^ 
irrita fint , & nulla. Vicarius vero , qui 
huic decreto non fteterit, quoties contra- 
venerit , pondo o<fto multetur , quorum 
tertia pars nunciatori applicetur , Nota- 
riufque inhabilis ad otficij exeeotionem 
efficiatur. Qu* omnia quantum fieri po« ’ 
terit obferventnr, & vt obfervari faciant, 
Epifeoporum , Vicariorumque confeieni 
tia: onerantur. 

§. III. 

A Prima petitione , & primis a<ftis li- 
tis , proceffum in vnum colligant, • 

ciufr 


MEXICANUM.; ^ s»| 
tiufque chartas conf«ant,& omnia In illis 
ordinate difponant , petitionefque cutn 
carum decretis , & quicquid circa eas 
provifum fuerit , inferant : a<fta omnia, 
nulla in charta lacunis interpoGtis , def-i 
cribant, & intiment; diem quoque, men^ 
fem , & annum apponant ; & cum opus 
fuerit ,, ipfi , & ludices fe fubfcribant, 
& rubricis notent. Qu-x omnia Notarij 
quotidie praedent, ne vnius caufae petitio- 
nes , & a£ia , cum alterius peticioriibus, 
& aftis involuta contundantur. ProcelTus 
ordine difpofuos fentper habeant, & quae 
fuerint a Indicibus decreta, non in excep- ‘ 
torijs codicibus , five manualibus , led in 
ipfis procefsibus fint inferta. Si quid ho- 
rum ieinel praetermiferint , duobus pon- 
do multentur ; fi bis, duplo magis ; & fi c 
deinceps crefcentc contumacia , poenae 
quoque pecuniariae accrefcant , vfque adi 
offici) fufpenfionem , quarum multatua^ 
tertia pars delatori tribuatur. 

N e proceffum originalem , elofve 
tranfumptum vllatenus litigatori- 
bus tradanr,(ub poena trium pondo quo- 
ties id fecerint; neque etiam procuracori- 
jjus , nifi 4c (uaiiidaco ludicum. Si vero 

ne 


^$4 CONCILIUM 
ne tradatur, ludices interdicant , ciufqce 
copiam concedi oporteat ; Notarij ad. 
Advocatos procefldm deferant , conten- 
taqoe in proceflfu ipfi Advocatis legant, 
ac fecum poftea reportent.Idque in fcrip- 
turis originalibus fervetur fub eadem 
poena. 

V. 

P Roceflus procuratoribus minime 
tradantur , nifi chirographo ab eis 
f accepto , & foliorum numero in libro 
ddcripto. Qi^io flante chirographo , a 
procuratore procellus repetendus efl ; li 
autem deletum fic , repetarur a Notario, 
aut damnum folvat , fi procelfus denud 
iterum heri minime pofsit ; ob lacamque 
petitionem Notarij ne recipiant, nifi alla- 
to proceiiu , fltb poena pondo vnius. In- 
formatio vero Itunmaria fine tcftiutn no- 
minibus , aut chirographo tradi poterit, 
qu2 tribui mandabitur in forma conlue- 
ta, hoc efl, illius tranfumptum. . ^ 

if. VI. 

S I litterjB alicuius decreti , aut provi- 
iionis in tavorem alterius iitigari- 
tium expeditse , fuerint amilTa; ; alia: fimi- 
les decreto, aut provifioni conformes, 
inde, vnde prims emanarunt, tranfump- ( 

tas. 


MEXICANUM. 

?as , eidem litigatori tradant , quod tan-< 
tum cum mandato ludicls fiat, alias nul- 
lam fidem faciat. Si vero Notarius pro. 
pria authoritate tradat , pcenara trium 
pondodncurrat. ^ 


E mandatum executorlum culufj 


que fummarisE , nec decretum' de 
immittendo in po{Tefsionem,nec manda- 
ta foquefiri faciendi , pignora capiendi 
brachij fecularis auxilium implorandi, 
folicitacori , tabellioni , aut vili cuiquam 
tradantded parti potenti., aut noftro exe- 
cototi , vel ludlci fsculari, in cafibus pef 
haec decreta concefsis : nec illi mandata 
huiufmodi Icribant , fub poena qnatuoc 
pondo ab vtroque incurrenda, fi femcl 
perpetratum id fuerit ; fi vero bis , dupli 
poena imponatur , & fic deinceps habito 
refpec^lu pcenx , vfque ad fufpenfionem 
augeantur. 


I N caufis fifcalibus, alijfv^ qBlbufcum- 
que, libellos , nec articulos vllatenus 
recipiant , nifi a parte , vel a lurifconful- 
to cognito fubfcripd lint.nec petitionem 
concUifionis incaafa, nec viiam aliam, 
qua negotium principale tangat , nili fit 


§. VII. 



§. VIII. 






CONCILIUM 
petitio termini, proceflufve, aut a<9:orHr^ 
iudicij fub poena vnius pondo , & dam^i 
nam perfolvant. 

§. IX. 

{a)C6c. Mi- T N caufis (a) decem pondo de Tipuz* 
lan.3. f.tfo?. que non excedentibus fine proce(Iu,& 
vetb. figura iudicij procedatur ; ac veritate 

qui, & eit funamarie comperta , ludicesadperfol- 
yendum debitores coerceant. Si quis a 
debitore receperit , quod fibi non debe-» 
batur , illud cum duplo reddat. Ijs vero 
in cafibus petitio , condemnatio, aut ab-» 
lolutio in feriptum tantum referantur, 
ne libelli admittantur, nec pro hac ferip- 
tura vitra duorum regalium merceden< 
Nocarij exigere pofsint. 

§. X. 

L itteras Apoftolicas, mandata, aliaf-r 
vequafcumqoe originales feriptum 
ras a litigatoribus produdas , & fenten- 
s Notarij apud fe retineant; ac tantum 
exempla cum lirlginalibus collata in pro- 
celfu habeant , fub poena vnius pondo, 
damnumque teneantur , cafu quo hu-- 
documenta fuerint aniifia. 

§. XI. 

Ro fingulis chartis exemplorum , ^ 
litigatore feripturas has ptoducen- 
, ftipeadium exigat Notarius iuxta 

xai 


MEXICANUM. 
Sationem. Quod fi originales prsdifti a 
J>artc producente repetantur , adverfari© 
ron reclamante , produdlori tradantur^ 
exemplo cum originali collato in pro- 
ceflu prius relicSo, & adverfario ctiatn ci- 
tato.Si vero feriptura: dc falfitate arguan- 
tur jidque iure iurando affiimetur I^No- 
tarij ynicuique partium, & carum procu- 
ratoribus, & Advocatis oftendant, eilque 
tranfumptum feripturarum dent cum 
die , menfe, & anno , vt dc iure fuo alle- 
gare pofsinc. 

I if. XII. 

Nformatlones fummarias originales 
ne tradant , nifi exemplum in publi- 
ca forma cum originali collatum relin- 
quatur , & prout in titulo de Prebatimi* 
hus concinetur. ^ 

N §. XIII. 

Otarij omnes , adorum, ferlptura^ 
rumque per eos receptarum pro- 
tocollum habeant , ada , aut aiia qua:vis 
inururticnta,five iudicialiter, five extraiu- 
diciaiicer , in toto, vel in parte recipiant, 
charta alba , &infcripta reinanence ; fed 
omnia ftatim in feripeis compleant , Sc 
ad longmn extense feribant , fub poena, 
id fcioel commiferint , pondo trium? 


'CONCILIUM 
fi bis , daplutn : & fub alijs prsterea poe3 
nis ludicutn arbitrio infligendis. 

§. XIV. 

N e moleftijs , aut favoribus litigato# 
res impellant , vt illis morem ge- 
rendi gratia , procuratores, aut Advoca- 
tos, inviti deligant : fin miniS pro qualia 
tate delidti puniantur. 

§. XV. 

S Ententias vfqoequo proferantur, u6 
revelent : eas Ipfi propria manu 
fcribant a fi contrd , a iudidbus puniaa-j 
tur. 

jf. XVI. 

T Am pro petitionibus, inftrumentis^ 
procefsibus , 8c probationibus, 
quam pro fcripturis.qox ab eis confeds, 
vel coram eis produdas funt , quicquani 
aliud non accipiant , vitra id quod ludi- 
ce , vel a pertona ad id deputata praefinn 
tum fit , aut iuxta huius Synodi taxam 
cxtimatum : & in adis , quod pro merce- 
de acceperint confcribant , fidemque ta- 
ciant , prsfente eo , qui perfoivit, litiga- 
tore, qui le fubkribat; Ipfo vero netcien- 
tc fubfcriptionem facere , id eius procu.. 
ratorprseftet, tubpoeiia reddendi 

dra^ 


MEXrCANUM. 

amplum , fi femel fecus feccrinc : fi bis^ 
duplo mulcentur j ac multx pacs Cerci^' 
tiunciatori applicetur. 


N Otarij , circa dimifloriaruni , fed 
teftiraonialiuaiiitterarummercs- 
dem, facriConcilijTridentini(b)decre- (b)Sefl*. tij 

tum lervcnt. Sed quia vbi pro officio 
exercendo, nullum fibi eft ab Epifcopo 
falariuHi coufiitucum ; idem Concilium ^ ^ ^ 

(c) decimam tantum vnius aurei partcia 
accipiendi facultatem tribuit : hac .Svno. C c ) Concil. 


^ vc avarm>j 
tentia. &ConciJ. 

^ — j Noca- Valliroletan» 

tij principales > vnacuni cxecutoreTri** n't. 5» 
bmialis Ecclefiaftici pr^fentes interfinc; 
ipuque,auc Parochi, in eorum prsEfenda, 
in Eccicfijs vbi liuiufo>odi fit cxecutio, 

CIUS caulani , & rationem populo denun- 
Cient I ieriem fententi^ contra reos 


XVIL 



provifiofle, 
fol 6^4, vert). 
vc avarki^^ 



Ga 


to« CONCILIUM 


hxx t nec quetnquam ad id in fui loCdfli' 
6ibftituanc:qubd fi femel contra fcccrlnt^ 
pondo vno multentur ; fi bis, duplo ma- 
gis ; fi ter , vfque ad privationem offici| 
arbitrio ludicum poena accrefcac» 


Ihll mercedis (d) pro cutlodiendis j 


ordine difponendis , qutercndifvc 


prweefsibus accipiant , aut eorum minif- 
* eros accipere permittant , fub pmna red- 
dendi duplum , cuius tertia pars delato- 
ri tribuatur , ftifi proceflus, aut finiti iara 
fint , aut adeo ab antiquo pendeant , vc 
ludicis arbitrio pro illis inverjiendi% 
quicquam mercedis confiituatur. 


Ro feripturis , qui in vulgarem lina 


1 guam transferentur, fi pro ipfis an- 
tea ftipendia folura funt , quamvis cum 
interpretis iurameiito denub producan- 
tur, nihil quicquam faUrij accipiant, Im- 
mb ad effeCium huiutinodi vtraqae ferip* 
rura , tempore produdionis , & exceu- 
tlonis vna tauturn fenriatur , fub poena 
quadrupli , cuius tertia pars nun- 
datori applice-; 
tur. 


§. XIX. 



§. XX. 


^,XXI» 


UEXICANUMi 

ir. XXI. 

N Otarij , quando fcriptiiras ab ipfi* 
confcAas , figno fuo munitas rra-i 
diderint , earum protocollum cum fubf-^ 
ipripcione partis apud fe retineant, qu4 
in re ©mnes fervent , quod Notarijs Re. 
gijs prsceptum eft , fob pceois eifdeni 
impofitis, iuxta horum Regnorum leges, 

(e) protocollumque habeant annorum, (e) tc!f rlgi 
ordine , & alphabeto diftindum , vt fo- * curo feq< 
lent Notarij , fub poena pondo viginti. 


§. XXII. 

S I apud Notarios Ecclefiaflic* Cu4 
riae incepta aliqua in vifitatione ne-« 
gotia expediantur ; exigant etiam vifita- 
toris , & eius Notarij falaria, cifque infra 
diem ; ftatim a reditu vifitationis ^ 
folvant , fub poena dupli. 

iT. xxm. 

I N negotijs, qux a VicarIJs ad officias 
les deferuntur, Notarij in teAimonia.; 
libus delationis , litigatoribus concefsis, 
faxationem expenfarum deferibant , Vi^ 
carijs praedictis , eorumque No- 
tarijs debitarum. 




RecopiI, 



'm concilium; 


§. XXIV. 

S I ad vfum VBius tantum inftrumenti 
totus proceCTus producatur ; nihil 
aliud accipiant , quam quod pro illius 
inftrumenti produdione debetur , fub! 
pcena reddendi duplum* 


§. XXV. 

Q Uandd Notarius aliquis Cariae 
Epifcopalis mortem obierit , aut 
ab EpiicopojVel eius officiali fue- 
rit dlmlflus; ludices protocolla, & ferip- 
•uras cuftodfent , vt eft per legem Regni 
(() Lex reg. (f) difpofitura. 

*4. tit. 2,. §. XXVI. 

iib. 4 . Rec, Orarius vero in eius locum fufFec4 

tus, fado inventario, illa recipiat, 
•vt ipfe deinceps de feripturis huiufmodi 
pracdecefioris Ini , fi petantur , rationem 
reddat , ad prsfcriptum eiutaero legis, 
(g)texreg. (g) & pro Notarij mortui, vel dimifsi 
I ? tit. to. protocollis , ei, aut eius vxori * five filijs, 
lib.z. Rec. fummam, de qua convenient , perfolvat, 
qui fi diferepaverint , aequa moderatione 
adhibita , eos ludes concordet , omni 


appellatione remota ; quia gratis, & fine 
vllo precio ad hasc officia ipfi dcligim-i 

tar. 

' §.xxvn. 


ffEXrCANU&l 


idj] 

§. XXVII. 

M ultas, aut quivis alia depofits 
iuffu ludlcum fa<5ta , Notarij in 
idepofitum ne recipiant, fub pcena deccoi 
pondo , quoties fccus fecerint. 

§. xxvm. 

I N omnibus Eeclefiafticis Curijs huius 
ArchiepiCcopatus , & Provinciae , vc 
commodius fieri poterit, tabelliones, qui 
receptores dicuntur , duo fint timoratae, 
confeientii homines , idonei, vfu, & ex-i 
perientiain negotijs exercitati , in exami- 
nandis tcftibus periti , fecreti , amatores, 
atque fideles ,qui ab Epifeopo , five cius 
officiali examinentur, ab eifdemque deli- 
gantur , & deputentur , vt per fpatiuin 
Vnius anni , vel minus , hoc officio fon-< 
gantur , ad Epifeopi , feu eius officialis 
arbitrium. 

§. XXIX. 

H is autem receptoribus , (i litigatos 
res petierint , vel ludices ita fen-i 
ferint convenire , pro opportunitate ne- 
gotIj,probationes ci committantor,qoas; 
Notarij recipere non valent , nulPfquc 
alias faciant , nec in plenario , neque itv 
fummarlo iudicio,quam qm fibiab offi-^' 
G4 din 


CONCILIUM 

'cialibus ioiunfta fint: etiam ex comifsldi 
ne Vicariorum denunciationes nullate» 
rus faciant, nec ab eis fa£l3E‘admittantuh 
Ipii , aut alij per eos, in quacumque can. 
fa delatores etTe non polsint , probauiow 
fies per eos factas , ante publicationem^ 
direcle , vel indrrefte , ne revelent ; & (i 
in aliquo , huic decreto cbntravenerint, 
pro femcftre fufpendantur : fi bis, officio 
privemur. Quando vero Vifitatores ex- 
tra , vel intra Cathedralein Ecclefiam vi- 
fitaverint, receptores huiufmodi officium 
Notarij vicifsini exercere poterunt , ab 
antiquiori incipiendo , nifi aliud Epifco- 
po videbitur. Eo tamen anno , quo offi- 
cium hoc obierint , ratione falarij illud 
accipiant , quod folent Notarij Vifitato- 
res , itidemque quod luxta taxarn fibi 
conftitutum efl.Proceffus vificationis co- 
ram eis confedli , cum primum termina- 
ti fint, Vifitatoribus tradant , a quibus 
iuxta ordinem titulo de Vifttationibas 
praefcrlptufn , cuftodiantur. Notarij , & ‘ 

Receptores, non folum ipfi per fe, quan- 
do fibi cotnmiffum fuerit, tefies exami- 
fient ; fed etiam eorum dieba propria ma- 
tm feribant ; neque id per fuos miniftros, 
aut coratn cis faciant : qux pollquani 
feripta fintj, vfque ad publjc«^uoneui dau- , 

i* 


ME^KICANUM.^ 

affervent. Si vero ipfi, abfencla, finew 
ture, aegritudine, aut alias legitime impe^ 
diantur, quominus feribere pofsint; alius 
cx Notarijs , .vel Receptoribus a ludice 
caufae ad id deligatur, & deputetur , ipfis 
inter fe circa fua falaria convenientibus; 
jbuiufmodi autem difta tefiium, fic ferip- 
ta Notario originario tradantur,vt ca ad 
iiipra feriptam formam cuftodiat. Quod 
ii id adimplere femel negligentia omife- 
rit , poena trium pondo fubiaceat ; fi bisj 
pondo fex, & fufpcnfionis per dies quin- 
decim ; fi ter, pondo duodecim , ac fiifi» 
penfionis per bioiefire. 

§. XXX. 

R Eceptor aliquo ad probationem 
recipiendum iturus , prius ne mit- 
tatur , quam ante Notarium iuret , fe be- 
i)e , & fideUter adiurutn, & tequitatem in 
ca commifsione parti vtrique fervatu- 
rum , nihilquc prxtcr falariuni , & quod 
fibi taxa conftitutum eft, accepturum, ad 
idque moram temporis opportunam tan- 
tum in fnmpturum , etiam fi a tempore 
caufa: prsfinito aliquod fuperfit. Quod 
re fipfa adimplear , nec a litigatoribus 
quicquam, etiam elculentum accipiat, aut 
ad eorum domus hofpicij caufa divertat:, 

fi 


CONCILIUM 

1! contravencrit , vitra periurij poenam^ 
duplum reftituat. 

§. XXXI. 

P Ro recipiendis teftibos intra civitas 
tes , vbi Curia Ecclefiaftica rcfidet, 
falarium ne accipiant , nifi talis caufa fit, 
aut tot articuli , de quibas interrogandi 
funt tefles, vt in his laboriofifsimam ope- 
ram impendant : quo in cafu, a ludicibus 
pro laboris merito aftimetur, nihiique 
aliud exigant , quam quod fuerit aftima- 
tum , ac emolumenta fibi praefinita e» 
taxa , fub poena reddendi duplum ; xflw 
matio vero huiufmodi iuxta taxam fiat* 
quaede hac re Notarijs eft conftjtuta. 

(h) Lex reg. §• XXXII. 

lo. tit 20 *|3 Eceptores, (h) aut Notarij , quuni 
lib.z.Recop. Xv falaria a litigatoribus petierint^ 
manifefte declarent quid fibi ab illis de-i 
beatur ; nec pecunias aliquas poftulcnt in 
partem plenarix folutionis, alias graviter, 
vfque ad fufpenfionem puniantur. 

jf. XXXIII. 

N Otarij , Reccptorefvb mandatum; 

aut teftis depolitionem per notas 
fub compendio ne fulcipiant. Nec hsc < 

pof:- 


M EXI CANUM. ^ jof 

^oftquara tcftis femel fueric examinatus^ 
eius di(ftum extendant , fub perna annuje 
fufpenfionis ab officio , fi id primo com- 
niiferint ; fi vero bis deliquerint , offi- 
cio priventur. 

XXXIV. 

N Otarij, aureorum miniflri, necnon 
Receptores , dona vlla , pecuniaf-{ 

Ve , au» gemmas , aut efculenta a litiga- 
toribus ne accipiant , nec eorum , auc 
confanguineorum domus adeant hofpi- 
tij caufa , nec eorum convidores fint. Si 
quid vero huiufmodi acceperint , in du- 
plo reddant ; eaque fit ad hoc fufficiens 
probatio , qux ex conftkutione legum 
(i) huius Regni recepta eft, (i) 1-« reg. 

tit 9. !ih. 

§. XXXV. ?&I.7ur. 

E Xcommunicationum(k) litteras fine 

confenfu Epifeopi , auc abeo ex- c y. Granat! 
preffam authoritatem habentis , Notari j tit deierctn- 
figno fuo ne communiant , auc fe illis da excom - 
fubfcribant , fub perna pondo decem ex- « unkation. 
penfis pro adminUIracione iuftitix , nun- ”• 
ciatori , & pauperibus diftribuendorum. 

Quando autem facultate ( vt didum dV) 
prxcedente, fecundas denunciatoi ias de- 
derint , primas monitorias recuperent; 
quando vero tertias contra participantes 


SfSf CONCILIUM 

Ixpedierinc , primae , & fecunda: firalllt^ 
apud fe remaneant. Is porro ordo ferve- 
tur ift omnibus alijs litteris expediendis^ 
quarum nullae apud litigatores rema- 
neant , nifi aliud Epifcopo videbitur, fiib 
pcena quatuor pondo auri communis, 
fumptibus proadminiftranda iuftitia ap- 
plicandorum. Huiufraodi autem litterae 
ad priefcriptam ab hac Synodo formanj 
expediantur. 

§. XXXVI. 

Uod vc executioni mandetur , poft 
\ / praefcntium decretorum publica- 
tionem littera pradidae impreff* 
evulgentur, eaque folum expediantur: vC 
autem regiftrum ordinum diligenter con- 
ficiatur , multifve incommodis obviam 
fiat , qa$ alias oriri pofsint ; Notarius, 
fcu Secretarius ad id deputatus , omnes 
ad ordines promotos in regidro fcribac, 
in quo ordinatorum nomina , parentes, 
oppidum, Dicecefim, Ecdefiam, vbi or- 
dines celebrari funt; titulos pr^ter ea, ad 
quos fuere promoti , cum teftibus , die, 
menfc, 8: anno deferibat, ipfeqiic, & exa- 
minatores fe fubfcribanr. Hoc itidem 
regiftrum in archivo Cathedralis Ecclc- 
(ioEcum alijs eiiiidem feripeuris aiTcrven- 
tur : nullaque deinceps tcftimoniales Iit- • 

te- 


? illXICANUM. fo| 
iera dentur , nifi ab huiufmodi regiftro, 
Vc prafertar fubfcripto , exemplum de^ 
lummatur, fub poena minarum pondo 
duorum , qua fabrica Cathedralis , 2$ 
accufacori sque applicentur. 

§. XXXVII. 

N Otarij omneSjtam Ordinarij,qoani 
Apoftolici , ad mandata aliqua ini 
rimanda , feu ad publicandum cenforas 
ercommunicationis , interdidi, aut celTa-i 
tionis a divinis, a litigatoribus, vel a lu- 
dice requifiti , prout cis iiiflum fuerit , id 
cxequantur in calce mandati , intimatio- 
ne, & publicatione cum teflibus , necnon 
eorum fubfcriptione appofitis. Quod fi 
adorum hdiufmodi fumptum petatur, 
illum dent totius ratione negotij , ac ref- 
ponfione in eo deferiptis. Si fccus fece- 
rint , graviter vfquc ad fufpenfioncm , & 
prlvadonern officij, peenas dabunt, Prac- 
dida vero prxdicatio e fuggetto, feu alio 
commodiori loco, vc ab omnibus ibi 
srarfentlbus audiatur , intjcr.Miflarum 
'olemnia tempore ofifertorij in Ecclefia 

§. xxxvai. 

S I quis alteri ia officio Notarij fuccc,: 
dat , ei a prsedcceflbre protocoila, 
egiffiaque oailMafs;ciptuiaiWfB,& negoi- 


tjio CONCILIUM 

tiorum , quae apud fe retinebat, adhibitd 
inventario , in Epifcopali archivo repo- 
nendo, tradantur; idque ita fadturos cfle, 
qyum ad officium recipiuntur Notarij,iu«! 
te iurando fe adifringant. Secretarij ta- 
men Epilcopi eo nomine ab eis confe^fa 
fcripturarura regiftra fucceflbri ne denCj 
fcd in archivo Epifcopali recondant. 

« L I B R I PR I M I 

TITULUS VNDECIMUS. 

D£ OFFICIO EXECUTORIS, 
iujiitiis, (l) 

II. L 

E Cclefiaftici executores,nifi de matia 
dato Epifcopi, aut eius officialis, 
quemquam in Sacro Ordine confiitutum 
ne capiant ; li tale delidfum non fuerIt,ob 
quod iuxta ioris , & huius Synodi decre- 
tum formam infragranti capi pofsit.Noc- 
tu totam civitatem , feu oppidum accu- 
rate perluftrent,explorcntque, fi tpi Clei 
rid veftiti indecenti vagantur, fi arma 
gdtant, aut mulica inftruraentadeferutir, 
filuipccbis domos ingrediuntur. Qdod 
fi quemquam 4n aliquo horum crimme 


(!^ Late Sy- 

nod Grauac. 

D. Pec Gvtr 

resro , ut 
offtc* execii- 
lons xaftic. 


# > A 


h 


MEXICANUM. tit 


mentis inulicls , & indecenti veftitu fub*. 
latis , cum carcere includant. Si ipla ia 
die luce h*c evenerint , ance ingrelTum 
«arceris ad officiales Epifeopi captus de- 
feratur. Si vero noftu , fequenti dic offiw 
«ialibus id notum fiat.vt rtos convenient 
ti carceris cuftodia detineatur. 


Q Uod adeo caute, & abfque fcandai 
lo fiat , ae inde infamia oriatur; 
"vinculis fine mandato ludicis non 
ligetur, fub poena pondo fex, quorum ter- 
tia pars accufatori , reliqua fumpribus 
pro adminiflratione iuflirix tribuantur. 
At fi Clerici non capiantur , vi refiftant, 
ludicis arbitrio graviter poenas luant : fi 
autem exeeutores huiufmodi eorum cri- 
mina dilsimulaverint, officiorum inhabi- 
les reddantur. 


I quoquam diverterint alicuius exe- 


cutionis faciends caufa , ratione 
eius folitutn emolumentum accipiant ; fi 
pro diebus fingulis aliquod falarium eis 
conftitutum non fit. In commifsionibus 
vero fibi fodis, falarium, ac tempus pr$- 
fini^ntur , aeque exprimaptur. in adis 


ideprehenderinti armis huiufmodi, infiru- 


§. II. 


III. 




.(■M' 




3tiS CONCILIUM 

autem , cum fija, & litigatoris fufcriptidil 
ne , fi fciat fcribere ; fi vero nefciac, cum 
Parochi, aut eo abfence,facrifl:aE fubfcrip- 
tlone fcribant quicquid de re ipfa acce- 
perint : fi f^ciis fecerint, eius quod acce- 
perunt laduram faciant , quavis fe rcce- 
pifle negent ; fi vero quid amplius acce^ 
pecinc , cum quadruplo reddant. r 

§. IV. 

"T? Xecutores quicumque , officlj cauft 
t j aliquo proficifeentes , etiam fi va- 
rias exeeutiones , & in diverfis locis fa- 
ciant nihil amplius falarij ex adita , &! 
redditu percipiant, quam quod pro itine- 
re vnius exeeurionis debetur , idque pro 
rata In fingulas exeeutiones diftribuanc. 
Qiiod vt conflare pofsit,in adis afferant,' 
fidem diftributionis per cos fadae , & 
apothecarum falarij iuxta fupra feriptarn 
fornaam. Si vero Infium falarium cxceffe-; 
rint , id vc cum peena perfolvant , ludex 
percipiat , & contra facientem quadrug 
plura folverc coerceat. 


M Andaracapiendi, & exeeuendi, & 
alia faciendi , qua ad fuuni fpcc- 
officium,diligeacec adimpleant, par- 







MEXICANUM; 'ttt 

fcibus coBtra qaas data funcs, ncqflaquatn 
nunci^nccs , neque in ^aliquo cxced; 

ipfa adimplentes, alJter^iim pro qu; ' 

te excellus f atbitrio ludlcis puiiienti 
^ if. 

iP Xecufofds’ Ecclefiaitici 
JZ# exeeurionern execucores fsccularei 
comites fibi non adiungant, etiam fub 
prxtextii capietidi feculatemClcrici com-' 
pheem , nifi ad id exptelTum inferiptis 
mandatum d Indicibus prsfcriptum prx- 
ce^t : nec cum fxcularibus exeeutoribug 
huiufmodi * Clericorum domos inerc-» 
alantur , aut inquirant. Si fccus fecerint.' 
ludicura arbitrio fevere plcaantur. 


£ dona, aut munera accipiant, rtcvS 
quos comprehenderint, autcom* 
prehendere defiverint, vexent, autmo^ 
leltent , neque ob aliquam aliam caufain 
quxltum aliquem iniuria extorqueant: fin 
minus, ludiccs arbitrio fuo,vfque ad pri- 
vationem officij , pro qualitate culpx, de 
Os poenas fummant. ^ 

I ff. VIII, 

llc Itidem teneantur ad refrendanq 
aam mandata aaxilij btachlj fecula- 
ris , a lud^iybus , & officialibus data , a4 

" n 


IT4 -CONCILIUM 
caque exequi faciendum, vna cum execu«. 
tore feculati. 

il. IX. 

Q Uando ad hoc munus, recipiuntur,, 
iurent de eo bene , fideliterque 
'obeundo, & de obfervandis, quan- 
tum in fe eft , decretis ab hac Synodo 
conftitucis. 


(m)Lat.Gra- 
nat.Synod»vc 
fupra, cit de 
officio cufio- 


LIBRI PRIMI 

TITULUS XII. , 

DE OFFICIO CUSTODIS , ET, 
cufiodia reofum.{m) , , 


Uflos carcerum EGclefiaftlcoriipi: 
diligenter ;curer , vc in eishora'- 


miA ^ gc (jacenti loco, Dominich^r 

& feius Miffa celebretur , omnes ^ 

auciiant;ad idque officialis Epifeopi Cap- . 
pellanum arbitratu luo deligat , cui ex- 
multis Camerx congrua eleemolyna 
conftiruatur, Cuftos vero Sacerdotales^ 
veftes in arca nitidas aflervet. 

§. II. 

F iEmlnx In carcere feparatx a viris 
adeb^ vc cumulUs comer cium# 
lion ‘ 


M E XI G ANUM. 

aon habeant. Si queiii vero in hdc cufioir 
excellfle fepeterit ^ vinculis coerceat, 

S. IIL 

A Rma o#enfiv3j vel defenliva captis 
non permittat : ii quis habeatj e©r 
rom iaCtufani faCiat ^ & in vfijm paupe- 
rum carcCris divendantur. QucJd fi negli- 
gtncer ia hoc cuftos egerit j pro ratione ' 
culpse punietur, 

^ , §. iv. 

^ Arcerem claufum , & mundum a 
fpurcicijs teneat , & detentos ia 
carcere diligenter, quantuin' fieri poterit, 
culiodiat. Eo ingredi mulieres ne per- 
mittat , nifi mater, foror, vxorvf alicuius 
yiu(fli fine : e^ autem in eius eubienia ne 
intrent , fed cilm eo extra cancellos fer- 
reos colloquantur , nifi sgritudine , im- 
pedimentove teneretur , quominus ad 
cancellos huiulmodi ddeendere pofiet. 
NoCte in carcere fominse ne remaHeanti 
nifi de officialis Epifeopi licentia , gravi 
vrgente neccfsitate , fub poena duorurn 
pondo qoofres fetus fecerint.Cfilioi vd6 
fi feoiCi mulier noCtu in carcere dormiat, 
trijus pondo muitccur; fi bis, pondo fex: 
fi ter , offitio privetur. Itidemque hi qui 
carcere incliifi fant,fi decremnatniiufmo- 
H 2 di 


nitf CONCILIUM 
Idifcniclviolavcrinc , quatuor ponido : fi 
bis, odo perfolvant ; fi ter, firidiori cara 
iceie inelufi vinculis coerceantur. 

§., V. 

r A D dies vlfitatloni carceris In didoS 
,/x cu fies ita fe prjeparet , vt Came» 
ram in loco carceris roagis publico fitam 
fternat , fella , tueufaque vna , & fcamnis 
paratam. Indicem p raterea eorum , qui 
iam diu, vel nuper in carccre detinentur, 
ludici ofterat, vt iuxta indicem huiufmo- 
di fingulos ad fe ludcx vocet. SI quis ve- 
ro (c fe occultaverit , eum Notarij ludici 
manifeftent. 

.§• 

S I quis fe In carcere conftituat, vel 
comprebenfus Includatur ; cuftos in 
libro deferibae , hunc fibi in cufiodiam 
tradi, Sc cuius rei caufa , & ad cuius inf- 
tantiam captus fit , notet: itidemque effi- 
ciat , fi quis dum iam captus detinetur, 
fequefiratus fuerit , quibus cufios fe fubfi 
cribat , fub poena pondo vnius cum dimi') 
dio , quoties in hoc negligenter egerie, 

VII. 

N e a captis dona , munerave acci- 
piat, neque cos vinculis iniufle 

!Cocr$ 


MEXI CANUM. ^ 'ii| 
' Soerceat , nec a vinculis magis, minufve 
folvac , quam mandato ludicum Hbi In^ 
iun(flum fit : fteqUe eis direde , aut indi-i 
rede molcftias inferat , quaS pecunijs, 
alijfvc rebus redimant , fub poena refti-^ 
tuendi quadruplum, fi quid fic iniufte ex- 
torferit , idque iuxta legum (n) horum 
Reghorum formulam probetup, 

VIII. 

C Apti , qui a carcere liberari iubefi- 
tur , pro falarijs , aut expeufis mi- 
nlftrorum ne detineantur , fi ipfi paupe- 
res efle iuraverint , & ludices ita tefiima- 
Verint ; ftatimque dimittantur , nifi alijs 
de caufis fuerint retenti :nt que ab eis car-« 
ceris cuftodes pignora capiant , fibi obli- 
gari faciant, aut fideiulfores dari com- 
pellant , neque eos pro ftipendijs huiuf- 
inodi vllatenus vexent, fub pceiia pondo 
trium, quoties cohtra fecerint: (o) idque 
fervetur , etiam fi ob crimina in carcere 
conietvH fuerint, de quibus ludcx, dic vi- 
litationi carceris in dido , inquirat. 

if. IX. 

I N publico carceris loco index sfiimaJ 
tionis ftipendiorum , qua cuftodes 
9 captis exigere debent , vbi commode 
Ui abi 


(o)Lexreg; 
7. tic. !• \ib^ 
7. RccopiU^ 


(o) Lex regi 
20.& 

1 2 .iib,i.RC 5 
CopU. 






rtg CONCILIEM 

ab omnibus legi pofsint, cjare, ac perfpU 
Cue confcriptys collocetur : iclque omni» 
modo.fub pceoa pondo fc 2 ? , cuftodes 
adimpleant, 

/. X' • 

C Arceris vipcwla omuia diligenter 
cuftps aflervct,& quum vnps obie- 
rit , inventario per antiquiorem Curije 
Notarium confed^o , ei recipiat, ecdem- 
qne etiam intervenientevcum munps per- 
egerit , refiituat. Fideijudbres idoneos, 
fpec‘iataque fide probatos coftos def,,cuFn 
quibus ipfe promirtatfe officio fiio fide- 
liter , & accurate fiin<flururii ; & fi quid 
damni, carceri, vinculis, comprehe 
evenerit, reparaturum.aut |! nat 
dj In aliqua pecuniarurn fuq 
condemnatus, eam per folut 
(p) Cutifon/fioc etiam, (p) & ad decreta hpius 
Mibn. I . cir, di fervanda iurc iurando fe obft 
<k carccris Interdicit quoque hxc Synodus.ne 
carceris, aut alips ex eius famil' 
aleas det , vt ab Cis ftrenas, aliu 
Je exigat ; fi vero fecus fecerit , vfqu 
privationem officij, prout deiidum po 
4averit,contra eum procedetur, 

§, XI, 

Dmoncntnr prsterea officiales , & 
Vic^inj omnes, vt cum dic Sabba- 
to 


ME XI CANUM. 

'¥o carcerem vifitaveririt , de hoc decreto 
xoutentis diligenter inquirant, quodque 
cuftos cum Vinftis agat,& ad hoc potifti- 
tnCim incumbant , vt ad Dei cultum , 8C 
honorem muneri fuo fatistaciant. 


LORI PRIMI 

TITULUS XIII. 


D E MAIORI f AT E , Et 

obedi entia» 

V T pace,& tranquilhrate concordes 
Eccleljafticiviri vnum opus con- 
flebat . nullifque defidijs inter fe conten- 
dant ; vnicuique iuxta eani qua eminet, 
dignitatem ,<aut iuxta munus , quo fun- 
gitur, honorem, locum, federnquc conf- 


ticui maxime neceffarium eft , eaio ob 
caufam Sacrofanctum Triclencinum (q) SefT. 15; 
Concilium de EpUeopis in hunc modam c.& 
decernit r Epifcopis(r) nr^Eterea . vbique (r)Conc.Fro 
is honor tribuatur , qui eorum dignitati vine deQui- 
par efl, cique in choro & in capitulo in roga , adi. $, 
procefsionibus, &alijs aftibus publicis 
fic prima fedes , & locus quem ipfi elege- 
rint.Sc prarcipua omnium rerum agenda- ' 

ru.n authoritas. Qui Ii aliquid Canonicis 
H4 ad 


P8 CONClLiyM 
jid dehberandptn proponant, neque de rd 
ad Tuum > vej fiiorum commodutn fpeci» 
tante agatur ; Epifeopi ipfi capitulum 
convocent , vota exquirant , & iuxta ea 
concludant. Neque vero ob id a Conci- 
lio pr^bendatis , & capitularibus quic- 
quam de fua dignitate<lctrahitur,, aut dq 
his facultatibus , qu«e fibi de iui'e, & con- 
fuetudinp competunt^ & non adverfau- 
tur Tridentino Concilio. Quo vero ad 
fea, qu 2 in capitulis Cathedraliotn dececi 
nenda funt , re^a , vnanimifque fit om^ 
nium confpiratio; iubet hjcc Synodus, vt 
quum Epifeopus , Decanufve , aut is qui 
priEefle debet, capituluni ad extraordina- 
ria negotia convocaverit ; in fcheda vo- 
cationis , etiam ea capita contineantur^ 
de quibus deliberandum eft, qu$ capira 
etiam ad Epifeopum deferantur, nifi de 
®P^b:opo,five alicui ex Epifeopi fami- 
liaribus competend, agendum erit. Tunc 
enim folum capitulares convocandi funr, 

& adprsefcriptum huius decreti inftruen- 
di. 


a Uoniam In frequenti coflgregatioa 
ne, vbl Ecciefiafllcl, Sscularcs, & 
Regulares conveniunt, nifi aliquis 
priddea? , C«iu§ authgritate omnes, in 

pffS-! 




^ M^EX I CAN^U M. 'Ht 

bBcio contineantur, difsidiorum, ac tu- 
mnlcuuin poffet occafio fubbrirl ; facro- 
faodlo Tridentlno (f) Concilio hxc Syno- (0 SelT. iy^ 
dus inhxrens prscipic, vt quando in pro- 
cefsionibus publicis , & in his qu^ fiunc 
in tun^ulandls definiiftorum corporibus, 
de^ quavis procedentia controverfio 
oriuntur, eas Epifcbpus (amota omnt 
appellatione ) componat , non obftanti- 
bus quibufcumque , prout elufdem Con- 
fillj (t) decreto , & conftitucione fanbtae 
roemorio Grcgorij XIH.hac de re editis, 
cautuni fft, 

/. IIL 

S TatuIt proterea, ac mandat hac Sya 
nodus, ne vllus Clericus cuiufcum- 


que conditionis, Baccalaareum, Licentia-: 
tum , Magiftrum , Doftoremvein aliqua 
facultate fe nominet , aut fufcribat in his 
locis vbi de eius gradu conftare non po- 
teft , nifi prius Epifcopo litteras teftimo- 
niales gradus huiu&aodi oftendat , fub 
pcena pondo centum aurei , pijs operi- 
brjs,, tiufliti? fumptibus , & accufatori 
aeque applicandorum ; poenis contra hos 
^ lege (v) Regni ftatutis in fuo ro; 
feqre,& firmitate perm^- 
ecniibus» 


(v) Lex reg, 
titv.ljb.Rc- 
copiL, 



(x) Ex Gra- 
nae. Syqod. 
tit. de Ordi- 
ne iudidor. 


GGNCILIVM 

tlBRI SECUNDI 

: TITULUS PRIMUS. ■ 

De Ordine ludkiorum. 

i ■ ■’ ' 

■ ^ ■§. :.L ‘ 

I N locis ad audiendum caufas deputa» 
tis.filendum, ordo,& obcdiencla fer- 
vetur ; ia fedibos, & provifionltfiis ratior 
ne antiquitatis qfncij Noijariis, Sc Procu- 
ratoribus honor deteratur , ac inter om- 
nes fuinma (it cum modeftia confentio. 
Quod fi fi}inus fecerintjudicum arbicrio 
nmlccntrur , & vtque aci fufpeiifionem , & 
privanonem offici j puniantur. 


S!deIo! ]\] Ullus (y) Curi* minifter, litigator, 
doslosTri- ^ ^ aliulve qaicumque mtra aulam, 
bunalcs. tempore audientia celebratur , arma 

quxeumque feciim habeat : & vt hoc fer- 
vetur , opportuno adhibito req^cdlo, lu- 
dex accurate invigilet. 


A 


§. III. 

Dvocatus, & Procurator deputenJ 
tur, qui miferabilium pevfonarum 


cau- 


MEXTGANUM. 12 ? 

ieanfas defendanr , & fiilariiim quodfibi 
fuerit ab Epifcopo conftitucurn,ex Came- 
ra percipiant. Hi vero illorum caufas, 
quos vt pauperes, in eorum patrocinium 
ludices tradiderunt, gratis defendere te- 
neantur , nec a^ eis quicquam accipiant, 
corumvc operas ad fuos vfus conterant, 
fub poena reddendi duplum , cuius mXilta! 
.dimidia pars mirerahilibus petfonis ap- 
plicetur, Admonetur eciam , vc ir/v his 
.pauperuna caufis accurate fiudearit,^^ pro 
brevi earum expeditione laborent , cuin 
omni charicacis,6^ manfuetndinis afFe6fu, 
ne pauperes ius fuum amittant. Quod fi 
opus fuerit ludices verbo, aut ferioto inf- 
truere, id praelknr; (i vero, ex eorum ne- 
gligenria pauperibus damnum Importe- 
tur, rcfticuendi liliid poenae fubiaceautt 

^ §. IV. 

T N caufis minorum, fi ex eorum afpec- 
tu ralis efle appareat , ipfis prsefenrl- 
bus, fiveidfinr, (ive abfinc , cum fpcciali 
id mandato Curatores deputentur, cjui 
jurent feminorum Tuorum caufas defen- 
furos , pmni diligentia , eonfiljo adhi- 
bitis. Confefsio vero a minori ne peta- 
tur , nifi antequam prsincipiat , curator 
prsfens fit , aliter confefsio invalida fir. 

$.V, 



CONCILIUKI 


i(z) Lex T. 1 
Zc tir.. 2 1 
lib,4.R«cop 


’(i) Cap 

ariui^de /oIh 
thnihuu Sp- 
nodus deOf- 

24 . 

conf. I. § 5. 
fo]. i8(J. & 
Sya. de Va- 
lladolid, iib, 
S. tic.8.conf. 


t . . 

P ublica inftrumcfita , & ea quae gudi 
dicuntur, & chirographa 
recognita,etiam non prxcedente manda- 
to, awc monitorio, cxecutori mandentur, 
feryenturque ftylus , & forma feeularium 
Tribunalium , ac leges regis (z) de hoc 
fancics , tam quoad executionem, termi- 
{)os,prsconia,& fideiuffores.quam quoad 
alia. Clericus autem , in quem executio 
£aita eft , carcere fit inclufiis, donec tan— 
quam pauper gaudere velit privilegio in 
fevorem flatus Ecclefiaftici a Gregorio 
Papa IX. conceflb in Decretali , qus in- 
cipit : Odoardus. (a) Quam Paps confli*^ 
tutionem ludices , & officiales inviolabi- 
iifa- obfervent , & adimpleant. Quando 
autem creditores chirographa , aliafve 
privatas feripturas obtulerint , vt recog- 
nofeantur, ludices id fieri mandentiquod 
fi debitores Ckrici id non fecerint ; dua-i 
bus , & non minus, iiec aliter, nifi in pro- 
prias eorum perfonas coiwumacijs incu-; 
fatis , chirographa , & infirumenta priva- 
ta huiafmodi pro recognitis habeatur, & 
tanquam recognita exeeutioni manden- 
fpr , fervato ordine prsmiflb in publicis 
inftrumentis,qus promptam habent exe-j 

S-vi,' 



MEXICANUM. 

if. VI. 

Q UslIbet dedinatoria exceptio , ans 
incompetentia iurifdiaionis , iti^ 

'tra novenri dies opponatur , a fine 
praefixi termini computandos , aut parte 
prafente a die , qua intimata fuerit cita-- 
tio : quo termino elapfo dedinatoria hu^ 
iufmodi exceptio allegata non fit , refti-; 
tutio in integrum adversus eius temporis 
lapfum non concedatur, & fi in alijs cafi-, 
bus concedenda eflet: pro termino auten]» 
ad probandum viginti dies praeferibun- 
tur: quod fi exceptio dedinatoria proba- 
tur , caufas principalis cognitio ceflet , fi» 
minus , in expenfis , & damnis pro retar- 
datione liris alteri parti illatis condem- 
netur ; qux ftatira folverc a ludice reus 
^o.^bptllacur. SI vero intra prxdir^utn 
tempus pars non dedi naverit, lis contef- ^ 

tetor , reeonventlones fiant , eifquc intra 
terminum refpondearur , iuxta legum (b) C*>) I-ex i.Si 
Regni difpofitionem , quarum vfus , & * 
obfervantia, quo ad hoc praecipitur. Bre- • , 

viori vero in termino definirc,in potefia- 

te ludicum fit , fi ob iuftas aliquas eaufas 
id fieri debere fibi videatur. Idem praeci- 
pitur obfervare in dare,& aperte pofitio- . 
nibus refpondendo , iuxta leges (c) Ree- '*^.^** 
ni circa l^oc 4ifpencntes. ^ s-tK-7.1ih,4. 

. ' s.vn. 




CONCILIUM 
f VII. 

( d ) Concil. Ifiem (d) luibus cupiens hxc %fio^ 
& ‘svnod de imponi, ne partes vitra riiodum 

Quir. conft fii^^ionibus , & expenfis ; fta- 

iit, tuic,ac ifanciCj vt Ecddiaftici ludices hu- 

ius Pra'vinci«,five Ordinari), fivefpedi- 
li Epifc<)pi commilsionc delegati , in cau- 
fis levibus , & pafvi momenti riilllos li- 
bellos admittant., In his vero, qust maio- 
ris hierint momenti, duo tantdm ab vtro- 
qae lici|>atore libelli producantur , vfque! 
ad priitiam condulionem, & articulos ad 
probationes faciendas. Poft publlcatio- 
Rttm vero a lingulis litigatoribus produ- 
ci’',- nid vnus tantum libellus non pofsit* 
Qiiod Ii de fadtOplu res quam hoc deere- 
twfancirum eft , producantur, aut ctfei- 
piarttur j i) nulli decernuntur, omnifquc 
probatio eorum virtute lada invalida fit, 
nec fidem vllo modo faciat. Qui libelli 
fubfcripti , figrtatique fint , ab Advocato 
probato, & gradu infignico,vel ab eadem 
parte , nec aliter admittantur , nifi caulas 
qualitas Indicis arbitrio aliud poftulave- 
rit. Si vero aliqua declinatoria exceptio 
opponatur ,intra odo dies continue a dic 
oppofitionis numerandos , probari de- 
beat i ne parti ad probandyan terminus ■ 

pro- 


M’EXICANUM. 1J7 

prorogetur. Gonclufa vero caufa ad proj 
r(unclandum interloeutorie dies fex , ad 
fetendam vero definitivam fcntentiatn 
dies decem pr$fcribuntur, quibus elapCs^ 
fi.Iudices contra fecerintjexpenfas hac de 
caufa fa<aas a die elapfi termini , vfquc 
ad fententiarum huiufinodi pronuncia- 
doneni , in duplo reddant. 

if. VIII. 

C Um partes ad fuas probationes fa* 

1 ciendas admilT* fuerint , fi proba- 
tiones.non fecerint , neque Utteras, quas 
vocant, receptorias extraxerint , & altera 
parS obnon fadatn diligentiam a parte 
adveffa, nec ab eadem litteras huiufmo- 
di extradas peticritjterminum pro dene--- 
gato haberi , & caufam pro conclufa , & 
defioiendani effie i altera pars cirari. man- 
detur, & coHtumacijs incufatis, ptovidca- 
tur , quod ad tertiam diem receptoria^' 
extrahat; fi autem illas non extraxerit, ha- 
beatur caufa pro conclufa , etiam termi-; 
no ad probandum nondum elapfo,vt hae 
ratione lites brevius expediantur, 

V IX. 

/^..Uando vna ex partibus Iitigant&» 
bus fadam probationem produ- 
xerit , & ca noaebfiante, pars al- 


taS concilium’ 

tera in caufa concludi petierit ; pats prS4 
bationem producens citetur, &fupcr hos 
articulo contumatise incufetur,& eonclu** 
datur , antequam conclufio vltima fiat in- 
caufa s quod vero fecus aftana fuerit , 
in fe nullum. 



. s. %. ■ 

S I publicatio petaturi& hjec eo qu64 
_ terminus duret, ab altera parte con- 
tradicatur, ad excufandum adorum exa- 
men , & alias de hoc dilationes i priccIpiM 
tnrludicibus , vt fub conditione , fi teri 
nsimis elapfus fit , publicationem fieri 
provideant : quod fi terminus adhuc du^ 
paverit , declarent quod duret , quod fic 
jubeant , quamvis decretum conditiona-j 
lefic. 



f XI. 

E Lapfo termino ad probandum , {? 

probatione fada , publicationem 
Beti poftulctur,aut probatione non fada/ 
«aufam haberi pro eonclufa petatur; par-^ 
tcadverfa citata , & non contradicente,- 
contumaciaque incHfata,fine vlla alia di 4 
latione caufa pro eonclufa haberi man- 
detur : fi vero pars contradixerit , cogni- 
ta a Judicibus contradidionis caufa , Sn 
adis , quod iufliti* fuerit 
dccernan?, 

§.xni 



MEXICANUM. 12 ^ 


iT. XII. 

Uando capitula contra aliquam! 
huius Provinciae perfonam den- 
^‘^'rutjFilcali tradantur. Quae fi fubf- 
cripta non fint , & a quo exhibita fuerinS 
ignoretur , in eifque tcftes defignati fine, 
ac in eis contenta adeo gravia provi-^ 
deantur,vc eorum remediuna ad Dei cul- 
tum , & bonun» commune fpediec , fadis 
prius de hac te certioribus Epifeopis, feu 
Epifeoporum officialibus , Fifcslis capi- 
tula huiufmodi profequatur. Quod fi 
confiet quis capitula obtulerit, prafiltis 
idoneis fideijulToribus, promittat ille, qut 
ea dedit, expenfas hac de caufa faciendas, 
fi capitula minime probentur , per folu- 
turum ; itidentqae puniatur* prout accu- 
iator calumniofus de iure venit punien- 
dus. 

<r. xm. 




I N his qui matrimonio coniuntfii,cnQ4 
iugalera vitam non ducere denuncia- 
buntur , parochi teftimonium in proba-: 
tionem admitcatgr , quatenus ad matrir 
monium , & non cphabitationera : & fic 
cpmparere prscipiantur , & de hoc in- 
terrogentur. Qviod fi negaverint , Fifca- 



»jd CONCILIUM 

pllorem faciat probationem, & ratificatlj 
tcftibus, prouciuris fit, in aufa dcccrna* 

tur. 

$, XIV. 

I N caufis criminalibus binarum nupa 
tiaruin . vivente primo coniuge , rei 
inclufi carcerc teneantur , dum lis agitur, 
eofquc fic detineri ludiccs procurent, 
etiam (i a fententijs per eos latis rei ha. 
jufmodi appellaverint, vt fic finis his cau. 
fis imponatur. Quando veroFifcalis accu- 
favcrit,i!lse partes, qUarum intcrcft,citen.i 
cur, esque citationes fiant ex pecunia iuf4 
titia iumptibus applicata. 

Uando ludicibus expedire videbia 
^ tur , in caufis criminalibus parti 
^ prsfeoti adorum fumptum concedere, vt 
^ fe fc defendat, fuctintque alij rci,& com- 
plices abfentes , Norarij Advocato huius 

f sartis, fupprefis nominibus , proceflun» 
agant : & id vfquc ad publicationem di- 
ligenter fervetur. Si vero nullum fit iuris 
impedimentum, etiam cum nominibus 
feuiufinodi fumptum concedatur* 

§. XVI. 

J N caufis immunitatum, reftitutionum, 

^ ad Eccicfias confugientium , & alijs 
«quibuicHinquc , iu quibuS Indices procc- 

duue 



M'EXlCANUM»,^ :^li| 

iduftt aggravando ccnfuras ; anftquatEi 
ccnfurs hulufmodi aggraventur , pr*ce- 
;:<Jat intimatio anterioris cenfuri iam dc*< 
.cretx , de cuius intimatione fidem faciae 
.^^otarius. Prxcedat quoque invocationis 
brachij fxcularis informatio; quo ordine, 
ic non aliter ad Ecclefiafiicum Intecdic<j 
tum procedatur. 

§. XVII. 

I N clandcftinis coniugI|s,quIcquId cIr-J 
ca ea i partibus petatur , Fifcalis op» 
pofitio, & accufatio admittatur. Adta 
probata a partibus exhibita pro informa- 
.cione fummaria recipiantuf.Deindc telU» 
.bus a partibus prodtidis per Fifealcm fa» 
tificatis , iterumque habita partium C6hm 
.fcfsionc.pcr ludiccs noftros hac in re dlt» 
cerni , 8c definiri poteft , iuxta difpofitlo 4 
Qcm Sacrofandi Concilij Tridcncini» 

, • ^ xvin. 

Q Uando vxor proprium ^maricirtn 
de adulterio, concubinatuve accu- 
) ' faverit , Index effieiat, vt FifeaCs, 

auc cxccutor iufiitis in iudlcjo denun- 
. cict,& caufam profequacur, adhibiti cau- 
, tela, ne maritus a propria vxorc delatum 
fuiffeludiccfcntiat. 

Ia ‘ iT.>ax*. 


irjs coNCiLiui^ 


§. XIX. 

A Miferabilibus perfonis liti gan fihijf 
nihil quicquam pecurai® acdpia, 
tur ratione litis : eaquc miferabilis perfo., 
na reputetur , qusiii bonis mo vilibus. Se 
■itnmovillbus quinquaginta pondo valoj 
rem non habuerit : probatio vero quoad 
boc per Notarium fiat , ex qua fi officiam 
libus conftiterit de paupertate perfon® li^ 
tigantis , eiufdein caufas femotis dilatio-^ 
nibus expediri ^ & in omnibus fubveniri 
iubeant. 

§. XX. 

A Ccufationes criminales contra Cle-i 
_ ricos in Sacris Ordinibus conftw 
tutos illat® , cum omni fecreto , prouc 
Sacerdotalem perfonam decet , tradetis 
tur, & definiantur. 

^ XXI. 

I Uamvis delinquentes pliiresfititdd 
^ eodem crimine accufati.vhus tan-, 

^ tum proceffus conficiatur, nec ra- 
tione adorum proceflus aliquid aliud 
. exigatur , quam qu® funt In indice taxa 
confiituta. Nara fi in eadem caufa trcs 
complices fint , tamquam ab vno folo faj 
laria , St expenf® odgendre fune. 

§.XXII.i 





sjexicanum* m 


§. XXII. 

V T moleftijs , quas accufatores in^ 
ferre folene , occurratur ; mandat 
|i*c Synd(^S,ycIudices, Ordioarij, Vi-i 
fitatores, Vicari), & alij quicumque, qui-: 
bus fummari* iuforraatiohes fuper paw 
tiura querelis committentur , qucrclantiJ 
bus prxcipiant , . fafta in fbtoia^citationc 
per Notarium informationem receptUi^ 
tum , quatenus intra tres dies, poftquan» 
reus partem fe conftituerit , compareant 
perfonalicer ad accufandum cura corara 
didis iudicibus : fin minus ,* perpetuum 
cis filentium ad id imponetur. Sivero 
duabus contumacijs incuiatis, non cora-* 
paruerint , nec accufaverint amplius , n# 
audiantur , eorumque vices, & voces Kf« 
calis obtineat : qui tam in hoc cafu,quam 
in criruinalibus extetis ad fc pcrtinenti«s 
bus , accufationem dare intra tres dieS 
teneatur , poftquam fe reus in carcere 
conflituerit ; ludkibus autetWi St officia- 
libus iubctur,(e) vt conclufis iara proceA (e)Conc.Md 
libus , quo citius fieri poterit , didas cri* xkan.i. cap. 
minales caufas definiant; ita vt quantum'; 
yis proceflus prolixus fit , intra tredccim J ^ 

dies a die conclufionis, aut breviori terti- * 

pQCc, fi fieri potuerit, diffinitivara knten-. 

Ii 






‘i ' 


r' 

f 

¥' 


I9/ SyiAa 

Gran, tit, 
it ff OCDf. 


tT4 concilium: , 

tiam rerant , in quo ofhcialiam confcieft* 
ti* onerantur, nc fumptus, & expenf* C3( 
•imu retardatione accrcfcant. 

:LIBRI SEGUNDI ' 

irruus^^SEcuNDus. i 

= De ProenvAtoribuuiJi) 


'•i -f' 


$. I. 

T) RfCUratorcs caufis , quas fufc^sa 
aT rint , onmera operam prjeftcnr , irj 
eifquc cum omni veritate agant ^ & quod 
luis partibus vtile fit , diligenter gcranti 
tc fine vlla collufionc,&Ifitace,pra;varica- 
done , aut pravaricarionis fpecie odio, 
sut amore fui principalis , aut partis ad- 
Verf*, quicquam poftulenc.aut pofiulare 
*^^S^i§snt > quodconvenicnti caufs expei 
ditioni ncceflarium fit. Neque hac de 
eaufa dona aliqua, aut promif$iones,mu» 
Bcravc, aut alia huiufmodi iniuOe a par* 
te contraria accipiant, fub pcena redden» 
di quadruplum ; ac praEtcrea iudicum ari 
bxtrio puniantur. 

^ $. 11 . 

^/T Oderatam mcrcedcm pro operae 
•LVX accipiant.Qg^ fi io hoc exi 



MEXlCANUm^ 13^ 

gcfferint, dire£ke,vcl indirciftc litigatores 
vrtaverint , vt ab cis iniufta Talaria, mu» 
otrave , aut alia huiufmodi extorqueant! 
ludices pro merito laborum mercedeiTj 
taxent , & diftride prscipianc^ quod rcli* 
quum reftituant , necnon ludicuin atbl-^ 

trio pcenas dent, 

I. in. 

P Bocuratores , qui in Tribunalibus 
Ecclefiafticis negotia Ecclefiaftic» 
adminiftraverint, cum fcEminis, quarum. 
Vel contra qUaS fufeeperint, inhonefte ne 
coBvcrfcnlur , neque eas in concubinas 
accipiant. Qiiid fi contra fecerint , prat* 
ter poenas iuxta horum decretorum for« 
cnam cis impolitas, in caufis Ecclefiafticis 
•fficiorom exercitio per tres menfes fuU 
pendantur. Itidemque przcipitur , nc pee 
trium menfium huiufmodi fpatium , Iu«.; 
jlices, aut Notari) petitiones ab eisobllM 
•, tas recipiant , aut alios adus« 
fub eadem pocna% 

i(§X 


libri secundi 

iTITULUS TERT1U& 


t : 

Lim. 

iS» adi. c, 
aCt. 4. 

5 «. 


De Ferijs, (g) 


V 


§. I. 

T debitum cultum , & houorcf^ 
. Creatori noftro , ^kifqijc 
Satidlis impenderemus , dies aliqui in 
Ecclefia femper decreti funt , vt in cis ab 
®mni fervili opere ccflfantes , nos cultui 
diymo vacaremus. Eam ob caufam , vc 
huius Archiepifcopatus , & Proviock fij 
Jdeiibus dies hi fcfti noti> fint , in eifque 
icultui divino fatisfacianc ; hsc Synodus 
decernit omnes horum Regnorum fidc-i 
les, exceptis Indis , de quibus alio in loco 
tradbtur , teneri fub poena peccati morw 
talis fequentia fefta venerari, 

fESTA EX PRJECEPTO 

obfervanda. 

Imprimis dies Dominici totius anni. 


C festa ianuarij. 

Ircumcifio Domini noftri lefii 
Chrifti, 


Epi- 


MEXICANUM^ I3t 

Epiphania Domini. 

Ss. Fabianus , & Scbaftianus. 

FESTA FEBRUARIJ. 
Purificatio Beats Mari» Virginlst 
Mathias Apoftolus. 

FESTA MARTIJ. 

S. Thomas Aquinas. 

S. lofephus, Beat» Mari» Spbnfusi 
'Annunciatio Beat» Mari» Virgiuis4 

FESTA APRILIS. 

5 . Marcus Evangelifta. : • - 

FESTA MAIJ. 

Ss. Philippus , & lacobus ApoftoH* 
Inventio Sand» Crucis. 

. FESTA lUNIJ. 

S. Barnabas Apoftolus. 

Kativitas Sanfti loannis Baptift»^ 

Ss. Apoftoli Petrus, & Paulus. 

FESTA IULIL _ 
Vifitatio Beat» Mari» Virginis; 

S. Maria Magdalena. 

S. lacobus Apoftolus, 

S. Anna Mater Virginis Mari». 

FES^ 



CONCILIUM 

festa augusti. 

c. Dominicus. 

J rapsfigurario Domini, ^ r 
S. Laurentius Martyr. '< ■ 

S. Hippolytus in Civitate Mcxlcao# 
tantum. 

BearsMariz Virginis* 

S. Bartholoinsus Apofiolus. 

S.' Augoftinus. 

FESTA SEPTEMBRI5. 

Nativitas Beata! Maris Virginis, 

^ Machzus Apoftolus,& Evangcljfla; 
Pcdicatio S. Michaeiis ArchangcU, 

festa OCTOBRIS. 

S. Francifeas. 

S. Lucas Evangeliita, 

5s, Apoftoli Siraon , & ludat; 

FESTA NOVEMBRIS; 
feflum Omnium Sandorum. 

Sanda Cacharina Virgo, & Martyf. 

S. Andreas Apoftolus. 

FESTA DECEMBRIS. 

Conceptio Beati Mari* Virginis. 
Expedatio partus B..Marii Virginis. 



MEXICANUM. 139 

S. Thomas Apofiolus. 

Nativitas Domini noUrj Icfa Chr^» 

S. Srcphanus Protomartyr. 

S. loannes Apoftolus,8£ Evangelifta* 

Itm Fe^a movilia/ijutntU. 

Dominica Rcfurreftionis cam duabos 
diebus fequcntibus. 

Afcenfio Domini. 

Dorainica Pcntecolles com duabus die- 
bus fcquentibus. 
peftom Corporis Chrifli. 

Coli (h) etiam lubenturfeftaSanfto- Me* t« 
tum Patronorum Ecckfiarum Cathedra- c.iS.Sc Lim. 
lium , & iocoram vbi Hlfpani degunt in 3.3£i ?-c-*o. 
fUdcmEcdcfijs, Stlocis. 


%. H. _ 

P Orr^ quia fiogulans fuit in Beatum 
lofeph , Sacratifsims Virginis Ma- 
ris Sponfum , huius Provincis devotio 
■ob cuius Sanfti merita, & intcrcefsioncm 
pie credi poteft novam Hifpaniam lingu« 
laribus Dei bencficijs donari ; Provincia- 
lis Synodus anno Domini 
quingentedmo quinquagdimo qumtd ce- 
lebrata Sanftumlofcph in generalem hu- 
ius ArchiepifeopatuS , & Provincis Pa- 
tro- 


Mex.i -C-iS. 


44® CONCILIUM 

tronum clcglt, dufque feAum coli mafi^ 
davit. Hzc quoque Synodus idetn reno-' 
vans , & confirmans ftatuit , vt feftum 
haiufmodi in hac provincia cum o<ftava 
ce!ebretiir . Si vero o<5iava in hebdoma- 
dam maiorem incideric } de ea vfque ad 
feriam quartam eiufdcm hebdoniad» in-» 
«lofive commemoratio fiat.Feftura Sane, 
ti lacobi Apoftoli, quia prjecipuus, & ge- 
neralis Hifpaniae Patronus is eft , cum 
oAava celebrari mandatur. Quando ve- 
. tb ad vefperas , & matutinum fuffragia 
SaD(fiorum dicuntur ; eius commemora- 
tio, quia antiquor Patronus eft, comme- 
moptioni Sandbi lofephi pracedat Jmdie 
Vero tricefima Decembris, qua translatio 
Sancti lacobi faAa eft, de eius translatios 
Qc officium recitetur. 


ni. 

T fi ante celebrationem huius Sjr^ 
nodi, feftum SanAi Thom* Aqui 4 
natis , Docftoris Angelici , ex prxeepto 
non colebatur ; attendens tamen hsec Sy- 
«odusafcelicis recordationis Papa Pio 
tas nroD^uI fingularem fanaitatem, & 

in Bollario dodrinam, dc quibus is Sanc- 

Bulla ^^cftbus refutatis, Chriftiana: reipu- 
I -- blies fcholis magnas opes attulit , &, 

prop- 


ipfii:5 

■4-» 


fol 59. 
text. 


'MEXICANUM. l4f 
fif6pt€r eruditionis fplendorcrn , quo in 
Ecdefia Dei eluxit , eius feftum per vnU 

Verfutn Neapolis Regnum coli , & per 
vnivcrfam Ecdeliam otficio Dodorisce- 
lebrari praeceptum cfle: atcendenfque inf- 
tantifsime a Decano ^ & capitulo huius 
Metropolitanae Ecclefi^ , magiftratibus 
Civitatis Mexici, i Reaorc, Vniyerli^: 
tate regia , tum etiam ab ordine Sandi 
Dominici, cuius inftitutum Sandus Tho- 
mas profcflus cft, efflagitatum fuifle; haec 
Synodus praecipit, vt Sandi Thoniae fcl- 
tum colatur, & Cathalogo cotum quas ex 
praecepto in hac Provincia coluntur, adf- 
cribatur. 

if. IV. 

Q U^ quidem (k) fcfta ab omnibus 
coK deberi ( indis exceptis ) hic 
'Synodus decernit , in quibus ab 
omni fervili opere ceffandum eft a media 
node vigiliae vlque ad mediam nodem 
fequentem , quo tempore feftum termi- 
natur : in eifque Miffam integre audire 
omnes tenentur, ad quam, & ad verbum 
Dei audiendum , vbi commode fieri po- 
teft, in fuis Parochijs omnes interfint, vt 
cft a Sacro Concilio Tridentino (^) m- 
iundum. Quod fi alioqui in diebus feftis 
, huiufmodi integram Miflam non audie- 
rint. 


texe, in cap; 
vnico dcRe»* 
liqqijsjScvc^ 
nerat. Sand* 
Iib. 6 . fundi- 
tur cx c fi», 
de Ferijs , & 
in cap. I, dc 
confccr.dift. 
?,Conc.Tri-« 
dent, feff t r . 
c. 1 2 de Rci* 
gul verbo 
Dies» 


(k)MiI.4.thb 

de $• Ambr« 
fol. 6i6. & 
5 .etiam Mti. 
f 7TO.verbo: 
^os dies fej* 
tQS. 


Seff. 24 : 
cap 4.deRc« 
format* 



* vr . COKCILllTM 

l*n f ' 8 ' plcdantuf. 0«? 

vetf' rftaue cempore quo Miila Gonvcntualis 
^fritXiujaH. celebratur, & facra condo hat?ccur, iei 
tur. ludis occupati apprchenfi fuerint , iuxui 

(cn)Bufla Pi; founam iuris panas luant. 

V. in Bulla- 

rio.fol.n ». V. 


f . 5 ■ & Gua - bos , & filias quantumvis minime statis 
«iix , tiful «. fint ,ad Miffain audiendam lecum deft- 
conii K.& ranc. Prscipit'etiam heris , vt famulos, 
* fervos ioos omnibus feftis colendis 


& h)l.^ry’ faciant , ia quo coram 

v.trb £,»./«« coiifcicnfcis onerantur. 


Grao. tit. de vt viduz , clapfo prsfcrtim menfC' poft 
Ic-njs.n Af. nwrtcm mariti , a Judicibus Ecckfiafti- 
cis per cenfuras , & alias peenas ad fa- 
conft 57^53* erum audiendum compdJantur ; idem-- 
jty.& IOO.& fervetur cum mulieribus coniugatis, 
Lim. }. ad. .flus ob virorum abfentiam per longum 
3 cap 40. & tempus ZvljiJam non ,a,Hdiunr. 


col.v«r& /f 

igiivr Cone. [\/| 
Mtx 1.C19. XYJL 


Onet etiam h?c Synodus patres,' 
(IJ matrefque omnes , vt fuos fi» 



tti fanantur, 
iKMtlan. ?. 
fol.fSc verf. 
vero 


s. M. 


if.VII. 



MEXtGANUM. 141 

ai5 4.c.?. & 

$. VII. Mil.^.citde 

Uo veri fcrvilia opera , a quibus 


\ / in diebus feftis vacandum eft.om- 
/^^nibus itinotsfcant ; hf c Synodus 
ftatuit , ac decernit , vt in eis mercatum, 
nundini , Ikitatidncs minime Jant : ca* 
berni etiam vbi merces , vcl alia diven- 
duntur , & emuntur , lalten» dum Mifi* 
Conventualis celebratur , oe aperiantur. 


ruiB cultu» 
fol. j8}. 


§. VIII. 

A Sono vero campana , qua populus 
ad ( onventualcm MiHam voca- 
tur , vfquc ad finem Mifla, cfcolenta pu- 
blice vinalia ne exponantur : Operarij 
per totum fedi diem iumentis fuis farci- 
ftas vclkmentes, oifi vidtiuUa co tempo- 
re popfllo neceffaria apportavcrint.Tim- 
fores per totum Tclti diem ne deton- 
deant , furni nc ardeant, infirumerita , Sc 
machina minarum cdTent , nec in eis vlii 
occupentur. Si qui veto hoc dccrctmn 
violaverint, fevere ab Ecdefialficis ludi- 
cibus punientur. Non tamen interdicitur 
Chirurels,& aromatarijs ne in his diebus 
officia fu 1 exerceant , quantum zg-oto- 
runi faluti coavenict. Icidemque permiri 
•ticuf in temporibus mettendi , rigandi, 

pia- 


(h) Bul .Pau- 
li JU con 
ccfla in fa 
vorem In* 
dor Mex.i. 
e & 

4 « 


(o) Mex. T . 

e i8. §.5.& 
Lim. 5 . aft. 
4 . e. 9 . 


&44 CONCILIUM ^ 

piniendl , aut vermes fericos nutriendi, S 
alia huiufmodi terrenorum fruduum ra- 
tione faciendi , in fettis diebus poft audi- 
tam Miflam , de licentia Officialium , Sc 
Vicariorum , rebus huiufmodi operam 
impendere , vt ni(i necefsicati occurres 
tine , earum iadura Hant. 

§- IX. 

F iEIicis recordationis Paulus PapS 
111. (n) Indorum paupertatiprofpi- 
ciens , eos tam ftrido vinculo, vt Hifpa-^ 
nos ad feftorura obfervationem devinci.^ 
te noluit, ac ob eam caufam illorum com- 
moditati cwnfulens , fequentia fefta Indis 
deputavit , ad qus fola obfervanda CJti 
praecepto tenerentur. 

FESTA INDORUM^ 

Dies omnes Deminici in Anna 
occurrentes, 

N Ativitas Domini fine duabus dicd 
bus fequentibus. 

Gircumcifio (o) Domini. 

Epiphania Domini. 

Dominica Refurredionis fine duabus 
diebus fequentibus, 

Afcenfio Domini, 

Pod 


Domuiica Pencecolks abfque duabuf 
diebus fequentibus. 

^eftuinCtfrpqfls ChrifiU ^ 
Nativicas Beata Maria, 
j^nnunciatio Beata Maria. r 

Feibm lAiriticationis Beata Maria Virt 
ginis., . ; ^ ^ , 

/^urtifJfjqrPegta Maria Virginis. 

Feftum Apo(\qlorum Petri, & Pauli, 
Aliorum fcftorom obfervatio volunt 
tai^^ Irjdorum devotioni relinquitur. Ne 
vefo Mirpani perfe , kuc iervos liiof in 
feftis di^bp^ fervilia opera exereendi e* 
hoc occafionem arripiant , quod Indi ab 
ds\ nsi-Tjnie .cellent decernitur jic tedi 

fcifce teftis in Hifpanorum pradijs , auc 
alijs facultatibus,^ ni(i de licentia Ordina» 
lij , fervUker ,fe fe exerceant. 

I Tidem interdicitur, (p) ne in diebus 
Dominicis, gt klTis quorum obfcrva^ 
tio ad Indos pertinet , mercatum fiat , vc 
ratione hac tunc laborandi , & Miiram 
oqn audiendi, ab Indis auferatur occafio. 
Si vero in aliquo Indorum oppido mtr* 
qatum die Dominico indidlum fit 5 alius 
l^;bdomad£E dies, ia quo id fiat, defigue» 
. 5ur. 

K §.XI, 


Mex. fj 
cap 70, 


(q)Lexreg. 
1 . 1 . 

Recopil. 

( r ) Synod 
Gran. tic de 
D0I.& con- 
tumacia. 



t.. 

§. XI. ; 

M Edicis quoqae prohibetur , iiiS 
aegrotis raedlcaonenta appliccnri 
ita vt cis iinpedlnnento eflc pofsint , quor 
feinus fciiis diebus Miflam audiant; fi ta*» 
lis aegritudo eft.qu* aegrotum Miflarii au- 
dire noti impediat , & cuius tnediclBa ia 
aliud tenipus deferri polsit, ' : i 

SEGV^Dl' 

* TITULUS aUARTUS. ■ 

^ i 

DB DOLO, et CONTUMACm 


, ..... §. 

P Raefensnri iHis locis^in qtiibtis EccIC4 

fiafticum Tribunal exiftit, in iudn 
dum voeattis cicari non pofsit,{q) nifi 
vno die in alium ; aliter autem citatione 
fa(^a , eriaiu fi citatus non comparcat,, 
contumax reputari nequeat 'j*^(r) neque 
abfens pro contumaci habeatur , fi nun-f 
cius fidem riBn fecerit , ipfum citafle 
perfonam propriam, vxoris, filiorum, awu 
famulorumtnec fufficict citatio ad hofpl-' 
tes, vicinos, aut alias extraneas perfonas 
fa£ta : contumaciae vero coram ludiclbus 

in- 


‘MEXICA-NUM.\ lc4f. 
.itvCurabuntur , & quicquid alitet, faduinl 
(it , denuo dat. 


§. II. \ , 

C Um de cpntumacia culnfque partii 
confiet , in expcufis condemnetuc 
.contumax , quas antequam vlterius pro.i 
, cedatur , compellatur folvere , nifi prse^ 
fens maluerit id ia finem litis refervare^ 

& in alterius partis contumacia vlterius 
proqedi ; aut remedium mifsionis in pof- 
t fefsionem elegerit : quod (i fiat , regula 
.de hoc in legibus horpm Rcgnpruna , gg 

.praferipta fervetur. ' 


^ in. 


4. Recog, 



I N litteris, citationum ; ,& monitoriis 
praecipiatur , vt ad aliquem diem cec- 
jtum citati , hora audientia compareanc. 
Quod (i reus , vel a<fior minime compa- 
ruerit , & non comparentis contumacia 
fuerit incofata ; contumax reputetur. Si 
.autem intra diftum diem venerit , &iam 
.fecunda litterae expeditae fint; illarum ex.^ 
,penfas folvat: qua fplutione contumsw 
ciam purget, & in caufa principali audiam 
tur. NuUatetihs vero feeunds ji|cerx eX‘<i 
pediantur nili tptp elapio die , ia quo 
►I . K 2 . rer4 



ti4§ ^CONClLIUM 
^'tcraiinas in primis litteris praefijtus Ktii^ 
cur , neque reus , vel a<9»r contumax re^ 
putetur , vfque(juo Confiftorium dimifj 
fum fit. 

§. IV. 

S I ador intra terminum lO litteris 
preflutn contumaciam non incufa-> 
Vcrit , reus contumax non reputetur: nec 
litterse illae iterum legantur , nec virtute 
illarum contumacia incufari pofsit : fed 
litterae condicionales sftimentur , veluti 
fi expreflaeXub conditione hac effent exn 
peditae. Si ador contumaciam iacufave.« 
ritjin dido termino : fi autem reus com.^ 
paruerit adore non comparente , ador 
in expenfis condemnetur, fi id reus petie^ 
fic. Quod fi elapfo didoi termino adoi 
contumaciam incufaverit, & reus noft 
comparuerit ; ludices eum iterum in iiM 
dicium vocari mandenCj nifi iufiis de cauw 
-fis fibi vifum fuerit reum pofle legitimi 
reputari contumacem. Si vero iuftse ca«iJ 
facadfintjln decreto declarent : litteras 
tamen receptoriae perfoiialiter intimen-i 
1 tur,fi citatio prima perfonalitd fada non 
fuerit: aliter enim reus nullam fenteth 
siain , ficc contumaciam 
■ incurrk» 



KEXICANUII; T4S! 

tIBRI SECUNDI 

. . rTlTULUS QUINTUS. 

^ ... - ■■ «OT. ■ ■ ' ■ 

^ : 'pe ufiibus , & frohatiohibus. (t) qr s«:sy^ 

: , ■ nod. ti 5 ,.dq 

§• I* ... pitotaii;., 

I NcauEs, in quibus 6x officio proce- 
ditur jteftes contra reos procedendi 
fxpenfis Camerae , & pecunijs iuflitias 
fumptibus applicatis ad ferendum tefti- 
motdum adducantur : qu^ impenfe con- 
demnatione .expenfarum fubfecuta , & 

;pon alias , Camere, & fuffipvibus iuftitis 
pertolvantur j ne inde , rei occalionenj 
arripiant praeveniendi , aut fubornandi 
jcftes. ’ ... 

§. M* . , . 

I N otpftibus caufis criminalibus , id 

qiubus poena corporalis s five exilij^ 

jaut publica poenitentia in5 ponenda fic^i 
teftes irj fuDimario iudicio recepti , in 
plenario ratificentur ; non obftante qued 
pro ratificatis a reo habeantur. Qpibus 
in cafibus , nec minori vHi , nec Fifcali 
Jreftitutio in integrum ad accufandum,auC 
ad probandum concedatur^Probatio ve-] 

> jp, qu« per reftjtutionem huiufmodi fictj 


ItfdNCiLIXJiS^ 

nulla iiC , imnio a proceflu dcleaeur. 


$. III. 


(v) Mex. r. 
C.4Z.& Cr^- 
itatenf tit.de 
iTelHb.n.}. 


I Udices fv) per fe ipfos in caufis ma-s 
trlmonialibus dida tcftium reci-i 
piant, neque probationes afoiis Notirijs, 
etiam principalibus , fieri in caufis crimi- 
nalibus , aut civilibus magni momenti 
permittant , nifi ipfifmet ludicibus prs-i 
lentibus *, aut fi iufta e’X caufa Indices ah.- 
fint, de fpeclali eorum commifsione;quas 
quidem fpecialis commiisio aludicibuS 
fubfcripta in' principio probationis hui. 
iufmodi collocetur, & In ptoceffu deferU. 
batur. Commifsiones verd nullatenus 
concedant in cafibus praedidis-adied- 
plendum te%s , alijs miniflris' , quaijii re- 
ceptoribus ab Epifcopo deputatis; nequg 
in luis Tribunalibus Notarios quofcum- 
ique , aut officiales admittant ad^ petitio- 
nes dandum , ad ada gereridutfii; neque 
adteftes in fumtnario recipiendum ; auC 
eis quodvis aliud receptionis gefios come 
mittant , neque eos ad tefees, aut ttftiutn 
ratificariones , neque ad -recipiendas cau>» 
tiones in iudicio faciendas , neque ad 
aliud quicquam , quod ad iudiclum pert 
tineat, adhibeant, ni/I fuerint ipfimec No- 
fatij Tribunalis , aut reccptqres prae- 
dic* 



;i5« 

3i(StI , & eis ahfentibus, mbifiri ad id ab 
Epifcopo , vel iulfu Epifcopl’ approbati, 
qui fpeciakm provifioncm ad id obtir 
neant. Probationes autem ,&adaiudN 

f ialia alitef:Cbnft<^ia fi 

§. IV. 

Q Uaftdoteftes ad inftantiam partis 
extra Civitatem ratificandi funt, 
eorum difta in fumrtiario iudicio 
habita ne tradantur originalia , nifi prius 
exemplum publicum , aut authenticum, 
quod fidem faciat , penes Notarium re- 
maneat > nec tunc tradatur parti , contra 
quam ratificatio fieri debet, (^od fi No- 
tarius quifquam fccus fecer|t ,ludicutn 
arbitrio pro qualitate criminis .punietur, 
Pre^bationes vero fuinniark huiufmodi 
receptoribus dentur , prsftito ab eis iura- 
mento , & obligatione de fecreto fetvan- 
do vfque ad publicationem, & de-cafdetn 
reftituendo intra dies duos poft elapfuin 
terminum. 

iT. V. 

Q Uotlefcumque ludlcibus vlfuna 
fuerit convenire , vtteftes perfoJ 
■ naliter deducantur, id eiusdmpen.; 
Es fiat, qui tefies produxerit. ludices au- 
tem prius sfiiraato , quod ratione itioc- 
? K4 


ifx)Le?f (<r tir, 
pjib 5 Rec 

S? lex tit. 
7 iib 7. Re- 
Copil, 


CORCitiUM 

tis teftes habere debent , iliod tefiibiis 
perfolvi faciant , antcquaift inde dilice^ 
dant. ■ 

§. VI, 

T Eftium probationes ifv fecunda infi 
tancia n€ fianr per enfdcrn arr cii« 
los . neque per direae contrarios , nili in 
cafibus , & eo rr.odo, quo' tft a inre cort, 
ceflTuaii. Vr autem hoc eviretur , prjecipi» 
tur , articulos in fecunda inflantia pro- 
ducendos, praeter Advocatum : H^rocu, 
yatoribus etiam debere effe rublcriptosi 
a quibus itidem examinentur , litu ne 
ijdem articuli ^ an contrarij ; & fi fecus 
fiat probatio, a procelTu delearur & Pro- 
curator in hac negligeus , pondo vnuuj 
perfolvat. 

§. VII. 

T N caufis criminalibus contra minlfi 
J tres ab Epifeopo deputatos traAani 
dis , ob dona, munera, pccupialve iniufa 
te acceptas , aut collationes fadas . quia 
busdona , five hamlmodi munera accii 
pere ab hac Synodo prohibitum efi ; ea 
Ut fufhclcns ad condemnationem proba^ 
tio , quae in 'egibus (x) novae compilatio- 
nis horum Regnorum decreta cft , iuxra 
quas leges in his cafibus detidendurtr 
prateipiturg 

S.viiig 


MEXI€ANUM, Jll 

§. VIIT. 

P Robationes qo* earum qualitate at4 
tenta conimitti pc.0uni , Recepto*, 
ribos committantur. Quod fi vifum fue^ 

•ritexnediie < pneipiatur , quod Vicariji^ 
aut alij Sacerdotes loco iudicum vna 
cum Receptoribus huiufmodi probatio^ 
nibus faciendis afsiftant. 

§. IX. 

C upiens haec Synodus eftrsnatam eo3 
rum audatiam reprimere , qu| 
quum tcftcs producuntur in ludicijs Ecr 
ckfiafticis huius Provinciae non fine grai. 
vi Dei Omnipotentis offenfa , ac iuftitias 
contemptu , fuarumque animarum detrij 
mento, & iit 'gatorum prae iudicio fallum ) 

dicunt reftimonium ; ftatuitac praecipit, 

(y) vt fiouis coram quocumque ex offi- fy^Mex-rx; 
ci-Ubus,Iudicibus,aut alljs Miniftris per. 
iurij reatum commifierit ; fi Clencus 
(quod abfit) fuerit de periurio convidfus, 
iolvere parti compellatur , in cuius dam- 
num boc crimen admifsir, id omne quod 
ob tacitam veritatem , vel expreffatn falf 
fitatem, in praeiudiciom, & detrimencunt 
diAae partis cefferit : ac propterea coni 
, (deiunetur in medietate- ftuduum vnius 

' i 



anni prsbendae feii Beneficij ab eo obtefi2 
tij& etiam in medietate fruduimi emniu, 
<5 uos percipit toto eo tetrppre ^ quo^n 
f>eriurio perfeveravcrit.Coiusnmlia pars 
fabrice Ecclefix Gathedralis vbi id 
^venerit applicetur c altera v^rb pijs ope- 
ribus ab Epifcopo defignandis; tertia de,- 
• Ilique accufatori; &r praeter hanc pcenam, 
in carcere tam diu detineatur , qui;m din 
officiali videbitur. Si autem periurus hu- 
iufinodi, Beneficijs feu Praebendae expers 
iit; iubctur. vt vitra fatisfaftionefti parti, 
jcui praeiudieium irrogavit faciendam , ih 
pondo minarum quinquaginta condem>* 
netur, qure ad nuper praefcriptam formata 
jfiiftribuantur;& reusio carcere, vt di<9^utn 
cft , inclufus maneat per tempus ludicis 
arbitrio depurandum. Quod fi is adeo 
pauper fit , vt prxdidlam poenam folverc 
nequeat , pecuniaria poena commutetur 
in corporalem, poena carceris aggravata» 
ac fi periurus fecularis fit,fatisfacere par^ 
ti, cui periurio nocuit , compellatur ; & 
pracerea paftomide eius linguam obftrin- 
genti in valvis Ecclefije per diem vnura 
publice detineatur, nifi eius fuerit condi- 
tionis, vt h$c poena commutanda fitiquo 
cafu delinquens in exilium mittatur , aut 
graviori poena ludicis punientis arbitrio 





MEXICAl^UM. ^ 
plcftatuf ,Qi)6d fi Caiifa jn qua penurium 
commifsit.marrimonialis fit,ob iniuriairi 
Sacramento illatam , pr*ter lam diftam 
poenam , & alia Indicis arbitrio impona- 
tur. Qui vero ad fuae caufe probatione^ 
teftew falfwn produxerit , quem ad di-i 
cendum falfura teftimonium induxerit, ■ 
eadem poena puniatur , qaa teilcro periu- 
yum puniri fancitum eft. 

§. X. 

S Acerdotum(z) honori, quibus Indo- Cz)Conc_L»-( 

rum cura imminet , profpicere vo- men.}.aa.4. 
l(;ns haeCSynodus , ne eo magis falfe ac-^ ^ 

cufatioftibus agitentur , quo ftudiqfius 
fubditorum indigenarum vitijs , aut Hif- 
panorum ayaritias modum iniponere co- 
tiantuf.perpendcnfqueqUam proni fint ad 
pcriuria Indi, quamque facile ad id in-i 
tineantur; ftatuit ac prsdpit imprimis, nd 
Vllus Sacerdos a difiridu Indorum , cui 
minittrat , ; expellatur , quamvis graves 
querelas contra cum dentur, nili prius per 
ludicem Ordinarium\aut Delegatura ibi 
Inquifitio fiat , vbi crimen admillum a 
Sacerdote dicitur. Si enim ludex Ecde- 
fiafticiis.(a) ibi pr«fejns'afsiftat;, dd^^ (a)Tex. in c 
bus plene Inftrudus, quae, & quanta fi- 
de& tcftibus fit adhibenda facilius agnof- 
T ' cec. 


(b) In cap. 
Sofpedibs, in 

cap. Nullus, 
i^incap. 
Si tefles 4,q, 
^ oConful.de 
iioc Ferdin. 
Zurie, in pri 
Ench, q. 

q.io. 
ex do- 
fifinaMeno 
dc Ar- 
titf.iudicutu 
g' cafu ^o. 


CONCILIUM' 

cec. Infideles nuIlatCHUs in teftes adrtilci^ 
tantur , vt facris eft Canonibus conftitu i 
tum , nec etlatn illi qui fufpeai funt,(b) 
quamvis Chriftiani,Indi,vel Hifpani fint; 
fca foliam timorarx cotifcienti^ homi- 
nes, miniraequc fufpe<fti* Neophytos a4 
iurandum nequaquam ludex compellar^ 
i)ifi caufa fit gravis , &: cuius vcricas alin 
ter elucidari non pofsir. Qno in cafu moj^ 
neantur primum neophyti , quam grave 
malum periurIumJit. Si autqm fallo ali- 
qcfi iaraffe comperti fint eos , vt c^tcti 
metu pcen^ terreantur , & cautiores eva-* 
dant 5 publice flagellari ludex pracipiatj 
^ vt maiori Ignominia afficiantur , de- 
tonderi faciat\. Denique in caulis quse ex 
teftimonio Indorum dependet accurato 
ludex animadverjtat, quae, & quanta fides 
teftibus adhibenda fit , praefertim . cum 
pianifefta fit omnibus Indorum ad petiufl 
vh propenfio. Qiia^ “omnia Chriftian*;/ 

Judicum prudenti^ hsec Synodus 

commendat* 

: (§r 




SJEXICANUm' 


% IBRI SECUNPI, 

TITULUS SEXTUS.^ ' . 
Scntinth , 0“ Re ludkat 4. (c) ' 

§• I* \ 

I M fcntentijs , qus faper matrinionljs 
claadeftlniis feruntur ,femper ius pek 
tendi quicquid expedierit Fifcali referve-i 
tar;idecnque obfervetur in fententijs quse 
fupcr binis nuptijs,& criminibus aiijs in*- 
ter partes proferuntur. Notarius ver^ 
refervadoneos huiufmodi fifcali intimet, 
adaquc intra tertium diem tradat, vE 
graves contra delinquentes poetias poftu-; 
let. 

§. II. 

S Ententias, quas ludices, & Vkarij tu4 
Ierint , iuri, & his Decretis confor-4 
mes fine , quarum poftquam late focrint^ 
nifi-in.cafibusaiure permilsis ^ nulla* fic 
difpenfatio.Decreta vero in feriptis fiant, 
ita vt femper dc his conflare polsit. 
Quamvis autem in aliquibus fummarie 
pro fe dant; ad id exceptiones leglrinias, 
& partium necelTarias probationes, in for- 
ma a iurc coneefla admittere ne recufent. 

§.m. 




(c)Sfn.Graei 
tic.de Seat.^ 
Re ludie. 






CONCILI^K/C 


^d)\fex.t.c 

7 «. 


/'§.111. ; V 

k Uoniam (d) femper contingit , Vfi 
Ciericl , & Sjecularcs hliius Pro-, 
vincis nonnulli, parte, vel Fifca- 
le inflantibus, ob aliqua coinmiflk cfimi- 
na in poenis pecuniarijs condemnantur: 
qui a fencentijs cuiia fe gravatos fentianr, 
provocantes , ctiatn fi pecuniariam pcfc-i 
Jiam deponant , 8c.de reprslentando cau- 
tionem prsftent ; a Judicibus minime , e 
carcere liberantur , immo fspc (epius eo 
quod appellant , novis vinculis conflrin- 
guntur. Idemque fit quum accufatores 
affligendi reos caufa.Sc ecfdem in caw:e- 
re detinendi, a lententijs etiam iufle latis 
.appellant. Ob eam caufaoi , ne deinceps 
his molellijs capti afficiantur; flatuit hsc 
Synodus , vt pecuniaria multa in depofi- 
tum data , & cautione prsflita de rCprs- 
fentando : condemnatis huiufmodi Civi- 
cas , aut oppidum a Judicibus , & officia^ 
libusjip carcere conflituatur, poe, 
na interpofita non ob~ 

■( flante. 



MXICANUH. -Tfsr I 

LIBRI SEGUNDT 

I TITULUS SEPTIMUS. 

■ - - ■ ■ ’ ' J 

De Appellationibus , & RecufAtionibm (e)SynGran, 
. Judicum, {t) . tit.deSent,& 


I )Rocuratores delinquentium gm ap- 
''"' peliaverint , in gradu 'appellatronis 
minime audiantur ,• nifi- teftimonio adbi- 
tito , qub conftct delinquentes in carcere 
detineri, aut eos abtequam ludex , a qdtf 
pf&vocatum eft,Ienteniiam ferret, pi*lU-» 
sa cautione, fuiflc liberatos. 


I N caufis criminalibus , quando ali- 
quis fe in gradu appellationis co- 
ram ludice ad quem perfonaliter confti- 
tuerit ; ne audiatur' , donec teftimonium 
t>ftendat, a ludice inferiori carcere deten- 
tum non fuifle: deinde vero in carcere fe 

praefentet, cui poftea litersE citaroris , & 
compalforijE ad teftimonium huiufmodi, 
&' proceffum- deferendum concedantur. 
Ne ob eam cauf im quod fe coramludiee 
faperiori cdUftitueritv contra eius booa,' 


/tSo CONCItlUM 
JBc fideluforis procedatur. Quod fi conf^ 
therit eucri ttdn gfeado carceread Sa|i 
periorem ludiccm coniugifle , nulfaque 
damna, inde iubfeciita i & id cius cauf^ 
padatur; convenienti piilVica cautione, 
alia.catceris culiddla eidem poterit afsigSt 
nari , lervatis iahis quae a iure Pontificia 
ftatuta fuut, & ab his Decretis fancita. 

§. m. _ r^T 

C Um quis fe coram indicibus appella 
lationum coniiituerit,& cauia non 
inter partes , Itd ex officio ventilata eft* 
nec appellatum eft a fentcntia definitiva 
in Calibus a iure , & huius Synodi Deere.» 
cis permilsis ; antequam admittatur 
eidem literjE inhibitoris concadantur, 
conltet appelantem captum detineri , fia 
Ve in carcere ludicis a qu6 ftve ludks 
ad quem , & eo fit detento , prtecipiatur 
ludici , vc fi ad inftantiam partium proa 
celsit eas nominet , & vt citentur , dtaa 
torium expediatur. Quod fi ex officio 
caufas,& rationes numit, quibus addndus 
in cauia procefletit ; itidetnque compul- 
fori* literx concedantur, vi ada, & pro» 
celfus ad luperiorem . ludictm tranlmit- 
tantur, quibus tranlmilds.quod iuristuc- 
f it provideat. Vt vero hoc meiius fiat,. 

fit? 




iJEXICANirM. 


fifcalis citetur , qui in caufa le opponere 
iteiieatut , eique.timquam Advocato 
kria obldcQiBfiituailcur. ' 


■ ‘ s. iv. 


I tJdIces a quo ne inhibeantur a Iudict4 
bus fuperioribus ^ neque ab eis inhi-» 
bitoria , aut fupprtflbris litfcrse conce- 
dantur j nifi adtis pfoceffus priiis perfpec«i 
tis, & examinatis •» neque exceutio itripc- 
diacur in caufis , in . quibus ex iure , St 
decrem.ConulijTridemini (Oper appeU §^{f ^ 5 ; 
lationem noa fufpenditur exeeutio fen- ^ 

{entiae, aut decreti. Quod fi fccus fiaty in- c ‘s t>.Je Re- 
Hibitiones, proceffus , deepeta , & alia in- fofm. 
de feqiiuta,& ada invalida fint, & nullius 
esffe<ftus , vc eft ab eodem Concilio (g) ( 2 ) -eff. 
dilpoficum: ac prtterea in vifitacipnibusi 7 • 

&, fy ndkatibus.j ludicimi cxcclTushuiiif- 
modi corrigantur. In Conellijs- quoque 
Provindaubus horum exceffuum , fi pu- 
ftki non fuerint » ratio petatur. In appel- 
ll^ionlbus vero a lententijs interlocuto- 
tijs , five reparati polluat , five nonj pef 
fententiam diffinltivain officialis, & ludi» 

«JS obferveqC; , quod ett a Conci- >j-jj j 


ilo Xtidentino (h) decre- 
.... .turti. , 


t ■ s-v, 


pri d fef. I j . 
^ 14 .. 




(i) Text. ia X Tidem (I) incercucitur ne uiuwiaiwoju 
cap. § Oftic. J[ ludices Metropolitanorum , & ex- 

Offic!ordin » fnfpenlionis, & inter- 

cenfuras decernant contra Epifco- 
pos fuffraganeos , iuxta coriftitutione^ 
Innocenti) Papx iV.qiiae incipit : Romi-^ 
na EccleJitH . ' i 

§. vr. 

N caufis concubinatus quoramcumJ* 

, que, five EcdefialHcorii m, five fascB-i 
lariuiTijfi hi, aut eorum concubina: appeU 
lavcrint ; a carccre per ludicern inferio! 
rem , aiit fuperiorem ante ne libercnturi 
quam caufa terminetur,nifi ob iuftasvai-* 
de , & rieccflarias caufas ludicibus vide»’ 
bitur , quorum confcientis in hoc oiie^ 
rantur* ' ■ ■ : 

$. VII. ; ■; 

1 1^ gradu appellationis, partes ad proa» 
bandtim ne recipiantur , fi fe -ad pro-i 
bandum non obtulerint; quod fi lecerint^ 
pcEua eis impofita fi non probaverint, 
probandum admittantur. ^ 


iT. VIII. - ^ 

^I appellans caufam- appellationis noni 
1 profeqiiatur j &' concefsis fibi com. 



ilfeXtCANUAt.' 

^^ulforijs litteris ada tion tranfpbrtec, apj 
pcQariomfqUe defertio a parte adverfa 
petitur ; in hoc fervetur , quod eft iure 
PoritifieiO conftitutuiWi Si verbdefertion 
hem noti petat > fed profequi caufam ve-- 
Iit ; maodetlif 'appellanti j vc ftiis idipen* 
fis a<9:a, Vna cum caufa , & ratione ^ qui- 
bus motus tudeic, d quo feiitenti^m tulit* 
aut in Caufa procefsit * defetat * teftnino 
ci ad hoc competente prsfi^Oi Qiiod li 
appellatis tion efFecerit , parti advetfe fa- 
cultas detuf * vc appellantis fumptibuS 
proceffuiii Vna ctlm alijs iam dictis affe* 
rat j fi ea appellationi alterius partis ap* 
pellantis non adhiific ; fi veto adhsferiCi 
omnibus Vtriufque partis fuiiiptibuS i4 
fiat 

■ ^ IX* ,-V^, , „ ; 

[Jando aliquis ex officialibus fue- 
rit recufatusi tecufanSrccufatioiiis 
caufas Cotarn ludice recufato pro- -t ' ':ru 
ponat , qui caufas huiufmodi ad EpilCo» - - ' 

pum dderat. Epilcopus Vero caulaUi '' 
pfinclpalenl deCernendahi furcipiet * pat- . ’ 
tefque audiet In articulo teeUfationls * ad |;lcj tVf io e 
ptifcriptu conftitucioriisBonifaCij ViliV j 

qoae .incipit' 5 St contra •V»arjr,{K.) eamqufe Ysum 
fervari-, 8t adimpleri h*c Syiiodus' iti* pfis Qe«g. 
jungit, . . > . t, ,4 , ,*H. ■ .'.-it 

‘ U- 



CONCIUUM’ 

L I B R I TERTIJ 

TITULU3 , PRIMUS. 

OFFICIO EPISCOPORUM^ 

0 " ‘vittepHritMe. 

De bis ^ qu<e ad pi^oprium Bptfcopi per^ 
(I) Coc.Tri- fonam pertinent. 

dencfeff.i!,!;, 

(i.deRcfor- ^ §• I 

I^dcckvfcai A volens Sacrofan(?l3 

& honeftace ceeumenica Tridentina(l) Syn<>» 

Epilc. a fol. ‘ius ad colapfam admodum Eeclefiafti-i 
f^o & Com- cam difciplinam, iuvante DomioOj^vefiH 
pof.Coc.adl. tuendum, ac depravatos in Clero. popUH 
Chriftiano mores emendandos, 
& In Epifcoporum integritate fum- 

cuoa fcqq, colocavic , hi s verbis : Integritas 

Provinc* dc praefidentium faliis eft fubdicerum , & ve-* 
Quirog. a<a, TUS Ecclefiaflicae hlerarchiae fcopuspraecH 
;a. Dec 3 . & puus i$ eft ^ vc Epifcopum Inftruat omoi J 
^ bus numeris abfolutum , Sancio Diony* 

a *5,c.r, & Areopagita dicente : Pontificum ordo 
Co^c^r^il. > divina fpecui antium or-^. 

4,p.S,tic. de , qui fummuse/i^ Cy* ^Ithnus. Si^ 

Epifc. aum hierarcbiam omnem in Icju Ur* 

fcq. pjinari conj^icimus , itu vn^mqu^mque 


MEXICANUM. 


bas facile colligere eft, qua puritate vitx, 
Hiorumque integritate prxdiftus is efle 
debeat , quein dlviaa gratia , & afsidua 
virtutum exercitatio, ad flatum perfedio.^ 
nis evexerit : qua humilitate, qua benig-i 
Pitate , qua tnanfuetudine, qua charltate j 
pro vitx exemplo , & vt \ no verbo om- 
nia, qua fandtitate prxlucere debeat in 


hyacinthina laminam faerx venerationis 
de auro purIfsimo,in qua gemmario ope- 
re (ah<ffum Domini effet nomen inferip- 


dam. Quo adeo fan£fitate prxflantes 
oportere efle Epifcoposfignificaretur , & 
eandem fronte deferiptam alijs ad imi-< 
tandum proponerent. 


I D igitur perpendens optime Mexlcaa 
na hxc Provincialis Synodus, toto 
quo potefl conatu , Epifeopos in Domi- 
no cohortatur , vt dignitatis fux femper 


miniftros Chrifli , & fuccefTores Apoflo-j 
lorum : ad quorum exemplum in arden-^ 
tes , falutis animarum zelo fe component 


futtBhnem in fumn PonttJicStn, Ex qui-; 


EcclefiaDei. Eam ob caufam Dominus 
prxei plebat , ftri£fam cum mitra vitta 



5' I 


tum , a Summo Sacerdote fronte geftan- 



§. II. 


memores , fic vitam inllituant , vt decet 



Li 



(ri) Cpncil- 
Mll 4 p ?. 
tic. de Epifc. 
fo!,66f . ver. 
bo /i? «rathf 


tONCILIUM 

tes, afsidue tjeu«5 pro ovibus deprecen;; 
tur ? eos verbi Dei prjeclicatione ,pafeanc, 
^ tamquam Angeli cuftodes populo fibt 
^onimiflb invigilent , eique profpiciantr 
ac denique veluti bopi paftores, ea, quam 
xnalorem uemo habet , charitace (int ac- 
cenfi , vt aqimam fuam pro ovibus po- 
nant. (m) Quod humeris etiam Angelicis 
formidandum onus , & humanis omninbi 
Impar, quia proprijs viribus fullinere noq 
ppflTunt , a Deo petant auxilium , 8t ora- 
tioni frequenter vacent ftatutis fibi ho.^ 
ris , vt mente illuminentur, & ad Dei ho-! 
potem , popuiique falutcm dirigantur, 

f. m, 

S Ed vt frequenti orationis vfu ad 
munus quo funguntur obeumdam, 
fahitares fruftus percipiant j vnius hora; 
fpatlutn fingulis diebus orationi impen- 
dere monentur , in quo alta mentis con- 
ternplatione pcrpendant quid pro anima-i 
fum falute Chriftus Summus Paftorcffe^ 
oerit,quidve perpeffus fuerit : vt hac con- 
Irderatione excitati j fpirituale animarum 
commodum atdentiori aelo anhelent , 
quod ad id opqs eft , divinje gratia: auxi- 
lium vehementius implorent. Ad haec, 
fingulis quoque nocUbus , illius Apofto- • 



iMBXICAWM. 

Itlo^fentjentisrnenioreSjAwo^^^^^f (•')^* Paul, 
in 4 icAretvtts * • W?* vfiqui mdicAremury. * .Cor. c. 1 1. 
pgj- ^Hq»o4 temporia jnterVitilqni conf-, 
ficnrlasipcQprias diiigenci examine ^p* 
feruteiitur,,&c]uicqiild j?p die.dsliqprinCj, 
quicquid neglig^nfk ot^^feFiaCprq pcc, 

Cjitls Cabdifiofutp aboleqdis . gravi dolori 
re deflea*tt,^j(q) &,.efTiendenAfV:fi,c enira, Concil. 

Iram.D£i>i£^4i«.?rdtSendi iu(fe^ Mil.4. d fol. 

qua fanguis pereuntium ovium dema- «stff. verbo 
nu paftorum negligentium requirendus Ce»fejfar. 
Cft^- , J ^ . ?A.',Dfwr r ^ 

' IV. , ^ 

T Epifeop,uS;(p) vita: fan<ai rate >& D Co„cj 
. V morii integritate rpboratus con - 4.Mil. d.fol. 
ft0atipgpu|oqt)e,in hac re rnaxiitic fatif^ 6 s j . verbo 

faciat ;Confe%ium3^CerdpteJ9ifibi 4 ^ 

ligat aerate gravem, vita probatum, doc- 
trina infignem per qpem Dens Omni- 
poKp&igfprMm d,ifficp}tPtibi|s.&o lumi- 
nq^pifC0pumiiiuflret^/^§:^^d^ ad eai 
qpai^^diviiia^fyjie gipri^ ,-pqpMl.ique sdlfi- 
jeationi qn^gis fint coniptitauea^ r - .-i 

vi5 . .. ^ ..avi; ; 3'^3i ' V _ 

I -Xii.. '.V '/-v , ■ 

Ajxi iJ :<c _•>» a 'V: ;; -g 

PsYJt; pafj oq^ejdffoip m; 



^4 guo- 


f^8 CONdlLlU)^ 

giitiribufqus fanandis , ac pabperutn inl(U 
<erijs lubievandis , eum omni pio, ac pa-^ 
terno zelo profpiciantjtalefquc fe fe prae»! 
beam , vt fubdiEorum moleiUasin omn} 
patientia fupportantes , cis aditum ia* 
ciant , ne hsrea.nt trepidi , fed cum omn| 
fiducia ad Bpifcopos confugiant , ab eiC* 
qoe in labore foiacium, in pat^rtate aU'« 
kilium it), morbo medicioam pstanc. 


P Arocbos fingulis hebdomadis ad 
vocent , ab eifque fcifcicentur dq 
fiibdltorum ftatu , de tempdr^iFur, ^ 
fpirituaiibus populi $rumHis<de.rcmedio 
peccatig publicis adhibendo , vt his ORM 
pibps accurate fuccurraPt, ’ • 

aiti. 



III. ■ .T 

I UOnlam 'qlii domum fuam regeri 
nefeit.ex fententia Apofloli , neq 
lEccl^fiam Dei fe^egubernavitt 
h»c Synodus- Epiicopos monet , vt noft 
folum ipd vjt$ exemplo fubdltossdifi^ 
€ent , fed eO^^cfam familiares fihi deli» 
ganr ,qui honeftate vita?, & morum inte- 
gritate comprobeptutf ne fi populo fcan- 
daiofine EpifeUpi minjftcritjte-yitupere* 
' |ur» 0«sri liio %iftopi’^a^sfid£nt.Jfi 


i- 



MBXICANUM. 

Coticirij Tridentini decreta , in quorum 
cxcctttione Cleri populique Chriftiani 
reformatio confiftIt,afsidue legant,atcen^ 
te mcditentur, diligenter exequantur. 

Pe Do^rin<e Cura, 


i f. I. ; : ■ • 

P Rkcipua Epifcoporum cora in doJ 

ccndo populum Evangelium Del ^ 

fita efle debet: (q) atquc , quod iam ritu- 
lo De fuMmi Tr.wtate,S‘- Fide Catolica ^ ^ j. 
decretum eft, ad eam rem maxime incum. ^ : 

b3ntopOTtet,vt Parochi , &£cclefiallici ^ ^ 

viri fua munera , & minifteria in hoc ad 
impleant , quo fubditi ; prasfertim rudes, 
falutari V^erbi Dei dodtina pafcanror. Si 
Vero (quod abfit) praedicator etrores, aut 
feandala in populum: dlffeiuinaverit, 

<tiam fi regularis fit, ei Epifcopus audio- , . - _ , 

ritatem Coiici‘ij Tridentini (r) feqautus, 
■jprapdicatloncm interdicant. 


CONGILlUMr 

pueri Religiose educarentur, S^otrinlb'^ 
Ecclefiaflicis difcipliais :iti)bucra«ijc j «4 
vt Cohegium hoc Minillrorum I)ci|>e?^ 

(0 Concil. peruum effer Scniinariian. Xiu;od:(!:,i.!c;wm 

m V incomnioditatem, in hac Pro- 

'.Ik de Sc- ha.aen8s non po-' 

niTn ’a f 7t9, fandum opus ( & in his 

ipfcque Sact, ^bi mefis quidem multa eft, fed 

Card Borro-’^P^'^ari pauci } maxime neceflarit^n’, 
m*us, Arch. -tente tempore/oblivioni traderetu;-; had: 
Med pie, & Synodus ftatuit , vt Epifcopi , quqfdti^ 
in adtfbiwfu^e f^oncilij, Dccretum eXequefl- 

Eccl.t z.v.l ^®\P''® <^“iiifq«e.di(£cefis facaltate^Semi-r 
uaS.s>^7.' huiufrtiQdi; inftituendis eam ope-r 
3 -am navent, vtfemel inaituta peripa« 
jieaut. 

III. ■ 

N e defit numerus Confefiariofuin»- 
_ qui feientia periti fint,& in admiv 
. . . , uiftratione SacfMi^entorufufverfati.jttquie 

' :Vtc-rrnres,& damna quas eJcMiniUi-orura 
ignorantia fepe.pcbv.eniunCi 
tuic ac prascipit hsc Synodus , vt In ea 
dicecefi , vbl coqfgienfias cafus , & Sacra- 
^^^tinullHslegendointerprsBtator^aJi- 
^uem adid Efpifcopi conftif4>ant, & vbi 
iain coriftitutus eft , yt in eo tiipnerc pes- 
feyeret;proeur^n?. jGierico§y„ei-d otnn^ 
ibi refidente.8; f «P^pellact dgilif ‘ 


mXICANUM. 17 1’ 

losia, Vcl Decretis gradum obtineant , & 
Eplfcopo probati fint, vt hos audianc 
Magiftros,quos fi audire neglexerint; ne- 
que ad Ordines , neque ad Beneficium, 
neque ad Sacramentorum admuultratio-s 
recipiautur? 

§• IV. 

S Acerdotum Mini(lrorumqu 6 Eclea 
fisE ignorantiam ex eo oriri certuna 
efi , quod in his examinandis Epifcopi 
negli^cnter agant. Qaare ad prsfcriptum 
ConcllijTridentiui(v)iubentur,ne quem- (v)Sel 1 ».z 

quam , five fecularem , five regularem, it.Sus 
fine diligenti examine , regulis huius Sy- 
nodi fervatis, ad ordines recipiant, neque 
ad audienduvn confefsiones fecularium, 

¥tiam fi Sacerdotes fint , nifi iprscedenti 
examine, iuxta dictas regulas, idoneus re- 
pertus, ab Epifeopo facultatem obtineat. 

Hanc autem facultatem Epifeopi caute 
concedant , eorum fufficientia pondera- 
ta, de quibus periculum tecerunt, ad cer- 
tos perfonarum fiacus eam limitantes. 

Semel autem examinati , & probati ad 
ilonfefsiones audiendas , ab eodem Epif- 
eopo non examinentur , nifi nor 
ya caufa fupetvc- 
nerit. . 

... ^ ^ ^-V. . 


ft7»' «CONCILIUir 

§. V. ' ’ 

C Um dolendum fic valde dc quorun' 
dain negUgenda Sacerdotum , qg| 
quamvis ex offteio Chriftiauis dociunen-i! 
fis Indos inftruere teneantur, fubditorimi 
linguam edifeere negligunt, fine qua fidei 
Chridianx myfteria , nec vim Sacramen- 
torum anims falutarem docere polTunt} 
hkc Synodos Epifeopos monet ac fi opus 
cft , eifdcm mandat , vt intra fex mea- 
fes ab horum Decretorum publicatioiil 
computandos,Clericosin regionibus In- 
dorura Beneficia cum onere obtinentes 
in materna earundem regionum lingua 
examinent , & quos reperetint lingua 
huiufmodi ignaros , fex menfium fpatio 
prjefinito ad difccndam linguam compel- 
lant , admonentes eos , quatenus elapfo 
termino , fi linguam huiufmodi non di- 
dicerint, Beneficium quod obtinent, ipfo 
fafto vocabir,& alteri de eo fiet provifio. 
Quod fi ob nimiam idionratis obfcurita- 
tem , vel ob aliam iuftam caufam id fieri 
hon licuerit ; pofsit tunc Epifeopus alios 
(x) Tex in c. menfes peremptorie prtelcribere, (x) 
pknfqir De P”’”* amplifis prorrogandi femota, 

Ofiic.Ord.ar ^ regula decima oftava can- 

Rtg.io Ca- cdlarisApoflolitac adimplenda confckn-! 

cellaris. ui* Epiftoporum oneantuf. 


o 


VL 



^ §. VI. 

te Sociorum inftruaio (y) vfiqiiam Cy) 

incermitcacur ; Miniftris Ecck^^^ 
ticis Indorum exeundi a fuis regionibus, 
nili cx vrgentl caufa , facultatem Epifeo- 
pl non concedant» Quando vero alicui 
conceflerint , in eius abfenda idoneun^ 
Sacerdotem fufficlant. 

De Vijitatione proprU ProvincU. ^ 

§. I. 

N ihil eftad ialutem gregis accom^ 
rnodatius, quam praefencia Pallo- 
ris : fedquia vniverlacn dicecehm oculis 
petluftrace, eique omni Epifeopus afsifte- 
re non poteft ; vificatio ordinaria ^adhi- 
benda eft. Qiiamobrem iuxta Concilij 
Tridencini(x) Decreta hac Synodus Ita- 
tuic , vc Epifeopi quot annis , vel faltem 
fingulis biennijs, propriam dicecefiai per 
feipfos vifitent ; aut fi legitime Impe- 
diantur, Vificacores deligaitc fapientia5& 
vItsE exemplo probatos, ab omni cupidi- 
tate alienos , ac denique tales , a quibus 
Cleri populique reformatio , & executlp 
formulx titulo de at oribus ab hac 

Synodo prjefcriptse, in 


(z) SefT. 2 

Ccjp. de 
forxD 2 M 
X c *5 2 . MjI. 
X tic.de Vifi- 
taciooe , 

T ol.adh 
z.dc Lim» 5 . 
adt.4* c.1,1» 
3c 4. & Cone» 

Mil. 4 » i» 
tk.de Viiitat* 


MEXrCANUM. 


S74 C0NCILIUA< 

§. tt. 

^ A inorurti emendationem non miJ 
JlSl notis vtIHfacis eft temperantk, ac 

Inodeftiae Clififtians exemplo fubditos 
‘ «dincare , quam de eOruril del!<9is inqui- 
rere j eademqiie cofrigefc qiiod vt fibi 
animo proponant j dum Epifcopi fuas 
Dictcefes vifitant ^ hsec Synodus Vehe-- 
mentef exoptat* C^amobrem atuliorita- 
(a) Scff 14, Concilij Tridentini,(a) fufulta Epifco- 
c. ? . de Re-- pis mandat , ne cum fuam t)icecefitt1 vi- 
forra. fitaverint y invtilibus fumptibus cuiqiiarrt 
graves, ortetofive fint;nevC ipfi^aut quif- 
quanrl fuotum , quicquam procurationis 
caufa, pro vificatione etiam tefianiento-i 
i^um ad pios vfus praifer id quod ex relic- 
tis pijs iute debetur , aut alio quovis no- 
minej nec pecuniam, neque muniis quod-* 
cumque fit, etiam qualitercumque offera- 
tur , accipiant, non obffante quacUmqud 
confuctudine, etiam immemorabili } ex- 
ceptis tamen vi< 9 :UalibuSj qus fibi, & fuis 
ftugaliter , modefafeque pro temporis 
tantum neeefsitate & non vitra , crune 
nsinifttanda.Qubd fi quifqoa(quod abfic) 
aliquid amplius in fupradiCtis omnibus 
cafibus accipere praefumpfefit ; is pCstet 
dupli reAhucioQem intra menfem facien- , 

jiaw* 






Sf£tIG'ANUM. 

3am , alljs etiam poenis , luxta conltim- 
tlonem Concilij <^neralis Lugdunenfis, 

incipit: (b) Exlgiti necnoti aiijs^^pce- (b) Texe. «| 
Synodo Provinciali , arbitrio Sy- «p- ExigiCii 

fine exceptione mulcentur: ne inte- ^ enibusk 

XX in vifitatione fervari 

Vii^CCflU^ riprnmpnfnm 


iiiccnc { 

I V quas ddStrinds vocant , lea t 
tion^s ,t vbi Religiofi commorantur , ibi-, c. i < . de Re- 
que Euebarifti* Sacramentum , fontem- eularCedu- 
baptifmalem, fabricam Ecclefix , Si elee^ 
liiofynas Eccleris erogatas , ac 
omnia ad Ecclefias y & divinuiTu;oltugfl: pri^erT^dl 
fpeSlantia; Qiioad vititacionem vero fa* juaio 
briea: Ecdefia: ; UJs domus incellL^iintur i j i 
cxeeptae.quae ab ipfis regularibus propriis: 
fomptibus funt atdificatae. Vifiteat etian.f 
ReligiofeS' in praediSfIs dodrinis. f 
conditionibus degentes , quo ad anima 
rum curam , quam exerCent , eofque 
t^bnbfclo corrigant , eorum honori:, 
bonae famfe profpiciant ^ atque id omne 
^YaSftcnt ^ quod ad ctfedum huiufmodj 
fieceflarium fit , iu«ta dcctetum^.Sa4r,0M- 
faniSti Gonc-ilij Tridentini. 

‘Jo ^ Regularibus 



(e)FundafUf 


n lege 4 cit 
•y. lib.?. Re* 
&ConCt 
Conrjpof.aiS, 
l cap.iy & 
Toiec. a(^ i 
c 17 Synod. 
de Quifoga, 
conl.i ij. 
fi-oviuc eiuf 
der:a QuIfo 
gac, c. 
1 . & MI t. 
£ ^04 verb. 
^otjnnit: 

Coac.Tolec. 
ad z c 17» 
verb. Sed 
prxdid & 
approbat in 
Coocil wPro- 
vin celebra- 
to ab codefrt 
Quirog. adt. 
% Decrec. i . 
iAcxxc, I. c. 


S. IV. 

V T in omnibus (e)EcclefiaftlcisTfi^ 
bu nalibus pure , tc<ft^ue agatuf^ 
Metropolitanus , eoeterique Epifeopi peif 
fc , Ve! per dlpUcatam perfonam j ialtiih 
quolibet triennio, of6ciales,Vicarios,Vi'!i 
fitatores, Fifcales, Notarios, aliofque iuf- 
titi® miniftros vifitent , ib eifque graV^a 
inipa illata refareiant , ac pro quaGcafa 
criminum , vfque ad ofhcij privationena 
eofdem puniant. Si verb horum aliquis j 
ex quacumque caufa ance triennium offi-^ 
dum dimittere debeat ; per dieS trigincaf 
inquiratur , & officium eo tempore noa 
exerceat. Quando autem per EpifeopJ 
obicum officia vacaverint; ab alio officia- 
les ne inqoiraiTtar , quam ab Epifeopi 
fuccelfors , pr*fticis Sede vacante fidei-* 
iaflbrlbus, de fatione offielorum pofie^ 
reddenda ,& de ftaftdo tei iudicatae., ; 


jf.cum $.t. 


§. 

T N vifitatione Epifeopi atsurate pro^ 
videanty vc Ecdefi* eo cuitu teneant 
tur , qui decet domum Dei. Si quas verb 
Ecelefiaiseo quo oportet coku ,fi«e gra^ 
vi indigenarum moleftia teneri non pofe 
fc , caique miniflae neceifarias j itntnp % , 


MEXICANUM._ 17^ 

vacaneas rcpercrior , deljcl iubeanc* 
Quse autem neccffaria iudicabimtur , re- 
parari faciant, & convenienti cultu orna- 
ri. Facultatem denuo aedificandi Eccle* 
lias, aut Ereinitoria fine vrgeiiti caufa ne 
concedant. Si vero facultas detur, curent, 
vt Ecclefise , & Eremitoriadiuiuimodi in, 
litu , & loco impartiendst doiftrinjE Indis 
magis commodo , quam miniftroruin 
commoditatibus opportuno,iuxta Regi» 
Maieftatis 1’chedam erigantur. . • . 

s. VI. . ^ 

S ingulis quoque menfibiis (f) fertiel. 

Epifeopi vi litent earcctes Ecclefiafr 
ticosj & in eis indufoSi dentque opiram^. 
Vc capn,qui, vel Ecclefiaftico, vel fecula- 
ri carcere detinentur, Miflam, & quando- 
que verbi Dei pr*dicationein, audiant, . 

ir. ,vn. ’ 

A d tolendos abiifus ^ & ftltpandas 
ftiperftitiones ^ qu.s impfudenti 
quorumdam pietate erga Sanctorum Re- 
liquias , & Indulgentias, irtepere folent; 
Epifeopi Gonellij Tridenrini decretum 
iKtequentes , quam primura Sancboruir^; 
Keiiquias , quas in fiia Dicecefi compere- 
In RccIefijs»&MouKfieri.)s,quarn: 


(fj MeiilCs 
Cii p» 6 8* 3 ^ 

Corhpor.adfi.' 

cap 2 » ^ 
Toletv afliis 
c Gr-an/ 

cit (le dfnc» 
Remoris , 

t A 

fol 604 
bo: &p-ifcopd- 
nmi loliHttft' 
fef. cie*** 
cretd de pu^ 
ro fit de 'm-» 
vdeat & ve*' 
nerat 

Jiq San«5t Li^ 
meni'. y, ^^4 
4. tap fo: 
Compor,lid^«:> 
z.-decret 6/ 
8c Mil r . tic« 
de Sandt re*, 
liq ^venecafa. 
& Mil 4 fle. 
de Sacris re- 
iiquijs. 



lyS CONCILIUM 


5n poceftate particularium perfonanm^'- 
cuiufcumque ftatus , «£ conditionis , cxat 
minent , & recognoicant. Qtiae fi authen- 
tico tefiimonio non probentur , deferri, 

‘ aut in loco publico venerandas proponi, 

nullatenus permittant. De Indulgentijs 
I etiam iniungitur , ne fcilicet eas publica- 

ri cortfenciant,nifi litteris Apoilolicis,aut 
earu tertimonijs optime dlfcufsis.autbcn- 
ticiique repertis. Solet enim fidelibus efie 
, occalio j vt eorum devotio erga autheiH 

ticas, & veritatis teftimonio comproba- 
tas Reliquias , aut Indulgentias tepefeat, 
fi e$ i qus; authentico teftimonio carent, 
in venerarlone habentur , ac frequentan- 
tur, Deinceps autem indulgentiarum ta- 
bellsB , nifi ab Epifeopo , five eius officia- " . 
li fubfcriptae , ac Notarij fide roborat*, in ' 
Fxclefijsuon affigantur. Quod fi fecus^ 
fadtuni fuerit., fevere corrigatur excelTus* 

vm. 

(g)Meific.i. ^7" ^ ^ rebus facris (g) omnis finao-; 

* c 3 « & Syn. V ni* occafio funditus tollatur j Ca- 

de Quiroga, lices , aut veftes Ecclefiafticas Epifeopus 
coni}. 66. ne confecret , aut benedicat , priufquarH. 

■ . ’ diligenter inquirat, an eo conlecrari, aut 

1 benedici petantur, vt venundentur.Quod 





MEXrCANUM. 179 

mde oriri pofsint, evitanda, confecratio, 
Sc benedictio huiufmodi concedenda non 

^ IX. 

N ihil qnicquani pecunis,(h) ac pretij 
Epifcopi accipiant, aut eoriunlndi- 
ccs accipere permittant , pro Collatione 
Ordinum, Bencfieiorum, Praebendarum, 
Capellaniarum , aut earum inllitutione, 
iKC pco litteris dimilTorijs , aut teftimo- 
nialibus,nec pro (igillo, aut alia quacum- 
que de caufa ad res huiufmodi fpeClante, 
nec pro difpcnfationibiis , qu® cis com- 
mittentur , vt eft a Concisio Tridentino 
(i) fancitum , fub poenis ab eo flaturis. 


§. X. 


M AxIme Oportet iuftiti® officia be- 
nemeritis perfonis conferri gra- 
tis , vt cum omni integritate , 8i fidelita- 
te exerceantur: pretium enim quo emun- 
tur , iu caufa effe folet , Vt iufto ftipen- 
dio officiales Contenti non fine. Eam ob 
caufam interdicit h®c Synodus , ne Epif- 
copi vendant , aut locent officia Notarij_, 
Fiflalis, Exeeutoris, feu Lidoris fuorunl 
Tribunalium ; nec illi quibus conferun- 
tur, venderd , iocareve pofsinr. Quod fi 
(fcus fiat,.vendi£ioues,feu ioca,tion£s.hu- 
M z iu£? 


fit) 

Bafil.feff.ii 
in prine to- 
mo 4. Cone. 

Tarrac. 
Cone in ca 
Loqui , 
offic. Vicar» 
8^ GompolU 
act c 8 dC 
Lim t 
^ c 6.& 
lan 4, cit 
Bi^nefic 
lat ac provi 
( 5 o, verb. 
avaritia, 

0 ) Seff. 
c ? 4* 8 c 
z f . cap. I 
Compol 
5. cap 24 
Tolec 

C,1 f. 

aci ^ 

Cone 
fol 
bo: 

Ium. 
de 


480 concilium: 

iufraodt nulk fint ; emptor autem, & cut 
locatum officium fuerit , eius iadiuram 

ikiat : venditor vero, & locator quicquid 

huius rei caufa pecuniarum acceperit, fa-i 
bricae Ecclefis Cathedralis.reflltuat. Por-^ 
ro, vt quod per Concilium Tridentinotu 
(CJf) Seff. * i. (K) expolitum eft ,execu!ioni mandetu-’/ 
Pp.io* Epifeopi Notarios hoc tempore officiam ■ 
exercentes examinent, eifque idoneis mL 
nims repertis , exercendi officij vfum in- 
terdicant : neminemque in pofterum No- 
tari) officium, nifide eorum confenfu, & 
approbatione exercere permittant, No-> 
tario.s vero larins linguae Ignaros, in cau-' 
fis latitix feriptis fe interponere minime 
patiantur. 

§. XI. _ 

D Ifpenfatlones, qux de iure ex^m-J 
mitsione Summi Pontificis adi 
Epifeopos pertinent, ipfi per (e exeqnan- 
tur , nec eas fuis officialibus committant,’ 
idemque fervetur in concedendis litteris 
dimifforijs ad ordines , fi Epifeopi fin; 
in Provincia. 

if. Xlf. 

a Uia lequum efi, vt qui akari defer j 
_ vit, de altari pafcacuruion sequmn 
tamen , fi nullo conftltuto fiipen- 
, quicqujd pro rati,one miniiterij exi-i 


M EXI CANUM. i8i- 

^erevelk', oiiniftd rellniquatur arbitrio; 
harc Synodas Epifcopis ' mandat , ( 1 ) vt ( 1 ) Conc.Ua 
<um nalla gstteralis regula terris adeo di- 5 • attj 
verfis prsfcribi pofsit ; finguli quo bre- 
vius fieri poterit , in Uiis Dicecefibirs fti- 
pendiura miniftris Ecclefise pro cuiufque 
ratione minifterij, & regionis condicione 
ad vidnm congruum aequa sftimatione 
confticuant. 

§. XIII. (mi) Tex m 

F Ruftra conderentur leges , fi ijs ob- c.Sicut olira 
fervandis vigilans, cura non adhi- accuftf.& 
beretur , & de earum obfervatione nulla g' * 

ratio peteretur, Qiure confticutionera ^ . a 
Condii j Lateranenfis , quae incipit ; (m) & Tolecdd. 
Sicut oUm\ hsec Synodus fequuta , decet- ?. cap.i8 & 
nic,ac prscipitjVt Epilcopi per fuas Dice- Syn, de Qui- 
cefes viros ftatuant dodrina , & virs 
exemplo probatos , qui folicite invefti- 
gent , an , & quomodo Sacri Canones, Quiio- 
& huius Synodi decreta ferventur, & tef- adt.;. c. 

, tiurii Synodalium officio fungentes, in 
, prima futura Provinciali Synodo de fua aft. 4.c,z;. 

dilicentia , aut negliacntia rationem St Mil ;.fol. 

reddant. J04.vc.bo 

- YIV Eyikep. m 

S* , , vrbe fua, 8c 

laguli quoque Epifcopi libros duos 43. p. ,it. je 

. ^3 habeant, in quorum vno Parochia- teflious Sy- 
les EcckfiajS pinncs fiiarum Dicecefuni aod. 

M ? deC% 


-i 

I 


iSs CONCILIUM 

dercribant,Re£l:orerque carum annotcnti 
etiam ii per fe iplos.vcl per Vicarios Pa- 
rochijs miniftrant: caulam etiam, ob 
qqam qui Viqarios adhibent , in Ecclcfia 
non relident, aut ad reddendum non fue* 
rinc compulfi. In altero vero libro vifita* 
tiones Icribancur per Epifeopos , vei per 
Viiicatores fa<9:as , quas ipG , eorumqug 
Norarij fubfcribanc,vtin Provinciali Sy- 
nodo conflare pofsit, quas Ecciefias vifi - 
taveriiic quafve non. Hoc enim veluti 
ftimulo excitabuntur Epifeopi, 8? Vifita.* 
tores ad ea implenda, qu* fibi ex munerq 
Incumbunt , aur fi minus fecerint, d? op» 
portuno remedio providebitur. 

XV, 

I ]? T fi de omnibus, qu* ad eultura dl, 
j; vinum pertinent, Epifeopos folici- 
tos ede oportet , vt Minillri Ecclefiafticj 
iniun<ilo fibi muneri perfedie fatisfaciant; 
in eam preeeipue curam incumbere admo* 
nentur, vc Sacerdotes Sandifsima Eucha- 
rlfiia venerentur, & colant, ad quam con- 
ficiendam , & omni cultw profequendam 
facris fuerunt ordinibus initlati,quam ob 
caufain curentEpifeopi,vt in ipfo infiicu- 
tionis Sand:ifiiinij huius Sacramenti die, 
fetk videlicet quinta inCgjnaDomini,Sa- . 


MEXICANUM. _ i8i 
4Crdotcs aliqui vnacuni fecularibus eo 
tempore in Ecclefia commorari folitis. 

Corpori Dominico afsiflant; (n) quando (u) ConeJl.’ 
vero San< 5 tifsima Euchariftia ad infirmos 
ducitur, eam Sacerdotes fuperpelliceis 
induti devote committentur , vt eorum ’ ,1 

exemplo devotio (kcularium fervcntior i 

Itc, & ab omnibus Chrifto Domino verus »il 

honor , vctufque cultus exhibeatur. 

f • . ! 

S Icutoportuit (o) in Ecclefia Dei gra- (o) ConclI. 

vilsimorum quorumdam peccato- Trid 4 * , 

rum cafus Epifcopis refervari; ita conve- cap.7>dcca- 
mens clt ,vtm roto exteriori caulas gra- Xrid. 

viores, & qu$ maiori indigent fpecula- i4.c.io. 
tione , & authoritate, eifdem quoque re- .„erf ad hafc.» .,ij 
ferventur. Quia vero matiimoniales cau - Cone. Lim* 

{x, vbi de divortio, & feparatlone.quoad ? . adl.x.cip. 
tborum , & vinculum agitur , in populo 5 5 • 

Chriftiano gravifsima: fiint ; deelstan- f 

tum Epifeopos cognofeere polIe.hsEC Sy- 
nodus ftatuit , ac. iubet. - 


XVII. 

Q Ubd fi in alIqucBcafu Epifcopis vi- 
deatur , caufam fuis efficiaUbus, 
■quoad proceiruin conficisndom 
fubmi«ant , decitionc caufx fibl ipfis re- 
M4 ten- 



«ap IO. 

( q ) Tex in 
c- Statue, de 
fefof . Jib .6 


riS4 CONCILIUM' 
teqra. Qyando vero ad hoe officiales <3^ 
Jtgafi, contigerit , ipfi quemquam alitin» 
fubdelegare non pofsint ; ptiefercim a4 
tefte-f examinandos, & eorupa teftipaopi^ 
ifijfcipjeads. 

§, XVIIL 

^~\ Uoniam ob locorum dlRantlain 
Venatilia perfoParum, quibus canf® 
mandantur, a Summo Pontifice 
plenb haberi non potefti 8? ex huiufmodi 
delegatione caularum multa incommo- 
da poffunt oriri : Sacrofandlum Triden- 
tinum Cp) Concilium, renovans Bonifaci| 
Vm, CQnffitutioncm , quse incipit : (q) 
Statutum-^ decrevit a Metropolitanis, & 
Dioetefanis fingulis in fuis DIeecefibus 
quatuor faltim perfoaas ad id aptas de- 
fignari, quibus caqfe delcgandie commit- 
tentur, quam defignarionem Epifeopi ad 
^umiTuim Pontificem tranfmitterent} ic- 
pircQ Epifeopi omnes huius Mexicana: 
Provinci* in .S^atodo Provinciali eoo, 
gregati , perloiias hu lufinodi depu^ 
faninc in hunc, qui fequitur, 
figiodiuii, 


Zfli 


'MEXI CANUM. 

Perfo»<e in Archiepifcopatu Mexict^o 

ab lllujlrifiimo Metropolitano 
iejignatd^^ 

DoAor loannesZurnerOjEcclefixMexi-^ 

cans Archidiaconus, ^ 

Doflor SanciAis Saachez de Munon,ciul-. 

dem Ecclefiae Scholafticus* 
Bai^caUureus Petrus Garces , eiufdein 
Ecclefix Thefaaratlas, 

Baccalaurcus Alphonfus Lopez de Car^i 
denas* 

Do£tor Mclchior dela Cadena* 
Baccalaureus Alphonfus de Ecija , Cano-* 
nici eiufdem Ecclefo. 

J>erfon<e a Reverendifiirrjo Epifcopo 

Guatmalenfi in fuo Epifcopai^^ 

defignat<£. 

Petrus de Liebana, Decanus Ecclcfi^ 
Gaatemaleniis. 

DIdacus de Carvajal,Archidiaconus eiuf- 
dem Ecclefis. ^ 

Llccnriatus Francifcus Gon^alcz 5 Scho«i 
lafticus elufdaTi Ecckfis. 
PacGalaAireu^ Gundifalvus de Alarcon,; 

• Ihef^ura,rv^s gufdc^ Ecckfe 

~ ^ 




CONCILIUM 

Ferfona a 'ReverendifsimoMechuacafieftii 
Jt in JuQ Epifcepata deputatte.. 

Liccntiatus Alphonfus de la Mota & de 
Scovar , Decanus Ecclefis Me'chuaca- 
nenfis, 

Baccalaoreos Didacus de Orduiia, Scho- 
laflicos einfdem Ecclefiae. 

Dodlor Alphonfus Ruiz, Canonicus eiuf« 
dem Ecclefiae. 

•Ferforue deputjiU in fuo Epifcopata d 
Reverendifsimo Epifcopo T taXn 
cdlenji, 

ThomasdelaPlaza , Decanus Ecclefia; 
Teaxcallenfis. 

Baccalaurens Ferdlnandils Pachecho.Ar^ 
chidiaconas ciufdem Ecclefia:. 

Baccalaurens AlphonfusPerez de Andra- 
de , Cantor eiufdem Ecclefire. 

Francifcus de Bececa , Scholafticus eiuf- 
dem Ecclefiae. 

Dodor loanncs de Cervantes, Thefaura- 
rius eiufdem Ecclefia:. 

Baccalaurcus Garcla Rodrignez Maldo- 
«ado, Canonicus eiufdem Eccicfi*. 


MEXICANUM. 187 

Perfon<e deputata tn Jao Epifcop^tu d 
Reverendifsimo hpifcopo Tue a- ~ 

tanenfi. 

Bacc&Iaureus Francifcus de Quincanai 
'Archidiaconus Yucacanenfis. 

Beonardus Gon9ale2dc Se^iera , The^ 

faurarius eiufdein Ecckfiac. 

Perforiie dcphfat£ in ftw Epifcop^tu ^ 
R^vcrcndifsimo Epifcopo 
€onenfi. 

Liccntiatus Martinus de Spes ^ Decanus 
Ecdcfiae Xalifconenfis, 

Licenciatus Francifcus d-e Segura , Can- 
tor eiufdcmEccicfias. 

Francifcus de Morales, Thefaurarlus clui- 
dem Eccldtae. , 

Licendacus Melchior Gotnc2 dc Sona, 
Canonicus eiufdem ficckfi^. 

Perfonct deputatae m Epifcopatu d 
Revmndifsimo Epifcopo 
xacanenjL 

Do<aor Sanclus de Atzoris , Decanus 
Ecckfise Guaxacanenfis. 

Baccalaureus Petrus de Alaves ^ Archl- 
. diaconus eiuldcm Ecckfe* 

Bac- 


CONCILIUM 
Baccalaureus Balthafar de Vlloa , Schcrt 
■ 'Micus eiufdeni EcdeficE. 

Fraitcifcos de Covarrubias , Caaonicti^ 
eiufdem Ecclefia:, 

L I B Et I TERTI j ' 

TITULUS SECUNDUS. 

‘D E OEFICIO RECTORIS , ET 
Plebani. 

W De hoc. De Officio Parochi, & doBrinis cura, (i) 

Jituio in ge» ' '' 

«ere ben. lo-, T 

quit. in Ccn- .... 

cil.i. Milan. A Nimanim coram gerere , earum 
p2r.2.Dehis -t \ morbis mederi , & eas ad Deutn 
qiKT ad Sacr. ducere , in quibus omnis curatorum offi- 
Adminirtrat..clj ratio verfatur , ars artitmi , & fcientia 
Icientiarum eft. Sed quia in re tanti pon- 
offic Ued/o- momenti, vbi de animarum fa- 
ris, &Synod agitur, qualibet negligentia valde 

de Qniiog a pt'*'ieulofa ed, Parochos omnes, tam Sce- 
conft.41.vf. culares, quam Regulares , hsec Synodus 
que ad conf. quantum poteft , in Demino colm. tatur, 
47. eifque pr^cipit, vt impoftnm fuis hume- 

ris onus attente conli.!crenr , & eis qui 
ipirituali lubditcnim vtilitati confulanr, 
promilfum pra-miura arura^dycrtant ; ac . 

pe .3 



MEXI CANUM. - 

juggligcnter agentibus ftatuturn fuppli^ 
ciutn ob oculos ponant: divlnaque,adte ^ 

vante gratia , ad id toto pe<Store incatn^ 
bant, vtin fuo munere obeundo omnem 
operam prseftent. Quo vero oHicij fui 
tiones Parochis magis notx fine , in de- 
cretorum huius Synodi, eorum prsfertini, 
quae ad fuum munus pertinent , afsidua 
le^itione verfentur , librumque decreto- 
rum huiufmodi poft fex menfes a die pu- 
blicationis eorum computandos emant, 

(0 & fecum habeant ; fin mhius , pondo (0 
decem multentur , quorum partes duae 
fabric 2 & Ecclefiae , cuius cxercerat curam, . 
tribuantur;. tertia vero accufatori, aut eo 
deficiente ,Iudici , a quo officio id fueric 
indicatum. 

II. 


C Um praedicatione verb! Dei , ac 
Dodrinte ChrilViana? documentis 
maxime fubditorum mentes illurriinea- 
tur, & ad Deum dirigantur;praecipic hxc 
Synodus , vt huic rei Curati potUsimiim 
invigilent , eo tempore , & ordine , qui- 
‘ bus titulo de Sumina Trimt at SfO' 

Fide Catholica prxfcri- 

bicur.(t) CO.Suprdih. 





m CONGILIUM 


De Adminifir^tione Sacramentorum^ 


Erpencknt Parochi, dIfpcnfatiMem 


Sacramentorum, cibu^, & me- 
dicina anirnarum funt^ aDomincrfibi 
creditam ; & quam fint Deo rationem 
reddituri , (i in pafcendo gtege minus fo- 
jieite cgerint.Qiiamobrem tamquam fer- 
vi fideles minirteriana impleant, petenti- 
hnfque , & indigentibus fpirituakm ci- 
bum ne denegent , fed ita fe gerant , ne 
in Curia , auc negligenm,adminiftratio- 
nem Sacramenrorurn omittant. 


T 7^ OcatI ad alknios infirmi peccata 
V audiendum , eb fihe inora fefti- 
rrenr, fcktites asgroti falutem fpirkualem 
a propero eorum adventu pendere poffe# 
Quoties vero fecus fecerint^ pondo quin- * 
quaginca miilcentLrFd<abricasE^ckfisE»pau’-^ 
peribus, 5c aGCufatori aque diftribuendis: 

Se ab officio , ac Beneficio per bimefire 
fufpenfi fine. Si vero quilibet alius Saccr-^ 
dos abfente Parocho, in cafu necdsitaris 
ad audiendum peccata vocatus irerecu- 
faverit , Epircopi puniatur. ; 


§. I. 



§. II. 


gii64 


M EXI CANUM. ipir 


Qabd fi Parochus , a»c Sacceas huiuf- 
modi sgroti idioma non noverit , inter- 
pretem adhibeat, vt aegrotum moerentem 
confoletur , & exhorretur. Si autem fe ad 
id non teneri , valde tamen animae faluti 
vtlle cfl*e admonitus , per interpretem 
peccata fua sgrotus confiteri voluerit, 8t 
interpres fpedtatae fidei fit ea Sacerdos, 
audire poterit. Curati quoque omnes (v) 
fubditis fuis in mortis articulo conftitutis W ^ 
afslftant, eofque exhortentur,ad formam , . ^ 

inCathecifmo ab hac Synodo probato n. 
contentam. 


griiuntium in hoc foculo fortitudo , iam 
vfque a renafeente Ecclefia cum fruc- 
tu animarum vberrimo frequens fit vlusf^ 
cumque optet Sacrofanda Tridentiha, 

(x) Synodus , vt in fingulis Mifsis fideles , 
affantes , non folum fpirituali affedu, fed 
Sacramentali etiam Euchaviftiac percep- 
tione communicent ; quorumdam nihil- 
ominus adeo imprudens zelus fit , vt Iji- 
dos , & fer eos , qui tamquam parvuli re- 
cens in Chriftiana fide nati , tara falutari 
indigent alimento , ab Eucharifti® per- 
, Septioae arceri yjlint. Qjaan>obrem Pa- 


if. III. 



Um Sandifsimx Euchariftfo , qua 
cibus , 8t vita anima eft ^ ac pere- 


(y) Sijprlib. 

§. 

(z) Met. I. 
c* 6. dc 7 , de 
Maceria hu- 
ius § cnm 
ieqq, loqui- 
tur (}uadix, 
tic. z, Goort. 

rt^ n» 
14.. & U'^ 
Syn.de Qui- 
roga , cond. 
1 1. 6c Gran. 
tic. de Poen. 
&:remi(r n. 
10.2 1 .22. 6 g 
z{. Mex. 2. 
c 24. Cone. 
Milan. 5 . cic. 
Qux ad Sa- 
cram. P?ni^ 
centiie perti- 
nent »in prin- 
cipio» 


'i 92 CONCILIUM' 

rochos omnes haec Svnodus homtof.eiCri 
que iubee , vt Indos , ac fervos huiufmo.» 
di accurate edoceant vim » & rationem 
tand Sacramenti , puritatem quoqus 
confclentla: , & animi reverentiaoi , qui- 
bus digne fe praeparent ad Euchariftiag 
fumptionem. C^os vero hac animi prte^ 
paratione difpoiicos noverint , eis ( prae- 
fertim (i infirmi fint ) nullatenus Eucha- 
riftiam denegari patiantur » ne fine tanto 
Viatico, & fine Extrems-Vnftlonis Sa- 
cramento , vt eft timlo de Sacra vnBio^ 
m fandtum, (y) ex hac vita difcedanc. 

De mgflMtla ^ cu^a circa fuhiitot^ 
f rafertim in Sacramentorum 
receptione, (z) 


V T Parochi faeculares, «Regularem 
ovium vultum cognofeant , 86 
vtriufqae fexus fideles fibi cotnmifsi in 
fua quique Parochia , ftaturi$,ab Ecdefia 
temporibus peccata confiteantur , & Eu- 
chariills Sacramentum fofeipiant j Paroi 
chiales fuos vcriufque fexus , Hifpauos, 
mixtos , iEthiopes , & ex akero parente 
■/Echiope ortos , 8c Indos , decem anno- 
rum scate maiores , cqaiugacos , & c®li- 

bes* 


mexiganum.- _ 

IseSjfuIsnominibasin indice defttibanc, 
exprimendo facnilis capita > virum , S& 
Vxorem» filios^iamulos^fervos, nec non 
paftorum , agricolarum > & aliorum in 
agris commorantium fibi fubdicorutn 
in eodem indice mentionem faciant ; vt 
de perforiarum numero> quarum pecca- 
ta audire debent » Parochis hoc modo 
conflet, indices vero huiuftnodi fingulo 
qtioquc anno conficiant a primipio 
Quadragefsim* in Hifpanorum locis : a 
Scptuagefsima aurem, vel antea (fi Epil- 
copo vifum fueeit ) in oppidis feu pagis 
Indorum. 

M Oneanc ' quoque Parochi k Do^* 
minica Sepcuagefsimas Parochia- 
ies fibi fubditos , ne vfque ad Quadra- 
gefsim* finem peccatorum confefsio- 
Dem dideranC s fed potius ita fc ad eam 
prsparent , vt ante maiorem hebdomadi 
dam peccata confefsi tempore ab Ec- 
clefia pr*finito facrofan^atn Eucha«j 
tifliam percipiant. 

i?, in. 

P Arochi Hifpanowm Dominkai 
Quafimodo inter Mifiarum folen- 
, ilia 2 tMngore ojffettorij pubUcc in lua 

M 



fiP4 CONCILIUM \ 
quique Parochia denuntient Hirpadc» 
omnes , mixtos^ iEthiopes , & aitero 
parente i£tbiopc natos, qui nondum co 
tempore peccata confefsi funt , necEn- 
chariftiam fampferuntjEcclefis pratcep- 
tum tranfgreffos fuifle , & gravem in 
Deum offenfam commififle. Ad cuius 
cOlpe emendationem eos moneant, qua-* 
tenus praefinito tempore , vfque ad Do- 
minicam fequentem inciufive peccata 
confiteantur , & Euchariftiam fumant; 
fub pcEna excommunicationis lat* fen- 
tencix, quam omnes (fervis cxccptis)in^ 
curtant. 

if. IV. 


Q Ui vero fic denuntiati , temporfi 
pr*fixo confiteri peccata , & 
Euchariftiam fumroere neglexe- 
rint, fequenti fefto , vel Dominica pu- 
blice declarentur excommunicati , & a 
divinis arceantur officijs nili de confef-' 
farij confiiio ad Euchariftiam non accef- 


ferint : fic autem excommunicati , ab. 
alio , quam a proprio Parocho abfolvfe 
non pofsint. Hifpani vero , & mixti, 
prius quam abfolvantur , pondo vno 
multentur , j?,thiope editi iam liberti, 
pondo dimidio , ad vfus fabricx Eccle- 
tiK, cuius foerini; proiervia , 


ME3C1 CANUM, ipf 
Ver?) pondo demidi^rn heri pcrfolvant, 
eoquodncgligenterfervos ad peccato- 
rum tonfefsionem monuerint. Qnas 
quidem multas Parochi non recipiant, 
fcd ipfis praefentibus in arca recondan- 
tur , ad effeftom huiufmodi in qualibet 
Ecclefia deputanda. 

V 

C Um publice excommunicatis h*c 
ratio habeatur, vt fi quarta Domi- 
nica poft Refurrc£Uoncm emendati non 
paruerint , cum participantibus excom- 
municentur, Si vero Dominica quinta 
adhuc peccata cohfcfsi non fine , nec 
Eucharifliam fufcepetinc , anathemate 
feriantur. Quibus fic gefiis , indices five 
libellos fuos Parochi claulbs deferant, 
aut per providam perfonara adeo op- 
portune ad Officiales Epifeoporum 
tranfmittant , vt ad diem Pentecofte» 
prxdidis officialibus tradantur ; fin mi- 
nus , pondo decem multentur fabrica: 
Ecclcfiae cuius Parochi fuerint , & pljs 
©peribus asque diftribuendis. Gum au- 
tem fervi decreti huius cenfuras non in- 
currant, decernitur, vt poena pecuniaria 
heris impofsica augeatur iuxta fervorum 
, rccatdatiouem in peccads confitendis. 

V V .* Ns. 3* 



ip5 ^ CONCTUUM ^ 

St vero (quod abfic) aliqui ex hulufmo^ 
di excommunicatis , adeo pertinaces, S<- 
obftinati fint , vt nondum in dic Pente^ 
coftes Ecdefias pr$cepcum adimplcve-^^ 
rinc* eorum abfolucio ordinari© referve# 
tur , qui eos abfolvendi &cultatem nulli 
tribuat, vc ipfi verecundia confufi iterura 
non delinquant , & alij metu poeas cau-s 
tiores evadant. 

§• VI.. 

I Ndorum etiam Parochi , tara faeculae 
res , quam regulares , Dominica 
Quafimocio cos admoneant teneri fe.* 
niel in anno peccata fua confiteri r quos 
vero repereriat eo tempore non fatisfe-i» 
eide prscepto , graviter reprehendanc^ 
eifque tempus ad confitendudi pr$fi4 
niant. Qiiod fi rion paruerint , pro ra^ 
tione dilationis pmiiantur. Ad Domini-^ 
cam autem Pencecoftes officiali Epifeo» 
pi indices feu libellos mittant , quibuS 
deferibantur eorumque confefei fune, 
ingenium . Si Ghriftiarii mores, & lii 
etiam qui fumunt Euchariltiamin%e not» 
ilii qui peccata confcfsi non fuiK', quod 
Parochi exequantur fub pcena pondo 
decem, ad Ecclefis fabrieatUi 

- '& piosvlu$«i . ’ * . - f 

§.VI4 




ME^XrCANUM. 


G 


iT; yiL 

fibi ccmmrflb oratio- 
nes, & facrifida Deo ofterre Paro- 
debenc : ob idque h^c Synodus dc^ 

.cernk , vt ‘Omnibus diebus Domlnids 

,(a) & feftis' colendis Miflam de Officio (3)Guadix, t; 

occurrenti celebrent; nec non primas, & ^ conf. lo* 3c 

fecundas Vefperas folcmniter cantent: 

ejuibus quoties ipfimet non interfint, 

pondo vnum ad fabriese Ecclefias vfum 

;pcrfolvant* , "t 

jf. VIIL : 

|Mnibus(b) diebus Dominicis Inter V 

Miflamm folemnia tempore ©ffer- ^ Pa^o" 
torij fubditis annuntient fefta colenda, chis.verb.Do- 
ac dies ieiunij ex ptafccpto , quas infe- niimcis dic- 
quentetn hebdomadam inciderint, fub bus. , 
poena pondo quacuor accufatori ,& pljs (c) l-ux a 
operibus diftribuendis : vigilias , edam AurtL 

Beatae Mariae Vi rginis,qu:E non ieiunan^ ^ Cone Ge 
tur dies iddefn(e)rogationum evuigenr, 
moneantque fubdicos , vt his diebus le- tur in cap Ro 
iunandi, &ab efiu carnuum abfiluendi, gationes de 
lauefebilein fidelium confuetudinem fer- Cciiktr diti. 
- venc, prout titulo. De ob/ervatione />- 3 
imiorum d^exetum eft : nec non indui- ^ 
gendas ob id fibi conceflas,eifdcni 

notasfaciant. Re6tons. 

Ni 


993 .CONCILmiC 
§. IX. 

S ingulis oAo diebus fan(ftIfsIn9tifB 
Euchariftias Sacranaentum reno- 
vent, confecrantes sftiam co die , vel 
pridie eius dici confectam-; corporalia 
Ungulis quindecim diebus lavare curent, 
qusB cum ad labandum dederint, attente 
refpiciant, ne particula vlla in eis.rema- 
neant; purificatoria itide finguiis quoque 
odo diebus mundentur. Quoties autem 
in aliquo horum ftegligenter egerint; 
pondo quatuoc muke.iKur , funiptibus 
lampadis coram Dominici Corporis 
Sacramento ardentis aplicandis. 


§. X. 

(d;Spfft4 c. TjArochi , iuxta Concllij Tridentini 
i.de Rtfo. m. j[ (d) decretum , antequam adeon- 
Macrim.Se i«- ferendum Baptifmum accedant, diligen- 
fratirdsBap ter ab his ad quos fpedat feifeitentur, 
§ qucm.velquos elegerintj-vt baptijatum 

' de facro fonte fufcipianc , & eum , vel 
eos taurum ad iUum fufeipiendom ad- 
mittant ; doceaatque eos quam cogna- 
rionetn contraxerint , atque folum eo- 
fum nomina in libro defcrlbant, quarai! 
vis alij vitra defignatos, bapeiza- 


tum cetigerinc. 




( 


‘MEXICANUM. 15.P 

§. XI. 

A d vitanda (c) incommoda qnae la.; 

bente tempore ex rerum oblivio- 
ne nafcuntur , in Sacramentis prsefertim 
iterandis, & matrimonijs ex cognationis 
ignorantia in gradibus prohibitis con- 
trahendis; mandat hxc Synodus, vt Pa- 
rochi (inguli tres libros habeant, in quo- 
rum vno baptitatorum , corumque pa- 
rentum, & compatrum, baptizantis quo- 
que nomina, deferibant. In fecundi ve- 
ro libri parte vnaeos qui matrimonium 
contraxerunt , parentes quoque eorum, 
& patriam , teftes etiam matrimonio af- 
fiftentcs annotent, ac fuo proprio nomi- 
ne muniant. In altera vero parte de- 
fendorum nomina, cum die, menfe, an- 
no, & Ecclefia, in qna fepuki funt , feri- 
bant. In tertio denique libro , eorum 
qui fando Chrifmate deliniti funt , pa- 
rentum quoque, compatrum, ac Confir- 
mantis nomina apponantur, hi porro li- 
bri ad formam ab Epifeopo prjefcrip- 
tam aflerventur: quibus , & ineis fcrip- 
tis,arc Parochi nomine fubfcrlptis,tara 
in indicio, quam extra fides 
adhibeatur. 

N4 s.m 


(e) Ex Cone. 
TtidSeff24. 
c.2.de Refor. 
matr&Mex. 4 
1' 

Unenf i.tit. 

pertinet 
. ad baptifmi 
admiBifjracio- | 
nem,verb.Pa- 
rochus , ex 
CoBf il. Trid. 
fe(T24c.i.de 
Refor. matr. , 
& Mil.i,parc.n 
s.tit. Qu* ad ’ 
Sacramentum T 
Matrim per- 
tinent, Grao. 
tit. de Offle. i; 
Redtor n,24. 
Milan. *. n. 
partit- Qua: 
pertinent ad 
Sacram Con- 
firmat!cnisad 
miniflratione, 
Syn. de Quir. 
conl.£.& 8, 



COl^CILrUM 



Ullum extraneum matrlm^nle» 
coniungant , fi prins.per diligent 
tem inquifitionem non conftec,cum nul- 
lo legitimo teneri impedimento; ac pra:- 
terca ab Epifeopo contrahendi faculta- 
tem iaferiptis habeat , iuxta Concilij 
'dentini (f) decretum , fub poena 
pondo quatuQt ad vfum fabricas , & ac- 

, , ■ cufatoris , feu accufatorc deficiente, iud 

pra, llD^fl. Eit. ... ... 

dicis Ordina- 
ti)» § 1? ex $• XIII. 

Gtan. vbi fu IQ Arochi ftatim ac fuerint requlfitl; 
pra in prinap. g interdi Aa , & cenforas, prout fibi 

tuiusutuU. fuerit a ludicibus Ecclefiafticis iniun- 
dtum , anouncient ac promulgent , fub 
posna pendo decem ad vfus fabrlcx , & 
piorurrt operum : fi autem Paroquialis 
aliquis, cum participantibus excommq- 
nicatus, vel anathemate percuKus repe- 
riatiir; eum Parochi admoneant , vt vel 
fe domi contineat,vel e Civitate aut op- 
pido egrediatur , ne colloquio fuo alios 
contaminet , quod fi horum monito pa- 
rere noluerit , auxilium implorent faecu- 

larium Magiftratuurn, quos hxc Syno- 
dus exhortatur, vt in re ««1 iufta Ecdc^ 


M EX! CANUM. 

.®#6pem ferant , quo excommunicau 
huiufmodi citius abfolutipnis rcraediara 
perquirant. 

f. XIV. 

C Urent (g) diligenter, ne in Ecclefijs 
qoicquam defit quod ad earum 
nitorem, & ornatum, ac Divinum cul- 
tam pertineat. Sivero ad id re aliqua 
opus fit; Epifcopnm certiorem faciant, 
!Vt opportune providere pofsit. 


XV.' 

Q Uo melius in Sacramentorum ad-: 
miniftrationc dirigantur , Paro. 
" chi omnes dire(5i:orium confefla- 
tiorum ab bac Synodo dcfignatum , & 
approbatum fecum habeant, eiufquc re- 
gulas fervent. Qui vero eo caruerit; 
pro fax ratione contumaclse , vfque ad 
officij privationem pledctur. 


Ps Solicitudine prxftanda vt peccatis 
remedium adbibeatur.{h) 


ff. I. 

I Nter alia curatorum prscipoa mune-, 
ra, vnum lilod cft , vt peccatis publl- 
( £is, quibus ira Dei in populum irritatur, 

Ka 


(g'! Gran. vbi 
fupra. 


(h) Grsn. de 
Ofiic,rc£Ln.j>^ 

vi / 



CONCILIUM 
remedium afferant , viafquc vitloriiljl 
omnium intercludant. 


% 



§. II. _ 

Q Uamobrem Parochis prseclpittifi 
vt in fuis Parochijs diligenter 
" feifeitentur, fint ne malefici Ko- 
mines, fortilegi, benefici, concubkiarij, 

■ fcemina: impudiese, lens, publici aleatoi 
rum fufeeptores , diverforia vbi in be- 
nefis fcEmIns commorentur,aut alia pu- 
blica huiufmodi peccata ; quibus fi ali- 
quos irretitos Invenerint , eos benigne 
. moneant , & ad culps emendationem,, 
hortentur ; Quod fi minime refipuerint, 
eos fuis in libeliis deferibant , & officia- 
libus denuntient, vt pcenis , & alijs cqn- 
venientioribus remedijs coerceantur : fi 
Vero ex his peccata aliqua adeo publica 
non fint , contra qus de iure procedi 
non pofsit immo magis Epilcopi horta- 
tu corrigi pofle videantur ; ea Epifeopo 
clam nota faciant , vt falutare his 
malis, applicet medica- 



MEXICANUM. 20^ 
g. III. 

S Cifckentur (i) itidem in regionibus (j)M«.i.c; 

fibi fubditis an aliqui mercatorum 7 1, 
praetextu ab vxoribus feparati vagentur, 

& in adulterio vivant: inquirant quoque 
inter muliones, veredarios , & alios hu- 
iufmodi vedlores , an aliqui huius gene- 
ris fint; quos cum repererint, ab adulte- 
rio, fi in eo funt, revocati, ad vitam con- 
rugalem compellantur. Quod fi aliquos 
binas exercentes nuptias invenerint, 

Epifeopo nuncient , vc quemadmodum 
©portet, graviter eos puniat. 

if. IV. ^ 

E Leemofinas(k) in fuis Parochlis,& ^lc'iGr*n3t de 
regionibus ab his peti ne patian- Offic Redor. 
tur, qui extranei funt, fine Epifcopilicen- n.14. 
tia infcriptls,id tamen de Religiofis per- 
fonis mendicantium ordinum. Superio- 
rum permilTu , elsemofinas ad vidura 
Monafieriorum quaeritantibus ne intel- 
ligattir , nec de xgeotis quorum inopia 
ftianifefta eft,dummodo fchedam often- 
danc , qua confiet prxterlta Quadragef- 
fima peccata fuifle confefibs , aut intra 
tres dies ea confiteantur : virum autem, 

, ^ mnUcxeta firaul mendicare nonper- 
. ■ ■' mit- 







^04 CONCILIUM: 

mittant , nifi k coniiiges efle fufficientl 
probent ccilimonio. 

■ ' \ . / ^ 
De bh qtU ad Parecbos Indorum : 
h '. atiinent. 


# ' Upiens naectSynodus,(l)nc Ivlinir” 

Ecclcfi^ Indos exadionibus 
xent, !ieve Indi licibus, quas Ipfi movere 
folent , Mlniftros exagitent ; ftatuic ac 
praecipit, vt Parochi nihii quicquam ftl- 
pendij, vel vicius ab Indis petant , neyc 
amplius accipiant ,quam quod (ibi fue- 
rit conftltutum. Quando ver6 id acce-r 
perint, in libro cum die, menfe,& anno 
(dtferibant, ipiiqne ac procuratores loci 
feu oppidi fubfcrlbant^ vc huius rei mo-. 
numencum eicec , falfifquc tcftimonijs, 
& calumhijs aditus intercludatur. Cum 
autem ad oppidum aliquod vifiranduni 
divercerint, ibique et cibus (uppedicabi^ 
tur , ab oppido vbi refidenc, vidlus no- 
mine nihil accipiant , nec quum In duo- 
bus locis Miffas celebraverint,, ab vero- 
que ad vidum ftipendium . 
petant. 



MEXICANUM. 

§. n*. 

N On faluin ad otnni cupiditate , 8« 
avaritia , fed iufta Apofloli prx- 
ccptacu , ab omni earum fpecie Eccle- 
fcifticos viros ab horrere oportet. Qua 
propter focukres, & regulares Indorum 
Miniftri fefti aliculusj celebrandi gratia, 
loca iurifdictionis luse ne adeant, nifi in- . 
fi-aoAavam fefti? comme moratione ver 
l6 omnium fidelium defunftorum cele- 
brititem vitra decimum quintum diem 
menfisI>ecctnbrisne:proEcahant. Porro , 
a Fcria^uarca Cinerum ,i(ra) vfque ad jJ."' 
Dominicam primam Quadragelsimx 
tantum , hominum capita cinere fpar- ta, &c. verb. 
ganc , loeUm ad id deligentes , iu quem Sacror.Ciners 
omnes fHarum regionum homines com- 
niode huius rei gratia convenire pofsint. 

§. IIL 

N lhil lndis fibi fubdkis , per fe, auB 
fntierpofitam perfonam ad Ec- 
defiarum^CM-natum , cultus Divini 
ylum vendant. Si vero fecus fecerinCj 
gei venditx iafturam faciant , 8c 
Epifcopi arbitratu pu- 
pia,ntqr, , 


CONCILIUM 


?V, 


(n) Mex.i.c. 


(p) Mex I 
§% §-4* 


(p) Limen, f . 
act 5. c-5» ad 

iincm. 


§.,iv. 

I N fuis regionibus duos tantutmBddoI 
equos habeant , (o) ne (i piares ha- 
buerint, Indis oneroli fine, & fomptlbus 
ad alendum equos roolefti ; nili pro ra-. 
tione regiones Epifeopus aliter indica- 
verit ; tunc enim de eius licentia plures 
quam duos habere poterunt.. Canes ad 
venandam nc alant , neque cum .ab vno 
oppido in aliud vlScandi gratia diver- 
terint , venando per ambulent , fed e» 
gravitate i qus Patres fpiriEuales in cq 
otficio exercendo decet, incedant. . 

§ . V. 

T Agos homines, (o)aleasqres, & 
V eos quorufn fufpe<ftafama cft, 
hoipitione recipiant : hi enimlndkpcr- 
niciofi lunt, & eks ofFcndieulum paiant, 
fni minus feccriati graviter vfque ad ofc 
ficij privationem ple<S:antur, hoc Pfneffi 
decreto non prohibetur , ne hofpitales 
Ent erga viatores/me indonaroincotn-i 
modo iter agentes. 

§. VI. ^ 

Q Uia Indi timidi funt , & pufillani- 
mes (p) oportet Parochos eum ^ 
• Sk 


MIXI CANUM. 207^ 
ftk tnanfuete ac benigne agere , nec eoS; 
minis deterrere, fic enim fit, vt languef- 
centes animo peccau fua confiteri noa 
audeant , ac faiatari poenitentias reme-i 
dio deftituantur. 

§. VII. 

Q Uamobrem prasclplt bsec Synoa 
dus , ne Parochi per fc in Indos, 

^ animadvertant (q) fed per ,Fif-.(‘l)^*‘^ 3 C'i. c. 
tales, & luftitis Miniftros ad id deputa- * j. ^ 

tos s in quibus corrigendis modus adhi- 1 

beatur, nec corredlonis forma ab Epif. Limenf.3.a(aj 
copo praferipta excedatur. 4.c 8. 


§. VIII. 

I Ndos (r) cura periculo mortis «gro- 
tantes, peccata confitendi, & Eudba- 
idftiam fumendi caufa , ad Ecclefias ieU. 
Monafteria deferri nullatenus permlt-" 
tant , vt eft titulo ; De Sacra UntHom. 
fancicuna. ' • • * 

§. IX. 

Q Uo facilius (f ) ac promptius fi^,^ 
ditis in tribulatione polsicls 
- Parochi fucurrant , 8c fubditi 
adcide.quibusopus habent Parochos 
inveniant; ij prope Ecclefias commo- 
KC«tqr. Si vero, domus hjtbiutionis Pa- 

J roa 


(r) Supra lib» 


(f) Mex.i. c. 
39' §• 1. & 
Mex t cap.(S. 
Syn. de Quir. 
conft. 35». ad 
tinein,& Mil. 
3 tit.de Paro- 
chis. verb.Si. 
quis Paro . 
chus. 


ror co>?ciLiu&i 

rochi Intra Ecclefiam contineatur , ad 
eulcuin domus pro honeftace , & reve- 
rentia loci mulieres ne adhibeat, eadem- 
«5‘ue de caufa, nec confefsiones domi au- 
diat, nec matrimonia difcutiat; fed tan- 
tuen in Ecclefia , fub pccna pondo fex 
quoties contra fecerit , acculatori , & 
fdmptibus iuftkis diftribuendoruffl* 
Cum vero alicuius rei gratia , qu* ad 

officium pertineat , Indorum domus in- 
traverit ; eos fibi comites adiungat , a 
quibus omnis prav® fufpicionis occafiQ 
oumlno aliena fit. 

§. X. 

D BvotIonem fobditorufti augeri 
firenoe procurent: _(t ) diebuS 
8,& quoque fingirlis , quibus Miflam audira 

prsceptum non eft,eam mane celebrent, 

& Campane fono Indi vocentur co tem- 
pore, quo fine impedimento negotio- 
rum , aut operarum MUfam audire pof- 
fine. In diebus vero , id quibus ex prae- 
cepto MifTa audienda eft , fi fubdlti loQ- 

ge abfunt a loco vbi celebratur, eamqu* 

in viciniori Ecclefia audire pofiunt j n« 
prohibeantur in aliena Parochia facruin 
audire, in oppido cis ab Epifcopo 

defignatq, _ , 


ME XI CANUM. 


if* XI. 

I Ndos carpere indufos fingtik quaque 

hebdomada fetiiel vilitent , (v) eof* (v) Mes.f.itfi 
que in tribulatione afflidos confolen^ 68 Synod. de 
tur , & impeditos quominus dodrinx ^ 

Chfiftianje documenta audite pofsirtt, ^ 

paterno zelo eadem doceant , iudicef-> 
que adeant , eofque pro caufe expedii 
tionej & libertate detentorum hupfmoa 
dideprccentur» 

§. Xlt* 

Xperientia comprobatur j eam dfsi 
Indorum naturam , vt facile qu^ 
dodi fune oblivifcantur» fi eis inftituen- 
dis afsidua diligentia nori adhibeatur^ 
ideo Parochis pexcipifur, (x) 'iit bis fal- (x) Me^,t #«j 
tem in anno Parochias, & difttidus fuos ^ f . 
vilitent, quophriftianam dodrinath In- 
dos doceant; & quos dodrins Chrifiia* 
nx ignaros repererint, annotent, & feri^ 
bant , eofque ad capefendam lovent. 

Quod vt prxftent , Indos aliquos bene 
in Itrudtosy quorum fides fpedata fit, ad.^ 
hibeant : ijque coram Benefidato , cui 
hxc cura incumbit, Chrillianam dodria 
nam alios edoceant , & de illa abeis ra- 
lionem quxrant, Idemque faciat Mi« 

O 



aiQ CONCILIUM 
nilter , fcu Bcneficiatus huiufmodi , nfi 
fi Sacerdos huic rei operam non navat, 
eaque cura Indis committitur, conteiu^ 
natur hoc mlnifterium. 


’ ; jf. XIII. 

;( . ■ Jl' “V T E vero hsc quse hoc titulo decreta 

‘ J; \| fuht , difficultate aliqua involii* 

■ , ■ ta fint ; declapat haec Synodus , nomine 

Curatorujq fegqlarium Indorum oppi- 
■t dis comprehendi Priorem , Guardia- 

, . ' num , Vicarium , aut Praefedum Mo- 

nafteriorum , quibus Indi fubditi funt. 
i '■ ^In Civitatibus vero aut oppidis Hifpa- 

Jiorum, Religiofaro perfonam, cui a Su- 
perioribus adminiftrationis Indorum 
^ ' cura demandata cft. Itidemqoc exponit, 

-C>riufa^*dc omnibus quae pr*clpiuntur curatis 
’ ' Barcekma P^^^ ^^cj-eta huius Synodi, comprehendi 

", por Junio, curatos regulares , qui non ex voto cha- 

' iv ano jj8f. ritacis.fed e^ officio hoc munus eaterce,- 

*' ’ • Infrjib.j.t.? re debent ; fi illud in fe fufcipiunt. Quo 

ad poenas vero delignatas aliter non 
. comprehenduntur,quara vt titulo: 

De 

•iif.' eft. . . ' 



MEXICANUM. 2111 


libri t e r t i j 

TITULUS TERTIUS. 

VE BENEFICI ATIS CATHE^ 


dralium ParochialiamiO" eorum 
offici] s» 

Ve afsifien%ia Beneficiatorum Viviuis^ 


Opuli Chrifliani devotio, ea remai 
xime confervatur , quod mirabilis 


ordo in cultu Divino cernitur, ob varie- 
tatem officiorum , & minifleriorum , ex 
quibus Militantis Ecclefis ornatae varie- 
tate pulcritudo mirifica cernitur. Quod 
eam ob caufam diligenter curandum 
cft , ne Divina haec harmonia vllatenus 
difonet j immo Praeb^s^^d , & Benefi- 
ciati omnes plene id totum adimpleant, 
quod (ibi incumbit ex officio, cuius 
titione Beneficium con- 
fertur. 




O2 


§.II. 


^12 CONCILIUM 


i'£)Conc.MiI. 
4.tit.Qu3f per 
tiaencad Ca- 
picula Cathe- ‘ 

dcalium^ 


§• n. 

Q Uod vt fiat , hxc Synodus impri-J 
mis prscipit (z) Dignitatibus, 
- Canonicis, Praebendatis , Bcne- 
ficlatis , 8c Miniftris omnibus Ecclefia- 
rum Cathedralium , vt in omnibus , & 
per omnia inftitutiones dignitatum, Ca- 
nonicacutim,& Beneficiorum huiufinodi 


obfervent: Rituale quoque, ftatuta , de- 
cretaque huius Synodi , fub pcenis in eis 
contentis, adimpleant. 


(a)Tolaa.3. 

c,zo, 




§•_ III. 

Uando Epifcopus (a) Praebenda- 
rum aliquem in carcerem con- 
ieccrit , eundemve fufpenderie, 
cxcommunicaveric, aut diftributionibus 
privaverir;ne multas huiufmodi fruftrcn- 
tur , Prsbendati casceri , huic remittere 
non poterunt quod ex abfentia , vel 
condemnatione amiflerie , nec canrum- 
dem quantum perdiderit , aut aliquam 
partem In compenfacionem , aut alias 
eidem condonare. Quod fi fecus fece- 
rint; aftus , & contra.(ftus huiufmodi Ir- 
riti fint, cotuinque id quod remifferunt, 
in foro confeientia: foiverc teneantur 
fabrica Egckfise. 



MEXICANUMi Jljl 

§■ IV. ^ 

A Divini culeus augmentum, lan- 
A aum Conciliutn Tridentinum 

interdixk. ne vllus duo Benehm 

obrineret: cuius auaontatmi kcuuta 
hxc Synodus decernit , vc CappeUe n 
CathedralibiJS Ecclefiijs,fea Parochiali- Et c6- 

bus inftituta, fi a primaiva fu^ inftltiuio- cordat Cone, 
ne Dignitati alicui , Canonicatui , feu Lim.s. aa.3i; 
Beneficio annexe non fmt j nequaquam c.jo, 
canitiilari alicui , feU Beneficiato confe- 
rantur , fcd Clericis alijs qui eis infer- 
viant : ficque fiet , vt Miniftrorum nu- 
merus , & Ecclefiarum cultus accrclcac. 

if. V. 

P Rsbendati (c) omnes.cuiufcumque Cc)Tol.aa,?. 

condicionis fine , fermonibus qui c.4. &Cora- 
ad populum inter MiflTarum folemnia 
habentur, prxfentes adfint in Cathedra- 
li Ecclefia, aut vbi Decanus, & Capitu- ^ tJecr.i r 
ium in forma Capituli intervenerit , lub ^ mji. 
pcena amicteudi diftributlones eo die decr.s?» 
percipiendas ratione Miffa Conventua- 
lis , & Procefsionis. Ne autem Divinis 
officiis , & prxdicationi verbi Dei inter- 
fint , ob quamcumque Ecclefiae rerum 
adfninifirationem fibi iniudtam , nul- 
latenus escufentur. 

Ot §.VI. 


»y. 

:. • ‘vi> 
• •>;■ 




; !V' 





'(d)Compoft. 
2d.l,C 2f. & 
facit ToLad.' 

3-f f9f’Verb 
Feria quinta 
Compoiiad, 
2.C 26 -&Mil. 
1. p.i. fic. de 
Procefsion«& 
fupplic Sc Mi. 
lan 4 ' tit. de 
Procelsion.in 
princip &C6- 
ciLDioecefan. 
de Ofma , tic 
a conft. §. 

2^s 



eONCILlUMr 

jf. VI. 

I Tidem (d) Praebendati , Bcneficiati, 
& Miniftri omnes Cathedralis Ec- 
defis, etiam fi Sacerdotes fint , Feria 
quinta in Ccena Domini in ipfa Mifia 
Conventuali communicent. Si vero quis 
1'ecus fecerit ; difiributiones illius heb- 
domada amittat. Quo vero debitus cul- 
tus , Si reverentia Cruci adhibeatur , in 
qua Chriftus crucifixus noftrte falutis 
mifteriiim operatus cft; prscipitur Prx- 
bendatis omnibus , Beneficiatis , & cu- 
ratis Cathedralis , & caeterarum Eccle- 
fiariim , vt in Procefsionibus publicis, 
feu in humandatis defundtis Crucem co- 
mittentur ab exitu eius Ecclefise a qua 
profeai fune , vfque ad reditum in ean- 
dem , in forma Proccfsionis ; ne popu- 
lus Sacerdotibus avariti* notam inurat, 
fi depofito funere Crucem poftea non 
comitteatur : immo potius , ea in Cru- 
cem reverentia , & devotio eluceat in 
Eccleliafticis , vt aedificationi potius fine 
quam fcandalo. Quod fiquis in hoc de- 
liquerit ; difiributiones , & obventiones 
ex Procefsione aut extnraulando mor- 
tuo , fibi provenientes amittat : in quo 
exequendo , eifis qui in Chpro^praefidet, 

conf- 


M^E XI CANUM. 215 
confcientia oneratur, fin minus , contra 
eum fevere , vt oportuerit, procedatur. 

libri terti j. 

TITULUS aUARTUS. 

DeOffimSacrift^e, 

§• ^* . 

T EmpIorum ornatus , & cxtcncM^^ 
cultus, ac Divinorum officiorum 
celebratio, cx cura , &-di!igentia, quam 
Sacriftae maiores , & minores officio luo 
impendunt , non mediocriter dependet. 

Quare eis iniungitur , vt omnipotentis 
iilius Domini Maiellatem , cuius domtti 
inferviunt, contemplantes, & fentennam 

Hieremiae Prophets (e)quse malediaum 

illum appellat , qui opus Dei negligen- offic. Sa- 
ter f^cit ob oculos fibi ponentes , toto cfjft & syn. 
pedore incumbant, vt Ecckfia cum ni- deQuir conft. 
tore, & ornatu teneantur, & indumenta « r & « « ' 

•facra, & alia qusque ornamenta confer- 

ventur. Mifsis etiam, & Divmis officijs 
celebrandis totum id quod opus fuerit, 
tribuatur. In quibus, & in alijs fimilibus, 
quod in Rituali,& decretis huius Syno- 
di Sacriftis iniundora eft ^ inviolabiliter 
' O 4 obfer- 


CONCILIUM 

(f)Gran. dc obfervent. Hoftias (f) ipf, per fe cott? 

?f& sTn t conficiendi* 

Quir. coni]. patiantur vt Indi 

S f & Mil. 4. JP“S «oti videntibus, eas conficiant, nec 
fol.64P verb. domibus venales habeant. Qiiod 
Clcncus.vcri; fi fecus fecerint , pro fua negligentia in 
Hoilias. re tanti momenti, & qu3E adfanaum 
MifTx facf ificiuni fpedaE , graviter pa^ 
nientur, 

§. II. 

lUando fuerint requifiti , vcl ob’ 
notatij defecftum , vel quod i* 
impediatur, Ecdefiaftica edida 
partibus nuntiabunt , & cenfuras publi- 
cabunt , denuntiationelque , & publica- 
tiones quas fecerint, Indorfo edidorum 
huiofmodi , Cum die , menfe , anno , & 
teftibus deferibant, vt ea de re piablicuEn 
extec monumentum. 



if. III. 

'fe^Svnod de «iam officium exew 

S;ir! coU! £ annotentqueBencficIa- 

^ tos, & v^apellanos , qui Mifias quas de- 

bent non celebraverint,aut qui anniver- 
fanjs, & feftis Capellarum, vbi Ecclefijs 
fuis infervere debent , non interfuerint: 
Epifcopumque,auc Vifitarorem Sacrift« 
buius rei certiorem faciant, ytpuuick 


I 


MEXICANUM. >.7 

ftegllgennjs, voluntas eorum quiLapel- , 

las fundarunt, integre adimpleatur. 


L IRRI TERTI 

TITULUS QpINTUS. 
m VITA 


48. & Mex.2. 
c,x2. Guad t« 
j.Tarr Cone. 

J.l i.de Vita , & 


honeft. Cler 
Mil ' p•^■'‘'^• 
de€!er.veft^- 

, sr HONESTATE 

Clericorum. 


J^e Clericorum habitu ^ & tuUu 
externo, (h) 


(X 


.. Litti 

Uoniam Clerici alijs omnibus , . 

: . . 1 . ./:i . 


Viui& 

GSer. & Syn. 
deQair-Conft* 
fi.t 7 8 c 58 . 
provinc. 

2 Ct»S* c,^ f ^ 


5 - _ ^ ?5, 

tamquam exemplum propoiici Mil 4 
■ funt ad imitandum, adeo vt illa deVita.ac bo- 
Domini fententia , qua Difcipulos fuos neil 
lucem mundi appellavit , de eis non iti- ^^^anat. 
congrue intelllgatur ; oportet maxm^e, ^^Q Vi- 

Vt non folmn interius fe componant, ied ^ honeft. 
Vt exteriori habitu honeftatcm , & mO' ckric. n. i. 
defliam praeferant , ne hoaiinibus 4 ^ Prov.deC^^^ 
ternis folum iudicantibus fcandalo fint, . c. 5 _ ^ 
eorumque flatus , nunIfteriuiTi incon- 
temprmn veniant. Ic circo in exeeudo- 
nem ConcHij Tridentinihaze Synodus ^ ho- 
flatuit ac pr^clplt , vt exterior habitus pjeiTCler.n»?»* 

Ckriconimormwrqfacro Ordine ini- & synod. de 

Giiif c 61 i 56 * 


218 CONCILIUM 
tiatorum virtutem, honefiatem.morum- 
que gravitatem oftendat , prout decet 
Clericalem flatum, quod vt melius fiat, 
fequcntes regulas obfervabunt. 

§. II. 

I Mprimis Clericali tonfura infignlti 
fint ad eam formam , quam ratio 
vnius cuiufque ordinis poftulabit ; co- 
mam non nutriant , barbam novacula 
radant, vel ita recidant, vt nihi! faecularc 
remaneat , quod populo ludibrio efle 
pofsit , habitum honeftum deferant, tu- 
nicas claufas, aut alterius generis , cum 
pallio quod mantellum vocant, ad talos 
vfqus dimittant & in omni veftitu non 
alium, quam nigrum colorem adhibeant, 
Verumtamen fi iter faciendum fit, con- 
tractiori habitu, & ad iter accommoda- 
to, nigri tamen coloris , & parum infra- 
genu demiffo , eis vri liceat; vt ex habi- 
tu Clericos , & Ecclefiafllcos Miniftros 
effe, vbique apparear. 

§. III. 

H Oloferico veftimento,vndulatove,' 
fubferico , aut opere gorvarano 
ex Caflela,aut ex China allato, ne vtan- 
tur; Prebendati tamen , aut Licentiati ^ 

in 



MEXICANUM. ^ 

In Theologia, vel decretis per probatam 
Univerfitateiti togas {bbferici tafctaneo 
opere , aut gorvarani intertexti domi 
geftare’poterunt foris vero fine pallio, 

mantello nuncupato , ne incedant. Ma- 
nicas ferici rafi , calceos , aut crepidas 
holoferici villofi, caligas fericas , toigir 
das, & diCfedfas ne deferant, veflitu fim- 
briato , clavis lericis , phrygijlve , aut 

fegmentis ornato, ne vtantur ; fedfeg- 

menta rafi ferici , aut rafetani , (h) O * 

duorum aut trium digitorum laticudi- 
nem non excedant in extremitate pallij, 
feu mantelii geftare poterunt. Galerum 
(i) accuminaturo.feu id genufpilei.quod (i)p. ovine de 
Hifpani , 3.atgQrra, appefant, Quirvaa.j.c. 

aut fericum pileum, ne deferant; fed JJ* 
tantum laneo galero , & ea forma con- 
fedlo vtantur , qua gravitatem fui fla- 
tus profiteantur. 


§. IV. 

C Amifias ad collum , (f ) & ad ma- 
num crifpas , vel artificio elabo- 
ratas, in facro ordine conflituti reijciant. 
Zonas fericas auro, ve! argento caelatas, 
cothurnos, albos argenteo aliove colore 
elaboratos ne deferant. Chirothecas 
odoribus conditas, aut difledas, colorp 

ali- 


(f)Lira.?.aft. 

3 « 



✓ 


2^20 CONCILIUM 

aliquo cinsftas ne ferant. Annulos fiofi 
(k) Gran. vbi intiuant, (k) nifi quibus propter officij 
fup n ? Mex. munus , aut honoris gradpm , fine iure 
1 C.48. § I in concefsi. Qui vero fecus fecerint, annu- 
conff r amittant , eorumque pretium in 

J. P 2 tic. de Operum erogetur. Cuius 

Cleric! vefiit. execHtioIudicibus , & Miuiftris Ec-. 
& reliqua vi- clefiafticis iuiungitur. 
ta?fnodcrano- 


ne verb* Ao' 
»ulum,&Gr3- 
mi de Vir3,& 

honed. Ckr 

» 5* Prov. de 
(^ir. 3<3:,3 ,c. 

35 • Mil. 4»!* 

t/c. de V^ita, 
& hon ClrF 
f. 6 8 - verb. 
Niiilli Sacer 
doifi Gran.vbi 
fup.n.S.Gran, 
vbi (upr, n 9 , 
Syn. de Qtjir. 
cbnft 16 MiL 
Couc.f f -766 
verb CIcf.qui 
amictu. Prov. 
dcQuif. ad. 
3» c.jf. 


§.^ y. 

Q Uoniam verb a!ij In alio extremo 
verfantes , Clericali flatui dede- 
cori funt , quinimis abieclis ve- 
ftibus, fordidis,8c pannefis vtunturspras- 
cipit hsc Synodus , vc fi quando officia- 
les veftibus huiufmodi indutum quem- 
quam compererint; eum in publicum 
prodire ne patiantur, donec decenti ha- 
bitu (fi poteft) ipfe fe induant, aut ei , li 
pauper fit, veftitus provideatur. 

§. VI. 

L Ugubres veftes Clericis Interdi- 
cuntur, nifi pro morte patris , aut 
matris , quas tunc admodum fscuia- 
rium ne geflent, nec aperto capite ince- 
dant , aut barbam huius rei caufa rela- 
xent , neque his veftibus amplius quam 
per duos menfes veantur. 


if.VII. 


MfiXIGANUM. aail 

§. VII. 

S Uper pellicea rete allove eleganti 
artificio elaborata , aut adeo con- 
trada , vt infra genu non dimittantur, 
ne induant. 

§. VIII. 

E Quo ne vehantur, nifi Iter fecerint; 

fi vero mulis vehuntur, eas^ ne ofr 
nent, neque ornatum * gualdrapium eis * Boc efi Ia-: 
adhibeant, nifi Prsebendati fint , aut Li- terasc 
ccntiati, vel Do<Stores In Xheologia,vel 
Decretis, qui hoc ornata (laneo tamen) 
vti poterunt* fericis vero alljs ornamen- 
tis , frsnis, ftapyis, aut calcaribus deau- 
ratis (l) aut argento laboratis nequa- (l)Granat vbi 

§. IX. / 

O Mncs huius Provincias Clerici Sa- 
cris initiati , culufque ftatus , & 
conditionis fint , quod hoc Decreto eis 
iubetur diligenter obfcrvent , rebufque 
in eo prohibitis ne vtantur , quod fi le- 
cus fecerint , & in habitu laecuiari incef- 
ferint ; veftes amittant , earumque pre- 
tium executori luftitirE , aut accufatori, ' 

& Iqdici a fent;encia fuerit, 

sequis ' 


(ra)Se(r.?4 c* 

6 &.fdr. 14 c 

I 2 ver. Vcili 
tum infupcr, 
& fi’ ll . 2 I c. I • 
Reform. fune 
alia Conci-- 
lia qu3? referc 
loannes Tru- 
llo in Expo- 
fic.Rcgul Ca- 
nonicor. Re- 
gtuanum,lib. 


422 concilium: 

sequis partibus diftribuatur. Quivero 
rebus alijs hoc Decreto fancicis contra- 
venerit , quoties id cotnmiflerint , poe- 
nam pondo odo incurrant / quae pijs 
operibus, & ludici ex officio contra eos 
fencenciam ferenti , fi accufator non ad- 
iit , aeque applicentur. Cavetur autem, 
vt veftibus, quas ante hoc Decretum 
ferre licebat , per odo menfes , & noti 
amplius , vti liceat. 


. §. X. 

Q Ui ver6 hoc Decreto prohibita 
attentaverit , aut qua: de esetero 
" Epifeopus , quo ad Clericalem 
habitum publico edido vetuerit, praeter 
poenas contra eos hic ftatutas iuxta for- 
mam ConcilijTiidentini;(m)gravioTibus 
alijs poenis punientur , vfquead fufpen- 
fionen» , & officijs ac Beneficij privatio- 
nem , fi id eorom contumacia pofiula- 
verit: ne quis de eorum exteriori habiru 
obfervare contemnat , quod ad populi 
Chrifiiani tedificationem, & honx vi, 
tae exemplurji non mediocri- 
ter confert. 


MEXI CANUIT. iJi 

evit^ndit fpt Si aculis vanis aSiio-: pj.^ pj ^ p" 

nibus profanis. V.in Bullario 

Apoftoiico, 

§. I. Mex I. C.48. 

V T multorum interitus, vulnera, §■? Guad.tit. 

aliaque damna, ,qu* ex taurorum. 

fpeftacuUs proveniebant vitarentur ; te- hon. Clcr! 

licis recordationis Pius Papa V.. motu, 18.T0I a<5l' 
proprio, (n) Principibus rebus publicif- ^ c.t«.&Syo. 
que fub poena excommunicationis latx deC^ir conft. 
fententis prscipic , ne taurorum Cpeda- \i - «’ fine, & 
cula fieri in fuis iurifdiaionibus confen- ^1"' C®"' 
tirent. Interdixit itidem , ne Clerici re- 
gulares , & fieculares facro Ordine ini- (^aUg^ 

tiati , vel Ecclefiafticum Beneficium go, tradat de 
tiacnces , fpecStaculis huiufmodi , fub Expenfis , & 
poena excommunicationis afslfterent. mdiorationi- 
Poftea vero felicis recordationis Gre- " 

gorlus Papa XIII. fuo ApoftoUco (o) 

Brevi concefsic taurorum fpeaacula5ni^$. 
tamen conditionibus , (1 ea fetto die ne j„ voic.de 
fiant, fi Gubernatores , aut Magiftratus vic &honcil, 
■quantum fieri poterit, diligenter caveant Cleric lib 
nc ob hanc caufam aliculas mors,,gve- Mex.i. c 48. 
tiiac. Necnon cenfucas , St poenas , quo §• ' Gran vbi 
ad feculares perfonas,& Militarium Or- 
dinum milites In facro Ordine minime ^ ^ 
confticutus fufpendic. Quare iuxta hanc &Lim. j.adt. 
’ ■ ‘ confli- }.c. 10. 


CONCILIUM' 

conftitationeai Pontificis , quorUndaili 
Clericorum llGenciam hatc Synodus ani* 
madvertensj-fiatuit ac pr$cipk, ne vllus 
Clericus In facro Ordine conftitutus, 
aut Beneficlatus , taurorum fpeGlaculis 
interfit , fub pcena in Apoftolicis literis 
ftatuta , ac gravioribus alljs, quibus , vc 
huic malo occurratur , contra cos pro-j 
cedetur. 

I NterdIcIt etiam harc Synodus, nc Cie* 
ricus vllus facro Ordine initiatus, 
perfonatus , ant larvatus incedat; nequC 
in comedijs pcrfonam agat , etifim in 
fefto Corporis Chrifti , neque eam tho- 
race, aut caligis, quantumvis permilsls, 
fine tunica talari per vias , & plateas 
deambulet , neque alijs vtatur vari) co- 
loris profanis ornamentis , fub pcenai 
pondo viginti, fi leincl id comifleric : fi 
bis, duplum perfolvat: idque infumptus 
iuftitiat, accufatorens , Sc pia opera con- 
feratur. Si vero ter, eum Epifeopus per, 
duos menfes ab officio , & bene- ; 
fido fufpendat. 

)(§X 



§. Iit - 

N e cantiunculas (p) InhorteftaSi fiut (p) g 
profanas cahtene, neveirt novis 
i^ifsiSviioptUS» autahjs Mis faltent. t f» conii 
fcurrilia verba ne proferant j aut dtha- tt drau ibi,!!, 
taedos referant , neque iocofa in homi-^ * ^ , Synod.dd 
toum : congrefTu praedicent, fub eadem Quk tofift 7* 
poena. Indarum etiam Miniftri, ad do* ^ jg 

mus eorum, qui inter Indos proceres hon.; 

funt» aut aliorum Indorum, convivandi f 6 < 58 * 

gratia, ne accedant ; fed ad hofpitiam verb. In 0 M»‘ 
Clericis defignatum. Evenire enim fo- ni ifeffi vert 
ler, vc C5C nimia cum eis familiaricate In- Quamobeem# 
di Miniftris reverentiam non exhibeant, ^ AlbeySetiSfi 
do(3:rhi*que interefle , & ea obire qus 
fuarum faluti animartun maxime lkn8 
neceilaria audacter contemnant. 


§. W‘ 

Q Uia facrorun! Ganonbm conuitii- 
tionibus prohibitum cft Qeri- 
cis , ne vili , & ignobili alii^ua 
arte vtantur 5 interdicit quoque hxc bjf- 
modus,ne vllus Clericus veterinarii f ar- 
tem exerceat , nec mularuoi (q) aut 
equorum domitor fit» Quod fi fccus fe- 
cerit , graviter punietur» In hoc verp 
©rdinarij couicienci* maxime in iungi - 


* AibeVf^flai 
(q) (ijvat 
iri c. Vnico il<§ 
Vit 5c hdtKlli 
Cjcr iib, 6 
w Clema 
^ ,ver Adves*-, 
Vc r6 

cocVm f is. de 
Vii 6c hontftd 



(r)Mexic#i.c. 

60 § I* & 

I' Cuad, tic. 6 

conlL II. & 
, Lira.j. aft.4* 
£, 8 . 


( C) Mex. f c. 
5 ^-.6cGsiad c. 
?.conrt,.r 2*& 

tit* 

de Armis, In 
dis, ipeCtacu- 
h s >Sc e i uf mo 
di a Clefjco 
vicandis , 6c 
Gran. de Vit. 
8c hon. Cler-r 
n i o & 
deQuirxon(^,» 
■26 '6c Lim 
aci.j.c.iG. 


concitmu 

cur, vt tam infimam, tamque indecoratn 
artem ab Ecclefiafiids viris procul ar-; 
ceati, ■■ ■ ■ .'■tT 

§. V. 

[■Ullus Clericus (r) propter Immi- 
nens periculum , fervum,, famu- 
lum, aliamve pcrfoaam per fe corrigen- 
do, puniat ; nifi moderata fit punitio , & 
qua magis ^proximi correftio procure- 
tur, quam de eo fumatur vindifta , quae 
ab his tonge ab cfle debet , qui morbis 
medentur animarum. 


; VI. 

'E Clerici arufia (f) culiifvis gene-: 
ris, ad offe'nfionem, vel defenfio- 
ncm , die , aut n ode , in Civitate , aut 
oppido ferant , .neve Jn habitu faeculari 
cum muficis 'mftrumentis noftu ince- 
dant,, nec fufipeif as domos ingrediantur: 
fia hiiaus ipoena amiteendi arma, inftru- 
mer.ita iTiufica , & habitum indecentem, 
nexnon folvendi pondo decem incur- 
>Vant, quae in piorum operum , & exeeu- 
, toris; iuftici^ vfum reque erogentur , fi 
, vero execucori iuftitix , aut Filcali vio- 
lenter reiticerintj in carcerem conijciaUi 
cur, arbicrioque Epifeopi Icveriiis • 
puniantur, - - 

§.VIL 






VII. 

A Rchabullt), (c) etiani dum Iter fa- 
ciurtt, aut iij Venationibus j vel 
in alijs actionibus , ne vfantUr j ,firt irii- 
dus j atchabufiuiii amittant , 8i pondo 
decem aecufatori, vel fi is non adfit, iu-> 
dici, pijs operibus, ,& iutliti* fqmptibus 
*que pcrfolvant , illi tamen quj per fe-i 
gjoncs vbi bejlum geritur itet raeiane*’ 
aut ob aliam iufiam caufam, archabufia 
alijfve atmis vci poterHor,Tcriptold3pe- 
trata venia ab Epifcopo, cuius cOrtfcien- 
tiae haec Synodos iniungit , vt in re he-« 
ne explorata, caufitque vrgentibus fo« 
Ium permittat. . j •, . . » 

il. r vm. 

I NdignuttJ eft (v) & Ecdefiaftico ho- 
nori valde indecorum , .vt , Clerici, 
qui in fortem Domini vocatiqfunt , & 
Divino cultui addidi, prsecuffores , (ive 
aiTediE, a:Cortomii aut famuli (int iascula 
riuui pcrforiarum, pr^fertini niuTicrum. 
Quare , vt hsc. macgla a Clero, pro^i us 
deieatur; mandat h;rc Synodos, ne. vlius' 
facto Ordine initiatus ,, Coinlcumque 
dignitatis, & qualitatis i -.pracuTior , aiit 
afleclafceuiuiaruui^.e^tiiinMMtris , & lo- 
13 ro- 


(t)Kfejt!e.f.ea 
f 5,§ i.&Mi-» 
lart.r vbi fup^ 
&r Syrtod . da 
Quitog.conftil 
30« 


f ,e; 

Guid. 
c.f ;cbnftlji 7^ 
Mil u a f 
de. Negotijs 
pjeturiflbus a 
Clerico fu- 
giendis verf. 
Ne ve p r*TC ur- 
io r 5 & Tolec, 
acf - 65 

ad- c. -i 9. 
Gran-t deVic* 
6c iiori. Cicr# 


’ ^^8 ^ o di 1 1 Uii 

roris, vllatcaas fic. fab poeiu cxcoaima-i 
mcacioais,<|i2am Clericus, & femina cui 
is obfequituii huiuftnodi prWiUat,iiicur-* 
rant. Ifirerdicit etiai^i, nc vilus Ciericus 
in facris contkucas, famulus, procura- 
tor v ^ecoooaiufvc fic alicuius perfoaas 
fecularis , aut eius negotia , vel faculta- 
tes trajftetvfub cadem peeaa. Non ca- 


Sfaod.de 
<Qiib. couilic. 
ifi 

fr ovine, de 
iQuir.adi:. ? *c. 

5ad.5«c.iS, & 

imts^f 7^7 
VCfb.Qa^ io 
C00C.& Syn. 
de Orma,t,8, 


mea probibetuf ne { Clericalis ftatus 
decore fcrvato ) liberos perfonarum fe- 
culadum erudiendos Clerici fufeipiant, 
cortamque iuii: Magiftri,& Pra:ceptores. 
Nullus praeterea (x) Clericus Indacn fae-? 
inkiairi , aut ancillam fuarn dorfo equi, 
aut mulas yehac. Mititftri quoque Indo^ 
ruas cum ex vno oppido in aliud, aut ex 
vno diftridii in alium diverterint , In- 
dam aliquam- fdbminani fecum ne defe- 
rant , eo pra^tcxru i quod fibi infervicc 
debeat ; lia minus , £pi4copi arbitrati^ 
fevere puniantur. 


IX. 

P Erpendens hasc Synodus , quantum 
a Sacerdote qui facrumfrequea-* 
(y) Mex. I* tans hofpiciiim Chnfto Domino probet, 

t abhorrere debeat ebrietas (y) qiu ratlo- 

deVu.&iion, auiiiCEKur , fenlulque , & corpo- 

ekf.p.44. ' alei-fitcultaus 4ebUita,Ki; 

, . Sain 


l^Bfi fuerit fili obljpfts « 

rjktus ,vt vIiMi eupbrietiir. SiisrEcneli» 
domobrinHerir»al:t«dmtniftratiQBeSa- ' / ‘ 

cramentormn pro fnrima vice per 

td0r fBcnfcsfMfjKn^aciir ; pro | 

pferannam ;;;pt0.:t€ftiaS^Bcfido piiw« ^ 

mhabiHs-actaliu^ 

fidatar. Si vero,rB^neficmm no!>©bd-i 
neat y & femel^bpc-crimen cc>iRn')ifeffita; 
afddficlufionenft caiceris per dtxos men-J 
damnemr ; fi.bis in M lodden^^ 
qnatuor cl^^dneatnr; fi ter^a dice-4 

cefi tamdiut rckgctnt > qnamditi vid$^ 
bknr J&plfc0po« 


Dr ludis Ckmhprobibitis. (z) (z) Tex. m c: 

Ocr.d€'^rit.S£ 

g j h©i>. Oer.Sfi 

C UiufvIs generis ludus honoimbus j”', 

maxiroo nocumento eft, C!encis ,.p. <je Ex- 
praefertim, qmbu?» ratione Clericalis of- cefsilnisPrse- 
fidj , in fanae ,& laudabiliter agendo lat©nmi,p-. 
tesnpus ferendum effet, ab elfqne reddi- ciLTrid.feff. 
tus Ecclefiafiki pijs operibus efient im- 
pendendi. Eam ob caufam h^c Syno^ ^ 
dus decernit aciuber y nc vUus facto 
-Ordine initiatuSj aut Beneficiatus huius 
ArchiepifeopatUs , Si Provincix , clam^ 

-aut pubiice , per fe , vcl iaterpofitam 
-’Pj • 


Ex tit. 7 
lib.^. Recop 

^ kx ^ 3.t 7, 

codefX> Ijb, 8 . 
jij! Rccop Mex. 
<x.cap.!^o. §^. 
Cuisdix, 
conilif. f. & 

p. 

de Ar- 
miB > ludis, 

' fe. 6»rGran* 
de Vif.& ho- 
Cler. n, 
1 1 & Syn. de 
conC 


555 0 CONCILIUM 

perfonam Iodum prohibitum exerceat^" 
vekiti ale^, teferarum,ac talorum , qHje 
ludorum genera rcgijs (a) fanaionibus 
prohibentur, nec in ludo pecuni*,gem- * 
ms aut alia qn?e pecunia sflimari poC- 
funt intercedant , fub poena reftitiiendi 
totum id quod ludendo lucrati fuerint; 
& pro prima vice pcenaro pondo trigin- 
ta, in vfus fabrics Cathedralia , aut Pa-‘ 
rochlalis eius Civitatis , v|l oppidi , vbi- 
id evenerit , & in vfus accufatoris ; pro 
fecunda vice poena duplicetur ; pro ter- 
tia vitra di<ftam pcenam alijs graviori- 
bus, arbitratu Epifeopi puniantur. Nec 
folum ludere Clerici interdicuntur , fed 
ne fpeftatores ludorum fmt , haec Syno- 
dus Eatuit. In dbtnibus itidem fuis Cle*i 
ri ludum, ne permittant , nec aleas por- 
rigaht , nec pro aleis pretium extor- 
queant , nec mutuo pecunias ad luden- 
dum dent, aut pro quoquam in ludo 
frondeant. Sin minus, contra Clericos 
huiufmodi aleatorum fufeeptores pro- 
cedatur; & ita coerceantur , vt populus 
^dificetur , gt ram turpis corruptela , ac 
Minidris Dei prorfus indigna, funditus 
extirperur. In quo haec Synodos Epif- 
coporum, & ludicurh confeientias vebe-i 
nienter onerat: ac praeterea Qerici , hu- 

rufj 


iufmocli partibus, fi petierint , intra no- 
vem dies (olverd Compellantur totum 
id damnum quod in ludo interccfsit. 
Qfl&d fi partes difsimtolaverint; Filcaii», 
M^Cutor lufiitiacFcclefiafticus , in- 
tra dtKiSmenfes petere pofsit j idquc in 
accufatdtis, piorum operum , & ludiefe 
vfiim'ae^5s' partibfts erogetur. Si autem 
F}fcal^'hiiiufmGdi rei confcij , in accii- 
fahdci tfegligenres fibt j 'pro fua contu- 
ftiacia >,'18efl'eglig€ncia'i etiatb , vfque aci 
offici j privationem} arbitratu ordinarios 
rum puniantur, ^ 


§. II,. 

T^Rgterefljvt omnem gravitatem 
I mpdefttam ( prout decet Clerica- 
leifi ftaturn) Glerici prhfiteantur; eis ptii 
blicfe pila ledqre pfobtBetur , (b) & prjj (b)Mex i.c. 
vatlm qiioque cum fsecularibus , vel eo* ro § i Gusd. 
Tan>f9Eeul3ribus perfonis , 'globos^lig* ' f r 
neos pubriee ludendo ne impellant , foB 
pcenis Itatutis*. prxter quas , amittant, ^ ^ ,&.Svn. 
.i^iam vcfies , quibiis ad globorum ki*. cieQuit.conft', 
dum«x«r<endum, dum ex vti fuerintiha; 
vero veftes per tertias partes appli- 
centur, vt^cLCihftitttrum 
eft. 


.V.; P4 


11% CON CILIUM 


$• JIl. 


•i'*;:. :v/rr 


ex 

iapra notati; 
funcigtsjr.Sss» 


S Achia * Itidem , aut aliis ludis peif^ 
^ mifsis ne ludant In locis publicis^ 
put In domibus , quo ad id muJtituda 
bomlnum convenit , veluti in dqmibu$ 
aromatariorum , aut tonforua% Si au-» 
tem Io pculto ludos licitos huiufmodl 
exercuerint f numerofa pecunia in eis 
ppn intercedat: aliter enim pro^^qpaliuw 
g;((;eir«§ gorrigentur» .: ,r , 


§, IVt 

-■ 

'T autenn incommoda j fcfcafidasi 
Ia , qus quotidie in his partibus 
audiuntur, evitentur; nequaquam pur 
bljce , aut privarim Clerici cum mulie- 
rlbus, etiam confangnincis , ludant , fi 
Vero fecusfiat , Epifeoporum confeien» 
tijs hxe Synodus iniungit , quatenus 
adeo gravibus poenis delinquentes cocr- 
ceaot vt depravata h^c confuetudo, 
liifl omnes partes pernitiola 
refecetur. 


§.v. 


M EXI CANUM. aJl- 


§• V. 

H is vero non obftantibus, qu$ hoc 
decreto conftituta , & decreta 
font; declarat hxc Synodus, (c) vt re- 
creandi atiiini caufa v extra tempus Ad- 
ventus, & Qnadragefim* ludi liciti Cle- 
ricis permittantur, fumma duorum pon- 
do tantum intercedente , dummodo Id 
raro, fine fcandalo, & cum perfonis ho- 
neftis fiat# vero fummam pecuniae 
huiurmodi exeeflerlnt, in foro confeien- 
tise refiicuere tenebuntur qiiicquid am- 
plius fuerint lucrari , quia boc decreta 
maioris pecuniae lucrumiotcrdicitur.Pe- 
cunia vero , qust praefcrlptam fummam 
in ludo cxceflerit , fabricae Cathedralis 
Ecclefiat , aut Parochialls eius Civitatis, 
vel oppidi, vbi id contigerit, applicetur; 
ii is , cui petierit , libere de ea pecuniae 
fumma difponere pofsit,relHtutio ei fiat, 
ad quem vet^ pertinet. 


Devfu frequsnti Eucharijlta. 


(c)Exlcgrc^ 
pia lo,^ ^ 
7.l.S.Recop. 
Mex.V-^’ 

& Guadix fit. 
j.COnlUtut.f, 

Milan. 

2 ,p cit de h> 
rtiis,8c luUis, 
&Gian cit de 
Vit.& h9ncf- 
tate Cleriror. 
n. j X ^ ^ Lim« 

& facit reg. 

S. lac obi , tit. 
I tx.io.Y en 
los eftableci- 
tniertos eiufi* 
deru Ordinis 
S lacohi, tiu 
Sx.j» 


I. 


V T Diaconl,& Subdlaconi eo 

gis ad digne celebrandum fc 
prsparcQC , quo magis ^4 facium Pref-: 

by.i 


(d) Scff. 1 5 iC. 
1 Mex. I X. 

§z ^ Tolet. 
aft 3. C .6 & 
Gran rit de 
Miff. 

28 Milan, 
t prii^titde 
fire^^iienr. di- 
vinr Sacrifici) 
oHat’one. & 
K^cdioL i.tit, 
a decret. i6. 


m CONCILIUNC.i 
byteratus ordinem acct dunt;Sacrofanc- 
tum Concilium Tridentinum (d) maxi- 
me decere conftkuit , vt faltem hi.die- 
bws pomirticis,& fotemnibos cum Aitai- 
ri miniftraverint . Sacram Communior 
nem percipiant. Cuius authoritarem fc, 
quuta hsc Synodus, Diaconis, & Subdia- 
coois huius Provincia^ in virtute fan<ftaBt 
obedientiae p^scipit , vt in diebus Nati- 
vitatis Domini, RefurrcAionis , Pente-* 
coftes , Fefti Corporis Chrifti , Affomp- 
tionis Beats Marix,Sanftorum Apollo- 
lorum Petri, & Pauli, & Fedi Omnium 
Sandlorum! , in prima quoque Donalnir 
ca Adventas , & Quadragefunx peccata 
fua confefsi in Mi0a folemni communir 
populus hoc exemplo, &coni 
tinuatione aedificetur. Yt veto his tem- 
poribus peccata confiteantur, in facultas 
te eorum fit eligere Confeflarium, quem 
inalueri'nt,ex approbatis per Ordinariu, 
qui Confeflarius.eos abfoLvere pofsit ab 
omnibus peccatis , etiam Ordinario rci 
fervatisi 

f. II. 

a Uia maiori vinculo tenenturPref- 
byteri , tum ad propriam , tuiii 
ad Ecclefix fpiritualem vtilira- 
tem, frequenter Sacrura celebrarej Con- 
ci- 


M EXI C ANUM. 2j?' _ 

'cilij Tridcntini,(e) authoritace inixa haec (0 
Synodus praecipit , vt hi Dominicis die- ^ “r 

te , & &s folemDitas , dU Gomme- 
morationis Defun<ftorum , & quotidie * . 

in Quadragefima Miflas celebrent ; qui, 

vt ea animi puritate ,& devotione, qui- 
bus opus eft , ad tantum Sacrificium ac- 
cedant ; eis iniungitur, vt etiam fi alicu- 
ius peccati mortalis confcij non fint,fin-. 
gulis odo diebus , aut crebrius, ad con- 
ftfsionem fe praeparent , eVigantque fibi 
Confeflarium ex idoneis , & ab Ordina- 
rio facultatem habentibus. 

LIBRI T ERT I J 

TITULUS SEXTUS. 

HeChrkUnonreJidentibus, 


Q uia non potcft non magno ene 
fubditis detrimento , eorum ab- 
fentia, quibus animarum cura in- 
cumbit; h*c Synodus in exccutioncm 
Concilij Tridencini (f) prscipit, ne vllus 
Vicarius , Curatus , aut Bencficiatus ex Epifc. 

fua Parochia , iurifdidione, & deftridu, §.i4.* 
alio divertat fine facultate EpIfcopijCaU- 
fa exptcfla,& approbata, & pro eo teni- 

poe 


ifg) Goao l.r^ 

C*4^'Guadjx, 
tit:^?.canr.t4* 
iSrTok^ adt- 

% t if & te, 

^aa.j.c 2^?. 
&: Syi>o£i. de 
Qpjrog co^pf. 
t 9 . & Mii.4. 

tit. deOeric. 
2 ci Icti o r »,di e r . 
CowC*LlfB. 
G. 72 t.^ Cqbc, 


CONCILIUM 

poi e , quod in facaltarc haiufmodi fijtfs, 
ric prsfinicutu, fub posia pondo viqinri, ‘ 
(g) quae in vfus Ecdtfia , cuios curam j 
gerit, ascufatorjs, aut co deficiente, Iu- , 
dicis proaBBcIanris xque etogencor. 
Qas ndo vero bac facultate obtenta , ad/ 
Civitakem vbi fede?. Epifcopalis refiderri 
perveRerint; intra viginti quatuor ho-, 
rarum fpatiom , coram Epiicopa , api;; 
eius officiali prtefeates fe eonftkuant : fi. 
vero impediti fuerint , de adventu fuo 
per inrerpofitam perfonarn intra prafi- 
xuni terminum rationem reddent : fifi 
minas, pondo decem accufatoris, & iuC. 
titiE, 'fumptibus sque difitibueodoriihi, 
poe&ara incurrant. 

• §. II. ^ 

Araetfilaxta erediones huius Ar-' 

J_ * cHiepifct)patus,& Provinciae, nul- 
lum tempus Prehendatis ad requiena 
confiiturum eft ciuri tota malTa ex quor 
tidianis di.fttibutionibus pendeat ; nibiH 
oadnos perpcsidenshaep. Synodus , vfus, 

& confuetudinesCathedraliura Ecclefia- 
ruin haruni partium variari , quo fit , vc 
nulla confuetiido vim -legis habere vi- 
deatur ; cumque afsiduis laboribus ali- 
quot temporis inca valium ad reqoiem 
intermkteodum fii , permittit,, vePr^ 

“ ben- •, 



MEXICAHUrM, 

< beftdati fexa^nia diebus ad Tequiem 

.pomntBT,(b) quos etiam ipfiebgere ^- (h) pc 

teruat : quibus diebus a pandataribus Cariia 

noHanaoten:arilU,quov^ucaUter foe^^ 

' rk a Sanftif. Domino aoftro Papa conf- 
timeum : extra hos autem dies abfenm 
-a divinis Officijs, etiam pm confenlu , 
«habito, fine iulUxgrkudims cauta, & 

niuk*,qius ob hanc caufam i^emrwinc. 
Prxbcndatis ne remittantur, (i) Unoa 
fi aliter fiat , qui 'inultas huiufmodi re- „,,5,. 

- irillkrinc , tantundem M>riC2 Cathedra- 
lis reftituere teneantur , quantum re- 
mlflerunt. 

$, Hi. 


i T conftet manifefte ^ qui 


V dati facras horas , & divina Offi- 
tia non obierint; finguiis Cathedraiibus 
-Ecclefijs probata: fideiSacerdos m punc- 
tatorcra creetur, (K) qui coram tpdco- 
po , auc eius officiali iurer , fe in ofecio 
. foo obeundo fidem,& diligentiam pr®t- 
titurum , librum pun<£tat!onum accu- 
-• rate affervaturum , iilumque cuiqaam 
■ minime oftenturum , neque antea capi- 
-ftulo redditurum , quam offici fui ratio- 
aem reddiderit : deinde liber pun<aatio- 
y aom in archivo.Ecdchs reponatur. bi 

yero puqctaitor ;^bfic , alius fwhftiwatqt. 



(1) Conc.Tri- 

dcn^felTe 
cap.f a. verbt 
Omnjcs vero. 


(m)Conc.Mi- 

lan 4, cic de 
Paroch verb. 
Vfu coraperc. 
cft. 

(*)Corr. lo- 
cus legend 
arbitror, ipfi 
qiic iolum fu- 
nus commiC' 
«cntur# 


238 CONCILIUM 

qui pra;ftico iuramento , altero iri Hbrtf 
omnes notet . qui divinis Oificijs non 
co mterfoermt tempore , quo pundlator 
aWuir. Pandacori vero reddcunti huius 
rei rationem reddat , vt pundationes in 
CIUS ablentia notatas , in libram luurn 
tranfcnbat ; officium aurem pundatoris 
nullus ,mjfi Sacerdos exerceat, neque ab 
co line lufta caufa removeatuif# 

iT- IV. 

C UratI omnes, (I) tam Cathedra.* 
lium , quam Parochialium Eccle- 
fiarum , non per fobftitutos , fed per fe 
ipibs officiis fuisTungancur, fi aegritudi- 
ne , aut alia legitima caufa impediti non 
fint. His autem rebus , qus fibi ex mu- 
nere conveniunt , accuratiorem opcran 
pr«[knt , quam alljs, qu* etiam fibi bb 
n* fint, eos tamen impediunt a Cura Pa- 
rochiali , cui folicit^ intentos dfc opor- 
tet. (m) Sivero in fcpeliendis mortuis 
alius Sacerdos eorum ioco officium ce- 
lebraverit , (^) ipfi , qu 2 folum funus 
comtniccentur,taticundcm ftipendis per- 
cipiant. non amplius, Uliod fi pnelcn- 
ces non interline ; nihil huius rei cau/a 
percipiant, idqae Iiid^ces , & Vificatores 
ita fetvarUacut;. . .r 

7.V, ' 


MfcXICANUM. 

V. ./ - 

S TatuIc etiam ,ac praecipit haec Synoi 
dus, vc tam in Ecdefijs Gathedra- 
libus .quam Parochialibus , vbi plure^ 
-<}iiam vnus Beneficiatus , aut Parochu^ 
.Sacerdotes funt ; illi qui hebdomadarii 
officiiin:i oati exercent , a refidencia per;- 
fooali in divinis Officijs non fuit exemp- 
ti , nequehinc occafione defumpta , ab 
«isabfint. Quod fi fecus fecerint , pro- 
tata temporis ftipendium , & obventio- 
nes Benefici) amittant, quae fabricae illius 
Ecclefiae applicentur : folum enim ad 
hebdomadariuni pertinet Miflas can?a- 
i?e , & horas Canonicas inchoare cum 
ftridiori adminiflrationis Sacramento- 
rum cura, quod alios ab obligatione re- 
-fidendi , & afsiftendi divinis Offivijs 
bcros non faciant. 


S. VI. 

Q Uia ordini, & rationi repugnat, VC 
qui laboris , & oneris parciceps 
'non eft , commodum ,& vtilua- 
tem ferat ; iubet haec Synodos , vt qui 
^praetentes anniverfarijs , & alijs feftis in 
-^hoc Archiepifcopatu , & Provincia fim- 
jdatis, Si doi;aci,ittOft iutcj/intj obventio- 


r4'6 CONCIE tu ivr 

pes ex eis provenieates ne percipiafit,nli! 
fi aliter fit in fimdatidne difpoficum, ned 
ludices Ecclefiafiici facultatem eohce» 
dant. Hoc autem decreto revocantur, & 
irritse fiunt donationes , & pa£t:a omnI% 
quas in fraudem huius rei Clerici, aut Be«< 
neficiati fecerint, itidemque declaratur, 
abfenres in toto , aut in parte, quacum« 
que ratione obventiones huiufmodi per» 
ciperent , teneri in foro confeientise eas 
prasfentlbus reftituere,(i non adfit eorure» 
confenfus; fi veto adfit, fabricas Ecclefias, 
reftituant. 

LIBRI TERT IJ 

TITULUS SEPTIMUS. 

De Inftitutiomhus^^ lurePatrenatusi 

I- 

V I bona , GU 2 Ecclefiaftica fiunt, 
quia Beneficijs , vel Cappeliis 
rn) SefTti c. 3ppiicaiitur,refte adminiftrcneur,^ per- 
8. St s>.deRe* conferventur j neeeflarium di, vc 

forin.Grsnac. fundacione,Sf infiltutione buperioribus, 
iit.de loftit.Si & Eccldiafticis Prsiatis fubdita Gnt; ad 
ittrepacron n. quos cx ofiisio pertinet redditibus , & 

\ ^ c>uadix, £ccldiafiicis bonis pfofpicere. Qpare 
tu. 3 .cool.j>. Concily Trid?owni(p),. decretum 


prsE<* V 



S5EXI'CANU:M. 24 <! 

^rsdpitur, ne deinceps, fine ex exprefT® 

Epifcopi confenfu Cappdla aliqua fun- 
dKuf, ac filfte fufficienti bonorum depa- 
tacionc , quibus redditus ad ftipendiutn 
Cappellaniduxca onera Cappellx impo-» 
fita, competentes , firmi , ac feciui fint. 

Cum vero Fundator certa aliqua bona 
non deputaverit ; Cappella huiufmodi 
fuper omnibus inftitutoris bonis fundata 
intelligatur , quorum bonorum ad efte-r 
Iftum huiufmodi inventarium confide- 
tor;nullatetuis(o) autem in his fundatio- > . ^ , . 

hibus, & inftitutionibus ea conditio ad- j 
luictatHr,\’t Cappella huiufmodi ab Or- 
dinario vifitari non pofsit ; iromo' talis 
conditio ex hoc irrita , & nulla decerni- 
tar, qua minime obftante , ad Cappcllas 
yifitationem Ordinarius procedat. Si 
qois vero Capellam hac conditione fufj 
ceperit; fub excommunicationis poena 
interdicitur , ne huic in vlla Ecclefia, 
quae ad facrum peragendum, & ad Cap^ 
pellsE huiufinodi cultum nccelTana 

funt , vllatenus tti-! . ~ 

i . - ■ ■ ' r i .V . 

V' ■ ' - ■ ■ .... .A 


I 

I 



24 i "CONCILIUM 
$. IL 

(p) Guad. tit. Cappell* Patronus, (p) ant 

?.conrt.;4 & 1 ^ alicuius communitatis membrnmi 
Gran deliiiK- cul competat ius Patronatus , nec per- 
tut,&iur.Pa- fona aliqua cum eo intra tertium gra» 
ttoa. n. 4. & dum coniunsSia , nec Cappellani , aut 
S' «conomi Cappellani , huiufmodi pecu- 

nias in emphyteufim accipiant, aut pr*-» 
dia , & bona locabunt , quae ad dotem 
Cappcllarum ex inftitutione pertineant* 
Si vero fccus fiat , contradus nulli fintj 
, & irriti , prout decreto huiufmodi nulli 

decernuntur , & irritantur. Qui vero in 
huiufmodi contraftibus intervenerint, 
in pondo vigtnti condemnentur , pijs 
operibus Epifcopi arbitratu applican- 
dis. Pra:cipiair etiam , vt fenfus fuper 
bonis liberis, & magni valoris collocen- 
tur , eifqae perfonis dentur , de quibus 
magna fecuritas fit : ea in pmnibus ob- 
fcrvando, quae per conftitutionem felicis 
recordatioras Pij Papa: V. de hoc ftatu- 
ta fuBt,vt Cappella: perpetuo, confiftant. 

$. III. 

P Raetcrea ad prasferiptum CoftcHij 

^ Tridentini (q) mandat hasc Syno- 

54cReform. 4 «s, yllns Begcfici; Pattonus, cuiuf- 

cgm: ^ 


MEXICANUM. 24I 
cnmque coaditionis(edanifiUnIvcrfi- 
tasfic , aut Collegium Clericorum , aut 
fecularium)millatenus fe Incromictat,(r) (r) Guad.t.j, 
ia perceptione fruiftuum , proventuum, eonilic.34. 8 c 
& obventionum Beneficiorum , etiam fi Gran.c.deRe- 
re ipfa ad Patronatum pertineant ex 

inftitutione, aut fundatione, fedfrudus, 
proventus , & obventiones huiufmodi * * ’ 

Jlcdori , aut Bcncficiato libere relin- 


quat,nec Patronatum per venditionem* 
aut alium titulum a iure prohibitum' 
transferre audeat , fub poena excommu- 
nicationis , & interdidi refpcdive ; & 
prjEterea ipfo iure inhabilis fit iuris 
Patronatus. 




§* IV. 

I TIdemftatuiturac priEcIpkur , (f)vt (f)Granat. dtf 
fi qus obtinentes pecuniam,aut bona Inllit. &iure 
qu* ad Cappellas pertinent , in emphy- Pairon.a.4, 
tcufim non dederint , locaverint , & de 

cis in vtilitatemCappcllarum non difpo- 
fucrint; poft hwius Decreti poblicatio-4 
nem intra triginta dies, pecunias, & bo- 
na huiufmodi alicui probat* perfon* ad 
beneplacitum Ordinarij,& Cappellano- " ■ 

rum indepofitum dent, cum redditi- 
bus , qui ob eorum negligentiam eo 

tenipore ceffarunt, eo quod de bonis, & 

8-* pe*: 


Granac. de 
Inftic. & iare 
Patcon, n«io* 


{v) Se{r.£f,c. 
4.de Reform> 
Prov.deQuir. 


54$ CONCILIUM 
pecunijs huiufmodi in vtilitatem Ca^ 
pdiarum miaimc difpofuerunt, fub pcw 
na excooiaiunicationis latx fcntentix. 

■§. V. 

Q Uia vero iuftum eft , vc pia V0-! 
iuntas, & difpoficio eorum qui 
” Cappellas fundavere , inviolabL 
litet obfervetur; prxeipitur Cappcllanis, 
qttiatenus Midas, Anniverfaria, & Fefta, 
qilx hoc tempore dotata funt , vel in 
pofterum in hoc Archiepifeopatu , & 
Provincia dotabuntur , loco, diebus , & 
temporibus , cum folemnitatibus a Fun-^ 
datore inftitutis celebrent : quod lialH 
quod adiit impedimentum legitimum 
quominus die ftatuto felium non cele- 
jbretarud Oiltem Hac intra odavam fellu 


VI. 

S Ed quia, (t) Cappell* antiqu* in faa 
cultatibus, St bonis fundantur, qux 
tunvia cum lint , aut temporis iniuria 
decreverint , eos proventus non red- 
dant, quibus ad Miflarum numerum, 8c 
alia onera Cappcllarum opus elV , quo 
fit , vt omnino rellatorum voluntas cfi 
fedum fortiri non pofsit ; ideo Concilij 

Tjidpntini (v) andejit^te A#il.ta hxc 


ME XI CANUM. ^4f 

SytioiJds , }d ncgodj Epifcopis dat , vt 
^uatn primum fieri poterit».vnufquifque 
in fua Diceccfi de redditibus Cappella^ 
rum , & de earum oneribus rationem 
petat,& in Dioecefana Synodo Confli tu- 
tione Sy nodali declaret , quis redditus 
pro cleemofyna cuique Mifls celebran- 
da refpondeat. Quod fi redditus mini- 
me fufficiat •, Midas , & alia honeraad 
minorem numerum reducat. Illud fem- 
per animadvertenSjCx redditibus huiuf-i 
modi partem aliquam in vfus fabries 
Parochiae deputandam , pro ratione vi- 
ni, cerae , & ornamentorum > quibus efl; 
Cappellis inferviendum. 

LIBRI TERTIJ 

TITULUS OCTAVUS. 

'Xit Rebus Ecclefia confervandis , alie^ 
nandis^ vel non» 

$. I. 

F UndI , & bona Ecclefiarum DIvintJ 
cultui dicata funt , ideoque eorum 
Vfurpatio grave facrilegij fcelus eft. Nc 
vero quifquam hoc flagitij genus comj 
taietsece audeat, ad praeferiptum Concilii 



VVidIJ.UC IXCD» ^ ^ 

Ecclefijc.coft. Q^gnitatjs, 8f gradus , per fefcu perin- 
». ij.Concil. terpofiium Clericum , aut fxcuiarem, 
Mil.4.? quavis arte , & colore prxfumac , neque 
Qu* ad pia audeat occupare , vfurpare , aut in fuos 


menta , fea quafcumque obventiones 
alicuius Ecclefix , Benefici; , aut pij loci 
huiufmodi , quas in necefsitates paupe* 
rom converti debent , nec impediat ab 
his ; ad quos vere pertinent percipe, 
<Xuod fi fecus fecerit ; anathemati ram- 
din fubiaceat, quamdiu iura , bona, fru- 
dtus, redditus, quos occupaverit, vel qui 
ad eutn quomodocumque , etiam ex do- 
natione fuppofitx perfonx, pervenerint, 
Ecclefix, eiufque adminiftratori, feu Bc- 
neficiato integre reftitnerit , ac deinde a 
Komatio Pontifice abfolutionem ob; 
tinuerit. Qgod fi Patronus eiufdem Ec- 
clefix fiierit; etiam iurc Patronatus , vi- 
tra prxdi^as pcenasxo ipfo privatus 
exiftat. Clericus vero, qui nefandx frau- 
dis , & vfurpationis huiufmodi fabrica- 
tor , feu confentiens fuerit . eifdem pce* 
nis fubiaceat,nccnon quibufeumque Bc- 
ncficijs privatus fit , & ad quscumqu? 


loca pertinet, 
ver.C^scuna- 
que. 


proprios vfus convertere bona , iura, 
ccrifus , iurifdidiones .fruAas , emolu- 


aiia V , 



M EXI CA NUM. 247 
alU Bencficia inhabllis effidacur j & a 
fuorbm ordinum executione, etiam poft 
integram fatisfadionem , & abfolutio-» 
nem, foi ordinari) arbitrio fufpendatur. 
Declarat etiam haec Synodus , vt in op- 
pidis Indorum , vbi aliqua eleeraofyna 
ad aedificium, febricam ^ autornamenta 
Ecclcfiae erogata fit , eamquc Beneficia- 
tus , aut alia quaevis perfona Ecclefiafti- 
ca, five faecularis , cuiufcumque qualita<^ 
tis, & conditionis, in prOprios vfus con- 
verterit ; eum eafdem pcenas incurrere, 
& ad integram reftitutioftem teneri. 
Perfonis vero huiufmodi praecipitur, ne 
'deinceps talia committant fub didis 
pcenis: huius denique executio decreti 
Vehementer Epifeoporum Curae com- 
■cnendatur. : . 

. §. n, . 

N Ullum Capitulum , (y) confrater* 
niras,aut communitas, Benefida- 
tus, aut aeconomus ratione aedificandi in 
Ecclefijs , vel Eremitorijs quicquatn 
4 umptus faciant Ecdefiarum, vel Erenr^ 
toriorum impenfa , nec Cappellas in fd- 
pulchrum dent , nec res Ecclefiae aliena^ 
re pofsint , nifi expreffo Epifeopi corii- 
fenfu; quod fi fecus fecerint; coQtradtw 


(y) Ex iure 
commun.tex. 
,in cap.In Ca- 
nonibus 1 tf.q. 
i,& inc.Cuta 
nobis inHne, 
de Eled Bc in 
c. Is coi. eod4 
tit in £. & in 
tex. in C.Z. de 
Donat. Mex. 

i. c.i3.§.vnic 
&(Mexic.2.Ca 
zs. 9 e Guad-t. 

j. conft.zy. Sc 
Gran t.de Se- 
pultoris, n. 8 . 
8 c Synod. de 
Quic.C0Rf(d^ 



^48 CON€IttUM 
de hac re tafti nulli (inc , & inv^alidli 
fumptus quoque eadem de caufa im* 
penfi in compunitn ne admittamur, twc 
pofsint in vfum Cathedralium feu Paro>. 
chialium imagines , ornameDta , aliavc 
emere , quae valorenr viginti pondo ex- 
cedant, nec ad hscc emendum, feu corutn 
pretium folvcndum Indos compellant, 
nifi de Epifeopi licentia, fub pcena refti- 
tuendi ex bonis proprijs quicqiiid fump- 
tus hac de caufa fecerint. Conceditur 
tamen facultas ea emendi qua: ad quo>4 
tidianum , & ordinarium Ecclefiarum 
Vfum nceclTaria funt , etiam fi viginti 
pondo pretium fuperent. Idem Wro 
haec Synodus praecipit a curatis regu- 
laribus huius Archiepifeopatus, & Pro- 
vinciae fervari ,& adimpleri, In vifitas! 
•- tionibus, autem circa hoc comiflbs ex-1 

' , ieflus corrigendi intenta fit folicitudo. 

^ -i;.' .. -''v. III. ; • 

jJ*)Gratj tiede 'N^'F Ullus.{’?):Prebend3tuSi Beneficia^ 
Kebut Ecclcfi ^ tufve % aut Miniftef Ecplefia: Ca- 
P4. ; thedraiis accipiat , commodet, -aut ab 

1 ' argentum^ 

";V‘, sliaye Ecclefiae cultui ad difta, fine Epif- 
eopi permiffu , fub poena arbitrio Epif- 
: fopi infljgeqda. 




KIEXI CANUM; 


§• IV. 

E pifcopls in bonis Ecclefias tuetidis, 

I & confervandis maxima debet ef- 
fefolicitudo , (a) cffetenim quaelibet in (a)Conc.MiI, 
hac re admlCfa negligentia vitio verten^ i.p » tic.Quae 

da. Qiua vero iura Ecclefiarum hiiiuf- pertinent ad 

modi , inferipturis & titulus de cis ex- 
tantibuscontinentur ; haec Synodus fta- 
tuit ac praecipit , vt in qualibet Dicecefi g. -j 

Archivum vnum Epifcopale inftituatup, ^.c i.Sc 

•ih quo Brevia omnia), Privilegia Summi Compoft a'ii. 
Pontificis, fched3E,quoque,&provifioncs >cap. 

Reeis Maieftatis , omnifque alixfcrip- Gran t.oe Be- 
ture ad dignitatem , & iurifdi^iionctn 
Epifcopalem pertinentes , vna cum in- ^ it.eb.Ec- 
ventario earum accurate confe<fto ab cjefn.i.&f, 
Epifcbpo, aut eius Vicario Generali , & & Synod. de 
a Notario fubfcripto, recondantur. Ne- Quirog conft. 
que ab Archivo huiufmodi feriptura ali- 
qua defumatur , nifi ob caufam ad vtili- 7" 

tactm Epifeopi, & Ecclefiae ncccffariam, ^edioL *! 
relidto tertimonio cum fubfcriptione t,j,dectct.i4. 
eius qui fcrlpturam accipit , cum die, 
menfe, anno,& caufa ob quam ferip- 
Ciira huiolmodi ex Archivo 
(dcprompC 3 i cft» 

)(§)( 

§. V; 


'256 CONGILlUMr 




cicnc, 


^VL 


§. y. 

Q Uo vcrb. tutius hoc archlvuBj 
cuftodiatur; in aliquo Monafte- 
_ ' rio Civitatis , vbi Sedes Cathc- 
dralis refidet,aut in alio eiufdem Dioece- 
fis ( prout Epifcopo videatur ) colloce- 
tur , & clavibus occludatur » qux penes 
Epifeopum fint. Sede vero Epifcopali 
Vacante , Vicarius Generalis vnaoi ex 
clavibus Archivi Capitulo Cathedralis 
Ecclefis tradat , aut pcrlbnx a Capitulo 
deputata alteram vero Superiori Mo- 
nafterij huiufmodi , a quibus iuramen- 
tam petat, quatenus fideliter claves bu- 
iufmodi alTervabuat : nec eas perfonae 
alicui tradent , nec feripturam aliquam 
inde efferri confentient , fine licentia 
Metropolitani , aut alterius Superioris» 
aquopofsint compelli. Quando vero 
Epifeopus eligetur, ei claves tradant, & 
rationem reddant feripturarum , quas 
iadcfumpferunt , & penes quem 
illse fint, eidem annun-! 


MEXICANUM. 2S* 

§. VI. 

Q Uando vero Epifcopos obierit; 

Vicarius Generalis penes fe ac- 

cipiat proceCfus omnes (b) & li- (b) Conedii' 

bellos Camers , quos Epifcopus in feri- ^ 

tiijs fuis reconditos habebat , eofque in ’ - ^ 
di(5i:o Archivo reponac,cui Generali Vi- • * • 

cario hsc Synodus ad id facultatem trii- 
bait : & fub pcena excommunicationis 
maioris lats fententis mandat, ne qulf- 
quam cuiofeomque qualitatis.quominus 
hoc exequatur , ei impedimento fit : fi 
vero Capitulum fuerit , aut communi^- 
tas, Ecclefiaftico fubiaceat interdido. 

VII. 

I N Capitulo etiam cuiufcumque Ec- 
clefis Cathedralis Archivum vnum 
fit, in quo aCferventur , & in vnum redi- 
gantur feripturs omnes publies ad 
Epifeopum , Capitulum , fabricam , & > 

Hofpitales domos pertinentes , cum 
eredionibus, ftatutis,& reliquis inftru- 
mentis ad hoc fpeftantibus. In eodem 
etiam Archivo liber vnus fit , in quo 
Cappells ,& fundationes earum , iora- 
que, & prsdia ad Eccleliaruro fabricas, 

& domorum Hofpitaliiyn totius Dice- 

cefis 


(c) Mcx.*, c 
*!• 


(<3) Mex.i.c 
'*7 §.i.Guad. 
*■?. conlhi5». 
& Gran. t. de 
Benefic.n, 1 9. 
& t.de Sepul- 
turis, n.ic;.& 
Prov deQnir. 
aft.jc.j." 


45 i CONCILIUMi 
cefis vfam pertinentia defcripta fiatjfioC 
vero Archivum tribus clavibus occlu- 
datur , quarum vna penes Epifcopum fit, 
altera pcncs Decanum , aut Decano ab- 
fente , penes antiquiorem Dignitatem, 
tertia vero penes Canonicum ab Epifs 
copo deputatura. 

§. VIII. 

I N vna quaque etiam Parochiall Ecr 
clefia liber vnus fit,in quo annoten- 
tur iura omnia , prsdia, hsereditatcs , & 
Cenfus ad fabricam Ecclefi^ huiufinodi 
■pertinentia , bona quoque quibus Cap- 
pelis , fefla , & commemorationes do- 
tantur: (c) quidque in id prarfiandum fit, 
exprimatur tfcripturae etiam , Stinftitu- 
tiones Cappcllarum. Prsterea ih fingu» 
lis Parochijs tabella vna in loco publico 
collocetur^ in qua Mifla: , Fefta , Anni^ 
verfaria in Ecclefia huiufmodi celebran- 
da defcribantur: hxcque tabella ac offi- 
cialibus, feu Vifitatoribus, & a Notario 
fubfcripta fit. Quando vero Parochi 
fefia colenda populo annuntiaverint *, ei 
quoque fcftura , aut Anniverfarium ea 
hebdomada celebrandum notum fa- 
cient: (d) Id vero omne quod hoc de- 
creto continetur,, hac Synodus vehe- 

racn- ' 



TITULUS NONUS. 

J)e Tegmentis , & vitimis volun- 
tatibus, {cy 


ME XI CANUM. 

fSeiiter commendat Epifcopis , vt ad- 
impleant, & quam primum exequan4 
tur , cum ex eo non mediocriter pen^ 
deant Ecclefiarum, dignitatis Epifcopa-i 
lis, iuriiimque , & praediorum conferva.^ 
tio , difficultatBmqne , & litium reme^ 
dium ; qus fi hoc ncgligenter fieret, 
pullullarent. 

l irri terti i 


S. I. 

P ietate Chrifiiana adftringimur re- 
bus defundorum profpicere , qui 
de fidelitate vivorum confifsi , quod ipfi 
pie, & iufte difpofucrunt , vivis adim- 
plendum reliquere. Quse cura Epifcopis 
potifsimum incumbit, tamquam paupe- 
rum patribus , & ftrenuis piorum ope- 
rum executoribus , hac igitur de re de- 
cernit haec Synodus , (f ) vt cum quis 
condito teltamento ex hac vita migra- 
ycric } anicquanf cruxeffgraturad cor- 

P«s. 


(e)Con TrSL 

feff.ai.c S.dc 
Reforra. 


(f) Mex I. d 

nac t, cie Tsfe 


^4 CONCILIUM 
pus defundi humandum , execatorw 
teftamentarij teflarnencum coram 
■rochis exhibeant, aut faltem eas claufu> 
las authenticas , & fidem facientes, qui, 
bus de fepultur* loco, de Mifsis, & Le- 
gatis pijs relidis tellator difpolfair.Qiia 
omnia Parochi , & Beneficiati io libro* 
quem ad effedutn huiufmodi habere 
debent, annotent : currentqoe diligen- 
ter de plena corurti executione. (^odf 
iS-intra fatalem annum haec adimpleta 
non focrint; Eplfcopo, aut cius officiali, 
fcu Vifitacori id notum faciant. 

§. II. 

(g)Gran t de Xceutorls fg) Itidem teftament3ri| 
Teflam o.i. confcientise> (nae fatisfacicntes , a 

tcflatoribus difpofita quam primum po- 
terunt exequantur.Quod fi id effecerint 
intra terminum, quo de iurc, & expref- 
fa teftatoris voluntate tenentur ; per 
fli) Fundatur cenfuras,& alia iuris remedia a ludicibus 
parauraphus ficclefiafiicis com pellantur , (h) vt curn 
iftecnm kqq etfedu teftamenta huiufmodi exibeanr, 
^.Conc.lnd & de his qu$ adimpleta funt , queque 
cHtodcViir^ tiondum funt executioni mandata , ra- 
,gatono,veib. reddant. Si vero propter re- 

<’uncrc au Jacioncm culpabilis fint ; puniantur, 
Epilc, hasrcdcfque , & dcpofi^arij bonorum 

coer- ^ * 


MEXrCANUM. isT- 
coerceadtur, vt quam primum totum id 
tribuant, quod ad executionem tcfta- 
menti neceflatium eft. 

- ' J jT. III. 





kUonlam vcrb cxecutores teftai 
mentorum aliqui dolo malo ab ' 

' Epifcopatu abfunt antequam 
fatalis annus compleatur; eamque ob 
caufara , tempore a iure flaturo ab cis 
ratio peti non poteft ; ficque diu retar- 
datur, & differtur eorum execucio , qo* 
tcftamentls difpofita funt j propterea 
h*c Synodus interdicit , ne vUus execu- 
tor (y) huiufmodi a Dioecefi difcedat, (y)Fac.Guadi 
quui |»rius teftamentum quod fibi in- t.3.coaU.jo. 
curhbit , executibni mandaverit , aut 
cautionem dederit, quatenus anno elap- 
fo , find vlla retardatione prxfchtem fe 
conftituct racionem redditurum : arbi- 
tratu Epifeoporum ob tiiis conruma- 
tiani # puniturus, fi intra odfo dks poft * Puniendus, 
elapfum annum ad id non comparcar. 

Qub vero huius decreti exeeutio certior _ 
fit ; officialibus , & ludicibus teftamcni 
torum praecipitur ,. quatenus Epifeopis 
annuntient , vt dc opportuno remedio^ 
provideant , n« . dcfuniaorun} volunta-; 




TITULUS DEZIMUS, 


GO 

CCS fruftrcntiir , 


(k)Gr3n. c 
^TcA^n.a, 


v^i*iuw3^iv;j:)enenciaci, i^api 
pdlani, & alij Sacerdotes^ quibus^ 


agant, & pr^fteiic iiTtra fex m 
obiciKT) teftacoris, ;fi ab eo aliter noh fic 
^fpoficum ^ liib poena pondo .quatuoi? 
in vfys piorum operum ; necnoncprtun: 
xmpenfis huiufmodi celebrentur^ 
& pia legata adimpleantur , quas ob eo*, 
rum negligentiatn impleta non fuiK# i 

LIBR I TERTIJv 


^1) Gran. t.de De Sepulturis ^ DefunEHs ^ Funertti 

libus.iy) 

§• X. 

I Uftum cft vt populus Chriftiamis 
fideles defun&os. pijs precibus , 
officijs profequatur. Eam ob eanfenv 
ftatuit hsc Sj^nodus , vt 1| coaditb'tBftii-, 

mcni 


MEXICANUM. 2^71 
Snotito quifquain obierit , ea quas fuis 
excquijs, Mifsis». & pijs legatis , iu vcili4 
tatciii animas teftator difpofuit ^ (iatim^ 
prout in teftamento continetur ^ adim- 
pleantur. Si vero fine tcftamento exfiae 
yica difcelsic ^ & relufta bona fufficiane 
pro defiinao ; Mifla, & vigilia dc depo« 
fitionc defundi folcmnitet cclebretur^i. 
itidemquein fua Parochia privatarutxa 
MIffarutn novenarium peragatur. Si au-^ 
tem defundas perfona miferabilis fic^ni4 
hilque in bonis reliquerit ^ gratis fepen 
liatur. Qiiod fi aliquid in clecnjiofynafn 
erogatum fit;id non in cius fepulcuramjp 
fed in fuffragia pro defundo conferatur^ 
Qiia de cauia Curati» & Parochi Cathe- 
dralium , & Parochialium Ecclefiaruna 
iubencur» ne eleemofynain huiufmodi 
In fuos proprios vfus convertant. 
fi fccus fecerint , ad reftiturionem in fo- 
ro confetentiae teneantur , ac prasterea 
Epifeopi fevere eofdem puniant. 

§. IL 

A d humandos mortuos etiam pan^ 
peres , vnus ex Parochi% & alter 
CX BeneficiatiSjCiim primum voXati fue^ 
rint,accedanr,(m) lub poena pondo qua* 
Ituot in eleemolynam Miflaruai pro atil^ 


tm) Grau. tit 
dc bepult. d* 
ii.7. 


(n) Text. de 
jure regia in 
leg 6 . & 10. 
tit. 4., lib. f. 
Recop. 


(o) Limen $. 


«ijS CONCILIUM 
niabus in purgatorio detentis. In Vtia- 
quaquc vero Parochia , vel ex fabricas 
redditibus , vel ex eleemofynis erogatis. 
Parochi duos cereos fibi comparent ad 
miferabilium perfonarum fonera.curent- 
que vt aliqui in comitatu corporis mor- 
tui fint , & vt aliquis fcpulckrum eftb-? 
diat. 

III. ^ 

Q Uando Indus (n) aliquis teftamcn- 
to relido migraverit, fulfragia, 
' & pia legata ab eo difpofita exe- 
cutioni mandentur : Si vero hasredena 
neceflarium habuerit , fuffragia , & pia 
legata huiufmodi quintam bflnorum 
partem non excedant, cura iure prohibi- 
tum fit in maiore quantitate difponere. 
Si vero abfque ceftamento (o) difceflc- 
rit , quod eft praccdenci decreto fanci- 
tum fiat. Cavetur tamen ( quocumque 
modo, vel cum teftamento , vel fine eo 
Indus moriatur) ne Parochus aliquis fas- 
cularis, aut regularis, ex eius bonis quic- 
quam accipiat , etiam i'ub prxtextu ero- 
gandi quintam eorum partem in iuffra*! 
gia pro defundo. Quod fi Curatus faecu- 
laris fecus fecerit , tancumdem folvac 
fabricae Eccidiac quantum ex bonis de- 
fundi jtbltwlif. regularis vero pro latio- 

nc 


MEXICANUM._^^ '10 
fte culpae ad praefcriptum Concilij Tri- 
dentini (p) punietur. 

§. IV. 

V T corruptela , quae in has India» 
rum partes graflata cft > funditus 
tollatur , qua Curati Indorum defundis 
eorum corporibus humandis non inter-; 
venientes, id officij cantoribus relinque-n 
bant; praecipit haec Synodus Curatis om» 
nibus, fscularibus, 8t regularibus.vt i pii 
per fe fepelicndis Indis intcrfinc , Si tk- 
fundorum officium celebrent, fuper pel- 
Ikeoquc induti cum Cruce funeti occur- 
rant locO ab Epifcopo deputato. luitum 
Cnim non eft , vt Indi teneri adhuc in fi* 
de , exequias defunftorum i fuis roinif- 
tris parvipendi confpiciant,quod pofiUis 
huiufmodi fcandalo efie polfet. 

if. V. 

C Onvivia, (q) crapulas , 8i ebrieta- 
tes ab Indis in die depolitionis 
defunfti admitti Ibiitas , diligenti cura 
Parochiali munere contendant ; eolque 
moneant , ionge ab eo tempore id alie- 
nam elie debere. SI vero moniti non rcn 
fipifCant , a Parochis corri- 
gantur. 


(p)Seir.*j.C4 

tt.deRefor.^ 


(q)TeX.ioc; 
Nullus 44’. d» 


%6a CONCILIUM 


f=) Eftrado. 
o carima.Me- 
xicw c,z4» 

(r) Gran. cit. 
deSepulcuris, 
n. ? f - Mil. £. 
■2*P titede Se- 
pnltur.& Mi- 
ia«en*4. tit.de 
Sepulc. 


{f) Lex fegia 
2. tit.s .iib, f • 
Recop. 


VI. 

Q Uo Sandi Templi,vbl dlvinaOfii-^ 
cia celebrantur , decor fervetur, 
omneque illud removeatur , quod 
iropedimeuto efle po&It afsiftentibus in 
Ecciefia, vt minus attente divina Officia 
audiant, iufiifque alijs de cau(is;ad przf- 
criptum conftitucionis fcelicis recordat. 
Pij Pap* V. ftatuit hsec Synodus , ac iu- 
bet , ne fepulchro vilius perfonae , cuiuf* 
cumque ftatus illa fit (*) cenotaphium 
imponatur , nifi in diebus depofitionis, 
exequiarum , & anniverfarij : fepulchra 
lapidea, (r) & lignea in Ecclefijs ne eri- 
gantur ,qu$ earum pavimento immi^ 
iieanr. Quod fi fecus fiat , fscularcs id 
committentes ab Epifeopo pro modo 
ciilpjE punientur ; miuiller vero Eccle- 
fiafticus confenciens, pondo decem mul- 
tetur ad vfum fabric* huius Ecclefix , & 
cerae, quae Sandifsimo Euchariftiae Sacra-» 
metito defervit. Sacellis itidem , Tem- 
plorum parietibus panni lugubres ne 
pendeant , nlfi perfona Regia defunda 
fit. In funeralibus (fj autem exequijs, &; 
anniverfario plures quam duodecim fa-. 
ces , aut cerei fepulchris ne incendantur, 
^bd fi plure? fiut , ad vfum luminum 

§^nc- 



"mxi CAICUM. -iH 

SafiiiSiCsimo Euchariftis Sacramento ap-H 
plicencur. 

$. VII. 

Q Uando deflinfti corpus ab aliqua 
£ccle(ia vbj erat in depofito re- 
movetur ; e fepukhro ante ne afe 
ratur, (t) quam pro dus iuribus pondo (t) Gran. tlei 
duodecim in eleemolynam erogentur, de Sepult. lu, 
qubruni ndvem Bencficiatis ; treS Vero 
fabricx ilHus Ecclefis tribuantur. Si ve- 
ro proprietatis iure fepultum corpus in 
Ecclefia aliqua fit ; in aliam nullatenus 
transferatut.nifi de Epifcopi,eiufve offi-i 
cialis , aut Vifitatoris generalis exprella 
facultate in feriptis. Qpa obtenta, hsre-. 
des viginti qiiatoor pondo in elecmofy- 
liara conferant , quorum decem, & odo 
Bcneficiatis , fex vero febricxEcdefix, 
a qua corpus transfertor , applicentur. 

His vero iuribus funeralia iura non in- 
telliguntur comprehcnla , qux alias ex 
difpofitione teftatotis Bencficiatis pro- 
venire poflunt. 


nsc oynosus , (y) vt aetuncto aliquo 
Epiicepo , omnes illius Diacefis Sacet- 



VIII. 

Uia vero rationi maxime confo- 




do“ 


-i6z CONCILIUM 
dotes , Intra quatuor dies a dic notitiat; 
pro eo Miflam vnam dcfunfto Epifeo- 
po celebrare teneantur , intra oc 9 :o vero 
in fingulis Ecclefijs Epifeopatus MiU* 
vna folemnis celebretur cum Refponfo- 
rio , idque fine pompa> & fine Ecclefiarj 
rum fumptibus fiat. 


libri tertij 

TITULUS VNDECIMUS, 


Mil 4*i p tit. dia; ; ftatuit haec Synodus , ac praecipit, 
de Paroch. ne vllus Sacerdos, fsculatis, aut regula- 


ris , Sacramenta adminiftrare audeat in 
his oppidis , qus alterius iurifdidtioni 
fubfunt, fine Epifcopi confenfo, aut Pa- 
rochi proprij eius regionis. Permittitur 
tamen, vt fi iter agentes per aliquod op- 
pidum tranfire contigerit , a quo pro- 
prius Beneficiatus abfir ; pofsint Sacer- 
dotes huiufmodi parvulos, & adultos in 
cafu necefsi tatis bapti2are,baptIzatorum 

pomin^ defeript^ li:ey,aquentes, vt cum 


(x) Mexic. t, 
c. cum §• 
'i.late , & oie 
de hoc tit 
cjultur. Co 


D? Parochis, {xj) 


§. 1 . 



T Inter Parochos , & EccIefiarmri 
miniftros nulla fit caufadifeor- 


proj 


MEXICANUM.^ j6i 
proprius Parochus venerit , ea io fuum 
librum tranfcribat: itidcmquc coftfefsio- 
nes audire poterunt , fi ad id fuerint per 
Ordinarium approbati. 

§. II. 

M Andathaec Synodus, (y)vt regu- 
lares fontes baptifmalcs non ha- 
beant , nifi in his tantum Ecclefijs , vbi 
afsignata cft illis cura animarum; ibique 
nullos praeter Parochiales baptizabunt, 
nec matrimonio coniungent , aut eis 
nuptialem benedictionem porrigent , ni-, 
fi de Epifcopi,aut proprij Parochi licen» 

tia.Qpod fi fecus fieret, matrimonia irri- 
ta efient , & nulla , vt eft Sacri Concilij 
Tridcntini(z) decreto fancitum. 


01 


S. III. 

Ula sequum eft, vtvnufqulfque fi- 
delium propriam ParochianijVbi 
San<fta Sacramenta fufcipic , re- 


cognofcat ; ftatuitur , & iubctur , vt (a) 
poftquam mulier aliqua pepererir , intra 
meofem propriam Parochiam adeat ibi- 
que Miflam audiat , ac pro beneficio ac- 
cepto Omnipotenti Deo gratias agat: 
. jfi vero fine iufta caufa Id amplius ditFe- 
tzx, ^ Epifeopi arbitratu puniatur. 

R 4 


(y) Cone Li- 
tnen.}« a£l;.4i 


(z) Seflitac 

I .deBeforra 
matrim. 


(a) Guad. tic 
1,« conft.ia. 




Ve Decimis , & Primitijsc 

§. I. 

liratorum , & mIni{lrorum Eccle* 
fiae fuftentatio ad eos iure divino 
fpedat , in quorum fpitituali vtilitate 
miniftri Ecclefiae fe fe exercent , eamque 
ob caufam San<fta Mater Ecclefia Deci- 
mas, & Primitias Ecclefiae dari prxcipit, 
quas SanAurn Concilium Tridentinuna 
<b) Seir i5 c. (b) integre perfolvi iufsit , nccnon om- 
» 2, (ie Refpr. nes, & fingulos Chrifti fideles hortatum 
cft, vt Parochis, & fuperioribus , qui te- 
nuioribus prsfunt Ecclefijs , de bonis a 
Deo fibi collaris, pro charitate Chriftia- 
na , debitoque erga fuos pallores mune» 
re large fubveniant. Ad cuius Concilij 
praefcriptum (c) ha:c Synodus ftatuit , & 
mandat , vt (d) omnes homines huius 
Archiepifcopatus , & Provinciae ( Indis 
exceptis ) ad quos Decimarum , & Pri- 
Dec^mrn! folutio fpe<Sbat, eas quas de iu- 

re , vel confuetudinc tenentur , integre 

perfolyaiqc fine dolo ,, St ftpdc » fivc dl- 

mi'» 


<c) Et fer.il. 

C.4. 

Mex. r. c 
B: Gyadix 
tit. 7 . conii' 8. 
& Gran tir. 


'MfiXI CANUM:' 
iiiinutione , fub poeais a iurc flatatis , & 
alljs quae in Brevibus a Sede Apoftolica 
ipedaliter emanatis continentur. Con** 
feflfarij vero omnes fubditos fuos do- 
ceant quid de folutione Decimarum , & 
Primitiarum Sandum Concilium decre- 
verit, quantumque ad hoc decretum im- 
plendum aftri<9:i fint. Qiios autem repe- 
rerint in hac parte muneri fuo non fa- 
tisfeclfle ; de gravitate connnilTae culpas 
admoneant , & de poenis hac dc caufa 
incurfis : nec eos ab hoc crimine , nlfi 
plena refticutioyne fequuta, abfolvant; 
cum iuftilsimum fit, vt a quibus ipiritua- 
lia remedia percipIunt,temporaH flipen- 
dio iuvare non definant. Quoad Indos 
Vero id fervetur,qubdfchedls, (e) & exe- 
cutorialibus Regiae Malefiatis difpofi- 
tum efl. 

II. 

C Oncilij Tridentini (f) authorita- 
tem fequuta hxc Synodus; {latuit 
nequifquam, culufcumque gradus, & 
condicionis fit , Dccimarunr; , & reddi- 
tuum Ecdefiafticorum folutionem im- 
pedire audeat , fubtrahere , aut occupa- 
re , direde, vel indIre<Sle, per fe, aut per 
interpofium perfonam , nec impediat 
f ^ loca,cionem Jiugmentumj 


(e) Mcx.i . c; 
t6,Y ay Real 

C>dula cn el 
libro que di- 
zen de Pujat 
fol, 

(t) Sefl.2r* C4 
T 2 rexc. in 
C-Iem Cupien 
tes Oc Poenis, 
& in Cletnen. 
Relig.de De- 
cixn, Mex jt*. 
d c.po §.vni- 
co , & Gusd. 
& Gran* vbi 
fupia 


CONCILIUM ' 

& beneficium Decimarum, & reddkuti 
huiufmodi, fub pcena excommunicari 
nis latae fententiae , & alijs pcenis, & ce 
furis contra eos a iure, &c ab Apoftoli' 
Brevibus ftatutis , quas ipfo fa^o inci 
rant fine alia fententia, tam qui Decim 
fibi vfurpant,aut earum exaAionum ic 
pediunt , quam qui id iubent , aut ad 
Concilium , auxilium , favorcmve pra 
tent : Civitates vero , & oppida tat 
diu Ecclefiaftico interdico fubiacean 
quamdiu delinquentes huiufmodi ret 
nuerint , aut confenferint, fine ccftitucio- 
ne ab eis plene fafta. 


(g)Ex Cone. 
Limen n£t. 


III. 

A Ttendens prsecerea haec Synodus, 
ad alia perfolvenda Ecclefijs, 
quam ad Decimas , & Primitias , fideles 
non teneri , ni fi fponte, & voluntarie ea 
velint erogare ; praecipit haec Synodus, 
ne (g) vllus Indorum minlfter cos com- 
pellat direfte j aut indirecte ad oblatio- 
nes in Mlfsis , funeribus , aut alijs divi^ 
nis Offici js , & in feftistitularibus loco^ 
rum faciendas • nec occupare pofeii , exi- 
gere, aut petere quafcunique exa£liones 
( Indi SuchtleSyZWt vocant) 

nec quacumque alia ratione , per fe, vel 



MEXICANUM. igf 
per Fifcalcs , aut quos vocant Indi Teoj 
f antiae as , aut alias perfonas , fub peena- 
quinqoaginta pondo pro prima vice , 8e 
dupli pro fecunda.in fabrica eius Ecclc-i 
fi/cuius fuerit minifter , accufatoris , & 
piorum operum vfus. Miniftri tamen 
huiufmodi accipere poterunt ab Iodis, 
quod ipfi fponte obtulerint , admoocn* 
tes eos ad id non teneri , nili ex volunta- 
ria devotione : quo fiet, vt &,qoi Sacra* 
menta miniftrant, ac Dodrin» Chriftia- 
nae documenta tradunt , commode luf- 
tencentur, & eorum fubditi nullis extor- 
fionibus , & vexationibus opprimantur, 

LIBRI T ERT I J 

TITULUS XIII. 

De "Regulmbus , & Monialthus. (h) 

§. I. ^ ^ I 

V Ota pauperratlsjGaftltatis, ^ obe- 
dientiae adeo in Republica Chrtf- 
tiana femper magni seftimata lunt , vr a 
tempore Apoftolorum ad noftra vfqtie 
tempora EccleGa commendaverit , pr^- 
dicaverit , & perpetua traditione ftatue- 
I«cai quas ad, yotoruqii huiuimodi ple- 


(h) De hoc 
tic.Conc.To- 
kc 2^.1 cap« 
2 r. & Mil.f • 
p % tic.de Mo 
nialibus cum 
leq & Mil 4» 
Qiiaf 
pertinent ad 
regul & 
Conc.Miltic, 
Quar ad mo- 
nialog perti* 
nent. 


%'gs CONCILIUM 

nam ©bfervationem viia funt ci ttcccfla^ 

’ rla , & oportuna. Nec folum de religio- 
fis omnibus femper curam habuit > fed 
praecipue monialium , & virginum Deo 
dicatarum claufuram procuravit. Eft 
enim is virginum flatus daemonibus 
adeb invifus, vt eas omnibus machinis 
expugnare , & exagitare contendant, ita 
vt nullis conftitutionibus vallari pofle 
videantur, &ad impetum inimicorum 
retundendum muniri , fi Epifeopi , qui- 
bus inoniaiium cura data eft , diligenter 
tron invigilant , ne vlla in hoc admitta-i 
fur negligentia , quae iure tanti ponderis 
& momenti eflec valde culpabilis. Ob id 
enim praecipue huic virg num flatui 
Etclefia claufuram impofuit , qola nc- 
eeirarium,autfa!tem convenientilsimum 
remedium efle duxit , vt virgines huiuf- 
modi nequaquam a propofico fulccpro 
deterreantur. Iccirco cupiens haec Pro- 
vincialis Synodus , in omnibus , & per 
omnia SandI ConcililTriGentlni (i) de- 
(i) Scf.n.tit. creta fequuta , huic accurate profpicere, 
de Reg uh pj^ ^ redeque vivendi formulas fe.i 

quencibus decretis fancitas cbi 
fervari praecipit. 



MEXIGANUM. 260 
§. II. 

I Mprimis curent Epifcopi , vt In MoJ 
nafterijs fibi fubieiVis id omne ob- 
fervetur , quod de monialibus Sanftura 
Concilium Tridentinum (K) decrevit^ 
prsfcrtim quod de paupertate, & claufu- 
ra , tam ab eodem Concilio, quam a fel. 
recordationis Pontificibus Pio V. & 
Gregorio XIII. conftitutum eft , quam 
primum executiOni mandare Audeant. 
Qiia vero his prsfidijs labcfaiAans , at- 
que convulfis , abfque vlla dubitatione 
Religio detrimentum pateretur , & coi- 
laberetur ; quoad paupertatem prxcipi- 
tur , vt fi quicquam fuerit alicui monia- 
liura dono datum , aut teAamcnto relic- 
tum , aut induAria , & labore quxfitum. 
Conventui incorporetur , ideoque ad 
manus Prxfedx reda deferantur , quse 
pro lua prudentia , & humanitate impri- 
mis cxhuiufmodi bonis fubveniat arbi- 
trio fuo necefsitatibus illius monialis,cu- 
ius opera , vel contemplatione fuerint 
parta. Quod vero reliquum fuerit , In 
communem vfum totiusMonafierij con- 
vertat. Quoad claufuram vero animad- 
vertant Epifcopi , auc alij Superiores, le 
non debere facqltatcm concedere, vt ali- 
qua 

) 


(K)Sefr*5.c.- 

de Regui. 
Tolet. aCt. 5 . 
c.zf.Sc Syn. 
de Qtiir conA 
96 w 8 c Pro.vinj 
eiutdenj Qui- 
tog. ad }.c, 
4?. Pio V. 8c 
Greg XllI. 


CONCILIUM 

qua monialis ex feptis Monafterij cgrc^ 
diacur ; nifi in cafibus Uppise , epidemiac, 
aut gravis alicuius incendij , prout cft 
conftitutione fel. recordationis Pij Papae 
(l)Pij V. V. (l) difpofitum. Nulli autem perlonae, 
nifi rationabilis , & manifefta caufa exif» 
tat , fine Epifcopi licentia in fcriptis, in- 
greffus , vel accelfus ad Monafteria^ pa- 
teat , iuxta confticiitionem Bon/facij 
c.Pcri. VllI. quae incipk : Periculofo, (m) a Sa- 
culof de Sta- cro Concilio Tridcntlno (*) renovatam. 

tuRegul. lib. Superioribus quoque , Vicarljs , & de 

6. AbbatUsis, feu Praefectis Monafteriorura 

(*) • praecipitur , ne pueri parvuli > aut puellas 

cvs.deRcg. Monafteria ducantur. 

Quod fi fecus fecerint. Praelatis iniangH 
tur in foro confclentiae , vt in hoc Abba-* 
chTae , aut cuiutvis alterius mbnialis ne- 
gligentiam , & cxceffum corrigiot, cum 
fiifpenfione otficij fi opus fuetit. 

§. III. 

a Uandocumque (n) in Monaftcrljs 
monialium Ordinario fubieais, 

- 'Abbatife, Priorifl*, aut cuiufvii 

3.C.4+. alterius nominis praefed* officium voca* 

veric , & de novo eligi debuerit; Epifeo^ 
pus per fc , aut per (uum Vicarium , vel 
alium quem yolqsw<; ^4 i4 deputare» 

Mo.2 * 
( 


MEXICANUM. 2711 
Monaftctiura , & omnes moniales vlfi- 
tec;ica vt vifitatio etedionem pr»ce- 
dac. 

E X TridentinI (o)Concilij iuffu ma- 
ior monialium numerus in Mo- 
Bafterio ne recipiatur, quam qui pro 
Biodo , & facultate loci , & confuetis 
elccmofynis , & redditibus commode 
valeat fuftchtari : neque is numerus , nifi 
fafta proportionabili reddituum accef- 
fione , augeri pofsic. Pr2fe<9:is vero in 
virtute fand* obedientiae praecipitur, vc 
totum id quod pro ingrelfu alicuius mo- 
Bialis pro eleemofyna perceperunt , !n 
redditibus , & bonis immobilibus Mo- 
nafterij collocent. Si quid vero ex eo 
fumptuimi faciendum aliquo modo eft; 
id fine confenfu Epifeopi ne fiat. Prx- 
fed$ vero monialibus fubditis ita qux 
advidum neceffaria funt tribuere pro- 
curent, ne a parentibus illud molefte pe- 
tant. 

§. V. 

Q Uando monialium Monaftcrla 
vificanturjnitio vificaclonis Prae- 
" latus, aut fi impeditus fuerit, vi- 
fitator ab eo fpecialicer depuratus, Mo- 
naActium iugrediacm: ^ duobus , auc 
a . tribps 


(o) Se(f rf.c. 
V de Rcgul, 
Conc.Tarrac. 

cap.i6.& 1 1, 

Cone. Rem. c. 
^^.cex in c.r. 
de inftic in 
c.Aufhoritat. 
§ SanedeSta- 
cu Reg 

& Lim. vait. 
r ^ &iu.. 
ra,& Condi* 
concordantia 
refert foann. 
Truli. in 
pof. Reg Ca- 
non Regni, 
Iib*t c 19. n. 
».Lim j 



(p)Se(r.if.c. 275 CONCILIUTVt 
fq^ll r tribus viris honcftatc vit* , gj morurit' 
tit.de Chufu* probatis fibi in Comites ad-: 

ra, & qu* ad ^i‘bicis ; pcrluftretque diligenter qoalita-, 
eam tuendam tem domus , officia, & reliqua ad id ne- 
aliqua ratio' ceflaria : in fine vero vificationis , quan- 
V 1!'« capitulum ad corrigendum ‘exceflus 

tem edifto & ‘=‘’”g'‘egandmn eft, vifitator eodem mo«i 
Limeo.j.^^ak Monafterium ingredi po-: 

5-c.? fitex.in Rtiliqua vero alia ante cancello- 
aMonafteria, turn feneftellam , auc in loco collocutio- ' 
ds Vit.& ho- ni deputato peragat. Si vero extra hos 
^1| Oericor. cafus vifitatorcoi in Monafterij fepta 
V ' ‘^r oporteat ; id fine facultate Epif- 

verh OuicLim rcriptis ne faciat , luxta formam 

que.S^uad. Coacilij Tridentini. (p) 
tic. f. conft, 

Gran. §* VL 

tic.d,- Vjca, & A Bbatlfe,(q) five prisefede moniali^ 
honelLCleri- bos fubdicis facile nc concedant, 

nod”l'eOur' honwnibus loquan- 

confi.g^hi , nifi ij parentes fint , fratrefve , auc 
fine, &Syn. coofanguinei : idque frequenter ne fiat, 
de Ofmn, tic. Nunquam tamen confenclant , vt fine 
8 confit I . § aliqua aufculcacione fscularcs allj mo- 
7* & Provin. niales alloquancur.Quibufcumque etiam 
a^dt:^Vr 3 ^'& perlbnis interdicitur , ne loca in Mo- 
ihoneft, CJ*ri- moiiialium collocutionibus de- 
cor, c.i i. 'ad adeant. Sin minus 

fineui. Liro, perfona illa, fiveistculatisjfive regularis, 
J.act,5.p.j^, cq- ^ 


«X1CANU% 

SnlufcUmque gradiis , & coriditidnis fic# 
qu* facpius catn aliquibus uionialibui 
<6ll6quatur , auK confuetud^netn habeat 
•fine facultate prsdiaa , graviter puiiia-^ 
■tur, iilxta conftitutionem Alexandri lllai 
!qus incipiti Monajhria j & alij3 etiatt^ 
poenis pro tnodo culpae j & fcandalu 
fQuod inde generabitur , invocato , A 
.opus fuerit, ad idbrachij faecularis atixw 
'lio» Nec permittatur , vt Ecclefiaftieut,! 
iCve faecularis vir , aUt Monafteria adeat* 
•Vel ea ingrediatur , ratione inftruendl 
imoniaies in cantu , nifi iufta ahqua dfi 
caufa , fuperior ad id facultatem Con*^ 
cefleriti in qua Acultate concedenda fu-< 
periotis confckotia niaxime 'oneratur^ 
Vc eam non concedat, nifi db Vrgentem 
necefsitatcm , aut communem vtilitaj 
tem. Cdm Vero alicui perfonse ad can- 
tum docendum Monafteria adire conce-^ 
■^dirur ; nequaquam intra fepta Monafte'** 
tij ingrediatur , fed Id ante cancellorunni 
• Icneftellam prsftct.aliter peenas In-s 
$urrac a Concilio Tridenti- 
no ftacutas. 


aj4 CONCILIUM 
§. VII. . 

V T omnes avaritiae, aut (Imoniae Ii* 
■ «wi.« obvictar , prxcipic ha:c Sj4. 

nodus, vc quando mixta aliqua fco. 
mina in monialem alicuius Monaftcri/ 
recipiatur ( quod -nifi dc fupecioris fp«- 
dali confcnfu fiari non poteft ) pro 
cleemofyna ampliiis quam alis nc dee. 
Neque ab ea quicquam petatur eo quod 
ad choro inferviendum admittatur , ni$ 
illud tantum quod folent dare aliae , qua: 
ad huiufmodi efte(5tnni recipiuntur , ii 
cnion fecus fiat , fimonisc fcrupulo noa 
caret. 

f. VIII. 

A Mbitio difenfionis, & invidiae orl^ 
go omnino eft a Monafterijs, 
tamquam teterrima peftis, propulfanda. 
Quam ob caufam ftatuitur ac iubetur, 
(r)Mil.T;p. ne vlla monialis (r) ambiat, aut vllo 
tit de Pracf8f quovis modo , five directe , five indirc- v 
moniiL vifb. Pf f ’ aut per aliam interpofitani 
Nullamonial. honores othciave cuiufvis gc- 

& verb. Sm- Monafterij quxrat , fub hac 

guljE. conftituta poena; vt ea , & quae fibi in ea 

re fuerint, per tres fextas ferias ad pedes 
fingularium monialium terram deofeu- 
■ Iauce§, fuam ^«cufent arabicionem: ipfa- 


MEXICANUM. 5?:? 
auC praterea fi id officium confccuta 
«ric , eo caeterifque muneribus privetur 
fupcrioris.arbitratu. iufta conftitutioncs 
iingulorum Monafteriorum , fmgulae 
pioniales, propria voluntate depofita,& 
jad obtemperandum parats, fibique Dei 
gloriam, & communem Monafterij vti- 
litatem tantummodo proponentes , ad , 

honores, & officia eas eligent, quas om-^ 
fa remoto humanitatis aftcAu , impulfu 
5piritus Sandti magis idoneas ad id mu-5 
»us effc iudicavcrinc. ’ 

§. IX. 

P RaefecSla, quocumque nomine appel- 
letur, ex Tridentini Concilij (f ) (f) 

Decreto , ne minor quadraginta annis 7 dcReg Mil. 
filigaturj quaeve in vitae honeftatc lauda = ?• 3 
Jsiiiter vixerit o<3:o annis poftquam ''*^**' 

profefia efi.Quod fi in eodeqi Monafte- ^ *’ 
rio non ciufmodi reperiatur iuxta Con- 
cilium Tridentinum ex alio' eiufdcm or- 
dinis eligi pdlsit. Sin autem Superiori, 
qui eledtione prseft , hoc etiam incom- 
modum efle videatur; Epifcopo,vel alio 
jSuperiorexonfentiente , eligatur ex his 
quae in eodem Monafterio triginta armis 
niaiores natu fint , quae annis laltem 
^quin^ue poft profefsioncra rede vixe- 
" "Si, ' ' rit, 


'f / 


^6 CONCILlUMf 

tlt» huiufmodi vero pr2rfeaa,& eitis Vite 
caria , difcretaE etiam , qus ^lio nomine 
matres Conci lij vocantur ; vbi ese a Ca- 
pitulo eligi con^aeverqnt V coram Supe*- 
riore , aut eius Miniftro eligantur , qui 
extra Monafteriam ad caticellos ftet , 05 
itt)Seff.ar.c. Decreto Concilii Tridchtini. (c) 

' 6 , de ReguI, ; < ; 

Mex=i.?.p,t. V,. o ■ ■■ vt-;-"' I- 

verbo Earum O firtt TA 

officia, & ver. Abbacifam , vel PriorifaiTi ; 

Qua? deletSa iti canlHciTcioriibds fingalorufA 

fuentu. Ordinum , & Monallcriorwm pra^ferip- 
cum durent. Poterit tamen Superior 
eas ante tefhpus officio praefinitum i&- 
/ d^^^f>vcre,fi,id maleadmlinftrant.Qux 
Vero Canotllcc eledae fuerint ; officlk 
fuiciplant , & eorum munera fine recu* 
facione himiiilter exequantur, quae alitet 
fecerint (iae iafta caula , quae Superiori 
probata fit i' iurc fuffragij priventur , vt 
ne ipfe alias eligere , neque ab alijs eligi 
pofsinc, arbitrio Superioris. 

§. XI. 

(v) MU. T.p. ^^Ulla pr2fc<£la (v) etiam cutndif* 
j.tit de Praef, i. » cretarum, & totius Convencus 
yer.PraEfedla, confenfu, bona Monaftcrij alienare per*' 
mofiiales. mut^tej locare^ain; eootralierc vUo mo-i ’ 

4 « * 


MEXI CANUM. a77t 

aopofsk , nifi cum facultate Superioris 
infcciptis ,fervads item csteris quae iure 
fcrvari debent: alitet contradus irtiu ac 
nuUUint i neque item adificare poterit, 
nifi confentiente Superiore , cuius pru- 
dentiae eft providere , vc id qoam mini- 
mo fumptu commode, & decenter fiat. 

§. XII. 

C Um prlmuni puella aliqua ad fufj 
cipiendum facrum habitum offer- 
tur j monialiutri prxteiffa parentes , vel 
cos , quorum curae puella commiffa eft, 
admoneat de excommunicatione qux 
propofita eft a lacto Tridentino (x) 
Concilio , his , qui virginem aliquam, 
viduam , aut aliam mulierem in vitam 
cogunt Monafterium ingrerft , aut Reli- 
gionem piofircriudcmque fiat ab eorum 
Superiore, quo dodtus confenfus requi- 
retur. Praefecta autem , & Morilalcs ds 
puella carum fuffragijs ad fufeipiendam 
Religionem admitcenda,quicquam pol- 
liceri , aut Capitulum cogere non au- 
deant, priufquam Ubero loco , ab Epif- 
copo, aut ab eo, cui iple id munus dele- 
-garic , puella fecrcco examinata ac pro- 
bata , facultatem fufeipiendi in eo Mo- 
naftcrlo Religionem feripto coafequuta 
fucric.(y) . .. . , . . . _ __ 


(x) Se(T.tf.e} 
1 8 . de Re g, 
Mil. 1 .p.3, t. 
de Puellis ad 
Religioo. ad- 
mittentiis » 
verb Prjfcda 
bc moniaks*. 


(y) SeflC 2 f X* 


1 7.de Regul. 


«78 CONCILIUM 




§. XIII. 

/^Uoniam ex Condii; Trldentini 
'sd. U) Decreto .profefsio ante de. 
^rdeRegui. cimum fextiim annum explc- 

deNovkmad JT ’ ^ a«te annum probationis poft 
profd-siooem }“'«pw m’ habitum fada nulla eft , nuk 
recipiendisjV ^ parit obligationem i curenc 

Quoniam , & Epifcopi, ne novitia vlla ante illam acta* 
vcrb Novitij. tem, & tempus ad profefsionem admit^ 
tatur: No vicis autem caufa ante profef.,* 
ir fio"fm,ex Decrcb CondKj Tridentiol, 
deKeeui^’^’ * Moiiafterio detur , prster id 

» ' quod neceffarium ad vid:um,& veftitum 

eius pro tempore quo fuerint in novita.) 
tu, quod totum sftimari debeat a Supe.i 
rioribus, & ad id reprefentandum , an- 
tequam puella Monafterium ingredia- 
tur , omnibus iuris remedijs ijdcm Su- 
periores vtantur. Nulla autem renun- 
ciario bonorum a novicia fiat,nifi quem- 
{»)ScflT.i5 c, ^doiodum a Concilio Tridentino fa) 

■ iuffum eft. ^ 

§. XIV. 

Q Uo multis incommodis occurram 
tur , Si omnis tollatur occafio,' 

_ ^ ne qus ad regularem habitum 
admittantur , & in eo profcfsiionem 

ciuntii ’ 


*«.de RcguI 



MEXTCANUM) ^7^» 

c3ont, vel vim, vel Ignorandam proten- 
dant •, ex Decreto Conciiij Tridentlnl 
fb) ftatuit , & decernit hoc Synodus, vt (b) Seff.tf c;- 
de volmute eios, q.« habitum rt^ula- ; 

remfufcepturaeft , aut m eo ptoMura, ™ 5 ^ ■ 

Epifcop“S per fe inqmrat, an coarta , an 
ifdurta fit , an fclat quid agat- Si vero fgcipjendis,v. 
gpifcopus legitime impeditus fuerit; pr*feda au- 
wuscotifclenti» imungltur,vt ad id per- tem,&Milanj 
fonas prudentia, & vita probatas depu- ?. tit Qjjar ad 
tet a quibus optima huius Minlfierij Moniale. per- 

«ecutlo’ eapea?»r, Ptjfeaa autem ; 

Monaftetij trtgjpta apte diebus Epileo- 
po fienificet^jquo tempore novma pro- 
felfora fit. Si vrtChid facere neglcxenr; 
ciufdem Conciiij Tridentlnl (c) Decreto (c) Seflf; t r . c. 
ab eius officio tinrflu amoveatur, quam- 17.de Regul. 
diu Epifeopo videbitur. 



V T puriori , & integriori confeieft- 
tia monial?s. In Dei cultum fefle 
exerceant ; hoc-.S.y^i6dus Prolatis , aut 
his , qui corumiiomine virginum Mo- 
iiafteriorum curam getunc, procipit , vt 

monialibus Gonfefiores proficiant , & 

state provedtos, & prudedtes, & Deum 
timentes , qui lingulis faltem meufibus, 
peccata monialium audiant,; eifque la- 
Sa cro- 


f^SeflT.if.e 

Regiil. 

de Goneiona 
tofibus Con- 
ieffbrlbus. Vi» 
i?worib^59 & 
Cappellanis , 
Verb Prjefi- 
clarseur^Concv 
JProv.dcQuir^ 


9S0 CONCILIUM 

crofan^am Euchariftlaro admin!flrdnt?j 
^emadmodam facrum Tridentinum 
Concilium iubct : ex cuiufquoque 
DecreEoiuffum ett, vtEpIlcopus , aie 
3lJ/Super}orp, praeter ordinarium Con« 
reiiorcm , alium extraordinarium mo, 
nialibus offerant, bis aut ter in anno- 
qui earum Confefsiones audire debeat f 
cmus Decreti exequcndi curam hsc Sy,: 
noaui Pfslatj? imponit,:.; | 


T , §. XVI. 

Ametfi hffioSynodus noti reprdi 
bat , immo potius laudat , & ap, 
probat qoarundam mulierum flatum,. 
qu$ extra Monafleria in habitu honefto; 
degentes , voto fimplici ad Icrvandam 
Deo caflitatem fe aflringunt j nihijomi^ 
nus proveniens eadem Synodus , ne fub 
devotionis fpecie prodibo mulieres ii, 
centiose huc illucquc vagantes difcar^i 
yant ; & ob fimilitudiftem habitus fantSti 
*oonia!ibus ignominiim inferant ; fla, 
tiur ac praecipit fub poena excommuni. 
lationis latofenteoti® , vt nulla prodi, 
«arum mulierum , quab feto vocanr, 
habitum alicufos Religionis approbata 
deferat. Declarat tamen haec Synodus 
M?cteti§ §4 Rsligiofatn gubernatio, 

mm 



MiEXIGANUMi 281! 

Hm pertinentibus , aliquam ex conftita- 
tionibus naooialium nolle revocare , nec 
d vllatenus prdudkium inferre , nec fa^ > 
edtatemi Prslatis auferre, quam ipfi 
habent , circa ea qu$ iuri non adverian- 
tur , mutandi conftitutiones , aut alias 
dc novo adiungere, prout eis vilum fue- 
rit , iuxta neccfsitatum ,& temporum 

occafionem. Haec vero Synodus mapf- 
tratus , 8 c iuftiti$ miniftros Catholica 
Maieftatis monet , & hortatur , vt ad 
exeeutionem horum decretorum , qua 
«Mt plurimum ex iure communi , ex Con- 
cilio Tridentino , & ex Romanorum 
Pontiheum proprijs motibus defumpta 

fune, favorem ,& auxilium opportunum 

prseftent , vt decreta haec ad Dei Omni- 
potentis honorem dirigantur. (e) Seff 7 c. 

^ I l % Icff* 

XVJL «r 

N e vero exemptiones, & privilegia 14. c. 4.. le-i* 
regularibus a Sede_ Apoftohea 
Concefra,vlUus perturbationis cauia iint,, ^ c' - ^ ^ {v 5 i- 

oecefiarium eft, ea declarare, qua ex de- jjr, , p » tit; 

cretis Concilij Tridentini (e) regulares de Prccelsio- 
cbfervare tenentur , & in quibus fubdid nibus,.& lu?- 
effe debeant Archicpilcopis , & Epifco- 
pis. Quare teneri eos declaratur publicis 
grpcejfsionibusiatfklle» < 7 dc^tickumque,^ 


282 CONCttiUKi' 
ab Epifcopo vocentur, Kneri quoqtie rftJ- 
terdida, &cenfuras ab Ordinario4mpo-. 
fitas fer vare , & in fuis Monafterijs , &> 
Ecclefijs publicare , quando eis iniutic-< 
tumfueric. 

§. XVIII. 

I Tidcmad ordines promoveri, aulf- 
alicuius perfonx f*cu!aris( etiam Ii. 
Sacerdotes fint ) confefsionem audire- 
non pofsint, nifi prids ab Qrdinarlo exa- 
minari probentur. Prxrerea Epifcopo. 
non confentiente , aut fi prius coram eo 
cum fuorum fuperiorurn confenfu non 
fe conflituerint, & ab eo benedidionem 
acceperint , verbum Dei non pradicent: 
extra Monafteria vero , nifi examinati, 

& approbati ab Ordinario itidem pr*-r 
dicare nou pofsint. 


(f) Conc.1'ri- 
dent, feff. z j 

c.i^. 


ff. XIX. 

I Uxta id , quod a Concilio Tridenri- 
no (f)^ decretum eft , & per fchcdam 
Regias Maieftatis difpofitum , Regulares 
qui Indorum curarn gerant , ab Ordina-i 
rijs vifitari , cifdemquc fubdici ede de-.- 
bentjCam quoad doctrinam edocendam,^ 
quam quoad Sacramenta adminiftran*^ 
da. Qui fi publice deliquerint ab OrdU 
narijs ad fuos fuperiores tranfmicci de.9 


MEXICANUM. 

tefit. Si vero a fuperioribus intra ter- 
minum ab Ordinariis praefixum «o" cof" 
rif^antur; delinquentes humlmodi OrdH 
narlj ipfi puniant, vt eft a Sando Conci- 
lio Tridentino (g) difpofitum , & fupra ^ 

tkalode Epif cocorum officio latn dic- ^ ^ 


S. XX. 

R Egulares (h) ab inftituto Religio-^ 
nis fufeepto deficientes, Epifeopi 
favoribus profequi non debent , tuni 
quia nihil boni ab his fperanduin eft,qui 
promiffum Deo votum non fervant, 
tum quia fi ij protegerentur , ali js dare- 
tur occafio , vt eorum nequitiam imita- 
rentur: eam ob caufam interdicitur , ne 
regulares huiulmodi ab vllo Epifeopo 
eligantur, aut deputentur in Vicarios, 

Beneficiatos, Cappcllanos, aut dodtinx 

miniftros.vt fic derelidi ij ad inftitutum 
Religionis redeant , & alij a fufeepto 

feropofito difccdere vereantur. Si \ero 

regularis aliquis( etiam retento habitu) 
extra Monafterium vagetur ; huic facul- 
tas non concedatur Sacrum peragendi, 
nifi prius eius litterae teftimoniales 
ab ipfifmet Epifeopis exa- 
minentur. 


4 . Mcx I C-V» 
& Granat tir* 
dc Panitenu 

& remiisioni- 

bus.n 4 & 5» 
Syn de Quir. 
conii- I»* ^ 

Provinc.eiuf- 

dem Quirog. 
a<a % c.47 & 
Limen J* 
i. C 14» 
(h.ConcTri- 
dcDt feff 
C.I4 Ay Ce- 
dulaUcalda- 
da en Barce- 
lona por Ju- 
nio dc 1 V ^ 5« 
Seff.? r C-I4» 
Mcx i.c. 58« 
^ Synod. de 
Qiiiro^conf. 

8i. & Lim y* 
a6t.? c*io« 


I 


I 

i 



(») Mexic, 


de Regul. 
Meri.c. 5|-. 

?om §. I. & 

Gr»n. de Re- 
rigiofis,& pijs 
doiT)ibus,§.i. 
in princip. 8 c 
Syn. de ^ir 
conititut. 7^, 
Cone. Mil.4, 
tit. de Ecclef. 
fcbric. 


S84 CONCILIUM- 

_ §. XXI. 

O Tatuirur itidem , ac prohibetur ia 

0 hoc Archiepifcopam,& Provincia, 
' fie (i) eremita , aut ali*perfoni perraiu 

tantur,quae extraordinarium habitum 
jnduenres , alium fibl fingularem viven.. 

01 modum praefcribanc , quam eurn 
quem probatx Religionis inftituta ad- 
mittant , vt mulca incommoda vitentur, 
qu^, vt experientia compertum eft , in-s 
de evemre folent. 

libri TERTIJ 

TITULUS XIV. 

De Religiofis , & Pijs domibus. 
if. I. 

E CcIefia», Eremitoria, & alia pia Io- 
ca , vt quemadmodum oportet 
confervencur , & adnuniftrentar , ex iu-* 
rls difpoijcione Epifeopo debent efle 
uibie<fta. Atque adeo in exccutionemi 
Concillj Tridencini (K) prascipicur , vt 
de coerero fimilia loca non erigantur, fir- 
ne Epifeopi , in cuius Dioecefi erigenda 
fuut ; facultate prius ob|enta^ fub pcena 

CX-5 


sjWEXrCANUM. 
excommunicationis maioris. In facultas 
-tibtts vero ad id concedendis fetvenc 
Epifcopi , quod fupra titulo ds Qfficip 

Bpifcoporum ftatutum eft. Advertant 

tamen, iic in Ecclefijs Indorum fub ' ] 

textu cuftodum , aut cantorum maior 

tiunierus pcrfonarum conftituatur,quain 

•qui videbitur neceflarius. Quivero ad 

Eccleiias huiufmodi admittendi func, 

bonae vitaj, & morum fama polleant , 3 c 

Catholicae fidei myfterijs fine bene inf- 

truai. Sacrofandi Cbncilij TridentinI 0 ) Mer. t.cj 

^iutfiorlcatem feqauu haec Synodus fta» 

tuic , Vt qux capitulo odavo , & Syn de Quir. 

fefsione viccfima fecunda Conciiij eiuf*' conii 78 cex. 

dem decreta fune , omnino obfetvencur. in c Decet^dc 

immunitate 
Ecdef iib. <5, 

-P CoMi (l)'omn«,Monafterk,& 
r., Eremitona , domas , & loca pia, 

VC eis debita reverentia fervetur , & in- p<,ii, aS t 

commodis multis in Dei ofFenfam gc- ( i , & Mil. i. 

• curratur ; dato ligno campans ad ora- p ztft de Ee- 
tionem , qu 3 £ fit in Solis occafu , clau- clef.& eatoni 
dantur per totum annum, prxlertim ve- 1“'^“ 
ro ferijs fextis , & alijs Qu^firagefims. 
diebus: abeaque hora vfquequo tijes i^btac Mifllr. 
illuxerit , nullatenus aperiantur , nec ra- j, 5 & ToI. 
' tione iubiisd , Eeftoruan < aut Jndulgen- act*i.c. 2 u.^ 

tW*! 


,(m) Seff 7, c 
X sr.fer ti c 
^9 Con Mil 
4 p. ^.tic.Quse 
ad pia loca 
pertinent , ab 
hoc §.? . vfq. 
ad finem hu 
ius tic. Vide 
Granat.tit. de 
Religiofis, & 
domibus , ^ 
11.4. vfque ad 

19 & Mil, 4 , 
vbi fupra, 


285 CONCILIUM 

tiarum : aliter qqi Ecclefiarum, &.locc^ 
Tum piorum huiufmodi cu»-atn gcrunfj 
■graviter punientur pro modo culpas , in 
■quo Epifcoporum confcientias oncraa- 
•tur. Excipiuntur tamen tantum no^es 
Nativitatis Domini noftrl, Ferias quint^ 
in Coena Domini , Feria» fext^in ParaC. 
ceve , Refurreaionis Domini. Ne,vero 
nodurna: ftationes fiant , Epifcopi ntti 
ceflariura adhibeant remedium. 

E ^r. III. 

Plfcoporum proprium eft fqul pap 
tres indnlgcntifsimi erga paupg_ 
res , & egenos e(Te debent ) procurare, 

vt pia charitatis , eleemofynargtnqufi 

opera aUgeantur , & ea his adminifiran- 
dis cura adhibeatur , quo finis ad quem 
inftituta fu nt, comparetur. Eam 6b cau- 
fam ad pr^fcriptum Concilij Tridentini 
(m) iubetur.vt in hofpitalibusOrdinarid 
fubiedis , ad optimam eorum adminif- 
tracionem fequentes conftitudones ob-^ 
ferventur. 

§; IV. 

N e in ^ hofpitalia infirmus aliquis, 
vt ei medicamenta applicentur, 
excipiatur , qui fijis fumptibus id effice- 
re valet, Si . o|j> iuftaaialiquain caufapj 

ad-5 


MEXICANUM. 
admitti debeat; ca conditio ei ftatoatur, 

VC QiUcquid in aegritudine impenfefecc- 
lit , hofpitali rcftituat , & aliquid eciana 
ih eleefnofynam eroget , nifi alitb fue^ 
lit fundatoris voluntate difpofitum. 

Pauperes omnes sgroti^, qui yt ab 
(Egriwdinibus convalelcant in hofpitalia 
/ecipiuntur, ante quam eis ledus tribua- 
tur, vel intra tres dies poft fibi attribu^ 
Cum ledum , peccata fua confiteantur. 
Sin minusMedicus , nec cos vifitet > nec 
eis medicamenta applicentur : Adminif- 
tratpr vero , feu Redor ha adimplet* 

faciat ,fub poena aurei vnius. 

, , In hofpitalibus nullus pauper ludat, 
nec iuret : fin minus , f orasti jciatur. 

Omnibus diebus Dominicis/eftis fo- 
iemnibus , & alijs diebus , fi fieri pote- 
rit , in hofpitalibus Miffa celebretur, cu- 
retque Adminiftrator , vt eam omnes 
. integre audiant : in hofpitalibus vero, 
vbi facellum eft,& plebis multitudo cpn- 
.venit ad Sacrum audiendum , illud Do- 
'mlnieis diebus , & feftis folemnibus ue 
peragatur, dum Milfa folemnis in Eccle- 
fia Parochiali celebratur. Nulla auteip 
lMifra, aut officium cantetur in hofpita^- 
^libus j nifi aBeneficiato , vel Beneficia- 
tis P^ochi.»* au*; de eorum copfenfuj. 
' Sin-j 

r . r 


. cd^c^iLitrisr 

Singulls noitibus poft datiitn •cartlpah* 
lignum ad orationem , & etiam fumma 
mai^ , Adtniniftrator inbeat , vtaiiqttJs 
aninifter alta voce Chtifiianam Do(9:rii; 


nam pauperibus recitet , eique pauperes 
refpondere teneantur, in valetudirtarijs 
'autem, feu infirmarijs , tabella , &itcta 
altera in facello hofpitalium Collocetutj 
guibusDo6triaaChriftiana dercripfit. - 
Oratorium quoque cum Sanftifsiraa 
Cirucis imagine alijfvb Imaginibus , Si 
aqua benediifta ia hofpitalibus conlH,»' 
tuatur, Adminiftratorqoe pauperes, qui 
per hofpitale deambulant , ibi preces a4 
Deum cdurtdere faciat, cum in le^o 
baverint , vd ab eo furrexcrintj 

Hofpicalium prjcfeilii omnem eofuiDi 
fupelleailem nitidam ferVent ^ curentque 
diligenter , ne qui contagiofts morbis 
*grotant aliorum pannis involvanturi 
dormitoria , vc vocantj virorum , &fc6h 
minarum divifa fint , & feparata. 

Adminiffratores hofpicaiium fiuHate^a 
nus vagos, ebriofv^, nebulopcs , inimw 
citias gerentes, 8t iftiufmodi nequifeimcis 
homines recipiant i inobedientes vetOj 
& delinquentes , eum opus fuerit, corrii 
ganc , cofqoc vinculis cocreeanc > 
f umaec» ‘ 


i^EXICANUM. 289: 

- Icldem Re<ftores nc patiantur , vc m 
Horpitalitos i pauperibus aiiquid ex- 
torqueatur , eo pr*cextu , quod lumen» 
aut ignis , alia ve huiuftnodi eis fuppcdw 
tentar. - 

Sacramenta quoque pauperibus fuo- 
fum HofpItaliumRedores adminiftrent^ 
fi ab Epilcopo examinati , ad id laculta-. 
tem obtinent; pauperes etiam in articu-- 
lo mortis hortentur» cifque in eo arcicut 
lo omnia neceflarla provideant ; nec fo- 
los eo tempore sgrptos deferant. Idque 
omne curati Parochiarum in his Hoipi- 
talibus priftabnnt , vbl Retftores noni 
fint confticutijfub poena quatuor pondo. 
Defun^os etiam pauperes , fi in eifdem. 
Hofpltalibus ij fepeliant. 

Libros habeant Adminiftratores, elf- 
que infirmorum nomina infcribant,quw 
bus ledi attributi funt, cum die,menfe»' 
& anno, quando Hofpitalia lunt ingref*. 
fi, patria etiam, acate, officio , & ftatu» 
fupelleclilique , 8c pccunijs quas fecuia 
attulerunt. Curent etiam, vt teftamen^ 
ta condant , eifque in memoriam revo^ 
cent, vt Hofpitali (fi fieri poteft)fuccur.i 
rant. Quod fi obierint , eos in libro 
deferibant , ita vt haredibus dc eis ra- 
tionem reddere pofsint. Sivero conva-^ 

J 


2 S>o CONCILIUM 

laerintjquando ex Hofpitali difceflerrnt,; 
pecunias , & omnem fuain fnpelledilecn 
eis reftiruanr. , 

Hofpitalium praefedi curr.ent dili^; 
gencer,ne qui ad videndos aegrotos con« 
valefcentes acceCTerint, eis frndus , ^luc 
alia cfculenca porrigant; praeter id quod 
Medicus iufsit. Si vero compertum fic 
feeus fuide laduin; Redor 4 feii Admi- 
nidrator , praefedum Hofpitalis fuQ ar- 
bitratu puniat. 

Redores ^ tempore quo peuperes 
prandent, & ccenant, valetudinarijs(quaB 
infirmari* vacantur ) interfint , & vni* 
cuique id fuppeditari cur,ent , quod a 
Medico conftitutum reperietur in tabel- 
la, aut libro , quem ad efedum huiuf-; 
xnbdi habere debent. h 
I j, quibus incumbit cura emendi ea^ 
qu* ad vfum Hofpitalium funtnecella*. 
ria curent diligenter , vt .in eo officio 
cum omni vtilitate , & commoditate 
Hofpitalium fe fe exerceant. Iniuugic 
pr*terea.h*c Synodus omnibus Hofpi- 
talium Miniftris, vt accuratilsime eo- 
rum^ commodis conlulant, reique eorum 
familiari profpiciant. 

Omnes -etiarn Hofpitalium Miniftri 
Chridiaoo-^do ardeant , raifcricordcs, 

bc- 


MBXICANUM. 29 t 


muam percipiant in Quadragefsitna, 
Nativicate Domini , in die Refurredio- 
ois , & Pentecoftes , alijfque feftis pro 
eorum devotione. Huius vero rei 
ifedores curam gerant , necnon , vt 
pauperes omries peccata fua confitean- 
tur , faltem in C^adragefsima ; quem 
vero fecus facere compcrerint , corrir 
gant, fi opus eft ab Ho4>icali expellat. 


P Rastet has conftitutiones , in vno-J 
quoqueHofpItali peculiares quoque 
reguk ab Ordinario , feu ab cius offi- 
ciali, aut Vifitatore probat* , & e:feami« 
nats, vnicuique officio ftatuantur. Quas 
regulas omnes fcrvare debeant. Aliter 
qui fecus fecerint , pledantar , vfque ad 
expulfionem. Epifcopi vero, qu* magis 
fibi expedire videbuntur, pro ratione 
, . circunftantiarum loci,& cauf* po-. 


benignos , fideles fe prsbeant confi- 
, facranique Eucha- 



§. V. 



LI- 


3pi CONCILIUM 

LIBRI TERTIJ 

TITULUS XV./ 

De celebratione Mijfarum , & Divino^ 
(n) Synod.de rum Officiorum. \c\) 

^lir.conlKyj» 

ad finem late I, 

Cone, Mil. 4 . „ _ _ _ 

tic.Qu* perci. \/ ^ Santifsimum Mifla; Sacrificium; 
nent ad /an<5i. ▼ Qua illa Deo Patri placens 

Mill*facrific. hoftia lefus Chriftus in odorem fuavita- 
tis offertur , firigulari Religione ac pie- 
tate, & a Sacerdotibus celefarctut , & a 
populo colatur^ hsc Synodus decernit 
ac iubet,vt tam in Cathedralibus, quam 
in Parochialibus Ecclcfijs omnibus hu 4 
ius Archiepiicopatus,& Provincia: Pra:^ 
bendati, Parochi, & Beneficiati , extern 
que Sacerdotes, & Minlftri.in celebran- 
dis Mifsis, & Divinis Officijs recitandis 
omnino fe fe accommodent ad Miflalc, 
& Brevlarum ex Concilij Tridentini 
Decreto edita, &ad infiitutiones Aia-s 
rum Ecclefiarum , Miflall , & Bre- 
Siario Romano minime coiw 
Stacias. 


JJEXI CANUM. 

^ § u. 

Q Uoni»mver6,vt rebus per mullis 
coBfukum elTet , qu* exprefse 
- inMiffali , & Breviario Roma- 
tio & in crcdionibus , & conaicudoni- 
bus Ecclefiarutn huius Prov meis non 
continentur hsc Synodus facroianai 
Conciii) Tridentini (o) auaontate inni- 
xa Rituale , feu Cxrcmoniale ad vlum 
huius Arcbiepifeopatus , & Provincis 

conftimit , & approbabit. Idemque ad 

cultus Divini decorem. & ornatum plu- 
rimam conferre cenfuit. Ic circo eadem 
Synodus prscipit, vt Ritualis feu Care, 
monialeshuiufnaodi forn.a inviolabili 
ter obfervetur,poftquam a Sede Apolto- 
lica revifum fuerit. Epifeopos vero, & 
Chori Prsfe<9:os monet , & hortatur, 
quatenus illud exeeutioni plene mandari 
faciant, fub poenis in Rituali ftatutis, de 
cuius obfervatione iuSynddo Provincia- 
li Epifeopi rationem reddant. 

^ 

T N vna quaque Cachcdrall Ecclefia 
J Magiftcr Csremoniarum ab Ep«- 
copo , & Capitulo conftituatur , qm Sa- 
cerdos fit probatis motibus, & in Divi- 
nis Officiis , & Csremonijs valde exer- 
T3 


(o)Seffr4.ei 
I a^Tarracon* 
Cone, io cap, 
Poft confi:. & 
inc> Quia per 
cerem, de C6** 
fecr Guad tit. 

5 conft‘ ». ^ 
Milan.i. 
t Communia 
deRat Divio. 
Offic & U\L 

4 ,t»deBenefic. 
§.i . ad fin SC 
Compoftadi:. 

4« 

c.i ConciU 
Tarr.vbi iup. 
& Guad. 
Conftit % SC 
Compoft ait» 
a.c.i ^«&Mil. 

I p.i.t deOf- 
fic.mag.chori 
& carem. & 
2 . de- 
creto 12 . 
Grad.t de Ce- 
lebrat 
1 1 9 ’^ 

& Synod. dc 
Quir. confti^ 



' r V. j. 

citatus, cui *quls fumptlbus ; Capituli 
SftH ’ %endium detur! 

^f^Iftentes choro. o3 
altari Mmiarosofficij fui ad monere vc 

oDicrvcr Obedientia vero Maoiftro 
huiufmodi ceremoniarum preftanck efk 
cumque omnes audiant in Divinis offi 

Z I”/*'* “r™'* 

• aliter enim confuse ac perturbate 

ageretur. Officium quoque^ Maffiffii 
Ceremoniarum erit, Presbvterof re. 

examinari, & probare:, 
fque ad primam Miffam celebrandam 


cuijtcaere. v^uia vero in euk 
exrenori rituum conffimatio admirt 
b hs harmonie caufa cft , & ad devotio- 
nis augmentum plurimum confert ; hefc 
Synodusmbet , vt omnes Presb^eS 

CUlufcumrm/* 


> VL uinnes FresbvterL 

mufoinique qualMiis . & condiiioni, 

WoWd'- Cwemoniarum 

ftuiulmodi denuo examinentur in cere 

«;oni;s, & Ritibus MilTalisRomL^^ e" 
Decmo Concilii Trid.„ti„Udlri, id! 

flue bpifcopus qoam prinffim fieri 
'■ pofsit adimpleri fa- 



MEXICANUM. 2P5 

§• IV. 

O ptime in Ecclefia confticutum (p) 

eft , vt Clerici a fecularibus,_fi- 

cuc dignitate , ita etiam in loco dilim- 
euantur. Sic enim Ckncahs Ordinis 
di<^nitas melius confervatur, & ab at- 
tentione, & animi reverentia, quam Cle- 
rici Divinis officijs adhibere mi- 

nime prohibentor. Quae tam laodabi is 
confuetudo , tamque omnium Cathoh- 
'corum probata confenlu vt obfervecur, 
hsc Synodus ftatoit ac mandat , ne bc- 
defiaruro Cathedralium choros dum 
Divina peraguntur officia, fsculans per 
fona; vUatenus.ingrediantur , nec intra 

chori cancellos admittantur , exceptis 
modulatoribus , five cantoribus , qui 
choro infer viunt. 


$. V. . 

H is itidem temporibus quibus Cle- 
rici ,,vel ad verbum Dei audien- 
dum , vel ad Divina officia celebranda 
in choro conveniunt , nullatenus per- 
mittatur , vt fcemina aliqua chorum in- 
tret, aut in exceUo, vel lubiimi chori o- 
co fedeat , fub poena excommunicatio- 
nis. Qcrici omnes, etiam iUi qui pnma 
T4 


(q)Tex iu c. 
Sacerd., alio» 

rumqueClcr* 
de Coni* dift* 

2 &tex. inc. 

T.deVita,Sc 

hon*Cler. Me 

Tol a6i V c. 

1 j,Coropol!l. 
aft.t.c.i I. si 
Gran. deCe- 
lebr Miff n 1« . 

Pvov*deQuir. 

a 6 t.vdecr.s 5 ^ 
y porReal ce- 
dulade 1 4- dc 

Sepeienibredd 

1 j 70 Ic man- 
da praflicar.y 
guardar el di- 
chocap i)*dc 
la aaioii 5*^^ 
cl Cone. Tol. 
Mex, 1. c.ii. 
Mil i‘C a tic. ^ 
Commun^ de, 

Rat Divin.of- 
fic verb. In 
choro, & Synt 
dcQuir conft. 
88 5 : Lim.i. 
ata vc ztM 



(r) PiusV. 
conii. 5-. ver b. 
Paup f.924..iti 
BullaApoll,& 
c /1 Jcx Regia 
th. t i.iib. 
^•Rec.Clanin 
leg Cod. 

lib.vcrii 
Muy decence, 

Mex I. c.zi, 

§•5* Viil, 
tit«de EccL&: 
earum cuku, 
Verb.Nemcn- 
^jch & Gran. 
tic dc Cclebr, 
n.30 &: 
Syn. de Quir, 
conf Sj.Xfex. 
2 .& 

Comp. a(S.2* 
c. zj.&Syn. 

«^Quir.CGnll. 
^4*videConC. 
addudta ru|j|*4 
tit.dcRelig.& 
pijs domib.§. 
a.Mex 1 C.21 
♦§ i. & Gua*d. 

^•3* conii, 


- U M 

tiTO fonfura infigniti funt , ad Divina 
officia celebranda fuper pelliceo induti 

cedos ch!o^‘*^’ infra can- 

celios chori ingredi prohibeatur , nifi 


pOrro iHxta motum proprium felicis 
X recordationis Pij Pap* V. (r) pro, 
’ aiiquaEcdeLftka, 

ivefeculari^, cuiufcumque qualiratis 
pr^emmentis, ftatufve exiflat/quacum ’ 
que de caufa eleemofynas per Ecclefiam 

qn^ritec , dum Mifla folemds, aut a S 

Divina officia celebrantur , ni dum 
Milfa pavata peragitur . ab his qui eam 
audiunt eleemofynas huiufmedi petS 
mquiete . & tumultuose. Immo fiqm* 
mo ynas hoc modo quserunt , eos 
Prsfidens in Ecclefia Cathedralis cho- 
ro & Curatos m Parochiali , ad portas 

E^kliL^T^ ‘^onipdlat. SI velo per 
vleemofynas peti , tempore 
ab hoc decreto prohibito. Pr^fidens, 
vc Curatus huiufmodipariatiturjin fin- 
negligentia pondo 
quacuor perfolvanc in vius fabri- 
Ecdefi». 


>fEXICA^IU^^^ 'tpi 
§. VII. 

O Mnibiis diebus Dominicis , & fef4 
tis folemnibus ( etiam fi fermo 
habeatur) In Mifiafolcmni Angelicus 
Hvranus , fymbolum, Prssfatlo , & Do- 
jninica oratio cantabitur ; fin minus, 
pra:fidcns in Choro , qui fine furficienti 
caufaid aliter fieri confenferir, & Sacer» 
dos, qui fine facultate aliquid horum nc- 
gligenter omiflerit.pondo vnunt fabric» 
EcdefisfingulI perfolvant. Chorus au» 
tem fi aliquid horum non cantaverit, 
Mifl* diftributiones amittat. 

S. VIII. 

N ullus Miflam ante Auroram, nec 
poft meridiem ( nifi ex. privile- 
gio fibi ad id conceflo ) celebret. MiiTs 
Vero , quas Hlfpanice di Aguinsido vo- 
cant , antequam dies illuxerit , ne celcn 
btentur. 

§. IX. 

M lfsis celebrandis in diebus co- 
lendis is ordo adhibeatur , vc 
pro populi commoditate plurcs fimul 
Miffae non celebrentur, fed debito i nter- 
yalio diftribuantur, . 

§A. 


CONCILIUM : 


(OSetT.is ia 
princip, Mcx. 
^ cap. 2 1, & 
Cuad rit ?. 
coaiK 1 5 >. 3^ 
Granat cir. dc 
cdebr. MUl. 


ft) SefT 2 2 ,in 
princip. Mex. 
» cap, zf & 
vG«ad. tit 
con].8&Mi- 
lan,t pare tit. 
Qu* pertinet 
adceleh Miff. 
verb. Nullus 
Sacerdos 5 & 
^^ilan 4.Qu3e 
pertinent ad 
Sandi: Mi/Tse 
Sacri f. verb. 
Epife. &Syn. 
•de Quir conf. 
S2.& Provin* 

ciufd. Quiro- 
aci. 
crer.ti. 


N §. X. 

^ ’ y/ Sacrofandom Concilium 
i ridefirinum (f) decermV.fuperf- 
• titiom locus aliquis detur , qux ex igno- 
ranaa , & quorumdam fidelium nimia 
«cilitare irrepfit ; praecipit hxc Srnodus 
J» virtute lands obedientije , vt nullus 
poena excommunicationis, 
eas Miffas celebret,, quas vocant Sandi 
Amatoris , Comitis, aut Sandi Vincen- 
yj , aliafve fimiles, quje ab aliquibus ce- 
lebrare petuntur cum certo candelarum 
.numero , ccrtifque in locis candelis hu- 
uifinodi collocatis , certis etiam modis 
aut coloribus , exiftiirantcs , ob fiiperf! 
titiolas huiufmodi csremonias fe , quod 
volunt impetraturos. Miflasvero huliif- 
modi petentes moneant.qui fit, & a quo 
ponlsimum proveniat , landilsimi hu- 
ius lacrificij tarn preciofus , ac ccelefiis 
rrudus : eos quoque ritus , & caeremo- 
nias Mifsis celebrandis adhibeant , qu* 
probata, ac frequenti, & lau- 
dabili vfu recepta funt. 


if. XI. 

I Tidem quemadmodum a Tridenti- 
na (r) Synodo fUtutmn eft , nullos 
■ ' Sa- 



MEXIGANUM. scrp 
Sacerdos jn privatis xdibus, 8: otntvno 
extra Ecclefiam , & Oratoria, quae divi- 
no tantum cultui dicato , & a locorum 
Epifcopis vlfirata , & approbata , cum 
facultate in fcriptis , Miflam celebrer. 
Aliter Sacerdos huiufaiodi per raenfeny 
vnum a divinis fufpendatur : Is vero, qui 
ei ncceflaria ad Miflam celebrandam 
tribuerit , argenti tnarcam ( vt dicunt) 
perfolvat, cuius partes duae ad vfum ce- 
rae fandtifsimi Sacramenti ; tertia vero 
accufatori tribuatur: ex nunc vero facul- 
tates omnes ad id quovis modo concef- 
fas revocantur , Epifcopique admonen- 
tur i vt deinceps caute ipfi per fe , & ad 
tempus limitatum eas concedant. 


§. XII. 


N UllusSacerdos (v) in die vna duas 


_ celebret Miffas, praeter quam Na 
-tl vitatis Domini , in qua tres tantum 
MilTae ab vno Sacerdote celebrari pot- 
funt.Secunda tamen ncutiquarn celebre^ 
tur, fi in prima Sacerdos ablutionem, aut 
aliquid aliud , ob quod non Iit ieiunus^ 
deglutiveric. 

§. XIII. 

O B reverentiam , quae Euchariftlae 
percipiendae exhibenda eft , pra> 


(v)Tex-inc. 
No^^e Ssnclt. 
Confeil. 

I. in c^p- 
ConfuUikjde 
Celebr. K4sf!* 
Guadix ttf. 
coniVItut,6^t 
Gran. tlt de 
Cdebr. MiiT. 
n. 14.« ^ r* 
Lira.; adi 
cap t4- Gran. 
tit- de Cekb- 
Mi(l'nura.5*7* 
Mex.i c- 
§.i. Se Gnad. 
tit vconf.i a* 

IT.&' 

nat. tit de ink 
ticut. Se iure 
patr. n. 6* Sz 
tit de Celebr. 

Miff r.;9- 

Syn. deQnir. 


conft 5 4« ^ 


i9f. & Prov, 
eiiifd QnirO' 
C3E adt V 
Lira. 3.adt 3* 
C»25- 


a: 


^bo CONCILIUM 

cipicur , ne vllus Sacerdos ante*Mifl^ 
celebratienem , aut quaevis alia perfona 
ante communionem quicquam Tabaci, 
PicietivaE,aut fimiiium,medicameti cau- 
h , per modum fumalis evaporationis, 
aut alio quovis modo percipiat. Sacer, 
dotes quoque fiexifgenibus peccata fua 
confiteantur , ante quam veftibus ad Sa- 
crum peragendum fe induant, fab pcena 
pondo decem fabricas, accufatori, & pijs 
operibus asque applicandorum : quam 
etiam multam incurrant Sacerdotes qui 
aliter , quam hoc decreto fancitum eft, 
confefsioneni audierint. Sacerdotes etia 
MiCam celebraturi ; non in Altari , fed 
in Sachrifl!a,vt confuetutn eft, (aeras veCi 
tes induant. 

§. XIV. 

C UratI omnes, Vicarijve Indorum'; 

qui de confenfu Epiteopi ad civi- 
tatem ,vbi Sedes EpKcopalis refidet, per- 
venerint , tenebuntur diebus folemnibus 
Miffe , & Velperes interefle in ipfa Ca- 
thedrali. Clerici vero Cappellas obti- 
nentes , Ecclefias quoque vbi illas funda- 
ta ftinc, adeant. Qui autem ex eo, quod 
ad deuium patrlnionij fuere promoti, pe. 
culiaribus quibufdam Ecclefijs addiefti 
fuot j ad MilTas, & Vclperarum officium 

ea? . 


MEXICANUM. '2ot 
iit aaeant Eccldias, quibus fuere afcnpH 
ti. Epifcopi vero admonentur, vc r 
decreto cxequeodo fuam operam 

cent,cum ad divini cultus augment iH 

plurimum valeat eius obfervatio. 


P AroUiales Ecclefis omnes, & Mo- 
nafteria cum Cathedral. concor- 
dent de tempore dandi fignum fono «Conc_Tr.. 

campans ad falutationcm Angelicam, 

MiiTam, & Vefperas. Sabba^tho autem ^ 

SanAo quum G/wW /w , Lateran /ub 

tur , ante fignum in Cathedrah datum Lg„„.x. feff. 
Campanas ne pnlfent ,vtin Concilio(x) , j. Mex.rc. 

Latctanenfi fub Leone X. iuffum eft. ,8. & Guad. 

tic. V comt, 

^ XVI i2,6cMiL !• 

T Nde nafcitu^defunAis , aut Illis , qui 
I eleemofynas pro celebratione Milia- ,, 

detrimentum, , 


■ ciccmuiyiirtj j’"' . v->ius..verb In 

rum erogant , maximum detriment^, ^ 

& Sacerdotibus ad viAum egentibus n .c.tit de Of- 

maxima m«.rmoaiusqu6danq»..Sa- Sc.s«. n^ 

terdotes eleemofynas pro alcbmionc & Lm ) . 

Mliratamlioo dtUa» recp.ont , & ma- 

ioremfeMilTarurn numerum celebratu- 

ros promittant , quam ob temporis bre- ^ran, tic. 

vitacem celebrare pofsint. Cui maiore- de Benef n. 4 . 

nKciium adhibete volens hsc Synodus, j .^.7 & g. 

ita- 


ttatuit vt in vnaquaqueCathedralr aift 

ParocbahEccIefia locorum, vbi£a‘ 

n. commorantur, CoiUdor vnosl ffa 

rm.conftitaacnr. Sacerdos virjrm: 

Plo probatus , ac timens Deum qui ^ 
Epdcopo deputatur; cuius officium fit 
elcemofynam recipere MifTarum om! 

neTut alio difpofitio- 

ne,aut a ho quovis modo celebrari fient 

t.sMiffas ce.ebraturos difiribnant, vc 
tollatr ^J?^"r inrroduAus funditus 

J . . iT. XVII. , 

Mprimis nullus Sacerdos ex illis, qui 
m civitate, aut oppido Hifpanoruin 
reudent vbi Golledor fuerit conftitii. 
t^us, recipiat,aor recipere pofsit pro Mif, 
fis aliquibus celebrandis eleemofynam 
nifi de conlenfu Coiledforis depurati ad 
quem eos tranfmittet , quiMilTas cele- 
rari petunt , antequam illis feMilTas 
celebraturum promittat , aut elccmofy. 
nannlkrum accipiat:aliter pcenam poni, 

dofexincurrat,accufatori,&fabric* 

aiccklix xque dillribueii- 

doruiD. 


me XI CANUM. 301- 

XVIII. 

C Olktfior duos habebit libros , Iil 
quorum vno Miffas annotet, quae 
vel ex teftamentis , vel ex devotione pe- 
tuntur celebrari cum officio , de quo cc- 
lebrandaeluntjloco etiam, dic, mcnfe, Sc 
anno. In altero vero Miflas ad celebran- 
dum inter Presbyteros diftributas deCa 
cribct cum nominibus Sacerdotum : an- 
notetqiic Miflas iam celebratas ita vt 
buius rei Epifcopo , aut vlfitatori peten- 
ti rationeni reddat. In diftributione au- 
tem MUTarum Colleftor. diligenter at- 
tendat onera Cappellaniarum , aliarum- 
ve rerum , quibus finguli Sacerdotes fa- 
tisfacere debent , eilque ;plures Miflas 
ne committant, quam quas pofsint com- 
mode celebrare fuis prius oneribus facif- 
facientes: in diftributione vero huiuf- 
modi eos alijs praeferat , qui magis indi- 
gent , & magis alsidue Ecclefiae cultuni 
•frequentant. 

XIX. 

I N vnaquaqne Cathedrall , feu Paro- 
chlali Ecclefia, vbi Colledor fuerit, 
arcavnalic , duabus clavibus occlufa, 
quarum vna penes Colledtorem Iit , al- 
tera penes Curatura Ecclefis antiquio- 



rem , in qua arca decmofyna ad 
rum cdebrarionem erogata affcrvabi- 
tur. Arca autcai huiufmodi , nlfi Angu- 
lis quoque odo diebus prasfentlbus ibw 
dem Colledore , & Curato , ne aperia- 
tur , tuncque inde defunipta pecunia 
pro ratione Miflarum ea hebdomada ce- 
lebratarum diftribuetur. Nulli aocem 
Sacerdoti ekemolyna pro Mifla ancicN 
pabitur. 

jf. XX. 

P RscipItur quoque omnibus illis,' 
quibus incumbit efficere, vt MllT® 
celebrentur , veluti , Curatis , Cappella^ 
nis , ceftamentorum executoribus: ceco-^ 
nomis confraternitatum , aut congregaa 
tlonum , & ipfi Colledori, ne MilTas cx- 
tra^DicEcefim , in qua refident celebrari 
faciant , coque eleemofynam tranfmlt- 
tant, neque etiam in Hifpaniam,fiib poe- 
na excommunicationis , nifi in aliquo 
fpeciaii cafu , & valde vrgenti Epifco- 
pus ad id fficultatem coneelTerit , in quc| 
eius conlciencia valde oneratur. 

§. XXI. 

(y) Grao. tit. P ^ generales preces (y) de- 

de Bencf,a^, cernuntur , vt Omnipotentis Dei 
iram placemus , ab eoque in noftris tri- 

bu-v 



MEXICANUM. m 

5uiat\6nibus remedium eonfeqiiamur. 
[Juare oportet iii hiiiufmodi precibus, & 
Jr^cefsionibusid omne effugere ^ quod 
Oivinam Maicftatem offendere, eiufque 
11 nos iram firovocare pofsit. Ideoque 
iuxta motum proprium felicis recorda- 
tionis Gregerij Papai XIIL (z) ftatuic ac 
pracipit htec Synodus , Vt procefsiones 
torum qui feipfos diverberant , & aii$ 
quae cumque in hebdomada maiori fieri 
folitk, aut faciends , noae ne fiant, fed 
in luce diei ; neque mulieres in his pro- 
cefsionibusfe fe flagellantes, permittan- 
tur, aut aliafi perfonae , eis acccnfis lumi- 
nibus praeeuntes. Si vero faemina aliqua 
irotum fic fe flageUandi cmlferit , cx 
nunc illud votum ica commutatur j vt 
ptivatitM fe flagello percutiat. 


XXII. 

N proccfslone itidem Corporis 
Chrifti , vbi ptopter reakm GhriftI 
Jomini in Sacramento exiftenriam,ma- 
br reverentia fervanda eft , nulla fcemi- • 
la perfonata incedat, aut ita vt cognoi- 
i non pofsit , nec fic perfonata aut in- ■ 
X)gmta , in fenefira , aut alibi publice 
ompareat , fub poena excommunica-- 
ionis majociSj quo ea reprifljiatjir auda-*-- 
< » " X" 9^% 


(z)Co«c£HW 
c. ? f » & Akt * 
fiodor cap*f# 
& Gab. c 
Mex. 

17, §, Yiiicot 
Guad. tie. 
conft. \9- ^ 
47^ Mil» 

р. i c.de Pfo^ 
ceff. fuppl^ 
idem Guad.c* 

idem CodCil^*" 
MiL J p. I d@ 
Eccl earum 
cultu j verb^t 

a^.2 §€ 

Comp 

с. 4.0. Syn de 
Qui r coni! 74i 
& Lim ? 2^4 

43 fack 
cexc. in Ciem# 

vnic-;deReliq, 

‘ 6 dven fanCt. 6 € 
Concii Tnd.^ 


: 3. c*yaa 


dodl:. de lac. 
Eoch & .eft', 
cext H^g* $ 
i5lib;8,Rec;:^ 



verb. 
Pen* hoc eft, 
Vcocana , & 
Cooc Mil 4. 
tif de Proce ff. 
Verb Qiiod in 
«nulcis ,Mcx. 
i‘Op, 26 dc 
Guad.tif*2 a 
conf. 4 .&Mil, 
i«p 2.tit*Quae 
pertinent ad 
Bapt adra & 
Granat. cie.de 
Bjape, & Syn. 
ck^mreonft. 
Ii 4 . & 7 & 
Mil 5. t.C^ae 
ad Bapc« per- 
tiiiciie. 


3<xf CONCILIUM 
cia, qualta perfonaex , aut velate maU 
cainhonefte proferentes indecenter in- 
cedunt. Indicibus vero Eccleliafticis, 8c 
&cularibus iniungitur, quatenus curent, 
vt in omnibus procefsionibus viri a fce- 
minis feparati procedant , vt multis ex 
hoc nafeentibus incommodis occur-j 
ratur. 

libri t e rt ij . 

TITULUS XVI. 

De Baftifmo, 

§. I. 

S Criprura facra valde commendat, vt 
fanda fande tradentur, & vt facra 
a profanis diftinguancur. Quam ob cau- 
fam,cum Templa tamquam loca fanda, 

& confecrata , & deputata (int , vt in eis 
Sacramenta conferantur ; cumque vni- 
cuique ad id fua Parochia defignata fitj 
hxc Synodus ftatuir, & mandat , vt ne- 
mini liceat quemquam in privatis xdi- 
bus, firemitoriove, Monalterio, aut Ec- 
clefia, cuius non fuerit Parothialis,bap- 
tuare. vero fteus fecerit, quam hoc 


mexic ANU m . 

lecfeto conftitutum eft , ab officio * « 

jenefido per menfctn vaum fufpenfu$ 

It* tf 



I fontes baptumaic!>,itiii-x^ v 

Jcaulds . aliove profano 
lentur. Qyodrx Parochus, & Sachrift« 
d confcnferint i vigmti pondo ^ulcen^ 
:ur , fabricae , & ccr* , qu^ fandifsimo 
tucharifti* Sacramento defervit , accu-< 
atori etiam seque diftribucndis. 

P Arochi , (a) & Miuift» , tan Indo- 
rum quam Hifpanorum, parvulos, 
ftifi ob caufam segritudinis, ante novum 
diem baptizari curent. Cum vero extra 
Ecclefiam parvulum , ob Cafum necefsi- 
tatis baptizari contigerit ,is Chnfmate, 
aut oleo ne inungatur, donec eum in 
Ecclefiafiftant, ibique cum reliquis^ 

baptifmum pertinentibus folemnirati- 

bus fiat, neque vitra quindeatn dies 

diferarur, nifi caufaaegritudmis vrgaite. 

Qui veto parvulos in privatis adibus 
bTptizatos intra pr^didum tempus ^ 

Parochias fetri tioii curaverint , a D - 

ais officijSviKncur ,^fque eaaui^^- 


(a) Tex ig 

Clera vnic.de 
Bapt. Condi* 
Mil.5. t Quae 
ad Bape per*» 
cinenc verlica 
Nec verd vi»- 
dcGoncJupii 
cicac. §,i« 



co^jcixlumT 

picant quSE hoc tiecreto praclpnificttr^ 


(l>)Guad.t;». 

ri 

u., 


(c)Guad.t.ii 


T7 • IV. ' 

Uoniam adhiti (ti^ pri^s bapt^aa 

- k ‘■e-* 

bus Eidei CachoIicjE fufficienter 
Wftnuntar , vttitulo : Be/ummaTril 
nttau,&. Fide <^Mbolicii,^,^rmSaTa eftji 

ideo uoi adukoruai numeras repentur ? 
vc accur^atuisdj erudiri procuren?.dcque: 
eorum futaeienna melius conflare pVr 
fit ; duo lolemnes Baptifmi , iuxta con- 
luetudinem primiriv^ Ecclefi^ , cele^ 
orentur , alter in 'Ke!ure«flione Domi* 
m: alter veroinPentecofle. AntcBap^ 
ti muto,auteni Catechumeni examinent 
tur, aahibica diligentia, vt eo intervallo; 
temporis, quod:cfl inter vnum, & alium 
Baptifmum_,,nufteria Fidei cdilcant. 
Hen vero (ervorum , qui baptizandi 

cun :k ? V compellantur ad lo, 
ab Epdcopo deputatum, • t ibi doi 
cumentis t^hrilban* Fidei imbuantur. 


confio.Coc, §. V# 

tit. 1 Ndorum (c) i arochi eis in Baptlfmo 


Ulc I -«-tum (c; I. arochi eis in Baptifoio 
^c2Tl ^ nomina gentilitatis neim- 

cur«Td'r“‘ f ^ ^ cltameuto veteri do. 

i“"’i’^"^^edesl>anaisnovi Jefl^^^ 

quo^ 




Yjf. 


MEXICANUM. lo^r 

quo§ fomma devotione profequendos 

proponant. Parochi verA orones io eo, 

qaod ad corppatres adhibendos fpeftat, 

«a obfervertt ., qos ticnlo ; Offido 
ftatuta (utit. 

■limi tertij 

• TITULUS XVII. 

SanSiiJiimo EuStiTlJltk Sacratnevd 

tOj& eius eujlodia. (<i) (d)Mil i.» .pa 

- t Quod perei- 
nent ad f*cr. 
fanfl.Euchar. 

Q UI attente confiderat quod de la- v^tb. Epiic 5e 
. crofaoifto EuchariftiaE Sacra- Granat.iit.de 
•* mento Catholica Fides nos db- fan£t.Euch.S» 
«t , i., eo raiicee CteiR-m vetom g 

Deum , & hominem , vere , reahter , & J 
fubftantialiter contineri; ij facile ani- 
naadverttt , quo ornatu ufeernacidum qq* ad 
jcPre debeat, in quo fandlifsirouiri Eiicha- fana.Euchar. 
rifti* Sacramentum afic^andum f^cr pett.& 5 . 
Igitur ex .Concilii Tridentiui (e) decre- M t 

to ftatuk hscSyrodus'ac pracipic,^vt in 
.omnibus Cathedralihus 5 &Parochiaa ^ . Sefl,tj.c. 
bus Ecclefijs huius Archippifeopatus', & 

Provincis, vbi Ewchariftia afler vati dc- 

■ y'V '■ 


I 



iff)Guad.e.*. 
conft. Bc 

cap.t i.Conc. 
Valfub Arch, 
D. loann. de 
Ribefg, c 16, 
cirafum a lac. 
Bieda in de- 
fcnijone Fidei 
conrra Morif. 
Tcosj rrad 1. 

conftii.tfibl. 


CONCILIUM' 

het, locus conltituatur , in eoque taberj 
naculum bene ©matum, & clave occlu^ 
fum , in quo lapis facratus corporalibus 
coopertus fit, ibique cuftodia aurea , 8c 
argentea collocetur , qus intra fe Uncis 
Corporalibus involutum fanaifsimum 
Eucharifti^ Sacramentum contineat , 8c 
alTervec, ad id pr*cipue , vtad infirmos 
Euchariftia deferatur , cum hapc confuc-i 
todo^ in Ecdefia Catholica femper vi- 
guerit, In cuftodia vero huiufmodi du* 
form$ magnjE fint, quarum vna ad infir^ 
W 10 S ducatur , alia vero tabernaculo afj 
fervetur: & prsterea parvuk alijE formsc 
erunt, quibus infirmi» & hi qui bona va- 
letudine confiftunt, communicent , vbi^ 
cutnque autem fanftifslmnm Eucha- 
rifliffi Sacramentum aOervafeitur,Iampa^ 
femper ifteenfa colluceat, 

n. 

V T in quibus Ecclefijs, & locis cona 
venigps fit, Euchariftiam aflerva*- 
ri conftet; declarat h$c ^hodus (f)pof- 
fc in omnibus Hifpanorum locis oppi- 
difye aflervari , dummodo oppidum a 
viginti habitetur vicinis. Poterit etiam 
aflervari alibi , fi Epifeopo videbitur, 
gaamvis locus ^ tot non habitetur vici- 
nis, (■ 



MEXICANXJM. 3»; 

«?C fi ibi fecure , & decenter caflod.n 
Si tamen Parochus a pago hu- 

GlLodidifceficrit.fiuthariftiamiU | 

SS'p;.S5ii '• 

'irc;r.=s=*“£ 

prius refpiciant , quam ad idfaculta. 
tem concedant. 

» TKKisr^tremia saevotioni 

A quibus colere, & adorare fanM- ^ 

iJL Eucharifiiam debemusileges (g) 

Sub certis pceois ftatuunt.vt quum t.,.hb...Rcc 
hoc Sacramentum 

tur Quare muito magtshaec 

Prfiefiafticis pcifonis ommbus altaris 

Ecdeliaii ^ v . . .k\ tempore (h^ConcMd. 

eultui dicatis praecipit , ( ) Jnfirmos i • tu Q“» ^d 
quo E“chariftiaabEcc.efia fand Euchar; 

ducitur , li ibi interfint, "fj. Sactam. pett. 

ficijs celebrandis, aut conWsior^i^^^^ At vero 

diendis occupentur , ei in comitatu e 
eantur, icidemque iUi. sf us m 
teis aut vijs occurrent , donec ad hc 
V defiam redicatur , & in tabernaculo tc- 

Sturiquodfiqmfquamiecuste - 

V 4 ' 





• ^ 


?«) Argum. lex 
Jncap Quo-d 
poe- 

JBif & remif 

*' ioClcm. { ,£o. 
'dem tit. 

(K) Motus 
propiius Pij 
V-i»leg.9 r, 
«.liec, 

5 tit, Quje ad 

far.a Euchar. 
'Sscram. pert. 
Vcrb Reos c. 
Camn. Mex 

_* cap. 


i'* X J- i u M 

P^«do Odo 

curam'"^*' portionibus in ae- 

Sfs^ cf . & cer^ San- 
nio Sacramento defervientis vfum 

ricdT' ""f Divina o£ 

an Ecdcfia celebrant , huius rei caufa 

diftrahanmr * iubetur vt dum MilTa fo! 

knmis peragitur , foldra in vrgenti cafa 

.dinfirisdeS 

ratur , quo MilTa peracta maiori cum 

fandlfsiraam £ucba,' 
riliiam comitentur. ■ ’ 

C TT ^ 

UmCmleftklfte cibus noftrarunj 
animarum fortitudo fit , prxfer 

P™'™ *!>''. («,« q»iC)»am fi„e 

■ ^ laticoex hac vita (lifccdat.Q«ac 

apa V. (K)fuo proprio motu inu 

Ip / ac prscipitur, .vt omnibus fi- 
dd^ua ad ,„„tte™ damna*, ante v„.™ 
quam pana mortis executioni 
manaerur, huius SandiPsimi Saaamenri 
roborati „,„t. 

s-v. . 





Q Uamvis femper , & vbique colere 
ac venerari fanaiCsimam Eu^ 

- chariftlam debeamus •,prxapue 

►amen ad id aftringimur Feria quinta in 

Coena Domini, quando eius mftitutioa 
umfineukreinEcclefiam fuam bene . 
Scium Dominus contulit. ° 

caufam iubet hsc Synodus ,vc omnes 
Fideles, praefertim EccleUaftici , eo 
adftenc tabernaculo, vbi fanaifsims Ea^ 
charifti^ Sacramentum repphtom elEin 
commemorationem Domini fepu.ch ^ 
idque quanta fieri pofslc reverentia , & 
deiotioneprxftenc. Cavetur tamen , vc 

aliquibus incommodis, qu* evenire poD 

fent, occurratur , ne moppidislndorutn 
fepulchrum conftituatur , vt meo Eu-, 
«hariftia collocetur ', nlfi vbi peculiat^- 
'bus de caufis ab Epifeopo fuent concd-, 

fum. 

• • r 

Q Uia (1) in ipfo inftimtionis die, 

, Ecclefia Santifsimi Corporis 
'' ChritVi Sacramenti teftum , ea 
exteriori ktitia, qua oportet , cekbrare 
non poteft , cum tota mortis ^hnm 
ftjyfterio. fic irttenta 5 poft Saiiaifs^nis 


(l)CIem vni- 
ca de Reliq* 
Sc ver. Saiitt* 
Coticil. Trsd- 

fe^^.s^c.^6c 

Caiicux.^o 



1’+. .concilium. 

Tnniratis foiam qmtamirt; 

fettTtia “8"“ '■fi*™ 

afcdlu a populo 

/m'> ^ j-A celebretur , prscJpJt hxc Su 

T,tkntc 

Ideoque vni- , , . Curati , & Pridicatores po- 
ver de Reliq, P^io^cuuncient , eundemque moneant 

.».Sa«1. & ol.»r„«ur, tl JS 

?nfo(5 “<> Euchlrifliam i„ 

•ph teH„, aut mfra oAavam ptacipi„. 
ilam. Ittniqut, vt in procefsione ca re- 
verentia & animi attentione , & exte- 

r.or,„„<,umap,uctdant,quib„aa„« 

Dn-uiam Ma, enatem i„ ipfo Sacramen. 


)(ie hoc tic. 
pie lo- 
^^■3 Cone. 
4 3 rit de 
f^c rtiiq cum 
t feqq Sc Mil. 
f-r.delndulg. 
^ focr, rciiq. 


I R R I TERTI J 
titulus xvin.> 


DeRehquijs, & veneratione SanBo- 
vunij & Templorum, (nj 


u ■ ^ '• 

Mnis veneratio , quae Saraormn 

r reJKjuijs,&: iiDaginibus, facriicac 

«di-. 


1 


MEltlCANtf 3'^f (6)Seff.tfA 

»•1 » i,;i-,/»riir in Del laude*’’' » ^ Dccret.de in- 

J,b,s r.c. « 

'?'!?” clalJciif appatw totiafqoe „|iq, 6 na. K 
ibilismSanftis - PP fac.imag 

anaitatiseft anaor.contr (p)Motuspt* 

1 honore non habeanwr , ^ prius PijV» > 

rreverenti* genere profan^& lupe c. 

/anas foperftitioncs pe*»^^ &c,Mex . c. 

S- ts’ Quo ctf rDeaS,‘u; j:;?.":!' & 

fanardondiij SaStrep:: 

rp^r."ySo,.n,W 
in Ecclefijs choreae faUationcs, ad . ^ c. 

& profani cantus prohibeantur , * ^ Gt an. t. 

fn dirNativItatis Domini , & m fefta ^cael>.M|f. 
CorponsCh .a.A 

vetbfacr»iliqust hil<o™> ; s,„a. n. 

rcnd*ermt,a«avifanaa,&aoro^ - ■ 

Ua hvmnive aliqui devoti canendi, hxc 

tX”meln,antead.Epifcopum 

deferantur , vt ab eo examinentur , & 
deterantur , Enifcopi fa- 


4. & Syr». de 
Quir coni' 70* 

gtProv.eiufd, 

ad t.cap.^8. 

Grar.t.deRel. 

&ven.San 6 t. 

n.^« 


mrn f.'& 5 o N oit ruM‘ 

Jib,.- culpas graviter punianMr 

Recop Co^c. veto Divina officia cekbra^ 
Aot. cap*j ^ ^i&ones , eri im v ^nrur, 

T.id fcrlprohfcS* 


Tnd (eff.jsf. 
ittDecrer de 

**‘ygc delnr. 

VOC' vcn, & 
teliq SS ad 
nem Vlex. t. 

vmc&f 
C^uaci t 6.tk. 
■^ S- Sc %o Sc 




n. 

IS Ec- 

. — "‘'“'^‘'‘-ommendatur vr/-nr» 

- - „ qluTE.Tn"' ''1’™’»'”*«™. 

^eEcd&ea- -a ’ |'^cre colloquuntur. Ma.# 
W.^cult ver. f y^‘‘» regios quantum poteft 

:Re£i. &ToJ. Synodus cohortatu?, vt contra S! 

,za.% c zo.Sr ^riqucntes htuulfpodi f.i ^ i 

•Comp. ad j. gibus fr) fimr d;f r ’ 

-40&G,™ Icdcfe & 

ttr.de Re{ & jiumr-AnC . qcoque auxi- 

ven.SSD,y8: -kt' ci“o li Opus fuerit hi 

%«. de Q^uir, eqaantur, ne ab irreverentia 

conft & hmufm^l, minime defiftentes 

■lind.2 aQ 9 r.. eXettiDio allic ^ 


conft 74,, mmime dehft 

cxeidploalijsfcandaloUnt. 


aa 5 .Ch 
4 ? lex. Rcg. 


fuc 


3 * tir* 1 . lib. I, ^ yt» 

Rec- Mex i, irTr4^ • • lAl» 
c & Mil. I ,,, prxcipitur , be cui qoam it 
1- p. 2. fit de Z PO“crum per nocfationes , aut no. 
Eccl. & ea. ii & epui.E in Ecclcfia per- 

cultu &Grao. n^'ttantur , fub poena excommunicatio- 
t,ueRel!q.& ^rclefiahici verb confrndrnrpc * 
.«.ss.„,.^ vicerp„„ie«„, 

ne^ 



uEXicknv-m 's*?"- 

* SiRefurreaioneob incommoda qus Sy^.dcQswN 

ntoOT. Maa « habewcur., '««■; « | 

§• facr. ioc 

Ecclcfijs 5 aut in iliatutn cccfDCtc-' 
riis congregationes, eonfultacio- tur in C«odl., 
nes, contraaufve rerum iscularimn, iu- T»A. lefl. *?r 
di« aUqm , ne fiant, te agentes .«ta te- *,>■_ 
Ecclefias le fe ad hofpitium ne recipiant, . ^ 

iiequc dormiant : aliter fex P<*ndo m ^ 

vfom fabricae Ecclcfiac , & acculatons 
multentur , quam multam perfolvant, c, 7 .& 

tam qui in Ecdefijs dormierim , quam aa.4 C-‘o» 

qui confentiences fuerint , hoc tamen 

decreto non prohibetur , ne tempore ne- 

cefsitatis ad Templa confugiant , uiW 

cum debita reverentia commorentur. 


§. V. 

I N Cccmeterijs Eccleiiarum taurorum 
fpedaculane fiant , fub pcena ex- 
communicationis latae fententis , quam 
incurrant lodices, aut Sapenores, quo-, 
pimiuflu id fit : fi vero communitas 
fit, Ecclefiaftico lubiaceac 

interdido. 



m concilium 


ff) Motus 
propr. Greg, ff, VI. 

?p"k”(w' \I^ levitate animi, 'reliquias falfas 
Milan j ver ^ San<Storufn reliquijs ve- 

Sandi' & decernit, &iubet h*c 

vefb Sati(Sif ^y^odus , vt nemini liceat fecum reli- 
iim Gran tif geftare , aut eas in loco publicer: 
de^^i<el dc ven. venerandas proponere , nifi prius ab 
nuru t.& Epifeopo examinata: , authentice com- 
titulo: De EpifeoporuM. 
princ.&ii) §. > Pl^^smiiTum eft confuetutio ta- 

Illud vero Me ? P*^ devotio agnos Dei deferen- 
xic I * c. r 4 ..& ^ » 9*^^ 3. Pontifice Romano benedicun- 
Comj». adt. 2 . tot, inter Fideles confervetur, dutnmo- 
decr.f . Syn.de do pidtorz, & illuminationes , ficut feli- 
^^ecoi^dationis Gregorio XIII. ( f > 
‘"■^tic.Out 'T!" P*’‘^P»oco«ftWi eft j cis aoa. 




§. VIL 


r rd. & t. I^Uia inter rodes viget abufts IffJ 

)rnat. de- \ Jp t’*'' - * - 

• nitore 


Sacr imag ef~ 
fiug & 4. c. dc 
Sacr i 

deQrnat.de. \ / vis cuiufdam credu]ic«k7q*iU 
corrc.Sc nitore exillimanc , fe certa verba fcrip-: 

7 .nbusinEc- orationes fecum detercu- 

^fConc.Li- 3UC ad collum fufpendenres igni , & 
iTierif. X. c. f 5 aqtia minime perkuros, auc bona aliqua 
Concil. r. 9 ^^ ^ciideranc , obtenturos; fub poena 
Prov. bonor. ^^conifflunicacionis praecipitur ^ vtoui— 
4-p tde Ima- cuniqut hae icem» gefi|vefiat,* vel alia 


MEXI CANUM. JI9' 

Mu. in.a n.=nfem poft hM® 
i publicationem Epifcopo tradant , ea- cdocU. 

lue ipfe confumat-.deineeps vero nemo, Ca-' 

Jsc fecum habeat, fine examine, &ap fub d. 

probatione OrdiHJtrij. Confeffans vero CaroadeH^ 

^nentur.vtafa^ 

huittfrnodi errore fibi confitentes pecca ^ 

ta cavete hortentur. Petro de Ro> 

‘xas- conii. 14 * 

$, VIII. "C 9 &Dioer, 

P Robats, & authenticae reliquiae 11) -deBorgo^,lob 
aliqua Ecclefia exiftentes, cxtrata-.ArchKp D. 
b.macuLsan«fsl™l S— 

«hariftu . m '«», <*«'f .T“7“ :j,do.l.b 

Interim tamen , fi locus huiufm 

eft deputatus, in aliqua parte eiuidem ^ 3 ^ 
tabernaculi alferventur. Vf autem pia, 

& laudabilis confuetudo facras Imagi- 
nes venerandi in animis Fidelium , eum 
effeftum operetur , ad quem ille inltitu- ? 
taefunt , populufque Sandorum recolat 
memoriam, eofque veneretur, & ad eo*, 
rum imitationem vitam morcfque com-- 
ponat ; maxime conveniens eft , vt Rihil 
m imaginibus profanum , aut indecens 
appateat , quopofsit devotio Fidehurn 
impediri. Eam ob cauatxi lu^ta Conci- 
lii Tridentini Decretum, prohibetur , ne 

poft quifquaiB , InduWc 




5*6; COPIC ILIUM ' 
Jmagmes ad vfum alicuius Ecdefi* hU 
Jus Archiepifeopacus , & Provincia: de- 

ausofficialj exammecur s aliter opera- 
rum , quas in his fabricandis , & depin- 
gendis collocavit , ftipendium amittat, 
iVaiieacoribus vero iniimpirm* 


I Maginesde c«ero confiruenda (d 
fim pofsit) pia^ fint , fi fingi de* 
bent ira feulpantur , yt eas veuibus 
ornare minime opus fit ; qu* vero hoc 
tempore iam extant , proprias habeant 
velles deputatas. Si vero aliqua perfona 
Ixcularis ad ornatum imaginis vefti- 
menca aliqua commcdaverk,& his ima* 
go induda fuerit, eo ipfo ad eius cultum 
applicentur. Imagines autem qiianda- 
Venibus , aut alio modo eruat ornanx 

das, ad clFedum huiufmodi 635- 

wa Ecclefias ne ff* 

rantur. 


EEXlCANtiM, 

§. X« , ^ 

B revefentiam San^Hrsittt* Cm- 
r I ci , Sanaotumqiig Imaginibus 

^cam,intetdieitur,ne in faccaro.bue^ 
arove » aut alijs efculentis , fiec in fe- 
pulchris, aut in ferramentis , quibus pe- 

^«desfignantur, Crucem, IniagmeE^ 

Sanftorum , aut alias res facras epin 
gere liceat : aliter qui fecus fecerit, a i» 
dicibus Ecclefiafticis corrigetur. 

XL , 

N Ullus mercator, allufve quifquitti 

facros lapides, calices, ornamen- 
ta facta, aut benedii^a, venialia habeat-, 
feu benedici , 6t confecran faciat, vt de- 
vendat , fub pctna excommunicationis, 

ac praeterea rei vendits huiulmodi , pre. 
sium fabricae Ecclefias applicetur. 


XII. 

Uia omnes fpeclali devotione 
l / gloriofifeimam Virgineae 
^""^riam vniverfalem Patronam , & 
Advocatam profequi debemus . it^m- 
tur, ac iubetur ^ vt in oauiibas ^ ^ 

(c) Cathedralibus huius Archi^pifcopa ■ 
|us , & Pi;ovincis i<e- 

6 - 


cieat, iup.lusi^* 

detar ex 

llb.Sd 

Recop.GotiCitf 

Miiati-3 • 

Qood 

i*ea,MLex i . c* 

364 6 csyn 4® 

QuIr<Coni 
Cjrua.iix 
conft- ^ 
Grartt.deCc-^ 

lebr 

\ 6.Syn«jd. 
Qairog.coriin/ 
4^ Litti 1« 
adi: %• 

Cooc, Mil 

verb, Reiiigio** 

fis> ex Macth#: 
C. t7« ^ LiiCo 
G.2 ^ & 

ex Clem. Ll?* 
M lib.t conC 
^polL. c. t 
adnn. aclib^ 
8. c 40 tom® 
i^Cqiic Me- 
dioL 2 ,. tic, 2«» 
decret.io Da 
qua orat Vef- 
per. df de \r{t 






Sulg. concefT 
aCrcg XIIL 
Vid.CaroIum 
Borroiti- Ar^ 
chiepiX Med. 
in aSibiis fuse 
Ecclef. R.om* 
7. agk, 
Cxf^r Baron. 
io Annai £c- 
cleP com. I, 

2 JT, verf* 
de aooo-Et 

Navar.deHo 
ns Canon, c. 

^8 4^* & 

Pr.Anton de 
Arand.in Hb, 
Loores de S. 
Calv. cap»^ o# 
foI, 24 s. Ou- 
tand. in Rat. 

Xin* Offic. 
lib.4.cap.f,n. 
io. & loann. 

h Duran* 
tus Hb. 3. de 
Red. Ecclei. 
th- cap.io. 

! 4« 


322 CONCILIUM 

^#«4 cum omni folemnitatc cafitetfff 
fiogulls Qpadragefirfise diebus, vfquc ad 
feriam tertiam maioris hebdomadje.nec- 
non fjngulis Sabbatis per annum cui 
aisiltet ad recitandam orationem Cano- 
nicus pro tempore hebdomadarius, ncc- 
non Cappellani , & cantores omnes in- 
terfint, ijque cum hoc onere ad officia 
hQiufmodi admitti debeant. Epifeopis 
vero valde commendatur , vt omni foli- 
citodme piam in San<ftifsimam Virgi- 
nem devotionem huiufraodi augeri pro- 
curent , omnemque adhibeant diligen-i 
tiam , ytpro celebrandis Mifsis de Bea- 
ta Maria in Sabbatis .& pro Antiphona 
Sa/ve Regim, vt prsmiflum eft, foiem- 
niter decantanda , aliqua fit dotatio , 
veinmtocio ' 

, vf ™. 

Uo vero in omnium fidelium mei’ 

moria Domini nofiri , ac Re- 
demptoris lefa Chriffi Pafeio 
icmper retineatur ( ailjs ab hanc caufam 
, oevotionibus , & laudabilibus populi 
’ confuetudinibus minime iublatis ) hsec 
Synodus ftatuit, ac mandat , vt finguiis 
diebus hora tertia pomeridiana in om- 
nibus Cathedralibus , & Parochiaiibus ' 
'twcfijs j eftciiuin Ijuiufinodi, cam- 



M^XTCANUM. m 

featia per tres interpolatos iaus pulFe- 
tur Hdelefque h*c Synodus quanmm 
poteftin Domino exhortatur , vt hoG 
Lno audito , pro fua quifque devotio- 
ne aliquas in memoriam Pafsionis Do- 
mini preces effundat. Q^odts vero prae- 
dida hora dato figno id effecerint, qua-i 
draginta dierum indulgentiam conic- 
quantur. 

libri tertij 

titulus xdc. 

\ 

De Immmitate Ecckjturaw , O* CUrk 
eorum» 


§. 1 . 

S I Imperatorum, & Regum tempo- 
ralium paiatia , corumque famuU 
privilegiis , 8c immunitatibus inte gau« 
dent quanto magis Ecclefias, 8c Eccle-^ 
fi 2 E miniftros immunes effe oportet , qui 
aeterno Deo vivo,& vero dicantur?Qua’ 
jre haec Synodus decernit ac iubet , vc 
nemo cHiufcuraque qualitatis exiltat, 
contra libertatem Ecckliafticam leges 
condat , aut ftatuta decernat ; nec obli- 
dat;, inviat, qccupet Eccleiias, ntc 



(v)Texc in c* 
Incer aiia de 
Imcru Eccief 
Concil Trid 
fqi5i5. c. zo. 
de Reformat 
Mex.s. c.^Q, 
Guadixtic 4. 
qonit 4. Mil 
t,p. tic, de 
Ecclel & ea 
rumcuic ver^ 
boSicucEccI 
&ead p-i.cic 
Quarperc ad 
booor^ & iur* 
Eccl. confer Y. 
Verb. Omoes 
iriri,& f .MiI, 
tic de Eccl & 
carum fupcll 
& ff L'<5tib. & 
Gran. t.tic. de 
Jnina, Eccief 
& Synod. de 
Qi?’rog^COnf. 


534 <^ONCrLIUM 

uberum earum ingrciTutu, &e5reflani 
impediatjiiec ab Ecelebjs eos extrahant 
qui eo confugerint, &hac immanitate 
gaudere poflunt ; ftec eos vinculis conf^ 
Winganc , aut eis cuftodes adhibeant in 
tcclehjs , vei ccemeterijs 5 nec vUo mo^ 
do uccldijs vim inierant, vel earum por-, 
m confringentes , aut parietes deijcienw 
tes, admoidveTcalis ad eas afccndcntes.' 
Uuod li lecus fecerint , privatae perfoii» 
pcenam excommunicationis, ipfo iure 
mcurranc. (f) Communitates vcto Ec^ 
cldiadico fubiaceanc interdico , a qui- 
bus ccnfuris non abfolvantur , niu poft 
,p enam. Citisfaclionem damni Ecdelijs 
Illati ; dum vero Ecclefia obfeira tenebi- 
tur, ceffatio a divinis fiat. Qu6d li Epif- 
copo videbitur , illi qui vira templis in- 
tukrint.pecumarijs poenis fabricae Eccle-? 
fi« applicandis plqdtentur. 




^'^^roqudquam.Ecelefiafllcaiaic 

A 1- 1. perpetranda nova 

delicta abutatur ; mandat haec Synodus, 
vt nemo ex his , qui ad Ecclefiam con- 
lugerinc , extra eam egrediatur ad iuiu- 
riam alicui irrogandam , aut aliud deiic- 
^ ««SffliKcudura f neque lulpcctas 



M‘eX'IC ANU^, , r-y 

fenliercs m Ecdcfia fecum habeat , aut 
ludos exerceat , nec ad portas Ecelefi*, 
coemrterionjmvlytan'*>aut alia mafi- 
ca inftrumenta'pnlfet. Ciim vero Mimf- 
ter aliquis iuftiti® per Eccld^am , aut 
proximum Ecelefi* locum rraufierit , bi 
qui ad ficdcfias confugerunt , ab doS 
confpc 6 tu fe abfoohdaut. Quod fi fccus 
Jecerint , ab Ecciefiaram huiufmodi lo- 
cis expellantur, & tu alijs ne recipiantur, 
fiifi ex huiufmodi expulfione periculum 
aliquod eis proveniat. 


(x>Tex. ioc; 
fin. de Iffitru 
Eccki Mex. 


§• ^* , .. r . T.cap. $u 5 C 

T Unc cnim-aliter corrigendi iunt, Guaaisrit,4. 

8t vinculis Intra Ecclefias coer- conft 4 infin. 
icendi ; fi vero ij decretum huiufmodi & Gran tit.de 
violaverint, Sachrift®, aut qui Ecclefm- Rdiq & vem 
»mn curam gerunt officialibus annun- 
cient , vt quod fuerit oppottununl pro- ^ ^ 

videant. xic. ».cap.r*. 

IV. §,». 8 dfin. BS 

Q Uoniahi vero xquum non cft, vt Goadix tit. 4 .. 
delinquentes propriam habita- contbt ? & 

tloncm Ecclcfiam fibi confli- Gran«_t.t. de 

tuant ,.eam negligcnrer prsflantes, qui- 
bos tutus fit eis extra Ecclefias egrcilos’, g, 
-mandat hxc Syoodos,r.e {x) hi fine fpe- Quisog donf. 
daii £pifi;opidicenii.a, vitra novem dies 75 . 

, ; X j • ■ ■ ^ 



CONCILIUM 

in Ecdefia permittantur. Illi vero qu* 
, ad Ecdefiatn fe receperunt , ne ad exi- 

«uoi rondemnati illud adimpleant , ab 

ccclefijs eijclantur , nifi grave aliquod 

periculum eis immineat, aut aliud valde 
«oca Jilc , fi ab Ecclefia expellantur. 

* controverfi* inter ficcularenf j 
i r, ^ Ecclefiafticam iurifdiaionem 

depumendis Clericorum prima tonfura. 
aut qiiatuor minoribus initiatorum der, 

1 IS vitentur 5 pr*cipit hxc Synodus.vc 
. , ! I»d^es Eccicfiaffici , quoad hoc Conci- 

Iridentini (yl decretum obfcrvene. 

I- ^^fcutlonem priufquam officia, 
«it fw. r ^ Ecclefiafticus in favorem 

• • "^■'^^ aliqums Clerici ex praedi(ais,Inhibitorias 

litteras concedat , inquirat, & examinet 
« titulum legitimum habet , aut fi Cle^ 
ricus ille eft idem cum eo , qui in titulo 
continetur. Hoc tamen Intelligifur ca- 
w quo Clericus huiufmodi a feculari Iu, 
dice captus non detineatur : tunc enim 
ob periculum quod ex dilatione immw 
nec , eius petitio admittenda eft , & jux- 
ta luris dilpofitionem providendum , vt 
Smpnmis e fxculari carcere ad Ecclefiaf- 
ticum transferatur, deinde Vero vlcerids 
ptocedet«r, ' 



MEXICANUM. 

§. VI. 

i\ Uaftdo mWbitorias litteras tofi- 
cl faeculari directas cofitigent, 

debito honore Indici hnui - 

modi intimentur. ludiccs verb Eccle- 
fiaftici cureftt diligenter , ne Clericorum 
hurolmodi ad fe tranfmifforufn deliaa 
impunita remaneajit , nec a caufe prole- 
cutione defiftant vfque ad fententiam 
diffinitivam , ad idque parte contraria 
dcfiftsntq , aut Indice ex ofhcio proce- 
dente , caufe vices, & voces Fiicali tra- 
dantur ; curentque , vr his caularn vlqac 
ad conclufionem profequatur. Si 
delidiim grave foerit , reos captos adhi- 
bitis fidei juffor ibus ne liberent , donec 
omnino caufa terminetur . 8: definiatur, 
ac delinquentes hulufmodl pro gravita- 
te deli<5ki puniantur , ne eis Cle- 
ricalis ftatus delinquendi 
licentia fit. 










|j8 Concilium" 

r 

LIBR i TERTIJ 

titulus XX. ' 



^s^lsrtci ^ vel Monachi negottjs f£c^ 

ifz) Late vide laribus fe immiftemt, (z) 


jura ia praxi 
Canon, loaij. 
Jjernar c,f o 

i.c pij 

Mexic. 2 . c. 
» 7 . & j 8 . 5 r 


if. I. 

Uoniam cupiditas thalorum om^ 
nluT) radix , valde hac noftra 
Eftupefiace Ecdefiafticorum quo«i 
-Caadix tit f. rumdam animos invafit ; ideo ne in do-i 
& ^ ’ *^”Pei , qus domus orationis eft , new 

sitdeNecot! exerceantur, hjcc Synodus 

fstcu!. aCiet -SC praeripit omnibus huius Pro^ 

fugien &Gra Epifcopis, & Cleticis facroordi-i 

jnacen, cit. Ne initiatis , culufcumque dignitatis , & 
Cler, vel Mo- conditionis cxiftant, vt non folum ab 
■’’' r Pontradibus, & iure divino 

‘ ' P^^dinRtis abflineant fe fe ; fed etiam ab 


jJOS. SC IwittI, ? «• » , '”'*'**' 

i^.4. qnamvis fecu^aribus permittun- 

for , Gericis ratione fui flatus a Sacris 
Canonibus prohibentur.Jn cuius rei exe- 
cutionem ha?c edicuntur. Hemo nego- 
tJationes , aut mercaturas exerceat , aut 
alicuius procurator , negotioriimve ge£« 
tot fit , auf alienarum mercium curam 
ftucjpiat, eal(]uq vel earum 

pte. 



M E X I C A N U M. ^ ' 3 ^'^ 

pretium tranfmittat;a^wiio ‘r^_, 

L, mhuiufmodi 

mlfceat. aubdfi aliqui hoc deae^mn 
violaverint ; fi Epifcopi fint , p _ 

Ecckfi* ingreffu 5««rdicantur a ^ 
Provinciali Synodo huius tei ya P 

tur. Cereri vero Clerici , cuiufcui q 

'ondIdonU exiftani , pr^tet p«nas a^ 

te ftatutas.qu* in fuo robore. 

tate permanent , ipfo hdo pcen 
communicationis ‘’^^'bris mcurran • 
fi (ernei id commiferint , ducentum 

narum pondo multentur; fi iterum, qu^- 
tnofcentum j fi tertio ^ fexcentum • ^ 
p«eva fuppelle«lem. W & pecpm» W l» 
amittant, quibus negotiationes ' 

rint, totumque id, quod cx contraaibos 
praediais provenerit , CUius tertia vna 

Lshofpitall domui. CatbedtahsEcxk. 

SapplLtur; tertia verb pars altera 

luftitiae fumptibus erogetur; alia ve. o 
ludicbiSe accii(atorI aeque tribuatur. Uui 
verb per interpofitam perfonam nego- 
tiabitur , aut ad negotiandum, pecunias 
■ in (ocietatem dederir,'naniy pecumarijs 
hoc decreto ftatutis multabicur yhoc ta- 
pieti decrete , quae Clericis^er Canonss 
li,ccnt 9 prohibita non lU* 

tclSs^mr. ^ 



concilium 


__ if. II. 

T3 Recipitur item fub pr*mifsls pce; 
X ftis, ne vllus Clericus Indorum cu. 
ram gerens, m fms regionibus per fe,aut 
jer interpofitam perfoflam contra^us 
redimendi pifces, aut quod venatione 

& aha hmufmodi.qu* in terris Indorum 
nafeuntur , vt h$c iterum divendat. Ne- 
-que etiam negotiationes, fen lucri gra^ 
tia Indos fusmrifdicaionis nere , aut te- 
sere, aut alias artes huiufmodi exercere 
faciat , quo fiet vt Indi his moleflls non 
ivexentur , & hi qui Indorum curam 
gerunt , hberius eorum vitia reprehen- 
dant , cofque commodius inftruant. 


§. m. 


P RohIbetur itidem omnibus lacro 
. ordine initiatis , ne (b) per fe, aut 


V ^ — - V'— — ^ perie, aut 

50 §. *. & per interpofitam perfonam. In toto, aut 

Gran tit Ne r loccut , aut In fe translationes 
CJer vel Mo reddituum recipiant. Quod fi 

nadi.&Lim. P*^'^ *”^^rpofitam perfonam fecusfece- 
zi, rint , pondo centum minarum perfol- 
Vant : fi vero per fe ipfos, pondo ducen- 
tum ; quae in pwmm qpermp , & fabrl- 




I 


I' UMBir i”"* ^ 

ME X ! C AN ^ 

,Ca<hedr.KsEccUf«,accu&tonr^^^ 

rus xquis partibus 
. nrpuis cautiores non hanc , s,t^ 
is/wxta qualitatem deliai, punient 

^ T Ullas Beneficiatus , aut Curata 

Indorum, taro la:cuUris, qu 

:Z^rU ^ ex aualonibus(c) regi)S , aut 

\\ nuibus a Rege commendata funt ^imonedas 

X his. quibus a Keg ^ Reales. Lim, 

inde exportaverint , aut emerint , 

IfomX cx Ecclef» difttiaus huiuf- 
:Sri.triatoris «fnmptuummfc^ 
iquis partibus conferamur, ne fi minulrt 

XLhuiufmodicoutraaibusuPpl- 

centur ( vt evenit aliquando) eorum mn 
nifterium in contemptum veniat. 

Q UIaverbmultiCurati , &Beq?^ 

ficlati Indorum hanc curam wl- 
'ciplunt , magis lucri cupiditate 

( vt videlicet IndHu a colant prscdia , au 

BlimseJodiamHw» « 





odorum animas Inrtroant ; haec §yrt«?> 
•mems. P*'*C'P'r , vt (d) nullus Curatas In-' 
^3!cularis.five rponlaftc r.«r •; 


r^ r / ^ "'Jiius V^uratas In-' 
^um,fivefa:calaris,five regularis pof-i 
r intra fuani iurifdiaiooem , nec intrai 
decem leucas in eius ambitu , praedia 
(etiam fi patrimonialia , autEcclefi® 
foerint ; colere , fi fint qui ea conducere^ 
Veline. Quod fi conduaores minime re- 
penannir,ea ipfis colere liceat etiam per 

Jndos, quos tamen ad id volentes tan^- 
um adhibeant, debitamque eis operum 
& laboris mercedem perfolvant , beni4- 
neque , & comiter fe gerant. Si fecus 
cerint , Epifcopus Curatos faeculares Be- 
neficio privet ; regulares autem a resi-' 
fine Ecclefi® amoveat, Sevoceadiva, 
& pafsiva perpetuo fufpendat. 


§. VI. 

E Adem etiam obligatione teneri, 
declarat h$c Synodus miniftros 
regulares qui ffipendium a Maieftatc 
Regia , vel ab his , quibus a Rege com- 
mendata funt oppida , recipiunt , vnde 
de luis laboribus poffent Indis fatisface- 
re. Non tamen ex hoc intelllgirur, Indis 
cantoribus, & alijs ad vfum divini cultus 
nece anjs , mimfiros debere ftipendium 

aliquod perfolverc, 

tu 


L 


MBXiCANUM. 53 3^ 

libri t ert ij 

titulus XXL 

De Obfervatione leimiomntyic) _ 

I § . L^ 

r Nter prsclpuas Chriftianx vltx per- 
I cltacioQcs ea vaa eft , qua vt dmn» 

eas mandata omni lolicitudine obler- 

^emus .rebellatricis carnis motibus frx- 

nosimponimus.eandemqueCpirituiOjb- 

iueamus. Quam ob caufam bai^a Ma- 
ter Ecclefia , qux a Spiritu Sando regi - 
tur & gubernatur .ftatutos dies mftituit 
ad ieiuniuin , & ablUnentiam , quo car- 
nis appetitus maxime domatur , 
ouelubijcitur. Igitur , vt omnes Chnlti 
fideles huios Archiepiicopatus , & Fro- 
vinci* , dies quibus adiciumum tenen- 
tur . optime inteUigant ; h*c Synodus, 
tam Indis . quam Hifpanis m ha^c Pro- 
yinda degentibus , relpeaive Ce- 
guences dies ad ieiunandwn 
propome* 


(e) MeXt T.C.' 

37 .,'VleX 

ut. 

conlt tim 
Mil t.p.a ut. 
dc Ex 

G^ an.ae Ob- 
Cervat. imti. 
Syti deQuir. 
coflr*99«Lica- 
% C.4 1 « 

& Mil f ver- 
b^o omnis &-> 
cror. 




Pm 


m concitWM ' 

Dies t quibus ieimar e tenentur 'prones 
huius Arcbiepifcopatm , 0 - ProvimU 
vtriufquefepcuf fiieles^ Indis 
exceptis. 

S. II. 

I Mprimis omnes dies Quadragefim*^ 

excepeis Dominicis diebus. ' 

. MENS, februario. 
iV igilia Sandi Mathis ApoAoE, 2 ?j 

Anno vero bifextili. 

lUNIO. 

Vigilia Nativitatis Sandi loannis BapJ 
tiftiE. 

Vigilia Apoftolorura Petri,8t Pauli.28* 
IULIO. 

Vigilia Sandi laeobi Apoftoli. 
AUGUSTO. 

Vigilia Sandi Laarencij. p; 

Vigilia Aflumptionis Beats Maria: Vir- 
gjnis. 

Vigilia S. Bartholomsi Apoftoli; zj, 
SEPTEMBRI. 

Vigilia Sandi ApoAoli , Sc 

EvangeUit». 20, 


MEXICANUNI. Jil 

OCTOBRI, 
nsifia Ss. Apoftolorum Simonis , & 
lud*. ■ . »7- 

7igilia Sati<9:oruin Omtuum; 3 1. 

NOVEMBRI. 

Agilia Sanfti Andre» Apoftoli. 3^.’ 

DECEMBRI. 

rigUlaSanaiThomsApoftoli. ^ aoi 
tTigilia Nativitatis Domini noftri Icfii 
' Chrifti. 

[tidem tenentur ex confuetudine intro- 
ducta iciunare in Vigilia Pentecoftes, 
Ex prsEcepto quoque ieiunare tenentur 
in diebus quatuor temporum , qui 
quidem dies duodecim funt.^ 

In Hyeme Feria quarta imtnediata ptift 
feftum S. Luci» , cum feria fexta , Sc 
Sabbato fequentibus. ’ 

In Vere Feria quarta , fexta > & Sabbato' 
poft Dominicam primam Quadrage-. 
fim». 

In A,ftate Feria quarta, fexta, & Sabbata, 
poft Pentecoftem. 

In Autumno Feria quarta, fexta ,& Sabba? 
tp poft feftum Exaltationis SauCtUsU 

<■ ' Dff/^ 


CONCILIUM- 

IDies y quibus Indiieiunare tenentur 
eonfiitutioyie foelicis recordationis ^ \ 
Pauli Papa III» 

^Imprimis , omnes /exta FerU Quadrali^ 
gejima , Vigilia Nativitatis Domi^ 
. iiiojirilefu Chrijii y Sabbatum maig^ 
ris hebdomada^ 


I K omnibus diebus , tam Hilpadis^-^ 
quam Indis afsignacis^omnes vtriufi 
que fexas fideles huius Provinciae ^ vice-^- 
iimo primo aerads anno maiores ieiu^ 
pare tenentur fub peena peccati moita-; 
lis , vnaque tantum comclHone , eaqoe 
in meridie , his diebus vti debent , iilffe 
exceptis , qui vel aegritudine , vel fenee-» 
pjte, vel ex magno corporali labore, vel 
alijs iuftis Impedimentis ieiunio non 
obligantur. In ieiunio autem fervando 
nemo fuam fentendam fequi debet , fed 
finim Confeilariiim confulac , eiulque 
fentenda^ adhsereat. Exhortatur tamcO; 
haeeSynodus omnes quinto decimo seta- ' 
tis anno niaioFes,& vicehmo primo mi-» 
nores , vc paulatim ieiunijs afluefcanCy 


(f)Gofie.Aa^ 

i reiteM 


MEXICANUM. ^ 
feadt, Quc) facilius cum tempus iciunati-! 
i ex prascepto occutrerit ,ieiuniu«l ob- 
;rvenc* NSoaet quoque, U hortatur oui- 
les huius ProvincisE fideles * vt ( f _) lau* 
labilem confuetudinem ieiutiandi in vi- ^ 

.Uiis Beat* Mari* Virginis, Stfefti Cof- tur in c. 

>orisCbifti,itidemqueacibis carna-^ 

libusabainendiin diebus Rogationum 
[ quarnvis cx pcaecepto fion teneantut) 
obfetVertC. conccditquahaec Synodus ie^ 
lunatttibus ui bis diebus quadraginta 
dierum mdulgeuriatn pro fingulo quo^ 
fluedie* • 

IVd 

P Rseclpit quoqu? h^c Syflodus Cu4 
ratis omiiibuS ^ fascularibus ^ Sc re^ 
gularibuS) vtid fuis fobditis annuntient* 

s- V. 

D ficUrat pr*terea h*c^ Synbdus 
abftiuendum e(fe omnino io die- 
bus ieiunis Q^adragefimaUbus, a k<ae, 
ovis , cafeo , buty to , alijfve- cibis ex his 
conditis, nifi ad id Bulla, aut privilegio^ 

cooceffum fit. Dcdatat etiam , io 

bas ieiunij diebus, fetijs fexf is,8S Sabba- 
tis per annuui, Se in Dominicis 
cefim* efum carnium effe prohibitum, 

(ii afewji 4S 

: ' In * 




3^3 CONCILIUM 

& de facultate Epifcopi, aut ciiis officii, 
fis in fcriptis , cfus carnium licitus fir, 
tamen facultas, examinata caufa,a3 
tempus limitatum, & gratis concedetur. 
In omnibus vero his diebus., quibus ab 
efu carnium abfUnendum cft, carnes p®- 
blice nc divendantur,' nifi ad vfum infir^ 

inorum , facultatem prasdit^atij obtinen.i 
tmm. 

' §‘ Vh ' ‘ 

M Edicis itidem iubetar, ne prius 
cuiquam in diebus prohibitis 
edeifdi carnes facultatem dent, quarh 
profpexerint rei necefsitatem,quje fi fuf, 
iiciens non fit, facultas huiufmodi dene- 
getur. In concedendis vero huiufmodi 
facultatibus, ne faciliores fe erga div^ 
tes, quam erga pauperes prjebeant, pra:-! 
fertini cum divites ajijs pofsint vti ali- 
mentis fine detrimento falutis , quibh^ 
pauperes , & miferabiles perfooa: 
obinopiam vei non 
pollunr. 


MEXICANW 

libri QUARt I 

fitULUS PRiMtfS. 

Vi Spmfalibus>&M^^^ (g) 

§. L 

E Xeomagnaincomffiodi » & 

Ikes eventus oriuntur » <V^od^ 
triraonia. nec finceto aiutno» nec ad ba* 
erorum Canonum prsietiptam contra- 
hantur. Quare Epifcopl . & hGckSaftia 
Indices in exeeutione eorUm qus de 
Sacro matrimonii Sacramento aure dif- 
pofitafunt . omnem 'operam collocare 
debent. Qubd^mamme cupiens hsc by- 
. hodus , praecipit Curatis omnibus , cara 
faecularibus, quam regularibus, (h) cu* 

. tent diligenter, ne aliqui ex hbi lubditis, 
-prius per verba de pratfentt matrimo- 
-nium contrahant, quam peccata tua con 
rfiteantur , . quo le ad iuicipiendam gra- 
tiam pramarent , qusin hoc Sacramen- 
to confcrcurddoc enim.Bc ad vitam eon- 
lugalem cum omni pietate,8t,tranquiUi- 
►tate degendam ad proienv educaA- 

.dam , ad Gmiocumque patrlamditrgei^ 

' ,Y ^ 


(g)Conc^Tfk 
dent feff. ^4* 
C»«>de 
mauim. 


(h) MiU 

z,titQu«ai 
Saccatti matr. 
perC & Giiad* 
ut* fonft* 
f 7 . & Graa. 
tit.de Sppnf, 
& SyDo4, de 
Quit a conii. 



• c&npiLivM 

dam coHvenietilsImum principium erlc." 
Pratcrea Curau fubdico^ d^CiS^iic • &nc 
fematrimonij Sacramentum (bfclpere 

quum per vcrba dc praEfenti . contra- 
hunt. . * - 1 

, j. . n. 

(0 SeiT 14. c. |T^ Ecreto autem Trldentinl fi) Coft- 
^.leReform. L/ cilij Synodus iiinixa horcacur, vc 

nena in •! emplo fufcipiendam.jn eadem 
domo non cohabitent :-ftatuicquebene- 
diarioneni a proprio Parocho fieri . ne^ 
que a quoquam, nili ab ipfo Parocho, 
vel ab Ordinario licentiam ad prodic- 
tam benedidioaem faciendarq , alii Sai 
cerdotes concedi pofle. 


if. III. 


T multis malis , quse csdandeftli 


» . coniugijs ortum habuere, 
(K) Seff. *4. medicinam afferret vniverfalis Triden- 
c I de Refori (K) Synodus , clandeftina huiufmoi 
roatrim. di matrimonia Irritavic, nuliaque decre- 
vit, ac formam, qaa matrimonia deben® 
celebrari in hunc rnodum pr^elcriplic, 
videlicet : vc matrimonium , praetente 
Parocho , vel alio Sacerdote , de ipfius 
Parochi , vd Ordinari j licentia, & duo*^ 
vd tribus teitibus , corAtrahacur. 


NiM fi aliqui fecos contrahere attenta- 
?nt hmufroodi contraaus eadem Sy- 
L«h.m.»s.&n«llosdeaev^ 
<Tlr,irConcirij authontsaem icquuta naec 
Liodus decernit, ac iubet, ne qmfquam 

S verba de pr^fenti matnmomum, 

intrahere attentet , nifi ad rr^/criptom 
SllilUTridentini. (1) 

C«s^ecer^nt , vitta pcenasa 

cjiam excommunicationis pmna propo- 
Sr J contrahentes autem in mginta 
po„<k,«nd«nc».^^^ 

Sis Sot patocMslcs,etogcntur.T>a- 
rhusrjaut&ccrdos p«n«ftm 

yqum carcere wclufws KPeatur, 


(l) Dift. fefl* 

24»cap.(. vbi 
[upra»Mex !• 
8. Guadix 
iit.z.conf.5 7* 

(5c Gr303c» dc 
Spot^ial n. ij 
& Synod. ds 
Quifog cot^r* 

a£l.2..c-j4- 


E x decreto itidem Concinj Tnden- 
, tini (m) ftatuit,ac prteupit bscby- 
nodus, vt antequam 
trahatur, ter wv Parochia /we l 1 

contrahentium , tribus continuis d ^ 
feftis a proprio Parocho inter Miflarum 

folemnia pujalice dehuncietur, inter quos 
matrimonium Ct contrahendum, ab co- 
demque Parocho fubditl moneantur, s t 
fi ad aUevuus notitiam legitimum aii- 
quod impedind^P^.’^ f 


(ni) Seff. 14 , 
c.i dcKcfor. 

rn 3 tniw»Lim. 

^.a<a .4 c ^4. 

^ Piovin.ds 

Qair.a&. V 
4.S Gonc « 
h/lilui* )’v tit. 
Qu^ i>d ir*2- 
uun patui. . 


m «roNcitiUM ' 

^ahentes impediantur , iiltrd revelchf?* 
t>ef)unciationCT vero huiuftnodi nequa-' 
quam fieri omittantur, nifi quando pro-, 
b^bilfs fireric fufpicio , matrimonium^ 
inalitjose impediri pofle, fi totpr*cefle-: 
rint denunciatlones; tunc enim ^ ve! vna 
tantum dcmmciatio fiat , vel faltem Pa- 
rocho ,& duobus , vel tribus teflibus' 
prafratibus matrimonium celebretur, 
b-pifcopis v^ro Iniungitur, vt ad id, noi» 
per quoslibet fuos officiales, fed ipfi pe^ 
ie , aut ^pe^r fuum generalem Vicarium 
^ «ufa , facultatem concedant. 
Ueclarat autem ba;c Synodusj Indorum 
oppidis fatis efle , fi quando minifter vi- 
iitaVenr, tres huinfmodi denurteiationes 
ab eo fiant tribus diebus , etiam non fef- 
^vis , dummodo eo tempore populos in 
ficclefiam conveniat. A liter enim matris 
tuonia Indorum celebrari noir poffunc 
line magno impedlmcto doiarin® Chrifw 
fianat , qua Indi lunt erudiendi. 


r ,, §• V. 

Uxta decretum Concilii-Tridentlni 
P’'ohibet h*c Synodus, vt nullus 
c. .de Refor. Sacerdos, feailaris, five regularis.etiam 
toAuim. li Parocbus fit . alrerlns Parr,rt,;.„ , 


, - ««i-iiuns, uve regulans, etian 

11 Harocbus fit, alterius Parochis fpon- 
fis fine Ordinari/, vel eormn Parochi li- 
cear 



mextc'x\n;um.' 34? 
benediaionem nuptialem con- 
l audeat quolibet privilegio , aut 
^ f Pt-iidinenon obftantibus. Ciuod fi 

uneat quatridiu ab Ofdinario eius Pa- 

S, q5 matrimonio interefft dcbeba , 

eu fuicipiendaerat, 

ibfolvatut. ^ 

Recipit quoque b Jc Synodus fecu- 
P i!rXs^ & regularibus Curatis, vt 
L„= SriSp.Ulib»slndor™ 

^Samarmben=&a«.^ 

Ollis csretnonij? , qmbus m be«ed «lo 
£s nuptialibus Hifpanorum vti fo- 

ribas conferendis, qmcqaampro*^^^^^^ 

Sur.&prxtereafeverepunientur. 

§• j r 

X T \Jllus Parochus , aut Sacerdos ix- 

ISj cuiaris,five regularis, quemquam 
L verba de prxfenti matrimonio con- 
iunsat qui no« fit xtatislegitimx a lu^ 

S«?scui«s «aris per Sbrnmbaj 



... 

liom perfonarum ^'«s 

arbitrato ponif tur, Ordinari| 

^®) SeiTt^ c. y 

9- deKefot, y “'‘^^«finum('o)CoftcIIiW 

moniii ™'’i''’"''"‘“"’’>l™ «l™t" 

ri r T*r ■ W 
JPfofaaomcurratur.neqnIfqnamX! 

mon? ’ «jnoniinits liberi matri.# 

aothoritaZ 

LiTm I » cum his In parti, 

Los vtilitarem 

fr' contrahere ma 

(f) Mex t. c. trimonium compeJIant vo f„- • 

1 »»»§.voic. vtantur ’ fiocnf, ^ ® fots operis 

H?r^ ’ T n^andar ne (p) vllu« 

Hifpanas Indum , aut fervam coeat ad 
^atnmonmn7 contrahendum , nec per 

irmatnmonrom contrahant, fub 

f*)TdeftC3 P,®”^ ^^communicationis lata fenten- 
Indorrrn’*’"^ Pr«cipitur (^) oroceribus 

rint vt ; ’ fi fece, 

wL In carcerc fine 

• , ac pratterea fevere puniantur. 

m 


MEXICiNUW. 3'4? 

(. TX. . ■ ■ 

I Ti5empt*cipitur,vt hiquifcrvoi 

coniugatospofsidtnt, cMVe«der« , 

wofsitit , t),e vendant m patubus adeo 
Santibus , vt prob abile fit , eos cdrt 
Vxotibus perlongam rempus cohabitan- 
te non poffe. Claod auteOi «t - • 

longum reputandu m, atbuno Ordmarij 

isenfendumtcUnquicar* 

§. X. 

V T Veto corruptelae IfltCr hos(^) (*) Hoe eS 
indigenas aliquando recepr*, noti Nifutalcs. 
fine gravi matrimonij iniuria occurra- 
tur f qua quum qiiis fcetninam aliquam 
in vxorcm ducere Volebat, eam a fuis pa« 
tentibus emens , cum eaque multo tem- 
pore ante matrimonium cohabitans , fa;- 

pcin nuptam dimittebat ; decernit , ac 

iubet hsc Syoodus.vt Indorum Parochi 
diligenter in fuiS diftridtibus de hoc de» 
liao fcifcitentur , ac Epifcopum certio- 
rem faciant, vt tantum facinus puniaturjj 
6c funditus , vt decet, cxtirpetur. 


q: 


§. XI- 

XJorumdam doljs , ac fraudious,' 
quas aliqui macbinaatur , vt bi- 
nas 



_ vitKiam pervenerint, & fecmn 
teminas duxerint vxorem nomine , nifi 
mm rei authenticum teftimonium ex- 
nibe^c,ad iilud deferendum , fi Epifco-- 
po videbitur , terminus vnius aoiu cum 
dimidio praefiniatur. Quod fi intra pr*-: 
nxum terminum , de matrimonio per 
tcjtimonium , aut per fufficientem pro- 
Mtiorrera non conAiterit, ab Ordinario 
^.eparentur , nec cohabitare permittan- 


I ext in c. 
Qiianro,& in 
c Ajaudeamus 

de divort, Li- 
me/i. 3 atri». 
c.jtS. 


QI quando evenerit, (fj vt ftan!;e duo^' 
O' ru ni infidelium matrimonio , altar 


coniuguro ad .fidem conyerfus baptiC 

rniim 




\fEXl CANUM. '^4^, 

nii ■ fnfceperit, alterOivel vllo modo ad 
Catholicam fidem convertere fc nolen- 
de vel non fine blafphemia divini no-, 
minis vel eum vt pertrahat ad mortale 
peccatum ei cohabitare volente ; qm re- 

Fmquitur , ad fecunda , fi voluerit , vota: 

tranfibit. Sed fi baptizatus fine detri- 
mento fidei,& legis divina, aut cum fpe, 
quod ad Catholicam Fidem converta- 
tur, cum infideli cohabitavcnt ; fidelis 

alteri matrimmmo ne feconumgar,.^le^^ . 

cum infideli cohabitet. Si vero infidelis 

converfionem ad fidem diftulent , per 

fex menfes ambo cohabitent ; quo elap- , . . ' - - 
fo termino , Epifcopus de hac re cernor 
fiat , vt ipfe decernat , an terminus pro- ^ 

rogandus fit , an fideli concedenda ta« 
cultas , vt alteri matrimonio fe coniun- 
gat. Itidemque EpHcopo annunciabitur, 
quando aliquis matrimonium contrahe- 
re velit , qui alterum coniugem in locis 
infidelium reliqulv , cui fux infidericatis 
tempore cohabitabat, vt Epifcopus Cdi^ 
fa examinata, ei iungeodi fe alteri mattt- 
monio facultate, fi fibi vKum fuerit, con- 
cedat. ^ (t) Mei J. Ci 

§• XIV. . 4.» & Syn de 

Q Uos Deus (t) matrlmonij vincwlq Qnirog. conf. 
coniunxit , non poflunc , nec de^- j 
' bent 


J^ntfeparari. Quare omnino reprobi ^ 
tum efi mantum, & vxorem datoKf* 

S Iccirc^>'Tamrhl’ 

ESE??5r“-- 

t!e P^^ter pcenas canite • /vl n ^ ^ 

Senrent.&re Muial ftatuLT ’ J V 
5«dicat. Jib. 5 , faao privati n^I ^ 

Srdro partibus 

nonc„habica„.« 

contrahere attentaverint , proZ S 
nuptias punientur. ^ 

tcs cie cuvortio nioveut , cafnue 

in fais ?,?f' » ''t iibete 

cx diaboli- 

cxeor mr fraudi occurratur ;Pann- 

- ‘ fuerit, vxoVfta. 


ME XICANUM. 

amln aliqaa domohbnefta conftitua- 
■ur. Cafa vero , quo pars litem noa 

Pcofequatur.Fifcali detur fecnltas pecea- 

^ vt fimul cohabitent. Quod fi fenten- 
tia lata facrit de divortio quoad tho- 
rom , yxoc in domo honefta , ac 

mKufpeftapro ratione ruae autis , 8£ 

conditionis collocetur , ne vlla m Deuin 
committatur offenfa : Fifcalis vero , qut 
in hoc negligenter egerit , in pondo tri- 
ginta condemnetur , & iuxta caufe qua- 
Itatem , vfque ad officij fufpenftoncm* 
puniatur > ti Epifeopo videbitur. 

LIBRI quarti 

titulus secundus. 

iDe Co^Mtions JpifituAli , & mu-, 

tvimonij impedimentii • 

§. I. 

Q Uonlam aliqui , Dei timore pc®- 
habito, intra gradus a iure prphi- 
bitos, in quibus matrimonium 
invalidum cft j contrahere prxfumutitj 
vnde eonfequitur i vt in peccato vitam 
ducantjearri ob caufam cx decreto Coa- 
Tridentipi, (x) h«c Syno 




(x) Seff.z4, C. 
j. de Refot. 
ror.tr, Mex i . 
c 48, § , voic. 
^ Synod, de 
Q;airog conC 
39rcex.inCle- 
roenc. voic.de 
Conianguim- 
- alSmi?» 

P 





fo c;>NcjLruM. 

tlus , ne qmfquam intra hos gradus ma- 

moniom contrahere andcal nec^! 
cerdos vllus m aliquo huiufmodi co^ 
tradu mcervemat. Quod fi aliqui fcicn^ 
ter intra gradus prohibitos . qui matri- 

sr is. 

fy)Lexreqj. panaL TeV-h^ 

tic « 8. naftit f “ f Ecclefiafticis , & /y) re^ 

1« 7. cie' pondo perfolvlnt. 

nr„ • iuinvo r eonfcius.hu- 

nan. Jolmodi matrimonii rnnrr,^:k... 


duimodirnatrimonij contr^ibusT^^ 

r^Ur ftieric . frudus- feu 

eddicus vntus anni amitrac: autfiBene- 

dra £ nmlta fabric* CatTie- 

'ooiptibus, iuftitb. accu. 


I ,.?. his evitandis acdifata 
dHigencia adhibeatur, hate Syijo- 
^ <-ios Saeerdodbus expornt gradus 
proaibitos cognationis corpora-, i 
Es, &ipiricnalishos 

eljg (z} , .. 


'MEXICANUM; 3St 

■ ■ j. 

§. III. 

P Ritrius cQttfanguinkas vfque ad 
quattum gradum inclufive. Secuk- 
-dus affinitas ex matrimonio contra(9a 
vfque ad quartum gradum. Tertius affi- 
nitas eX fornicatione contra6ta vlque' ad 
-fecundum gradum inclufive j prout . c /r 
aTridcntino (a) de ^ 

Quartus impe^mentum publicae honef- 
Xatis,Vbifponfalia quacumque ratione c.^.deRefor, 
•mon fuerunt valida, prorfus tollitur; vbi feflr.t 4 .c.i.dc 
autem valida fuerunt , primum gradum Kefor. matr, 
non excedit. 

$. IV. , ' 

C Ognatio fpiritualis j,n Baptifmo 
Contrahitur inter baptizantem, 8c 
%iptizaturo,& illius patrem, & matrem , 

& inter compatrem,& commatretn bap- 
tizari , & inter illius patrem , & m^rem 
tafftum.jEx confirmatione vero comrac- 
ta^ognatio confirmantem, & confirma- 
tum, iUiufquepatrem , '& matrem , ac 
tenentem non egreditur. Advertenduna 

tamen eft , in impedltrrentk huiufmodi 
fcelicis recordationis Pium Papam V. 

(b) fuis proprijs motibus declara^ in ^ ^ Motuj 
'^r^^bus ante Concilium Tridsntin^i prop.Pij V, 

, & eedetij Cqjufi- 

•rt ' ' 



5 ancilium 

lio fqblatis , tamquam matriraoniooi 
non impedientibus non folum intclligi 
poft Concilium impedimentuiii efli 


fublacumijs, quidenuo ad illum gra- 


«Ium pervenerunt ; fed etiam ijs qui ai^ 
te Concilium eo gradu erant coniundi, 
dummodo matrimonium , aut contrao-j 
tum fit, aut contrahendum poftTrideoJ 
tinum Gonciliura. 



>^Efanda inter fratres, & foror^ 

(c)Text.inc, £ «oniunda matrw 

/iads Piror- omni ture (c) prohibentur. Qua^ 

tijs. pracipitur, vc infideles buiu? Provia-J 

cia: qui tempore (ux infidelitatis, in hoc 
gr^du coniun »ti erant matrimonio, efipt 
^prinjum baptifmum 1'ufcepcrint , fepi- 
teprur , matrimoniumque hulufmodi 
wncucn , ac nullum decernatur, 

QUIKTI 

V 3’ITULUS PKIMUS. 

^eViJitationihmi, 

A 

V lfiatianum pr*eIpoas fcopus 


MXfdAMUM. m 

ittutti (d) exponic } eftj fanftam, 6rtho‘ 
loxamque doe1:rinain , expiilfibus hsre-^ 
ibus inducere j bonos mores tueri * pra- 
;os corrigere , populum cohortationi- 
3 USf & admonitionibus ad Religionem,' 
jacctti, innocentiamque accertdere t ad 
^uod efficiendum , vitra ea , quas locus, 
:empus, & occafio , vifitacarumqoe per* 
bnarum conditio Deo, ac Domino inf 
>irante vifitatorem docueritjt , is ordo 
ervabitur. 

§. IL 

C Um primtim ad locuttt , quem vi- 
fitaturus eft , vifltator pervenerit, 
Ecclefiam adeat , vbi cum popiilus ex« 
pe^fat, ibique preces ad Deum effundet^ 
ic deinde ipfe , aut eius loco alius, con- 
cionem habebit , qua fummatim vidta-s. 
donis fcopum exponat. Prasterea gene-? 
rale huius Synodi decretum legi efficiet» 
popi^lumque admonebit de ciblLgatsi>ilej 
qua finguli tenentor denunciandi publii- 
ca peccata, vt tale remedium adhibeatur» 
quo omnes in Deum otfenl* iunditu^ 
tollantur, (e) * ' 

jT. itr. 

S An^irsimum EuchariUteSacranieni 
'exum, fantfum GhriihVa, oleumque, 
AC baptUmalem f 9 Qtenir ,*ma»n&k etiina 


(d) §e(f 
Refor 

j.c sit.Goad* 
tit S 

p.i tit.de Vi- 
iiraS SclToleta 
i. C.2. 8S 
Cranac tit dtf 
Viiitat gt Sy-> 
rod de Qjiif* 
a conft t^, 
Lim» ; , a<9: 4 . 
S cap I vfqaa 
ad 5 Jat 05rt» 
4 Mil. da 
Villcat. 


Ce)Vid.dMa.' 
8r ‘•yuod de 

Quif.tDifoj, 


'SH CaNGItlUiM*- 
Sacra^entoruai , ac oainia, Ecdefiae opj 
namenta vificabit, aceurat^ug refpicicC' 
an hxG decenter ceneaninr. * 

§• IV. ^ 

L ibellum pr*teritarum tionuni 
_ requirat, , fcifdreturque an ftacuta 
in prxdidis vificationibus, ©xecution| 
mandata fint. Si vero aliqua adimpleq^ 
da defunt , compleri curef ^ reprehen- 
datque, ac corrigat eos, qui in his adiai{ 
plendis negligencer fe gefleruat* 




Q Uoad bona vero Ecclefice Inquifi 
rac imprimis , an inventarium, 
^ liber, ve fit,vbi deferipti fint ritu. 
Ii pofielsionum , quas Ecdefiae obtinet, 
exploretque an aliqua Ecdefiae bona 
ahenata fint, an eaqui(quam vfurpaveriti 
an vero aliqui fumptus in «dificijs, alijf- 
,Ye rebus fadi fint, qui eam fummam ex^ 
cedant , quxeft ab hac Sv nodo confli* 
tucaiant fi Ecdefia ius habet ad aliqua 
bona nondum ab Ecdefia recuperataJa 
quibus omnibus id adimpleri efficiacj 
quod titulo de Rebus Ecdejice confer^ 

2 diemndU ^ vdtm j iuirum 





ME XI CANUM. :|$ll 
§• VL-' ^ 

V lfitet quoque EcclefiaSj & Eremi^ 
toria» videatquc an aliqua fu per» 
flua fiot » aut non bene reftautata , & atl 
fine Epifcopi licentia fabricata fuitiEpiC- 
:copumque dehac l-e certiorem faciat, i 

Vt de cOnVeniehti fetnedlo provideat» 

|>r?ecerea luxta .Cohcilij Trldelitini ( f ,) 

decretum peculiari cura exquij-at ,& ex« 

ploret attente anlmagines indecenter te-^ luvoe- aefa- 

jneancut, quafque lic reperctit, deleri ta*^ erislmagiuM 
xiat, aliafque in earum luco conftitul iu^' bus» 

,|)eat , proot eft titulo deReliquijsi 
'j^fneratione SanfiorufH difpolitum* 

Vit 

H Ofpitalia etiarn jEremitoriai C ona 
^ fiafernitates, & alia pia^Opera yj- 
firet , ditpiciatquej an eorum inifitutio* 
tie , & fundatione ^ Epifcoplqu*: ordina» 

(-tionibuS conftitota oblerveUtur j idque 
. provideat, quod fibi conVeniens videbi» 

■ tur , vt/nasc.ppcra conlerventur j St au» 

; geantur. Miffarum « & piorUni operiirp, 

. qus e-x teltamcn,to felic^a futit, libeilUul 
4 petar 1 vtquc.ea adimpleantur, quod efi 
, ticulp de-fl’ejlamentis decretum ^ obfef» 



§. Via 

Oram Parochis deereca fiiSlus Sy^ 
fiodi , qux ad tJoruin ofhciuin 
Ipectanc , legi faciat , & an obferventup 
duigcnter exploret ; (pccialiter ’ vero in*- 
'quirac art Parochus libros habiiac , vbi 
baptiaatorusit j confirmatorutnve-, aut 
eorum qui triacrimonio coniundi , & 

mortui fuiic , tiomina deferipea terieat. 

Si habet Gachecifmum, dirciftoriumqoe 
Confeflbrtim , librumque dccretorurq 
huius Synodi.Si permittit a Qcrids pew 
regrinis iine licentia Miflam celebrari. 
Si habet tabulanr falariorum > iuxta 
xam ab Epifeopo defignatam. Quod fi 
quid repererit » quod non fic exeeotioni 
mandatum , diligenter adimpleti curct- 
-pxcefliifque , dcnegligentias corrigat. 

,U . 

D §. IX 

E vita , & honeftate Clericorum 
privatim exquiret , fi onera filo- 
rum officiorum obierint , & qote his de- 
cretis iufla fiint, adimpleverint : aut fi In 
aliqua delida reiaciderint,aut aliqua re-; 
-Ceperint, quae aiurc , aut ab hac Synodo 
eis prohibentur. Exquiret prsterea , an 
icwcij vei isctilares publica aliqua pec- 



ata , fcaodala commiftanc , an ali-^ 
tt>i fine concnbinari}, blafpheo)i,Xufcep- 
wesaieatoronnvfurstiKS’ia%ht>Iuf- 

jiodi vitijs implicati in 

pccukls iJ^uifitionem in fpcciailne ia- 

:iac , ex qua infamia oriri ppisic , fed -v t 
ffi a’iore communi dilpoiitum (g) m- ^g^Yexioca 
quirat. Qualiter ,& 

X. qiiand«>5& tji 

V lfitator oninia qux animadverfio- de Accufi 8i 
ne digna repcrcrit , eftkerit , aut '« c Licettu- 
providerit , dum cxcrfult vifiratlonem, 

In fuo libro dkcnbat.>Cum vero ad Ci- ^ 

k’itatemj v,bi Epifcopu,s refidet, pervene- 
rit , de his omnibus intra tres dies Epif* 
copo rationem reddat. 



' §. XI. 

V T vero liberius morum reforma^ 
tionem , qox vifitatoribus valde 
comnaiffa eft . procuret , nihil qnlcquam 
vifirator vUatenus accipiet , quocumque 
modo ei offeratur, orriameotaveriiee pro 
ratione petenda de hcfpitaiibos, coufra^ 
ternitatibus , oeconomifye EGciefiatusn,^ 
auc alijs fimijibus , nifi tantum qux ad 
Viaum,& hofpitium fibi, & his qui eum 

xommiuantur (equorum parvus nume^ 
'"‘•efle debee ) ab |.pif'cppq^dari; confii-s 
'•V '^25 ■ tiH 



TcF.in c 

E^igitjcie Se 
fih Jjh 6 ^ 

(i) Seff 2 4 c. 
3 , de R^^or. 
ToJeu ait 

C 7 <Si’Lin: 3 ,|. 


(K)^^fT M 
l?.3 deRefor 


CONClLlU^f’' 

tura fune. Quod fi fecusfecerlc , pcehai 
incqrraf a qonfiicunone Concnij-Luedu 
nenfi$ (b) q.,$ inciDic ftacufas. 

.«reliquas, a Concilio Tridencino (i' 
!mpofiras,excuius decrero decernitur* 
vr U vifiratores ratione vifitandi baptif- 
males fontes aliquid acceperint, illud, iq 
roroenani confcientia reftituere tenen- 
tanten decreto non prohibetur 
ne Notarij & computatores, quos fecum 
duxerint , jd exigere pofsint , quod ej? 
taxa huius Synodi eifdem debetur , ra-. 
tione aAorum , & fcripturarum , ratio- 
numque fen computatum, in quibus fc' 
exercuerint, ■ ‘ 

§• XII, 

Uamvis ex iure,8t ex decrctoCon- 
cjljj Trideotioi..(K) Ecclefia: , 85 
oppida, qu* vificantur Epifcopis, 
aut eorum vjfitatoribus , ratione procu- 
tarionis, fibj, & his , qui in eius comita- 
tuiunt, congrua vidualia fuppcdirare 
debeant 8e in hoc etiam Archlepifcopa- 
to , Provincia confuetom fit , Tameii 
bamlos fciiicet homines )iumenra- 
ve fine vHa mercede triblide , vt ex vno 
Oppido iti ^IJud , qu^E ad hoc nccc/Tan^j 
fpnt , e^^portcntqr , nihilotpjnus hsec 
npdu^flacuic^ ac pr^dpit , vr pofthaq 

£piA 


MlE55rrCA'Nr.U'M.» 

?Difcopi ,five eoromvificatores , cum 
iricaveprit /luftltiarnmiqcedem b^uhs 
luiufoiodi , aut alijs Indis pro fe , & lu- 
mentis i Qti® ad ho'c adhibuerint, pf rfoU 
i/ant , pro diftanria quseft inter vnum, 
& akcruoi oppidani , & terri coii uv.tu- 
dine attenta. Ita vt omnes incelligant vi- 
tari id omne , quo fubdici vexati , aut 
moleftarid/ideantur , ac pr*tetea ea io^ 
lam vilata^ores proponere , qnae aninaa» 
rum faluti maxime conveoiunt. 



$. XIII. , 

N e Indi , vifitationum occafiofie a 
(1^^) proceribus moleftentur , fia- 
tuiiur, ac iubetur. vt vifitatores in ferip-i Tequillatos. 
tis annotatum fuis nominibus relin-^^ 
quant quicquid, pro fuis , & eorum, qui 
eos committantur victualibus , fuinptnS ' 
fuerint , quo pofsit cecanomus , fi Iscu- 
larisfucrk ;rqgis ; Magiftratibus , fi ab 
eifdem petatursirationern reddere; aUteC;-. 
pro modo culpse gravitec 

puniatur. ’ 


■ ’i 
'i . 




Z 4 ‘ 


ly 






^60 Concilium 

LIBRI Q^UINTI 

JiTULUS SECUNDUS 

iifl) Dehoc De Calumniator il;us, (1) 

|:ir„ Gr^n tis. 

Calumn* | 

^uoreform. Tribunalibus 

Cop Mex I. if rogatur , qux Deus in Ecclefi^ 

in c 79 Lex pro adminiftranda Juftitia conflit 
r«g 4 tit. 7 , dum his nonnulli ad fuasvindidtas, 

lib.B.Recop & fiagicia abutentes , dolo malo inno- 
cfentes criminantur. Cui malo remedium 
■' a’(ferre volens hsec Synodus, praecipit, vt 
j fi aliquis articulos dederit , aut calum- 
niofam accufationem, per fe, vel per in- 
terpofitam perfonam contra aliquem 
Oericum obtulerit ; in cafibus , quibus 
luxta iuris difpofitlonern calumniofa ta« 
Jis accufatio reputabitur , ijfdem p«nis 
cnminator pleAatur , quibus puniendus 
efiet aecufstus , vel denunciatus , (i con-. 
tra ciim probaretur. Ac praeterea iu om- 
nibus expenfjs, & damnis condemnetur, 
qu® accufato j vel denunciato inde pro- 
venerint, & in pondo quinquaginta, quo- 

ITIIID !nediffa.s fi ralnmn»or« «oITnc 


MXI CANUM 


' jf. II. : . 

S I o«is accofavcrk, aut denunciave- 
rit five Clericus fit, fivcfaecitlaris, 

& miurkm foam non fuerit profequu* 
tus ; ab co articuli ne aamitcantur , nec 
accofatio pro fua recipiatur , led tilcali 
tradetur , qui ad eius profecutionem te- 
nebitur, in his cafibus, & eo 

titulo de Officio Procuratoris Fijcalis 
continetur, & non alker-Vltra ea tamen# 
fliiae ibidem difpofita func.faecularis Ue-^ 

ricum fideiuflorein ad id ptEbeat: , qui; 

faicularis fr in probatione defecerit , ex-i 
penfas , & pcenam.pr5edi<3:ann le lolutu- 
ram promittat , alitet eius accufatio ncJ- 

§. III. ^ ^ . 

Q Uamvis is , qui caluruniose fiictit 
accufams , caluiuniatorem nott 
^ acciifaverk , p6(sint ludices ( ii 
cafus id poftulat , eifque videatur ) con- 
tra caluniniofuro Griminatorem ex olh- 

cio procedere , eumque pro merito culr 
p$ condemnare, 

ji. IV. 

/^Uoniam vero fapelndi noinlnfli 
\} communitatis, a«t particularium, 

ara 


(m) Mil r p4 
utul Qux 
pert.aci Coll. 
Bcncfic veiB 
Vc omnis, & 
Cran, tic. de 
Simon. n.4. 



'my coNciLiuiirc 

articulos contra nonnullos Clerrcos dn 
ieiolent,decerriitur;ac itibecur^vc acten- 
to. quod cuio Indis decretum- de fldeu 
«Jfloribus exhibendis, & poenis fupra no-'- 
winatis ,in rigore exequenddm non eft,- 
^iicahs caufam fufcipiat^ eaniqne profer; 

ea defBhnc, ka 
vx tifcalis,ac iure eorum fe protectiorem ■ 
^ei)dat,.ea:tapen conditione ftatoca,vc 
fodis defiltentibu5 huiufiiiodi profecu-i 
ti(^.ncc fieri, nec inchoari, nec inchoata ' 
deieri a Fifcali pofsic , nifi prius fenten- 
t|4,& confenfus EpifcopI prascefleric,cu- 
ius p^tern^ prudentiae haec Synodus re- 
linquit, vt quid hac in re magis ad Dei 
lK)norem»& indigenarum prorecilonem, : 
excefiiimque coercionem convenia ac-, 
tente confideret. 


^LIBRI OOIINTI , 

j TITULUS TERTIUS.; ' 

- - De Simoma. (ta} ' ■ . - 

E ^ ^ I 

Tfi ab ipfo; renafcentis Ecclefiae 
initio; , fempcV boioniaE Vititinv 
execraljiieib^rir ^ aeSa/ 

■ —trts 


jlEXICANUM. 3« 

Siarv"‘Ierr,s t-a.aibu», & Mac,,s 

. y -f . 1 ...^ ^ Provinciam aaeo 

grXum ea (tam ad 

ia his pattibus^ ’ f,'' mS 
nuam ad eas in Cuna Catholax - 
?atts procurandas ) vc 
dium, $ oportonum fibt P 

bequo providere vokns | n- ’ 

pr Jpk: « (.-) q»-,fqnam 

fwe fecularis , cuiufcumque digmtan , 

nefve faciat, aut pecunuis pro ^ 

ve.tttenarum nouune, fi 

ne;rur,autmercedhprxtexcu,j^^^^^^^^^^^^ 

dtudine, aut «‘i «btinendum kvc^ _ 

<juorumcumque auiicorum , 
rumve , aut procuratorum , feu aUari m 
perfonarnm eis propinquarum, 
Ltarioneshoiufmod. conferre deben » 

fcripturas nom>ine deb.tort^ ah 
de caufis contraaorum concedat , am 
ilos concedere faciat.quibus eos, qudc 

obriqaverint. indemnes fervatuium pv 
mittat ratione eius <ummx , ,P; 

folvetint ,nec.aUter quoviimodac.e^a 


fn) Tex.in «. 
J^obis 

Siniioii Sr isi 

entrav. i ds 
Seiit excom. 
inter eorum, 
confitm pet 

Gte?. XUl. 
inBull CUIUS 
titulus 

Datis, & \no- 
ttiil.quam ad 
lic rtfert , 
eleg legitNa- 
vavr ic. tra6t. 
de Datis, 
prcTiUl tex.in 
ervU-av- '*•* de 
SirnoB iotcr 
coniniuiXt 


CONGILTUM^ 

tniiioiis paciicatur per fe , nec pcf fotCt'-# 
pofiram perfonam, quos omnes hac 
nodus firooniacosdeciarat : &qoi hsc 

y N »* mreftatutas,&i 

( o ) ?v.f Ens felicis recordationis Pio Papa (o) V. 
prop. »j . motn proprio confirmatas incurrere de- 

Ccrrir; q-js quidem pcrns hse funt; vide* 
iicet ipfo iurc privatos elFe beneficio auc 
prabenda hac ratione ab eis obtenta , ac 
pt$rerea inhabiles reddi ad alia qus^ 
cmnque beneficia obtinenda, necaon ad 
frufiuiKTi omnium , atque 
ab eis receptorum teneri. ItiT 
dem ipfo fadlo incurrunt excommunica- 
tionem maiorem, a qua , nifi in articulo 

mortis ab alio , quam i, Summo Ponti- 
fice abfoi vi non pofisinc 


D Edarat pr*tcrca hsec Synodus,- 
■ hos qai pr^fcnracionem obtinent 
per iiiicita huinlmodi media Impetra- 
tam ^ non fore ijdmictejidps ad (imilia 
beneficia, five prehendas, quas obtinue- 
rint, H^tc Synodus admonet, dfdemqtie 
p^nas afallcls recoedadonis Pio Papa 
V . innovacas , notas facit , eorua^qge 
conlcjcncias graviter onerat j quatenus 
aoimadvertaatjtenedfe ad refignandum 

be- 


fcuaus mafe perceptos ref- 
-tituendum : necnon eofdem exhortatut, 

.v^ab l^oe tiequifsitno vks itacu rcupifc. 
caot,ad ijludquc aeemmu(n,ac tremen- 
dum Dei indicium ineims «culos con-. 
vcrtaat. _ ' 

E Pifcopis vero, quo omnis limoniat 
ceffetoccaiio , inonet h$c 

iuS,.Vt (p) familiaribus fuk,tatiot?e o%- (p) Mii.i 

ciorum quse exerceor, certam^ mercedem fupra. 
conftic«aoc,ne illi hoc fubfidio deftituti, 
beneficia Ecclefiaftica i tamquam lu« 
opersi acUboris pretium prscipue fibi 
«proponant. Fraudari tamen Ecclcfias 
-non vnlc li*c Synodus probatorum ho- 
mioam minifterio, fi qui funt in Epiico- 
porum familia , quibaS' ob fuam dodfn- 




,ibi 



prsbendS cpnrern puuuin..\vj; (q) Con 

Epifcopfs vehementer commendatur, vt dene k.i 

femiliatiura merita , & doadnam exa- 
minent , ita vc benemenn non graven- 
tur,fieisfanfiliares-Epifcopcrum prs- y 
ferantur. Cum in Ecclefiavmn damnum, 

& cettisc perfonx incommodum famiUa- 
. ribussfatisfaciendum non fit. Qiwndo 
■ facros lapides , calicefve, aut ornameu- 

- {» 


Tri- 

Re- 

rr>o« 

l>i} 


CONCILIUM 
<]uo(i inrus Siin<!%oruin relii^uljs 
neac, vendi contigerit j prascipitur, vt 

tionc confecra.£ionis,bencuiciionifve,auC 
relicjiiiamm , nihii.quicquam pretii exi- 
gatuCv nec .maiori .pretio hac divendan- 
tur, quam eo, quo tnat.eria autopps#fti’« 
mabicar , lub pcenis contra iitnoniacoS 
ftactttis. 

Q UI beneficia,. feu Parochias, muj.« 
^ tis, & arobitiofisprecibus,donis, 
'promifsionibus , favoribuf»e ad 
Epifcoporum gubernatores , aut exam|.* 
natores ailati§ petierint , pro illa vice 
-reddantur inhabiles ad tale beneficium, 
Leo prtebendam obiinendam.^ io quo eo- 
rum conicienrias rdpedtivcbaec 
dus Valde onerat, . , 

L I B R I Q^UI N T I 

TITULUS oy ARTUS. 

De Hceretids^ 

' /• I. . . 

P Erpendens haec Synodus qnans gra- 
ve peccatum fit, eos a fide jcatho- 
lica deiicvcc, ^uiiipvhu .l^vcrice.miieri- 



m.exic.A'Nu;m. 

dia e tenebris idololatri* , & gemiliw 
tatis ad lucem Evangelij credi , fidem ^ 

Chriftianaai in lacro baptlfmate profefi 
fi funt, qu* i fide dtfeaio, in his prsfera 
tim gravior culpa eft,qui aliorum dnc^i 
& magiftri cum fint ,eos pervmont^' » 
a veri Dei cultu ad idola adoranda y U 
dcEOioncs colendos fe ducunt : graviter j 
moleft^ue ferens , & eam , quae noftr^ 
fidei irrogatur , itiiuriam , & tot anima- 
rum iaduram., necnon. intimis vifeeri- 
fius-cupiens, (#) nativis Indis, tamquam (*)Hatttrak8 

novellis in Ecclefia plantiSjVt in fide rO' in<iios, 

borentur, afferre remedium. Attendens 
pratetea nimiam Epifeoporum induU 
gentiara, quat paterna pietate CanonuiA 
rigorem temperantes , hadenus blandi- 
tijs potius quam Icveritate , ad viam la- 
ctis trahendos Indos exiftimarunt ; non 

folum Indis vtilem fuiffe , immb eis 

^afionem prabuiffe, vt proiedaquadaift 
audacia ad fuos errores , & antiquas lu- 
perftitiones.( quod plerifquc in partibus 
huius Provincis experientia docet ) re- 
dirent. Timens denique quarn grave 
damtioni d)nver&0pi*> & confietVationi 
Indorum in fide CWiftuna proveniret, 
fi hsc peenis impolitis non reprimeretur 
g,gdaciiajftasuit,ac prsecipit Prssktis om- 

, r f " " ' ifi-! 




vTN CILIUM’ 

«IDUS nuius Provinciae, vt diligenrifslmg 
J^qmrant , ac fcifcitentur de huiufmbdi 
idololatris , praefertim doginatifcis^ & 
wrores .linter alios difleminantibus. 
vcuod fi poftquam eos pie ftionuerint, & 
corripuerint , nihilominus in fuis perle^ 
Verare erroribus comperiantur ; rigide 
contra eos procedant , eafqae poenas 
applicent, quas magis convenire iudica* 
^ horum emendationem , & 
a« aliorum remediurri. Paternae autem 
Epifcoporum providentiae hac Synodus 
commkcic arbitrium qualitatis poena**! 
tom, n',onens eos, ne paeius pecuniarias 
imponant, qus nec gravitati delidi, nec 
Indorum paupertati refpondenc, fed eos 
corporalibus poenis coerceant , quibus 
folum eorum faluti confuitum videatur» 
Necnon vehementer Epifeopis cornni 
cura commendatur , cum in die cremen* 
rfi iudicij , de animabus fibi commifiuS| 
Omnipotenti, Deo rationem 
fint reddituri. 


M E X I C AN U M* 3^^, 

libri QUINTI 

[TlTULtJS QpINTUS^ 
HEXJSXJKlSi 


• T<'. 

UI volunt divites fieri, ait 
. Ius , incidunt in tcntationem , U 

in laqueum diaboli, 8c d“.fideri« 

■ multa, & nociva, quas mergunt homines 
In intericmn, & perditionem. Hinc ^eft* 
quod multi in his Indiarum partibus 
appjulere infaciabiii (^) quoad divma- Coacef.^ 
ruih liti , 8£ cupiditate ejcccscati , q«i fi- vaudarma. 
die fe his contraftibus implicant , vnde 
maius lucrum reportari ^poffp fperanc^ 
nihil curantes iufti,ne ab iniufti contrac,- 
tus illi fint. Quofit, vc conftitotlonrs 
vinculo , non fine magno aoim|rum pe- 
riculo obligentur , ob nimiam difficulta-i 
tem , qaa aliena quas retinent bona , v^. 
ris eorum dominis rcftituanc.Qpare hsg 
-Synodus ardenti falutis animarum, qua- 
rum cura Epifeopis comrnilTa eft , defi- 
derio flagrans , a virifque prudentia , St 
4Xp€tisaW p£«batis in|eili§caS| trieaS 

r : ■ ‘ 'Aa y^-«. 







“ 27 » '^CONClLIUM 

rias , varlafque fraudes lucri copiditatfi 
in jhis., partibus inventas ] qi|ib'us[intuUi- 
tia, quas dolo malo in proximum exerce-, 
tur , occultari, 4C palliari pofsic., quan-* 
tum valet /omnes huiui^^roidrifcis fide- 
les in Domlriq^exhpri^tur ^.vt rationem 
quam Deb in die tremendo'’iudrcij red- 
dituri funt , cercamqi^c animaram fua- 
rum damnationem , (i iniufte aliena bo- 
= na vfutpant , bb oculos^oncntes. viros 
do<ftrina.& vita probatos confiilartt, en- 
que modotn , quem in negotiando , & 
contrahendo tenent, aperiant, atque cos, 
folum contraci:us exerceant ad fecurita- 
cem confeienttas , quos iurifpcriti huiuf- 
modi licitos probaverint. Sed ne 4>qft- 
hac iniufti contradas fub iuftormn ffpe- 
fie lateant , ac de eis ignorantia prasfo-- 
matur ; hxc Synodus quid de aliquibus 
contradibus , quorum frequentior eft 
in hac Provincia vfus , aede quibus per 
multas difficultates propbfitae occurrunt, 
iuxraiuris difpofitionem, faciendum fit, 
erponit , atque declarat. Aliorum veto 
Concr;jduum difcufsionem ad Diredo-^ 
rium Corifeflbrum, ab ea probatum, rc- 
'^-'nfelTarij, quam pee- 
in his omnibus 
gaatur.^ ♦ 

§.n. 


,>iEXlCANUM. m 


i * u Pn«ttus 

Q uia (r) is contradus m hac Pro* 

vincta ffct^uctis eftjVetidcndi> Ici- 
'licd» aut credendi argentum ad 
certum tempus, vt sftlmato iuxta legem ^ 

(f ) Regai pretio, fcxaginta conrtinorum ieg,teg 5-cic, 
prO vri^qiiaque argenti niarCa ^ venditi> ^ 

Lc crediti, argenti ptetium in moneta le^ i. 2. tic. 
regalium , prifinito tempore fodvatur. 

Synodus ilkgWmuacuncefft^^ 

Gradum huiufmodi declarat, quando ar- ofdend, 
gentum valorem a lege confticutum non do fe avia aC* 
attingit ^ fciUcet denariorum Vildearn^ secadoelen^ 
& eranorum quatuor* Quia ad dilatam fayodelapla 
: folutiooem , argentum minoris valofis, ta . como lo 
; eodem pretio vendere quo argencimi 
, pretiofius j & valorem a lege aeftimaMm j^^gellad, 
pertingens divenditur , concradus ille- 
gitimus eft, & vfurarius» Maiori enim 
pretio in eo argentum venditur, ratioqe 
dilats folutionis , quam a lege priferj- 
biutr, 5 i pecunia numerata rvend^i potelt. 

'Hoc igitur genus contraheudi Synodus 

damnat , iilicitumque , &viurariom df- 
Cfirnit , idemque tale iodicari, & reput^- 
-ri mandat. Rcosvero , & in fie contra- 
hendo deiinquentes,EceleliaftiGi ludices 
corrigant, omnique iuris tigyre puniant, 

Aa a 



in eofqae,& ia eorum bona, poenas om4 
nes exeqaancar t ‘quas contra vfurarios, 
& fcencraror^ ftacucas invenerint : A 
'Confeffarijs vero minime abfolvancur, 
nifi poft plene iadam reftirutionem co- 
jum, qu 3 E ex illicito, & vfurarlo contraeo 
jtu perceperant , & acquifieruot , ab hu- 
ius generis eontraAu omoino abfti^, 
aeatic. 

(t) SecHadns A Liquando (t) vero argentum Vn- 
!»afus. J~\. dccira denariorum , & qultudi; 

granorum valoren) attingens , in pecu- 
nia numerata iufto legis pretio vendi 
non poteft , dilata vero folutione iufts 
legis pretio venditur. Cuius contradus 
iuftitiam,vel iniufticiam perpendens hac 
Synodus, ex Varietate circunftantiarum, 
aliorumque plurium , polle variari , quo 
fit , vc de eo certa definitio dari non pof- 
fit : volenfque fideles huius Provincia: 
ad redam iuftitiara dirigere , & conf- 
clentis detrimenta , ac proximi damna 
vitare 5 ftatair, ac iubet , vt tam in con- 
tradibus huius generis fadis , quam in 
his , qui in pofterum fient , ante omnia 
contrahentes confulere debeant, & con- 
' lanc viros viu,& fcientia,confciencia- 
r^oba^os, T heologos, auc lurifpe ti - 

tos. 



i7f 

Ids , qoibas aramftaams, mmom% &•, 
caufas contrjyftuam iHwteods ape- 
t1ant,eorQtnque fcnteaElams& confillura 
feqaantor , vt dc conKaftns- 
ioftitlaEoti ia corfelentia 6«?. Q^bii fi 
fccusfecertdc .vaideeqmm coaickiitlas 
5 rt) hac Synodo onetatiEur. 

§.•■ IV.— ■, 

E Ocrb vq»fia etiam hak Synodo t6». 

nundam*» eft , ob pecansx pena- . 
r»afn,& iTgpntem necefsitaE£s»,per nnd- 
tos , prxferdtn eo teropre » quo dafsls 
in Hifpantam ptoficifcitofjtnacud pco«* 
nias non inveaieates , vt fuls creditoris 
bus facisfiicsanEjfderc ad id permutatioii 
nes faeece , merces addiktam folutio» 
ftem ementes, quas^in pecunia numerata 
minori pretio divendunt : fxpeque naliis 
mercibus incetvenientibus,qox re spfa 
emptioni , aut venditioni lubisciantnr, 
fide conveniunt, & contrahunt , ad cer-, 
tum tcroainum folvere fe obligantes 
fucnmum pretium , quo falso prx&ppo- 
nitur merces emptas fcifie, cum tevera 
in pecunia nunaerata aliquam tantum- 
modo fummam recipiant , & ad cers 
tum tempus naaioreni fummam redditu- 
tos , obligatione fe devinciant. Quiqnis 
- • : Aa 3 ' dem 



574 CONCILIUM’ 

'dem Gontradps , five merces fingantue ,. 
Intervenire , & vendi , eum nec interve», 
niant , nec divendantur ; five argentum 
fit, quod emi confingitur iaxta pretium 
legis, viliufque vendi ratione numcratse 
pecunias , ab hac Synodo declaratur illi- 
ci tus, 5 <vfurari«s, quia in eo minor fum- 
ma pecuniae mutuo datPr , cum obliga- 
tione reddendi maiorem, Reliquse vero 
conventiones , in quibus , v? didtum eft, , 
Vera emptiojVel venditio non intervenit, , 
fraudulentjr , & folum ad palliandas 
if*)Corredo- inventae decernuntur. Quare h?ec Sy- 
,•55, nodus prjEcipIt, vt qui conrradlibus hu- 

[ufmodi fe implicaverint , & (^) proxe-* 
(*)Proxenir- nifi2e,qui in eis intcrvcnerint,pcenis con-^ 

**• tra vfurarios fiatutis puniantur, ludices 

autem Lcclefiaftici diligencifsirae inqui- 
rant de huiufmodi delinquentibus, vt rei 
tam pernIciofae,& qus fic palliata, 8c ve- 
lata facile committitur , remedium adi 
hibeatur, 

P R*terea, quoniam per multi homi'? 

nes illicicom efle intelligentes ven-^ 
dere aliquid ad dilatam foluriooem ma- 
iori precio , quam in pecunia numerata 
in venditione mercium , pretium , quod 
fummum appellatur, ratione dilat» folu» 

Siod 



tloms afl .aliquod tfetnpu8eK<fiddn<io,qui 
contraAus vfurarlus eft Illum , com- 
inittant, varios qusruot eoiores, falla- 
cias, pprptuiamixicaum firpiles aljas 

cnci(Ks tmiori pretio ad .dilfaip folutio- 

oem diventyntes , quam pSounia nume- 

isata sftimautuir , & fottaffe ma|ori quo 
eas ad dilatam; folutioncm crediderunt; 
«circo hsEC, Synodus iuxta iuris pralcrip- 
tum df ceroif , ac declarat, in his, & a i js 
mercibus;, .ia quibus divendendis rnuiti 
ffig^xerccnt ..eafque nuUa necessitate 
compulfi pecunia numerata divendunt, 
Vnde verum pr?tium,quo in pecunia nu- 
merata sftimantur , liquide conftare po- 
jcft yfiiram.e^^UUn;'*^^* il| 9 » Cjul eas ad 
dilatam foluttouem maiptlpretio vcq'- 
Ididcric, quam fu.mmo,^& eo, quo in pe- 
cunia numerata vpnduntur.Necnon cau- 
ia non obftante ,qua fe cquwuniter cx- 
<ufant , eo quod nullum precium in pe^ 
'cunla nu perata condicutum fit , delin^ 
.qnences . lipscSyoodus puniri, m andac pce^ 
’|iis cpqwa vfiitarios ^ imp(#is- .irldemr 
qu^atcutii illi?)Cini ad dilaF^f^{^,|qlutio- 
ncm magfi^m quamiratem^^cai , ake- 
riufve genens r^jrcpu) colleiftive maio- 
ri pretio vendunt , quaiB in pecunia nu- 
merata coUc<9;3c Iu vnum merces huluf- 
Aa4 




■t^j6 ^ '•CO NCinilJM 
«iodi divenduntur.Hoc enini cfl iufturii 
pretium iftiulbiodi mercium, non a^tenj 
illud, quod fi minutatim divenderentur* 
pro eis reperiretur. Preckm /iquidem 
mercium > quae minute divenduntur., oh 
laborem, periculum , & induftriam, am 
JUS eft , quim carum , qu® cbllcaini 
emuntur. Quapropter fic contrahentes 
hac exeeutione non obftante.eadem p<si 
na pleAendi funt, qua illi, qui carius^ nh ) 
dilatam folutionem , quam pecunia m* 
merata merces extruunt, ; 


VI. 



Uonlam vero cafos alij per mul^ 
tl i, (^m in his partibus pafsim iha 
"ter negotiandum occurrunt, quia 
'que Ipecialem circilnftantiarnm indagi.; 
nem requirUh‘t' , vt probentur > vd conL 
dcmnentiir, huic Synodo propofiri ivntfj; 
cos ad direftorlum, & examen confefia- 
Tbrum refert. Idque negotij confe/Torfii 
jbus datur , vt Diredtorio Synodi hu itt^ 
authoritate probato ,dn difcnfcjo- - ■ 
H5 iflorum cafuum 
, •" ytantur, ' w 





(*) BebeJi’ 


ITE^XICANUMi 

libri quinti : 

^ ; JITULUS SEXTUS. 

• Ve Sortilegijs.(v) 


Agna 


«J_ Y JL ofFenfa, in quo rotius nof- 
iniferije confiftit remedium , quique 
'■iOmiiipotens eft , & fumme fapiens , fi 

fortilegij.)maleficij,arioliveconfuluntur, 

ab eifque futuri inquiruntur _ eventus. 
X^uac res acerrime in »>acra. scriptura re-^ 
toteheoditUf > Sc divina lege prohibetut'. 
Eam ob caufam haic Synodus interdicit, 
re qullquam , cuinfcumque conditionis, 
Cxiftac, augurijs , fortibufve vtatur , cir- 
culis; ant incantationibus, ad futuros re- 
"fom eventus prsenofcentes; nec cuiquam 
-philtra, aut beneficia (^) propinet, vt ad 
amorem, vel odium incitetur; aiitetque, 
qui fecus fecerint, flagellabuntur, micra- 
due capiti impofita in publicae, ignomi- 
nia: figno punientur ; auc iuxca quauta- 
■tem delinquentium pcena pecuniaria 
pkaentur, ita vt Epifeopi arbitrio gra- 

>yitateculpspc£na refpondeat. __ 


(y) Mac^ir, e; 
j.Guadix tit. 
jxonf ^ 
tit. 6. codO’*. 

44 Mil I ?• 
Ktic. de Ma- 
picis arnbus> 
e$:Gran tic.de 
Sori. D» ' 


Grsn. vbi fu 
pra. 


(y) Guad.tic. 

& 
tit. de 
i>orcil n.2. 


CONCI Liuitrr 


. 1^1 W etiam fortllegos ,l>eneff- 
* «ncantarorefve haiufmodi 

adeatjVt eorum maleficijs.fen bcneficijs 
vtatur ; allrb fotcmnem aget pcenitcn- 
tiam die feftivo, dum MliTa Conventua- 
lis in fua Parochia ceJebrator , vbi dc« 
te<fto capite, fine pallio^S: nudis pedibiiS, 
fune prafcin *lus, candelamque incenia n|i, 
in manibus tenens , fiet , ibique publici 
lententia in eum lata legatur , & pt1E?S. 
rea, fi Hifpanus fuetit, duas argeinti maCi! 
C3S perfolvat fabrica: Ecclcfiae, accufatb-i 
ri , & pijs operibus applicandas. Potc-i 
runt tamen ludices cum illis mifejicor- 
diter agentes poenas huiufraodi modera- 
ri, quifponte.fua, fine cuiufquam aecQ- 
latore ad eos confugerint, ddi(3:upj 
commifliim accufantes , necnon^ip ep- 
aem cafu pro qualitate perfona? , corpo- 
ralem poenam in aliam commutare pq- 
terunt. 

§. iii.^ ;; 

N Emo (y) itidem in pofterum cq- 
rum officium exerceat , qui pgr 
verba^ , aut per benedidiones >rifd^|i 
morbis dicuntur , Hifpanice Saludadfiir 
Tes , Enf(ilmadoreyy^d._Sanf ig,uMo^^ 

nua- 


MEXT CANUM, w 

huncupatl, nec preces, aut 
blice , in plateis , & in Ecckfijs refiftec, 
nifi prius ab Epifcopo examinatus fa- 
cultatem obtineat i aliter luxta lur.s for- 

vcper^ 

jsr^enete in Ms c^ccndls p«- 
mifceri folent, 'i 

libri quinti 

SEPTIMUS. 

X)f 

§. J. . 

V T corruptela, qua in Del offenlam 
multi inaniter iorant , funditus 
tollatur , maxime oportet , vt Ecclefia - 
tici viri vitam fuam quoad hoc emen- 
det , mores reforment , bonumque vit« 
exemplum alijs praebeant. Qyare en 
cis omnibus huius Provincis h«c Sjno- 
dus mandat , vt (z) habita Dei , ac Do- 
«linl nottri , ciufque Sanaorum nomini 
reverentia in vanum , & ab^ue nectfsi- 
tate ne iurent : immo quos fic lurare au- 
dierint , ipfi moneant & exhorrentur, 
ijuatenus iuramentis abfUneant. Q1104 


'V 


(z) Mex.ilc, 
49. & Mil.t. 
i.patt tit.de 
Blafph «m. 



5 ^ 0 ' CONCILIUM 

fi Clericus aliquis iurarc confiievenr 
abfque necefeitace , vt diaum eft , arbi*, 
trio Epifcopi puniatur. 


(a) Lex reg, 
t.z, 3: 7 tic 
Re- 

copih 


(b)ConCsLa 
teranen fub 
Lc“on. X to- 
u Cooc. 
General. 


(c) Mof pro- 
pnus Pij V. 

§ Adaboien- 

in. Mil. I. 
f tic.de 
illa Iphem. & 
Syn.de Quir 
conft.107. 


§• II. 

G Rave admodum eft,& feverofupj 
plicio dignum , vt i j qui Dei ho-i 
nori , & cultui addiifti fune, in iilud per- 
ditionis barathrum prolabantur, vt ia 
divlbam Maieftatem , eiufque Saoftos 
furiose pafsim biafphement.Quare cum' 
Sacris Canonibus , & regijs IcgibST^) 
m fa:culares blafphemantes , graves poe- 
na: inftirucac fint ; aequius multo erit , vt 
contra Ecclefiaftlccrs blafphemos petnx 
itidem decernantur. Itaque haec Syno- 
.dus ftatiiit, ac prxcipit , vt (b) ii aliqui 
.Clericus tantum fcelus commifleric, fcw 
vere his pcenis puniatur , qux in ConcU 
lio Laceranenfe fub Leone X. conftitu- 
tione , quae incipit : Statuimus ; ftatuts 
funt , & afoelicis recordationis Pro Pa- 
pa (c) V. in fpeciali fua conftitutionc 
innovatas ; cx autem fuut , qux fequun^ 
tur. 

f. m. 

C Lerki Deum , & Dominum nofc 
trum blaiiihemantesjii Bcncficia- 
ti lint , & hoc delicio tonvidi ; pro prt- 


mexicanum. 

6na & fecunda vice beneficiorum truc*, 
tibus vnius anni multentur ; pro terna 
ver6,ipfofaao fufpenfi fiot,& beneficijs 
privati ,ac prsterca tamdiu mexihum 
relegentur, qoamdiu Epifcopo videbi- 
tur. Si vero Benefictati non fine-, & hoc 
fceius primo admi(rerlnt,pecuniaria, aut 
corporali pcena Epifeopi arbitrio pu,- 
nientur : fi fecundo, carcere includentur: 
ii tertio , degradentur , Sc in triremes 
cpnijciaotur* 

§. IV. 

S I vero in Sanftos blafpheroavenftCi 

pcena arbitrio Epifeopi relinqui- 
tur, pro qualitate blafphemis , & cic- 
cunftantiaram. 

LIBRI CLUINTI 

TITULUS OCTAVUS, 

pf Iniurijs, & Damno dato; 


$. I. 

N e ira (d) rerum ordo percurbetnt; ConcLi- 
vt ab lUis iniuris irrogentur, qiu z&a. 

deberent innocentes, ^ anferabiks c. 7 . : 4 

(bnas tueri, atque detendere , cijm expe- 

coffiprgbatR^x fit ^ bellis , & 







CONCILIUM 

irruptionibus, qu£E in regiones infidelluttf 
fiunt gravifsima damna oriri ftatuit , aC 
praecipit haec Synodus , ne vllus Clericus 
in huiufmodi irruptionibus milite&corti- 
inittetur fine cxpreflaEpifcopi facultate, 
fub pcena excommunicationis maioris 
latae iententiae , ac praeterea arbitrio Or- 
dinari] alijs poenis puniatur. Idemqoc 
oblervari a Rcligiofis monet, cum tanti 
jponderis negotium fit. Si faecularis Cle- 
ricum percufferit.aut in eum manus viow- 
fe) Tex.in c excommunitStTd- 

Si quis fua” fententiam , a Canone: (e) Si ^uis' 
dent 17. q. 4 ,. '/uadente ; inflictam , & fatisfacVioneni 
Gran. tit. de ‘quam parti tacere debet, triginta portdo 
Iniur. n.i. & multetur, in fumptus iuftitiae , fabricfe 
** Cathedra! is Ecclefiae , & hofpitalis vfus, 

aquis partibus erogandis. Q|i6d fi Cle- 
ricus luam iniuriam non accufaveric ; itl 
Fifcalis efficiat , ob iniuriam libertati 
Ecclefialticas illatam. Si vero Clericus 
fecularem percnirerit, in eum EpiStopus 
juxta modum culps arbitratu fuo ani- 
madvertat. Cui htec Synodus vehemen- 
ter commendat , vt eo fupplicio delin- 
quentem huiufmodi afficiat, ex quo pbt 
pulus intelligat, dignas luis exceflus » 

' poenas ab huiufmodi reis ' 

dari* : 

§.IL 



Mexicanum. 


X. 1 Ihil magis ( f ) eorum cur* a Deo 

comtmtfume(re,Epifcopi,& Gu- 

bernatores harum Provinciarum , & 
•Regnorum exiftimare deberent , quam 
Vt Indos recens in fide natos , intimo 
animi afteau , vifceribufque paternis 
■protegerent , atque defenderent, corpo- 
ralibus , & fpiritualibus eorum commo- 
dis eonfulentes. Indorum enim innata 
tnahtuetudo , fummifsio , & afsiduus la- 
•bor , quibus Hilpanorum vtilitati defer- 
viunt cuiulcumque efferat* gentts ani— 
tnos inducerent, vt eorum potius defen- 
fioiiera fufciperent , & miierijs coqipa- 
terentnr , quam vt cosmoleftijs iniurijs, 
violenti jfqiie illatis , quibus quotidie ab 
■omni hominum genere diu vexantur, 
affiferent. Quod perpendens h*c Syno- 
dus, dolcnfque vehementer in his pieta- 
, & humanitatem non efle , in qui- 
bus maxima efle deberet ; quantum po- 
in Domino cohortatur (g) Gubcr- 
latores , & Magiftratus regios huius 
?rovinci* , vt cum mifecabiiibus Iodis 
pie, benign^ue agant, njiaillrorum fno- 
ruin , 5£ eorum, a quibus Indi molcftijs, 
& §rava,miqibas a[fi€iut\ta;_ infolentiam 

-T S?' 


( f ) Lim- *; 
c. 1 1 8, & 5. 
aft-v cap. 
Texe ioc.1, 
cunatrib fecj, 
87=d & inc. 
Adaunil 15. 
q. f facit tcx« 
in auchentic. 
Vc differen- 
tes ludi, § fi- 
nal 


(g)Text, in 
excrav. 2. de 
ludaeis, loan. 
a.2. & in ex- 
trav. conim* 
late de mul- 
tis pratrogac» 



CORCIXIUMV 

8f pTivII.con. reprimanr , vc ab his Indi non fervi, (cd 
«ef. neophy- Uberi exiftimentUr. Qiioniam vr-o ad 
teft ad fidem "“‘“S ynodi nociciam vana graN^iimi'-. 
converfis, ell ”“*« gstiera pervenerunt , quibus! Indi 
«onflitiu.is». in bonis , quam in proprijs.perfonik 
Paul lIfBul. afficiuntur } hsc declarantur ,& appo- 
Paul.P^’.I^. nuntor in Directorio Confefloram at» 
lata 8.oms Uac Synodo approbato , eademque nota 

ifT 7 !sc vide Magiftratibus , vt in pofto^ 

lolephum de emendentur , & viros doctos conp 
Acorta lib. } . fnlaut , ab eifque cie reftitutione , & fa.j 
de Procuran- tisfa£lione,ob damna hactenas illa«^Infi 
do Indorum dis in foro confeientia: , faciendaj feifeih 
fallite, c:. » 7 , ^ntur , quam Gonfefiarijs, vt quos COt>" 
Coiic itn.z. tujjjjggj invenerint, feque emendare noe 
& * I I j! *& i^f^^es.nec facisfa(t:ioneni,vt decet , facq^ 
xtS, re , minime abfolvanc , obfervantes cn 

qusE de damnis, & mnieftijs Indis Hiatis, 
Directorium hoiafmodi docet. Id qui» 
bus omnibus adimplendis harc Synodus 
confeiennas onerat , prssvaricatoribufe 
que huiufmodi iram Omnipotentis , 
Dei in die tremendi iudicii 
Qiinatur. 




^LIBRI QUINTI 


ITJ Mtin ad coercendas culpas legibus 


J[ ftatiitjE funt* Ideoque perfonis , de 
quibus leges loquuntur, accomodari de«, 
bene.t<iuare ,h?c Synodus paupertate*; 

pufillanimitate Jndorum attenta , iux4 
ta id, quod per Regiam Maieftatem fta-s 
tutum eftj, prjecipitrne.Indis poen® pecu*, 
tiiariae, ob quodcumque dcliduro impo^ 
fiantur » nec pecuniariis pcenis his decre=*. 
^Indi comprehendi iotelligantur.Quoti 
fi in cafu aliquo luiici videretur pcenata 
buiyfmodi , omni alia ad exceflusiui re« 
snedium alicui convenientiorero elle* 
eam ne imponat fine Rpifcopi faeoltapji 
Si cum, maximo moderamine , Rcelefi®- 
que, cuius Indus Parochialis eft,tantatn- 
«nodo , & non alteri multa huiufmodi 
applicetur : fin minus, Index tantumdem 
fabrica eius bedefis p^rfolvat, cui 
p«na erat appli-; 

(tanda. 



jmJLUS NONUS- 

pe PoemSi,{h.) 

§. I. ' 


-(li^ 

U< " 

ttjeu ' 






w CONritlUM : 


(i) Tolct.afl. 

I.C.2Q. 


(K)Scff. tf, 
c. « I . dc Rc^ 
gular* 


■ |L 1 f ‘f 

a tJand&(i) Epifcopus , aat alius 
ludex , in poenam dclIAi Clcri- 
'cum iu aliqua parce didributio* 
fium quotidianarum condemnaverit» nc 
huiufmodi condemnatio fruftratoria fic, 
praEcipitur,vt alij Prxbendaci delinquent 
ti remittere non pofsinc,ncc ei condem> 
nare, quod ratione fententiz contra eons 
lat* atnific , vt titulo de Benefictai^, St 
eorum officio habetur. 


ff, in. 

P Orro declaratur , & exponitur , VB 
quandocumque in decretis huiuS 
Concilij de Curatis, 1’scolaribus , St rc4 
gularibus mentio fit, & poena aliqua 'im4 
ponitur, eam tantummodo incurrere f*4 
culares Curati inteiligaotur. Naro Cura^ 
ti regulares ex decreto Concilij Triden4 
tini, (K) cuius executlo valde £pifcopi$ 
commendatur , corrigi 
debent. 

»** »** 

u< 



utttcknvu. M t, 

t I B R I QV^ 1 1 - ^ 

TITULUS DfiCtMUS* 

t)e (^dUcubimtu j & Panis concubina^ 

Horum0’ lemrunh(^) 

- j tit 5 

§* I‘ , , Ui<s. 

■ ebruiTi fcelus eft , <jui cutii 

vjf fcandalb pbpuU publice in con- . 

CuiSKlatu vivunt ! gravifsimuai vero eb^ 
tuitl ,qui cum cbUiurtiSH fint matHnrib- 
^tiio j Sacfamchto iniuriam jrtoganteSj- 
• fidemqueviolaUteS) quam cbniuges in- 
dicens fctvaife debent, in HbC neqUifsimO 
'Vitio verfanfliri Eamqhe bb caufam Sa* 

<lCfbfaa<^um TrideUtinum Gonciliumfm) 
fevere coiitta bes procedendum iulsiti cap. g. j 
I n culus exeeutibneui ftatuit j ac rirat^ 
dat hxc Synodusi vt lUdices EcclcfiaftT. 

^ci diligeUtilsimeinquifatitfan aliqUi pU- - > 

'blice in hoc ftatu vivant j contra eoiqug 
-pdCnas i iurCftatutas (n) exequantufj (tt)teif re^.tj 
cblderia aggfaVantes ranotie coatmiia* ] ? r “c. 
-cl*, reinddenti^j & gravitatis fc!pk< & 

- februm,, ita vt a pefsitrkj huififmodi ita- ‘ ^ 

: tu deliftant, & i periculo animarum , in 
quo lunt confliEuti , recedant. Qpod fi 
Bba ^ fce, 


|88 , CONCILIUM' ^ 

j^o)M«xic. I. fcemina, (o) qua i n hoc ftatu vivit , Cbfi4 
ptp.Sx< iogata fit , 5 & poftquatn cer fuerit adm^a 
nica , non obediefic; graviter pro ratio- 
ne culpae puniatur, ab coque oppido, aut 
Dicecefi, fi Epifcopo vilutn fuerit, invo- 
cato ad id ( fi opus fuerit ) brachio fecu» 
Cp) Seff Z 4 . ^ Gondlio Tridentino (p^ 

fap,8, difpofituin. Quod fi ij , qui in concubi- 
natu degunt, ambo foiuti fint, vitra pcE-s 
nas a iure ftatutas, alijs , arbitratu Epife 
copi , coerceantur. ‘ 


(q) Mextc. I . 
clubat.text. 
inc. Curo fe- 
cundum leg, 
de hxtet lib. 
C.& lex 7 tit. 
Ao.lib.8<]&ec« 


§. II. 

P Raecipitur quoque , vt (q) fi aliquid 
in concubinatu cum confanguinea 
intra quartum gradum, aut cum ia fide- 
li verletur , pcenam excommunicationis 
latx fentencix incurrat , 8c ab Epifeopp 
pro qualitace.delidi puniatur. 


(r)Guad.tit.;i 


§. m. 

D Eclaratur quoque (r) non folutri 
illum , qui in cadein domo cutn 
concubina cohabitaverit , poena in con** 
cubinarios ftatuta comprehendi , fed 
etiam quemcumque in peccato huiufnio- 
di confiitutum,fl delidum iuxta formam 
iuris probari pofsit , in quo Epifeopi, Sc 
Ecciefiafiiei ludiees omiuQirifiana pru- 




Bentla fc gerant , prout ret ratio pofta^ 

lat. 

§ IV. 

D iligenter cavendum eft , vt a po-i 
polo Chriftiano , tamqoat» i 
tnefTe zizania lefioYora.Sc lenarum peftis 

^extirpetur , qui tanaquaai kquei quidam 
diaboli hominum aniimas ei laqueant in 
interitum. Iccirco jubetur, vt (0 fi quif- (f jGranateaj 
quam in hoc pefniciofo delifto fuerit Soitsleg. 
prinaqjdeprehenfus, publicam ptEniteh- a. 4 . 
iiarnl^aciac. & in fcak ad porcam Ecde- 
fiae mitra in ignominiam capiti impoficaj 
jCamdiu , qoanjdia Epifeopo videbitur^ 

■fiet : fi fecundo, publice verberibus per- 
cutiatur, micramque, ia Cgnum poblicx 
igoominix gefiee , Epifeopique arbitra» 

* su in exilium mittatur» 


§ . V. 

P Erpendens haec Synodus gravjusj 
turpius, 8 C perniciofius efle , tans 
;in EcclefiafticiS', quam io fxcularibus, 
incontinentiae, vitium, cupienfque ,Vt sj 
non foldm ab omni vitxinhoneftate ab- 
' horreant , fed ab omni periculo , & fut» 
pitione impudicitix alscni , ad eam, 
, qos decet , continentiam , ac virx inte- 
gritatemtevoceptur decreto Conci- 

BS 3 li j 




i(t)Seflr.»f» c, 

14, 

{v} Mgjc i. c. 

/I. §.i. 4 & 

4,.§jGaa4 tit. 
j, conit, 1 8 
Syn 4? Qiiir» 
Con4 1 8. & 


S5>o ^ CONCIUUM' 
lij Tr|4en?ini (t) ftatuit . ac pr*cipjt, n§ 
(v) villis Clericus facro ordine ioitiarus, 
cuiufcurnque qualitatis exiftat, in domo 
aut extra dornum , cpneubinaai tenere 
audeat , nec fimiliurn uiulierum domos 
frequentet, aut cum ipfis confuetudincrn 
habeat. Quod fi aliqui primo a fuperio- 
ribus moniti , ab his non abftiuuerint , fi 
jBeneficia Ecclefjaftka obtinent, fruc- 
tuum,& psoveptuum Beneficiorum (uo» 
runuertla parte ipfo fa<ftQ privati fi|»t; 
qui frucius fabric* Ecclefi?, ant aii)’pIo 
Joco arbitratu Epifcopi applicentur. Si 
vero fecundo admoni in eodem deii<^^o< 
vel cum eadem, vel cum aUafoemina per* 
fe verantes , adhuc non parpetint ; nop 
tantum frudiis , & obventiones fLioruia 
Beneficiorum amittant,qui praedifjis 1 (k 
cis applicentur , fed etiam a Beneficio- 
rum ipfornm adminiftratione ( quoad 
Ordinarius etiam , vti Sedis ApoftoHcae 
delegatus , arbitrabitur ) fufpendantur,' 
Quod fi ita fijfpenfi , nihilominus, eas 
pon expellant, aut cum ijs etiam verfen- 
tur ; tunc Beneficijs, aut officijs , & pen- 
fionibus quibufeumque , honoribus, & 
dignitatibus Ecciefiafiicis perpetuo pri* 
ventur , atque inhabiles , ac indigni his, 
fi quibufeumque Jn pofietumi 

m 




MEXI CANUM. 391 

«uf , 3onec poft mamfeftam vif* emen- 
dationem ab eorum iTuperioribus cura 
ijs ex caufa fuerit difpeofandum. Sed fi 
ipoftquaro eas femel dimilTerint, inter- 
.miffum confortium repetere , aut alias 
huiufmodi fcandalofas mulieres, fibi ad- 
jungere aufi fuerint ; praeter praedidas 
-ptEnas excommunicationis gladio plec- 
tantur, Nec quaevis (x) appellatio , aut (x) Limen.?; 
•exemptio huius decreti exectitioncm aiS.5.c.jj.ad 
•inm^at , aut fufpendat. Nomine vero ^“6™* 

•B afenciotum , de quibus decretum hoc 
mentionem facit , quamcumque Indo- 
rum admioiftrationem a Clericis obten- 
tam comprehendi haec Synodus dc- 
<!arac. 

f. VI. 

C Lerici vero hoc peccato delin- 
quentes, qui Beneficia Ecclefiafti- 
ca , aut penfionem non habent , iuxta 
dellAi , & contumaci* perfeverantiam, - 
& qualitatem , ab ipfo Epifeopo carce- 
-ris poena , fufpenfione ab ordine , ac ia- } 
-habilitate ad Beneficia obtinenda , alijf- 
. Ve- modis, iuxta Sacros Canones , pu- 
niantur. 


VII. 




CONCILIEM 
»crfantiMr , ve liberius in fuo ndarlofcQ- 
Iere perfeverent , cxiftimantes contra fe 
stiinime procedendum , ne fimlJium fc», 
minarum adulterium in apertum profe- 
ratur ; hsc Synodus ftatuit, ac prscipie,’ 
Vt quando maritus eius , qua in concu-^ 
binatu cum Clerico verfatur , confcius 
delifti fuerit , ad punitionem deliAi , fis, 
cur in alijs concubinatibus fit j proceda- 
tur. Qiiando vero crimen vxoris ad mai» 
riti notitiam minime veniffa coi^eria- 
■fy) Seff.*4.c tur, iuxta Concilij Tridentini (yjfl&dtei 
8 Mcxic.t c. tum , iubetur , vr fi delidum publicum 
vide fop. {ic j gj; delinquentes ter adrftcniti ea de 
sre non fe eniendaverint ; ad puniendum 
delidum procedatur , ea tamen adhibw 
ta cautela , ne nomen, coniugatas mulic- 
ris#n procclfu evulgetur ad evitandum 
damnum, quod inde ortum habere pof- 
fet. In modo autem procedendi in cafi- 
busfimilibus , is ordo fervabitur , qui 
Ordinarij arbitratu magis expedire vi^ 
debitur. Eius enim prudentiae erit reme- 
dio coercere, & ita de remedio in delic- 
tis providere , vt nullum inde nafcatui; 
incommodum. 

§. VIII. 

P Orr6 fi Cz) Clericus ( quod abfit) 
incontinenter yisifle cum fua ler- 

yi 


MEXrCANUM. m 

comperiatur; eum ipfo fa<3:o a’mifi(fe 
domioium eius fervas ha;c Synodus dfe- 
darat,de cuius fcrvse pretio Epifcopds 
difpdoat in vfus piorum operum. Kc 
prarcrea iubetur Clericus puniri iuxta 
juris rigorem. Si vero ex ea filios pro- 
creaverk , ipfo fadto ab omni fervitute 
Uberi fine. 


§. IX. 

'*\ T ali^]U<5tum Clericortim malitias 
■ y ^yjpccurratur , qui cum famulabus 
incontinenter cum vixerint , eas fuis fa- 
mulis , aut alljs in vxores dant , qui In 
eodem delido eafdem verfarl patiantur, 
hifquc fallacijs fua flagicla occultare con- 
tendunt 5 pracipit haec Synodus , ne (a) 

, Clerici in fuis domibus famulas prsdic- 
tas tenere pofsint : alitd ducentum pon- 
do poenam Incurrant, pijs operibus,accu- 
fatori , & iuftitiac fumptibus aque appli- 
candorum, Si vero in contumacia de- 
lidi perfeveraverint , privatione etiam 
Beneficiorum , & inhabilitate ad ea ob- 
tinendum , necnon exilio ad arbitrium 


Epifeopi pledantur. Quo vero Clerici 
omnem incontinentia, fofpicionem effii- 
giant.interdlcir hac Svnodus.ne (b) Cle- 
rici, rtiaxime illi qui in oppidis Indorum 
^oouaoraamr > fceir.inam aliquam fuf- 


pec- 


(a)Lexregr. 
tit * 9. lib* ?• 
RecopiU 


(b) Mex-i. c; 
>- f . cuai § 

\ c ad fi- 
nem. 



(c) Cone La- 
icraoenr. fub 
Leone X. fef. 
I I .Mex I. e, 

iu §‘ 5 . & 

Guadix tit 5 
cond AI. ge 
Tolec. 5, 
cap ‘ 5> ad fi- 
nem, &Gran. 
titul.de Filijs 
Fresb & Syn. 
de Ofm tit 8. 
couft. l.§.p. 


CONCILIUM 

pe<ftz aetatis in famulatum adhiManty 
nec per diuturnum tempus,nec per men- 
fes, nec per hebdomadas; fed ad id. vel 
viri alicuius fervicutc , vel fceniinx in ea 
atate cojifiituts vtantur , dc qua nulla 
pofslt haberi ffufpicio. Clerici itidem, 
qni ex fuis regionibus , aut aliunde pro 
gerendis negotijs ad civitatem diverte- 
rint, hofleftas domos, & minime fufpcc- 
:;tas fibi in hofpitium quajrant , in eifque 
commorentur taliter ab Ordinario pu- 
nientur , cuius rei exeeutio cidenTvalde 
commendatur. o 

V T dfeiuis a populo auferatur ocetta 
fio, omneque in eo veftigium de- 
leatur , quibus Sacerdotum fama vllate- 
Bus maculari pofsft;ftatuit hac Synodus, 
ao prscipit, ne (c) vllus Clericus , cuiuf- 
cumque flatus , aut conditionis exiftat, 
prxfens interfit baprifino, nuptijs, Miflse 
noviE , aut exequijs fui filij, vel filix, auc 
fili nepotis,qui non ex legitimo nati lunc 
matrimonio, nec educare, aut in fuls do- 
mibus eos, neC etiam fuos generos tene- 
re polsit-, neque eos fibi in commitacu 
adhibcre.Prxiertlm vero in Ecclcfia,vbi 
Beneficia , feu prxbendam obtinet, eas 
minime teneat in grave aliorum efeat)- 

da. 


MSXTCANU^M 

aalaw. Quotiefcumquc vero fcGUS fece- 
rit , triginta pondo perfolvat , eaquc 
ibnDptibns iufticis, accufatori, & Indici, 

(i accofator defit , sqois partibus appli- 
centur. Epifcopis vero , & Ipdicibus 
Ecclefiafticis valde commendatur om- 
ftia adimplere, quae contra filios Clerico- 
ram Concilium Tridenrinum (d) decre- W Seffiif .«? 
Vit. 

J.J5RI -QUINTI 

titulus XI. 

Pe fenUntiit excomwunUtttionis, 

h 

C Um excommunicationis fententia 
poena valde gravis fit , & gladius 
falutaris , quo Ecclefia vtitur . vt fideles . 5^.^- ^ c. 

an officio contineantur ,& a vitijs revo- ^ Refor. 

Centur; levi de caufa exercendos non eft, , C14. 
^le magis contemni , quam formidari Syu.de Quir. 
videatur. Quapropter ex decreto Con- contV. t«. & 
cilij Tridentini (e) pr^cipit hxc Syno- Cone. M1I.+. 
dus , ne excommunicationes pro- rebus 
-ferto fubtra<ais decernantur , 'fi res i!lx jil^aeStric.ex- 
^ablatx quinquaginta pondo valortm n 

|ion attingant , de quo vaiore per infor^ & g. 



CONCILIUM' 

mationetn , aut iuramentrum part!dtri> 
coartet , necnoo aiijs adhibitis diligen-: 
tijs , arbitratu Eptfcppi fufficientibus, 
quibas non obftantibus , res huxufmodi 
recuperari minime poruerimc , & non 
aliter, Excommunicationes etiam ad 
cffe<rtam manifcftandi rem aliquam oc« 
cultam , nili in re gravi , & magni rao- 
Bienti , quar prxftitis omnibus diligeritiis 
aliter revelari non poteft , minime con- 
ec^nmr. -Quod rt excomraani^ioaes 
huuifmodi petantur lite aliqua incfloVta, 
vel ad teftes^ vel ad alicuius fei ad liretn 
fpeirtancis declarationem, nili citata par«! 
te , -minime concedantur, quibus iilt fo- 
lummodo ligentur, qui in favorem cius, 
ad cuius iaftantiam excommunicatio 
declarata eft, aliquid noverint : praeterea 
pro rebus in faerto confiftentibus , & per- 
manentibus , veluti pro limitibus , finw 
bus , aut metis , pro iure pafcendi , fein^ 
dendi , aut venandi, alijfve rebus fimili- 
bus , qux aliter de iurc decerni pofluni^, 
ne concedantur. 


ff. n. 

P Orrb ftatuitur , ac iiibetur , ne exS 
communicationes huiufmodi pro 
■ rebus furtivis, vel ad effecdum revelatio- 
nis 


MEXIGANUM. 

BIs ab alio quam ab Epifcopo , vt Con- 
xilio Tridentino (f) cbftfticucutn eft, do- {() ca 

cernancuc *, & tunc non alias, quam cau^ j.Mil.o. ?.p. 
fadiligentCT* & mature per Epifcopum ^ 

•examinata jEnb poena pondo ttiginra Cum vcrd, 
^bricae Ecclefis, accufatori, & pijs ope*- veri*. Ibi : ne- 
ribiis applicandorum. Quam pocium in- <5110 vetoeias 
cuirat Index Ecclefiafticus , qui id pro- Vkar. euani 
j>ria aulhoritatc eftecerit y -nod dbftan^ generali , Jc 
quacumque iii contrarium confuetudi 
■ne. Nullatenus autem eenfurs huiufmo- 
-di i atiTPali* , citationefve io albokxpe* <j«Quir sia 3. 
■diaaturi vt fraudes, St falfitates,qus inde G.4. Gran tic. 
-ortum habere polfunt , omnino viten- de Senteo ex- 


K m . Syn.deQuir^ 

- mniK X R- 


T excomrounicaci ab alijs fideli- 


bus evitentur , & hoc modo inci- 
"tati, quam primum fibi.remedium quse« 
rant.Sc a pelsimo ftatu in quo verfantor, 
liberare procurent , ftatuit , ac mandat 
•hxc Synodus.vt in vnaquaque Parochia, 
in loco publico vbi-legi pofsit , tabella 
vna collocetur, quae nomina feripta con- 
tineat eorum , qui In tali Parochia cx- 
communicati fune. Parochi vero , auc 
Sachrlfti fingulis Dominicis diebus in-' 
sCra Miffarum foletnnia, tempore otfertd- 
ri) ^«^coaamunicat9shiddimodi deunn- 


tur. 


cotnm n f 'd£ 



cienc: 




concilium 

cient : aliter quoties in hoc rtegligcnth? 
egerint, pondo dienidium fabricae Ecde- 
fiae perfolvant, in reliquis vero Ecclefij% 
& Mooafterijs hoc item annunciari cu- 
rent , vt loique noti fiant j & i divini^ 
officijs arceantur* 

if* IV* 

Uia vero ponnulli adeo obfiiti^^ 
' . to animdfunt.vt fpkituale detri- 
'mentum contemnentes, per muU 
. tum tempus in e^ccommunicatiflhe. ^ au£ 
in alijs Ecclefiafticis cenforis infordef,. 
eant ; ftatuif , ac praecipit haec Synodus* 
(g) Gran, tit* ^ aliquis, Clericus per decem diqs 

dc Sent. ex- excommuaicaru;$,aiuC fufpcnfus permart-. 
comta. n « & ferit, pondo duo perfolvat ; fi p^t vigin- 
Syn de Quir. d .dies , pondo, quatuor : fi per menlem* 
pondo fex ; iicque cum tempore contuj- 
maciae poena etiam accrefeat* Qua: qu^* 
dem multa fabricae Eedefiae , & exeeutcH 
ri aeque applicetur* Hoc tamen deckra^ 
tar,ne fcilicet per tocuni tempus pi*d.i<H 
tum excommunicatus Clericos huiuf- 
modi frudus , 6f obventiones Beneficj/ 
ab eo obtento lucretur. Si vero psC 
annum cenlura innodatus pcrfeveraVt;- 
rit , carccrc includetur , & contra: eum^ 
vfque ad Benerici| privatiQoepj » 

4S« 


coilli. 19 , 



me XI CANUM, m 
Setitr , & alijs etiam panis plcdetuc, 
quas Epiicopus indicaverit. 


§• ^ 

S I vero -aliquis faecularis in excorne 
. municatione per menfem , apt-pet i 
tnaius temporis fpatium , poftquam ei i 
fiierit notificata , inforduerit , panas a 
iutc ftatutas(h) incurrat : fi veta per 
amraro Ift dida excommunicatione per- [g 

feveraverit , in eum tamquam dc hsre- &Syn; 

fi fufi)eAura , ex decreto Condlij Q„j, 
procedetur. ’ 

§• VL (*) '>eiri^'.C. 

C UpIens (i) haec Synodus , vt nullus 5 dc Refor, 
in excommunicationis fiatu petr (>)Mex c m. 
fesveret 5 videnCque ex eo aliquos in - eo Qa‘^’ 

permanere, quod adeivitatemdeu oppi . 

dum.vbi Index habitat ( quod valde dii-, 
tare folet ) accedere debeant abfolutio- 
nem recepturi ; aut ex eo , quod ratio- 
ne abfolutionis ab excommunicatione 
aliqua recipiant- falatia , aut recipi-pa- 
llantur ; facultatem quoque Curatis dac- 
a^folvendi quafcumquc pertonas ab ex- 
communicationibus pro rebus furtivis 
decretis , fi cis conOiterit de fatisfadlio-. 
fle partium , tam quoad fortem princk 
quoad cxpenias. Abtolu-i, 


(K)Te3C.Inc. 
Alma Mater, 
de Senten.ex- 
comm. lib 6» 


-406 CONCILIUM 

tiotietn autem , fi notoria fit excommtt^, 
tiicatio , aut excoinmuukatus denuncia-* ^ 
tus fuerit , conferent coram Notario , 8C 
teftjbus. idemque intelligatur ab eis 
pofie fieri ad inilantiam partis, abfolyen-^ 
do eos , quos pars abfolvi confenferit iq, 
totunfyveladreincidentiam. ; 

$. vn. 

N e miniftri Ecclefis , auf ali* qu*a 
cumque perfon*,ob ignprantiatn . 
efficiant quod tempore interdiAi ,.aut 
ceflationis a divinis iurc prohibitum eft; 
haec Synodus iuxta in capitulo. (K) Al- 
ma Mater , declarat ab eis fequentes rei, 
gulas obfer vari. . 

Tempore Apoftolic! , feu Ordinari/» 
interdidi, Miffa , & alia divina Officia 
celebrentur claufis ianuis , & ab Ecdefia* 
inrerdidis , St excommunicatis exclufis$. 
tantummodoque Clericis, non coniugaiJ 
tis, adiiiif&is. 

Ex Sacfameatis vero b*c adminiC-i 
trentur , videlicet : Baptifmus. parvulis, 
& adultis conferatur; confirn)atio omni«ff 
bus i Peeuitenria fanis , & aegrotis ; Eu-< 
chariitia tantummodo cum ea folemni-. 
tate, quas fervatur in tempore , quando 
aon^itintccdidum i Matrimonii quo- 

a«9 


M^EXICANUM.^ 

^acramentuiTi pec vetba de pr^fen^ 

4 ; behedidio taicen nuptialis eo tem-k: « 

pbre conferri non poteft.Extrema-VdC!^ 
tio nulli poteft tunc miniftrari ; fepultu- 

riverb in loco facro folumClericus non 
cbniugaris, qmnoh fuerint violatoresi' 
interdiai j concedanrr* ‘ 

Itridicr^l) Nativitatis Domini , Re, 
furredionis » & Pehtecoftes , & io feftot * 
Corporis Chrifti curti o^ava , & l‘n die 

AiTumptionis Bcat*Mariae,ficutin Jitce-5 

rrs Apoftolicis Eugriiij IV.&Martini y5(m)Gaad. 
continetur j Intetdiaain tollatur* Dies nt.? c^CjtS.. 
auterti prsdidi cum ©mni folemnitate « 

Bart. de Me« 
'din. Iit fuimmi 

■ C. I 1 & 

Hieroti Cu- 
' rieU cra^i: de 

Tempore ceflationk k divinis hsc 

iObfervenEur* ; ^ V,’. . n- '/ E Gar ia 

Primo, (m) ceUatiortc a divims itantr, > qq* Canotiic^ 
co in loco divina officia celebrari iltln c lo. Ancon© 
pofsintinvlla Ecckfiajfed omninb*cef- Com late in 

' '■ ^.;^xporKo BulU 

*Secundo»ad Sacram Euchariftiam ^ 

novandam lingulis o£lc> diebuS , Sacer- ^ ^ colum.**, 
dbs ( vno adhibito minillro fecreto) po-* poii clauf. 
terit Mtffam «clebfarei ' * ' . '"2, ““ 

Cs 


r- ; ' . . ' c j r .. ™2f. confnle 

celebrentur, a primis, Yique ad lecundas 

yefperas. 

T^ernpus ctjfationh a Uvinhi 

riei, 

-t,».. CelTa 

1C4. Se 



non aucem bini 


^02 CONCItIUM' 

Tettio, quoad horas 
finguii folum recitent 
privikgiatis exceptis. 

Quarto, quoad Baptifmum, tanj para 
Vulis , qoarfi adultis cum omni folemnia 
tate neceflaria conferatur , ac finon eflet 
jnterdidum , nec ceflatio a divinis iti- 
dcriique fiat de Sacramento Confirma-- 
tionis. 

Quinto , quoad Sacramentum Pcenl-^- 
rentiatjCam agrotis, quam fanis miniftre--. 
tur. 

Sexto, Eucliariftia ad infirmos folem^ 
niter, & pulfato cymbalo, etiam fi divir 
lia officia non recitentur, deferri poterit. 

Septimo , Extrema-Vndio nulli pof» 
fit perfonx conferri. 

Odlavo , Ecclefiaftica fepultura PreCi 
byteris concedi poterit in coemeterio, 
fion intra Ecclefiam. 

Nono, matrimonium per verba de 
prjEfenti contrahi poterit, benedidtiones 
tamen nuptiales nequaquam dentur. 

Decimo , & vltimo , quoad litteras 
Apoftolicas, & privilegia aliquibus con- 
ceila , vt his' temporibus MilTatn audiri 
polsint , ilii , qui ea obtinent , fi tantuna 
fibi ad tempus interdicti concelfa lunt, 
tempore cemtieni? ^ tUvinis , litteris, &: 

pria 


MEXICANXJM. 40? 

‘jprivllcgijs huiufmodi tion vcaotur • 8c 
vice verfa , obtinentibus tamen litteras, 

& privilegia huiufmodi valde commen^ (n}Cenc.Tri^ 
datur , vt antequam eis vtarttur , viroS fe(T 14*. ; 

' dodos confulanc , & de litteris, & privi- c.uSC 6 de i 

Icaijs huiufmodi inquirant, ad qusfeejt- Sacr. Poenic. 

tendant, & per Bullam Cruciatae , vel Jff 
aliter fint revocata, ne formam meis 

praefcriptara excedant .& eis . vc decet, q, 

fine aliquo confcicnti ac fcrupiulo vtan- j. Qaae pecti- 
tur. Item, in his locis, vbi in privatis do» rtent ad Sacr. 
niibusi Sacrum peragi confuevit, vna Poenit. admi- 
folum^Tdifla fmgulis diebus celebrari ndl Gran nt. 

pOiSlttf mif.Syndd.de 

. . Quiros confi 

LIBRI QUINTI « i.con Mi). 

4*parc uza 

TltULUS XIL Quspert. ad 

Sacr. Poenit. 

De pmitentijs, & remifsionibus> 

Poenit. Sacr. 

§* I‘ pertio Si S. 

M Agni ponderis , (n) & momenti c^fl. Bor. in 
in Ecckfiaeft , toto conatu ad craifl. de hoc 
id Incumbere, vc hoixiines , qui in ftacii edUo,que 
innocentias minime perfeverances, ab eo *, 

cecidere SaikVi Pcenitentlae Sactamcnti 
' beneficio rcfikijantur , & revocentur, c. 

Quia verQ'iaiw^‘nfiniilerio vcrlari iioi^ fol.t86* 

Cc a 


4«»4 CONCILIUM 

minas difficile , qnam faiurarc eft'; hsfi 


tur,&4nonec, vc iui officij memores 
aeternam animarum falurem , qus fibi 
^ommlflaeft.omoi Chriffiaoo zelo pro>- 
curent , taiefque fe gerere contendant!, 
Vt alijs beatltudinis ianuam aperientes, 
ipli ab ea non excludantur, Qio vero i(i 
^ hoc officio exercendo melius dicigan> 
cur , h$c dtecreta proponuntur. 


Ullus Sacerdos , live fscularis, fi- 


ve regularis , ex quocumque pri- 
vilegio , aut confuetudine , fecularium 
perfonarum , etiam Sacerdbtuui , eon- 
iefsiones audire poteft , nec idoneus ad 
id reputari , nifi aut Parochiale Benefi- 
cium , aut ab Epilcopo per examen , Q. 


(o)Sc(Tt;.c. videbitur die neccHTarium , aut alias 
lif.Wexo. c idoneus iudicetur , & approbationem 
*?.& Gran tic. obtineat, iuxca prafcriptuinCQncilij Trl- 
de Poenit. & deni ini, (o) cuius authoritatem, fequUta 


c.4.7 & Litu. PcEuitentlae ne adminiftrent , aiicd coii*! 
3.a(2.a. c.i 4. felsiQnesfadas irritas 4<-d‘irat , & peu- 


Synodus confeflarios omnes exhort»- 


II. 




mhxtcawm;- 40-f,, 

fitf^nres a peccafis hon efie abfoiutos;ac 
ppsererea h!,qoi fecus, vt dictam eft,con- 
fefslones audierint, prq qualitate delitii, 
&facri!cgij hac in re comrnifsr pumen- 
tur. Itidem declarat hxc Synodus^, illos 
confefiariosqoibus EpifccpusUmstatan» 
facultatem ad certos perfonarum flatus 
conceCcrit' , reputari idoneos non debe- 
re ad aliarum pe! fonarum cohfefsiones 
audiendas. Nec per Bullam Cruciatag 
eligi poflunt in confeflarios ab alijsj 
quam ab huiufmodi perfoftis Coofefsso-, 
nes vero , fi quas audierint , facultatem^ 
& approbationem foam excedentes irria 
la funC , & nullx. 


§. m. 

D tollendas difficultates, qa^e otiA 
^ rlpoffunt declarat lixc Synodus, 
coHfdtarlos omnes ex licentia Epiftopi 
expolitos , fi is obierit , in eadem facul- 
tate , & authoritate remanere » donec a 
Sede vacante , aut ab Epifeopo fucceflb j 
re facultas huiufmodi revocetur , aut U3 


mitctur. 


d’ 


jf. IV. 

Uo vero libere , & Integre cotir 
feffarius convenientem medici- 
nam culparunt morbis afferre 
Cc 3 pof*' 


(?) Adverfos 
Sacerdotes, 
tum i^cula- 
xes,eum regu^ 
Jares , fn hoc 
lacrilegij de- 
licto inciden- 
tes, excomra* 
pqenam infli- 
git, Cone. 4 . 
Mil. p. n tit, 
<^ae pert. de 
Sacram. Poe- 
ysit* verb* Ex- 
comm. Prov* 
de Quit. aiE 
3« c»t7.iuva£» 
Cuad tk, z. 
conftk. 5» Sc 
Grati4 tk, dc 

Poenit 6cre^ 
snifsion.na 2« 
Cone. MiL 
fol.f ps.vcrb. 
Si poen & 4. 
tit. Qua? perf, 
ad Sacr.Poen* 
*verb.Demof~ 
<rct. Et.Syn. 
de Oirntit. 3. 
4on(i*;4§.8» 


CONCItIUM 

pofsit , nulloque affedu , quominus i(f> 
prsflet, Impediatur; praecipit hsc Syno- 
dus , & Interdicit , ne vllus (p) confefTa- 
rius quicquatn a peenicente accipiat, 
quum Is ad fua peccata confitendum ac- 
cedit , vel ftatim poftquam ea confeflus 
eft , ita vc eius rei caufa dari Intelliga- 
tur , fub pcena excommunicationis latae 
fentcntls. Ac praeterea teneatur in foro 
confeienti® refiituere id , quod hac de 
caufa accepit , fabricae eius Eccleliae , in 
qua confefslones audiat. Si vero primo 
de hoc delido convidus fuerit , ab hu- 
iufmodi officio per annum fufpendetur; 
fi fecundo, per duos annos ; fi tertio, ad 
audiendas confefsiones in perpetuum 
inhabilis reddetur , & a Beneficio , fi 
illud obtinet , privabitur : fi vero non, 
tamdiu exui erit , quamdiu Epifeopo vin 
debitur. 


. 

Uoniam vero multi Curati i Si 
confeflarij Indorum , vel ob im- 
peritiam Hnguje posnitentium,vcl 
ob alias caufas, aliquod, vel aliqua pec- 
cata tantummodo audiunt , vt Inde ma.* 
teria ad abfolvendum fibi fiippeditetur, 
confefsionem dimidiantes, graveque de- 
licium cpnirA integrit^tftn huitifmodi 




MEXICANUM .3 407. 
fcotifefsjonis commltteocesih^c Synodus, 
ftatuit/ac.prxdpit, ne in polterum, prX- ^ 
terquanii in mortis articulo, vllns Sacer- 
dos, ante qucmquam aUfolvat, quam in- 
t?ere a ptehitente audierit , & intcHese-, 
rii . nmne id quod opus eft , vt integre 
confiteatur. Quod fi aliquid adpccni- 
tenrix fubftantiam npceflarium a pcenir 
tente intcUigcre non pofsit , cum^ ad 
alium Sacerdotem In ea lingua pentio- 
rem remittit, (q) Si vero fecus fecerit, 
pro gta'Jitate delidi punietur, 

§. VI. 

yjn Qpum eft,(r) vt hoc Sacramen- 
j j cum, CJU3C medicina peccatorum 
cft, Ita decenter admlniftretur, vt omnis 
ab co peccandi occafio abhorreat. Qua- 
re prsEcipit hsEC Synodus , vt In Ecclcfijs 
fedes confti tuantur ad mulierum con- 
fefsiones audiendas , ita vt inter confi 
tentem , & confelToreni tabella intericc- 
ta fit cum foraminibus , feu clathris, per 
quos conftfsloncs audiantur. Sedefquc 
huiufmodi ad confitendum ita pateant, 
vc tam poenicens,quam confefTor confpi- 
ciantur. In horpicallbus vero, aut ercml- 
torijs, mulierum confefsiones ne andian- 
tur, nifi ia.fede^vt pr^miffum eft,co,nfti- 
CC4 


(q) Conc,Tri* 
dent. feff. 14* 
C.5* de Conf. 

(r) Ica fanxiffe 
Gregor.XIil. 
notat Zeneda 
ad fcxiu 
Decretalium^ 
collegi I u n* 

5, Guadix 2. 
conrt.^o MiU 
I p.i.tit Quae 
perc, ad Sacr. 
Poenic. admU 
mft.verb. Sa- 
cerd Gran cit« 
de Poenic 
remif n 

& Synod. dc 
Quir cort i r* 
& Prov. eiuf- 
derosafit. 3. c. 

^ a£t. zcit» 8 s 
Syn. ds Ofna. 
tit.3. cOnft*!. 



jff)Mex. ?• c 
i &Vfe- 

yic. 2. C 8 

Granac.tit. de 
Poenic & re- 
jwifsion.n. ly, 
Mot. pro 
prics Pij V 
coni]ituc 
Creg. XI IL 

CGDlt 7 I . fol 

3 3 * in Bullar. 
Apoltolic. de 
<qua confule 
TofTev. in Bi- 
blioth. Selec- 
«aejib «4 c,4, 

f 

iied*ad Deere* 
tal Coli. 1 07 * 
& Coii, i.^5. 


OpaS concilium 

tuta , id fiat , necfine caula neceflam in 
privatis ®dibus confefsioacs audkucurv 

§. VII. 

S ® pe evenit ex eo , quod -Infirmus 
aegritudinis fuse periculi non admo-- 
hetur jiiec ad confitendum peccata inck 
tacur jdum fibi conflans eft , eumdeni 
poflea $gricudinc vrgente.abfque pecca- 
torum cortfefsione mori , & aeterno for -4 
fan fupplicio damnari. C^are luxta mon' ■ 
tum (f) proprium foelicis recordationis 
Pij Papa: V,h$c Synodus flatult.ac pri, 
C!pit,(c) onuiious rtedlclsjqul ad curan- 
dam infirmum iam in le<ao iacentein 
foerlnc vocati , vt eum primum admo» 
neant, quatenus peccata fua confiteatur,' 
quibus -, fi per fchedam confeflarij non 
conflitent ab Infirmo Id praeflitum efle, 
amplius quam tres dies infirmam ne 
yifitent. (^od fi fecus fecerint , poenas 
in motu proprio prxdido contentas in- 
currant, vddeilcet: perpetuam Infamiam, 
privationem gradies , quem In medici- 
facultate obtinent , exclufionem a 


Congregatione Dodlorum , & eorum. 


qai in Vniverfitatibus honoris gradu in- 
fignlti fiiat. Ac pra:terea decem pondo 
perfolvaae kbric* eiusEccldk , in qua 

in-» 


CANUM.- 40^, 
Infirrriiis’cornmoratur. Itern etlarnChi" 
rurgisinUingitur , & eorum confcicnti* 
ifnponitur,ne faluti corporis profpicienw 
tes, aliquid contra faiutem anunae conlu- 
lant,aiit prsedpiant. Ne vero eorum,quac 
in motu proprio huinfttiodi prsscipioti- 

tur, ignorantia prsfuniatur ; lubet xc 

Synodus , vt in omnibus Cathedrahbus 
Ecclefijs huius ArchiepIfcop^tus,& Pro- 
vinciae quotannis initio Qaadragelimas 
is publicetur. 

§. VIIL 

Q Uonlam veto haec Synodus , vt 
fufficienti doarifia confeffarios 
'inftrueret,& corum,qu^ ad fuum 
officium pertinent , admoneret ( prsfer- 
tlm vero in cahbus , & difficultatibus 
quibufdam fpeciaJibus in hoc Archiepif 
copatu, & Provincia occurrentibus ) cu- 
plenfque fidelium pcenitentionri necefsi- 
tati occurrere ; DIre<ftorium confeflb- 
tum,& poenitentimn conffituit,& appro- 
bavit. Eam ob caufam ftatuit, ac iubet, 
Vt(v) Curati otnnes huius ProvincI;^, 
tam feculares , quam reguUres , qui- 
ciimque Sacerdotes » qui confefeionc^ 
funt audituri , Directorium huiufmodi- 
fecum habere teneantur, eiufqueiormam 
jjbfervenit : aliter qui illud aon habuerit. 


(v) Cum dici, 
motibus pro« 
prijs Pij V, 6^ 
Greg. XUI- 
loquitur lex 
reg.? . tic. i^. 
lib.^, Recop. 
Mex.i. C IO. 
Mil i.p.8 tic* 
Qux peitinec. 
ad Sacr l^oen; 

adminilirat. 
verbo : lube- 
inos. Syn. dc 
Quir. conltic* 
17- & Lim.?. 
ztl I C.19' ^ 
Gouc. MiLj • 
tit. decret- 17» 


, V 1, • CONCILIU]Vt ' 

Gwvifsiroa”' ^ aliquod Beneficium concurrat j aSf 
& Mil. 4. tit. <^o>^curfu excludatur, donec Diredo- 
Que pertinet habeat. Beneficiati vero illud noa 
ad Sacr. {‘an. habentes, a fuis Beneficijs fufpendantur, 
verb. Medici quoufquc huiufmodi DircAorium fibi 
comparent , & perlegant. Nemo autem 
ad maiores ordines admittatur,nifi prius 
flit I § (S.Sy. ‘^omtiteric revera penes le habere Direc- 
nod Rurg.tit. forium huiufmodi, ad cuius prasferiptum 
<le Pcenic. & examinari debeat. Examinatoribus vero, 


rcmil.c.s.Ef- 

13 elle direc- 
torio aproba- 
do por fu Sa 
tidad Confor- 
me a cfte de- 
creto,y en los 
demas decre- 
tos donJe Ce 
habli dA. 

(x) Scfl 14.C, 
7. & can jt. 
Wex.i.c. 91. 
^dil.I p.» tit. 
Qu» pertinet 
ad Sacr Poen. 
«d»n‘nirt ver- 
bo: Ad eorum 
etiam crirai- 
num,& Gran. 
vbi fup & Sy- 
nod. de Quir. 
conii.* j. 


praecipitur , & eorum conficientia: iniun^ 
gitur , vt fine vik exceptione , ohinl hu- 
tnano affedu poflhabito , decretum hu»>; 
iufmodi obfiervent ,& exeeurioni man- 
dent , tam quoad examen ad ordines, 
facultatem celebrandi , & confefsioncs^ 
audiendi , quam quoad concurfum Be-! 
neficiorum. 

§. IX. ... 

S Emper In Ecclefia Catholica vignic. 

confuetudo, qua attrociora qua- 
dam , & graviora crimina Epifeopis re- 
ferventur, vt difficultate abfolutionis, ea 
fiibditi perpetrare formident. Qiiam ob 
caufam SanAum Tridentinum (x) Cefn- 
cilium decernit, hanc cafuum refervatio- 
nem maxime convenire, &.Epifcopos iii 
fua Dicecefi poQe cafus rclervare. Cuius 
authorityem, fcqiuita hac Synodus, de- 

cla- 


M^XT CANUM. 

iratlnhoc Archiepifcopatu , & Pro- 
icia hos elTe cafus Episcopis referv^ 

5 , a quibus nullus abfolvat , nifi ci a® 
tfcopo facultas permifla fit. 

Cafus Epifcopis refer vati. ‘ 

1. Imprimis homicidium volunta- 
rium , aut abortum cum affe<ftu procum 
rare. 

2. Qui circulis dcemones coercent; 
Vt cum cis loquantur. 

3, Qui ad magicas artes 5 beneficia,' 
fuperftitiones, & alia huius genetis , Eo- 
chariftia, oleo fan£lo , lapidibus , aut aW 
Wtibus.facrifve rebus ab vtuntur. ^ 

4. Qui facrilegium commiCfcrit , auc 

Ecclefiam violaverit. _ ^ 

5, Qui in damnum proximi peiera- 

. • uv T 

6, Qui excommunicationem ab fc.pu- 

copo, fuperioreve , aut ludicibus Fxclc- 
liafticis decretam incurrerint excepta 
excommunicatione pro rebus fui civis, 
quam incurrentes poft fatisfaftionem 
parti faftam , a Curatis , & Reaoribus 
abfolvi- poterunt. 

7. Qui matrimonio coniunfti , altero 
$oniuge in Hifpaniai reliito, i,n his parci* 


ft- CONCILIUM-' 

tuj aftnis amplius commorafl- 

«iS.. Qui matrimonium clandeftinutn 
contrahere attentabunt, & tam fecuia,. 

res , quam regulares, qui in eo intervew 
nennt. .\ 

9 ' Qui folutionem decimarum , anC 
prm^Itiarum, verbo, cqnfilio, aut opere 
prohibuerint. r, 

1 o. Qui publice blafphemavcrlnr, 

II. Qui inceftura matrimonium di*’ 
rrniens admiflerint, 

, 12. Sodomiam , ant beftlalltatem 
committentes. 

_Qui feripturas in praeiudiclum 
proximi depravaverint. 

: 14. Incendiarij , qui fcienter , & pra- 
denter incendium admittunt , fi adhuc 
p«bhcati non fuerint : quandoquidem 
poft publicationem a’bfolutio refervat'3 
clt Sandifsimo Domino noftro Papte. 

Excommunicationes quoque lata fentena 
tia ab hac Synodo Jiatuta , quarum ab- 
folutio Epijcopo refervatuVy 
funtba, 

I. Qoi iubent , aut confentiunt taui 
rorum curfus in cccmeterijs. 


r. 


MEXlGANtJM 

-:'S. Qi» Ecckfias obfident , eanlm ia- 
tioas cUudunc , & ingreflum impedidnci 
Qui pro reliqui js SaiKftorum pcc-s 
tium recipiunt, i 

4. Hifpani, qoi llberutli, ladonun, & 

iervorum confenfuov ad matriraonim:^ 
impediunt. ^ 

5. Qui in concubitu eam confanguii. 
fiea intra quartum gradum , aut cura in- 
fideli vivunt.. 

6 . Examinatores, qui fulFragium,quod[ 
fecreto tulerunt , revelant. 

7. Qui Clericis peregrinis , tefilmo^ 
nium non deferentibus , necelfaria ad 
Miffam celebrandam tribuunt : ludices 
etiam, qui eis licentiam concedunt.tefti- 
naonijs prsdiftis minime recognitis. 

8. Clericus , qui ex fua religine fine 
iacultate difccflVrit. 

9. Qui aliqua Chriilians do^frlns do- 
xumenta in linguam tuam converfa , In- 
.dijs, fine Ordinari) lacukate dederint. 

10. Qui libros fine dicentia impri- 
munt. I 

ir. Qui decimarum exadionem im- 
pediunt. 

1 z. Qarbonaalicuio&Cappellsjabf- 
que eo quod locentur ,aut aiiver in vti- 
li cacem Cappeiise exei;cca,atut , ia depo- 

ficuradAat^ di* 


5j.i4 CONCILIUM 

. ij. Sxculares , qui cum divina celeq 
brantur Officia , in Chori cancellos io* 
grediuntur,cotitra id, quod titulo de Ce- 
lebratione Miflarum prohibetur. 

:• 14. Qui matrimonium per verba de 
pr^fenti contrahere attentant fine Paro- 
cho,& teffibus, & qui in huiufmodi con- 
jfradus intervenerint. 

Haec.qus libris quinqne certis titulis 
diffindis, fiatuta, decreta , atque fancita 
continentur. Provincialis Mexicana Sy- 
nodus , vt publicum id perpetuum mo- 
mentum extet,fubfcribi,& figillo in for- 
ma communiri mandavit. Mexici die 
decima fexta Odobris,anno Incarnation 
nis Dominica MDLXXXV. 

P. Archiepifeopus Mexicanus, 

Fr. Garcia Epifeopus Guatemalenfis. 
Fr. loan. %Ifcopus Mechoacanenfis, 
D. Epifeopus Haxcalenfis. 

Ffi Gregor. Epifeopus Yucaranenfis» 
Fr.Of^miii* novae Gallacias Epifeopus. 
Fr. B.Epifcopus Antequerenfis. 

In veritatis teffimonium meum nomen 
fubfcripfi. 

DoBor loannes deSdcedo 

Seentarius. ■ 

Noi 


MEXICAN^^- 

Nos Antonius, tituli Ss. loaiinis , & 
Pauli Presbyter Carditlalis Carrafa , fi- 
dem facimus , &atteftaraar. Synodum; 
Provincialem a Revcrendifsimo^D. Ar-*i 
chiepifcopo Mexicano cum fuis Pro- 
vincialibus Epifcopis anno Domini 
MDLXXXV. celebratam, a Sacra Con-, 
gregatione Cardinalium Concilio Tri«< 
dentino interpretando authoritate Sanc*i 
tifsimi Dimini noftri praepofitorum, 
emendatam , atque aptatam fuefleiEiuf- 
que Synodi originale apud ipfam Coiir 
gregationem remanfifle . cum quo pr*- 
fens Sydodus hoc libro chartarum Cen- 
tura viginti feptem , quarum prima in^^ 
oipit : In nomine' San£fs , & individua: 
Trinitatis , Patris , &Filij , & Spiritus 
Sanfti : vitra vero definit :Do<3:oc loan- 
fies de Salcedo Secrctarlus, deferipta, Sc 
collata in omnibus , & per omnia con- 
cordat. In quorum fidem his propria 
tnauu fubfcripfimus , & ab infraferipto. 
Secretario ‘itc.m fubfcribi , figillumquc 
noftrum,quo in Congregationis praediG-» 
tx litteris, & feripturis ^lignandis vd- 
mur , apponi mandavimus. Romx di^ 
vigefimo feptimo 0£tob.MDLXXXlX» 
Ita eft. A.Card.Carrafa. Laurentius Fri- 
iU>U^s Sacrg; aiitedidt» 



'4X6 'CONCILIUMf 

Secrctarius de mandato. Et eft fignatimi 
Egillo Illurtrlfsimi D.CardinalisCarrafa,'f 
I^co ^ figilii Illuflrifsimi Cardinalis, 
Garraf*. 

ST ATUTA ORDINAT A- 

a $an<9:o Concilio Provinciali Me«» ' 
xicano IIL Anno Domini r> 
MDLXXXV. 

'Ex prdfcripto SacrofanSli ConciUj. 
Trid,entini decreto, feff. z^.cap. iz.de. 
Re for m. verb, C cetera. 

Eevifa d Catholica Maiefiate d Sa*i 
crofanSla Sede Apoflolica confirmam 
■ ta. Anm Domini MDLXXXIX. ' : ' 

a 

S Anfla Svrtodus Provincialis in Cl^f 
virare Meracana , quae Provinciae^ 
Novae Kifpanise capac , &c Merropolis> 
eft , legidirte congregata ; praefiderrrc in 
ea^IiluftrifsiaK) , & Rcverendllsimo 
D. Petro Moya de Gontreras , einfdcm: 
Civitatis f Si Dioecefis Archieplfeopo; 
per ctiius indictionem. Si convocatorias: 
litteras eadem Synodus boc anno Do-^ 
mini MDLXXXV. inibi edebrata fuit, 
prout celebratur de peasfenti ^ lUuftrifek 

aio 


M EXT CANUM. 

Sno 'Domino Archiepifcopo Metropolk 
tatio, & Reverendifsimis Dominis Epii-* 
copis Soflfiraganels.CathedraUuroque hu- 
ias Archiepifcopatus,8£ProvinciaeEccle- 

fiarum Decanis, & CapituUs , omnibrf-; 
que Beneficiatis , Vicarijs , Parochis, 
Cappellanis , & Clericis , cuinfcumque 
ordinis, qualitatis, & praeheminentis hor 
nore fulgentibus *, ac quibufvis eiufdeM 
Provinciae Notarijs, Scribis, & Officiali*^, 
bus , quos hic contenu concernientes, 
aut coDctern^re polTunt , in Chrifto lefa 
Domino noftro , qui vera falus eft, falu« 
Cem, &c. 

Quamvis nobis Chriftiana Religio 
l»n oftenderet quanturn facrarum cce- 
remoniarum ritus, U obfervantia confe- 
rat , vt animus ad divinum cultum , 
verae Religionis cuftodiam elevetur ; iu«s 
Vat tamen plurimum communis ouh 
nium rationum confcnfuSiin quibuS;nul-4 
la vnquam fuit adeo barbara , qu* licet 
fuos falfos deos , tamquam veros colen- 
do erraverit , primo tamen humanorum 
bonorum principio , St cauf® nempe 
Deo, adorationem , ac reverentia^m non 
tribuat. Sic enim coeremoniafum ritum 
neceffariurri elTc gentes, exiftlmat>anc,(y) 
yt in earum debita obfery^atialpes fuas 


(y) D.AugoC 

lib IO de Ci- 
vitate Dei, c. 
4,. 8! D Tho'^ 
ttiaSjlib.j.cd- 
tra gentes , c. 
1 aO. 


Concilium 

collocarent , incuriae autem negllgiefta; 

in eis commiAse adverfos cvcncus 
imputarent j eofqcie praecoeteris religio-i 
fiores , & magis pios indicantes , qui fe 
i /1 earum ritu diligentiores obftendiffenr# 
Quin criam tam divina fide, quam com*^ 
muni experientia confiat , exteriori coe^ 
remoniarum cultu ad divinarum cultu 
contemplationem fpiritum fummopere 
cxitari , ac fuavifsime ferri. Vnde vide- 
mus , vt in lege fcripta , coeremonias 
a Deo pr^fcriptas , illarum quidem 
guras , quibus Redemptor nofier , eiuf- 
que Sacri Dilcipuli vfi fuerunt , quafque 
Mater^ac Magiftra nofira Catholica Ro- 
mana Ecclefia , vel per cradicioneni 
Apoftolicam, vel fan£lo zelo, ac Divina 
Providentia ad piorum, & obedientium 
Catholicorum aedificationem , fuperbo- 
rumque , & arrogantium haereticorum, 
ac infidelium confufionem introductas 
recepit : quarum quaedam vniverlalis, ac 
totae Ecclefise communes , vt in San<5to-* 
rum Sacramentorum , aliorumque Coe« 
leftium myfteriorum adminifirarione: 
quaedam vero pro cuiufque Provinciae, 

& Ecclefiae infticuto peculiares exifiunc. 
.Vt igitur non folurn SanCla haec Metro- 
politana Ecdefi^ Mexicaaa ^ led etiam 

rea 



Mfi XI CANUM. 41^ 

^elicju^ eiusdem Archiepifeopata^ ^ S£ 
Provincia Gathedrales EcckCix ^ tam 
ili divini CUltUs,& divlnoruiii officiorum 
toretiionijs * quarn In legibus, & ftatud^ 
pet earum Pr^^latos^ capitula ^ ac minif- 
tros cuftodiendis ^ & obfervatidis omnH 
iiiodam ( vt par cft ) conformhaCeni ha^ 
beant j atque adeo diverfitatem ( quafi 
plurium fep^ abfurdoruiii caufa efle dig- 
nofdcur ) quoad fieri pbfsit , fugipiW 
iccirco eaydem Sanata Provincialis 
Synodus^collaCa fibi a Sacrofan£tb Con- 
dlio TfidenCino (z) ad praemifla omniai 
& fingula authorltate fungens i In cluf-^ 

' dem SartcSIConciUj obediendam^Sc exe» 
eutionem, ac eoruul, quae tam in Miffa- 
li j &t Breviario SanAifsiml Patris noftrij 
fcclicis recordationis Pij Pap« Vi iuiTu 
edicis ^ quam in huius Metropolis ^ ad 
quam coetera^ elufdcm ProvIncisK GadK> 
dralcs Ecclefias conformari ^ & regulari 
debent, eredione difponuncur j & ordi- 
nantur , & oblervantianij ftatuit, decer- 
nit, mandatjCoeremoniale,& ftacuta in- 
fralcripta , in omnibus eiufdem Archie- 
pifcopattis, & Provinciae, Cathedralibus 
EcdefijS huiufmodi invlolabilitd obier* 
vari, pracVicari , ac exeeucioni niandarL 
Pro cuius rei fundamento praecipit eiui- 
Pd2 d^m 


(z) Sa(r.i4.e4’ 

I t.Verb Coe-* 
tera de Re-» 
forrrt. ad fitt 4 
capit 

divina vefba 
S Gfeg qaag 
refert Carditi. 
/Vnton. Carr. 
ex eiufd San-* 
djisimi Foa- 
tifieis epiiloh 
tit. t. in Ref- 
polif.ad 5, in- 
terrogat. D. 
Augud. primi 
Anglor*epilL 
fol.J3 !• 


^26 CONCILIUM 

dem Mentropolitans Ecclcfia ereftioa 
nem poni , tenorem videlicet fcquentis; 

'ERBCriO ECCLESIA MEXICA4 

na , qua eadem ejl cum coeteris 
eiufdem Provincia. 

I Oannes de Cutntnarraga , Dei , Sc 
Apoftolicse Sedis muncreEpilcopus, 
&fervus Ecclefix Mcxicanenfis , cuius 
fob Chrifti Dei Evangelip *terno mili- 
tanti , gratia, & pax a Deo Patre, & eius 
confubftapriali vnigenito Filio , pacis 
au(5iore , qui fui divini corporis cfFufo 
fanguine donavit nobis omnia delida, 
delens quod adversus nos erat chiro- 
graphum decreti , quod erat contrarium 
nobis , & ipfum tulit de medio , affigens 
illud Cruci , pacificans per fangivinetii 
Crucis cius , five quse in terris , fi ve qu* 
in Coelis funt. Placuit divinas bonitati 
Hiipaniarum Regnis adeo celebres prae- 
ficere haros , qui nedum barbaricos en- 
Ics, ac mores , qui illorum vidoriam fe- 
quuntur, e medio effugarent ; verum fiai 
patrimonij, ac vitae prodigi fadi , remo- 
tifsitnas,& incognitas penetrarent regio- 
nes , ac idolatriae monftro inde fubiato* 
'£vaqgeli«m vitae Crucis yexiilo hinc 

ia* 



MEXICANUM. 4iii 

5fi^e triumphante , Chriftianorum mag- 
na ftipante catcva, plaudente Religione 
Ghriftiana, magnis apfpidjs late diffiise- 
que plantarent. Sic funt Serenifsimk Re- 
gina loanna , ac illius genitus inviftifsi- 
tnus Carolus Maximus , Imperator fem- 
perAuguftus,rei fscularis,exDei eledio^ 
ne folus, & indubitatus Monarcha.Quo^ 
rum cura circa hoc potifsimnm verfa- 
tur, vt omnes gentes eamdem orthodo-; 
xam profijpafijjBr fidem , & vhiverfus 


orbis ad vnius'viri Dei cultum rediga^ 


tur , fiatque vnum ovile, & vnus paftorj 
atque iuxta Beatifsimi Pauli oraculum, 

• vnum corpus , vnus fpiritus , vnafpcs^ 
Vnus Dominus, vna fides, vnum baptit- 
ma, vnus Deus , & Pater omnium , qui 
fuper omnes , & per omnia , & in omni-; 
bus nobis, a eundis proclametur vnifor-f 
initer. Ob hoc innumeras quippe rates; 
carinas, atque triremes, Scyllae, Charyb- 
di , ac alijs compluribus csrulei maris 
anguftijs,expofuere. Ob hoc Sane inefa^ 
biies luorum regionum thelauros , qua-i 
li manu vndequaquepcrfofTa , per ab-i 
ruptas,& incultas horas, etiam nec afiem 
mundani lucri Inde fperantes , Herculeo 
illo fuo animo,lspUsime,& afiatim pro^ 
kcerunc , atten^ntes iter , vel cimtibusj 
Pdi yel 




CONCILIUM 

vel redegntibns , multis nominibus In? 
fauftom , nullo tamen infelicius , quam 
quod pluries Chriftiani nominis aug^ 
mentum non contingebat ,ac pene du- 
plicabat moleiham ,quod gentem illam 
omnino adverfam , & indudilcm, cuius 
vdiicarl potifsimurn tantum laboris de- 
fudabatur. Ob hoc res vtique iHcidifsi- 
ma , feleitos viros quam plurimos , ne- 
dum in arte militari , verumetiam in 
omnigena erudifione pietate , ad 
barbaros , & fere beaiallfer vitantes ho- 
mines deftinarunt. Alteros quidem , qui 
illo fuo regali fceptro fubmittcrunt , al- 
teros vero , qui facra Dei Templa 
carent ,& ad finceram fidei veritatem 
radijs vcrx Theologi* illuminatos illos 
teddigerent, & immaculatam, quam *di- 
fiearent Ecclefiam ( fi forte diabolicO 
inftlndiu mlfceretur ) a fcede barbarica 
appellatione vendicarent. PcrfpiciebaC 
nimirum regia prudentia id quod ve-i 
rifitimum efi, non mediocriter ad Chrif- 
tian^ Religionis ornanjentum facere, ne 
quid omnipo canatur , aut legatur in 
Templis, quod non gravifsimo, ac doc- 
tifsimo , cuique placere pofsit , hoc eft, 
quod non ex divinis libris hauftum fit, 
aut certe g viris citimijs profedtum. De- 

PWtg 



MEXIC ANUM. _ 423 

Inum tanta folercia , tam ingenti cura, 
& augufta opera , huius res ftadio infa- 
tigabili chriftiani nominis fumpta Pro- 
vincia annis non paucis inludarunt , vc 
illis in locis , in quibus ab incognitis fe- 
culis Aftaroth, Bel, Baal, Dagon , & re- 
liqu* (#) baratic* ferinx.fpurcitis cole- 
bantur, iam nort nifi divinum nomen fa- 
cri hymni , hypoftatic* laudes , virginei 
cantus divinorum panegyrici, Martyrum 


fanguinis , virginum puritas , Eccleli* 

*"*<Sti^ • * •• • ' 


dogmai^j^Ptwfihcia iura hinc inde rc- 
fonent atque tripudient. Loquantur ipfa 
opera, teftentur rem quamdam profanat 
,blafphemi*,& deemonium omnibus ple- 
nae regiones ,nunc vero infulse Chriliia-? 
nae,& oppida fcelicifsima Chrifto,ac glo- 
riofe miliciae dicata. Huius fcelicitatis 
participes funt Cumana , Pariarum flu- 
men , Venecia minor , Sandfa Martlia, 
Numen Dei, Diarenum, Panama, Nica- 
ragua, Indica Carthago , Profunda-Lo- 
,ca , Perutum, Y ucatanu m , Cocumcllum , 
Flumen Palmarum , Hifpanica Infula, 
Fernandina,Margarita,Iamayca,& Sanc- 
ti loannls : ac alia quam plurima loca, 
qu*dam a fluminibus, qnsdam. vero ad- 
ducunt illa conquiftantium genealogiis 
nomina trahentia , gus adeo divini cul- 
Dd 4 tus 






^S4 CONCILIUM 
tus fchemate ftilgcnt , cxuberantifsimi^ 
Templis, acMonachorum ecenobijs hinc 
inde conftradis , ac vero de illis refpec- 
tu nofiri divinorum ludicium iam verj, 
ficetur : Erunt mvifsima^ Hoc ve- 
ro ingens divini amoris incendium, pijC. 
fimorum horum Regum ftudio aftum 
eft, quibus taliter favit divina clementia, 
vt non folum regali fceptro eundos nof* 
tri a:vl Reges antecedant 5 verum pieta- 
te praecipua fidem C^fiftianam prae 
eundis ampliaverint. Qhapropter mihi 
magis interea vibet , illis mentem iftanj 
Regibus dlgnam,quam fortunam quam- 
libet amplam gratulari.O fcelicemChrif^ 
ti populum, fi pafsim contingat tales efle 
Principes , quibus Chrifti gloria nihil fit 
ant‘qu'us , qui totum regium ornatum 
moiibiis, & vita refrenant, quibus etiam 
f» fcepcrnm detrahas , tam Reges Chrifi 
tianos agnofeas , in quibus fane fortuna^ 
quam antiquitas ccecam faciebat , occu- 
Jata videtur, qui generis fui longe clarii- 
fima fchemata , morum fuorom orna- 
memis illuftrant, regiam dignitatem vi- 
tx integritate conduplicant , Imperiali 
A4uiia , nefeio qtud Maieftad? additum 
Videtur i poftquam hi fimiles non ha- 
bentes Principes totius orbjs Me e; t- 


M EXI CANUM. 

^Wam teneot.Quid fupereft,nifi vtChrif. 
tum optimum,maximumqoe comprece^ 
mur>vc iftam mentem illis, illos vero no- 
bis , quam diutifsime fervet incolumes? 
Ad tantam itaque exuberantiam ( vt ad 
fem breviter veniamus ) horum princi- 
pum devenit clementia , quod Mexica-i 
nam Provinciam, inter omnes regis dw 
tioni fubmifias prscipiam, interra fitma, 
quam Novam Hijpaniam nuncupamus, 
fituatam , /idl^olum a barbarico illo 
cultu , Chrifti Ede vndequaque evange- 
lizata,mundaverint, verum, & ordo hie-’ 
rarchicus , quem Romana tenet Eccle- 
• fia , in illa obfervetur. Apoftolico fupec 
hoc implorato confenfn,Epifcopalc Ca-i 
thedrale Templum ,ac Parochiales , & 
Ecclefiafticas dignitait|S , Canonicatus, 
Prebendas, Beneficia,^ ccetera huiufmo.i 
di , in ipfa erigere, conftruere, sdificare^ 
& fundare omnino ( regio fuper hoc ha- 
bito Concilio ) decreverint : atque , vc 
tem effc(9:ui commendarent , me inuti-» 
lem , & omnino ad tants rei executlo- 
nem inhabilem , cum apud illos plurimi 
non deelTent , qui me a fententia, cumu- 
late valerent fuis fanftifsimis votis fatif- 
facere , ex angulo mei Francifeani Infti- 
(uci fenufepultqm extraxerunt , & in pri- 
mum 



CONCILIUM 

miim Mcxicanenfem nominaveriiftt , 
elegerunt Epifcopum. Quorum pi* pe^ 
titioni , & dedioni Sandifsimus D. N, 
Papa Clemens, huius nominis (cptimus, 
paternali afFedu , vt par eft, condefcen- 
dens Apoftolicas litteras per manus rc^ 
gias nobis fuppeditandas folcrti cura 
defiinavit: quas quidem litteras in mem-. 
bramine , more Romano , confcriptas 
Apoftolico plumbo in filis fericeis rubei, 
croceiquc coloris pende^^, fanas, inte- 
gras, non vitiatas , non lancdlatas, neq 
in aliqua fui parte fufpedas , fed omni 
prorfus vitio , & fufpicione carentes , is 
qui regium agebat negotium , coram 
magno coetu , in prxcipuo Templi facro 
loco, Sandi Spiritus invocato favore, 
nobis prxfentavit. Quas quidem ea qua 
decuit reverentia , & fumilsione fufee- 
pimus , & legimus feries vero earum dc 
verbo ad verbum eft qux fequitur, 

CLEMENS EPISCOPUS, SEBFUS 
fervorum Dei, ad perpetuam rei 
memoriam. 

S Acri Apoftolatus minifterio , meri- 
tis licet infufficientibus , fuperna 
dilpofitione praefidentes , vniverfi orbis 

Pro- 


" MEXICANUM. 3t 2X 
Provincia, &loca ea pra^ftrtim , qua^ 
Otnnipotetitis Dei mifericordia Chrifw 
tianae vericatis lucem noftris potifsime 
temporibus Inceperunt agnofcere , fre- 
quenti medicatione Intendimus , vt iii 
illis orthodoxas fidei cultus augeatur , 
ChrifiiaraaReliglo propagetur, ac eorum 
incok,& habitatores, venerabilium Pr«-» 

fidum doftrina , & authoritate fuffulti» 
in eadem fide femper proficiant, ipfaquc 
ioca maximg ii^^nia , dignioribus titu- 
lis attolfantur maioribus honoribus 
(decorentur ; pr^fertim cum id Catholi- 
corum Regum, etiam Csefareas malef- 
" tatis pia vota expofcanc, & cognofeimus 
in Domino falubriter expedire.^ Sane 
cum oppidum .Mexicanenfe inindijs ma- 
ris Tyrreni indici nuncupati, olim aufpl- 
cijs clarae memoriae Ferdinandi Arago- 
nlae Regis, & Elifabethae ReginaeCafteilae, 
& Legionis Regnorum, per dileftum fi- 
lium nobilem virum Petruni Arias mili- 
tem Segobienfem , eorum gentium ar- 
inorum ad eafdem Jndias deftinatorutn 
exercitus generalem Capitaneum novi- 
ter repertis, & e manibus infidelium illas 
tunc occupantium ereptis , ac ad ditio- 
nem , & dominium eorum , & pro tem- 
pore Reguu^ eorumdem 


CONCILIUM 

Regnorum reda£lis,iliifque in temporaa 
libus fubiedis,qua£ eifdem Regibus dum 
Vixerunt, & dc inde charifsimo in Chrif- 
to filio noftro Carolo Romanorum Im- 
peratori fempcr Augufto,dici:orumRega 
norurn nedum hsredi , & fucceflfori, vc^ 
ruin etiam in defiderio orthodoxam fi^ 
dem vtique exaltandi imitatori , ac fub 
eorufra obedientia , & dominio, ratione 
diAorom Regnorum, ex tunc fuccefs/ve 
eodem Petro Capirae^f? (gubernatore 
permanentibus , confift^hs , arJmodutn 
infigne exiftat , longumquc , & latifsw 
mum, & diftinAum territorium circum-> 
circa habeat; adeoque in eo vitra vigin-i 
ti millia viciniorum, vel incolarum,quo-; 
rum plures fideles , tam novlter conver-i 
fi, quam etiam alij forenfes, & de diver-i 
fis mundi partibus ad illud habitandum 
confSuentes,commorentur,& refideant; 
ic in eo inter alias Ecclefias,Monafteria, 
pia loca ex devotione Regum maiefta- 
tis,& Capifanei prsedidtorum inibi conf- 
tru6la vna Parochialis Ecclefia fub in- 
vocatione Beatje Maria: Virginis , cum 
•firu(fturif,& atdificijs convenientibus, ad 
quam omnes ipfi fideles proMifsis,& di- 
vinis Officijs audiendis, ac Ecdefiafticis 
Sacramentis fufeiptendis, quamquam ad 

eorum 


MEXICANUM. ^2i?i 
Cbrom Parochialera Ecclefiatn recur- 
runt , etiam confiftit 5 & idem Carolus 
Imperator fummopcre cupiat eamdetn 
Parochialcm Ecckfiam ioCathcdralem, 
ipfumquc oppiduo) in civitatem Mexi- 
canenfem erigi, &inftitui : Nos habita 
fuper his , cum venerabilibus fratribus 
noiiris S. R. E.Cardinalibus matura de- 
liberatione eodem Carolo Imperatore 
nobis fuper hoc humiliter fapplicante, 
ad laudem !• a^lotiam Omnipotenns 
Dei , & eiufdem Beatx Mari* Cceleftis* 
aecnon ipfius fidei exaltationemj ApoC- 
'tolica authoritate tenore prsfencium, 
‘Supplicationibus Car oli Imperatoris hu- 
iufmodi inclinati,de eorumdem fratrum 
Concilio pariter , & afTenfu , oppidum 
Mexicanenfe, ac Parochialem Ecckfiam 
Beat* Mari* l)uiufmodi in Cathedrakin 
Mexicanenfem,fub invocatione eiufdem 
Beat* Maris nuncupandam , pro vno 
Epifeopo Mexicanenfi ,qui inibi, & ia 
illius civitate , ac Dicecefi verbum Dei 
pr*dicet , & infideles ad eamdem fidem 
convertat j ac tam illos fic converfos» 
quam alios prxdiilos fideles , in eadem 
fide expertius inftruat,doceat, & confir- 
piec : ac Sacramenta Ecclefiallica ip eis 
ininifttec , & ipinifttati , ac prsdidara 

crec-i 


concilium; 

ere(9:am Ecclefiam , illiufque xdi iidii dii 
formam Cathedralls Ecclcfis redigi fa- 
ciat;ac in Civitate, & Dicecefi prasdidis, 
Collegiatas,&ParochiaIeS,ac alias Eeclci 
iias , Monafteria, Cappellas ,hofpitalia, 
oratoria , 8i alia loca pia ; ac in illis ref- 
peftive in numero , & cum dotibus , ad 
qualitatibus decentibus per eum afsig- 
nandis , fpecificatidis maiores, principa- 
les , Abbatiales , Con\;entuales , & alias 
Dignitates , Perfonaes^, sfiminiftratio- 
nes, & officia, etiam ccftata , & eledtivai 
necnon Canonicatus, & Praebendas , in- 
tegras, & dimidias portiones, Cappella- 
nias,Vicarias,& alia Beneficia Ecclcfiaf- 
tica, cum cura, & fine cura , ac capitula^ 
necnon Capitulares , Abbatiales , Con-» 
ventuales,& alias menfas erigat, & infli- 
tuae refpedtive; ac alia temporalia, fpiri. 
cualia,iurifdi£tionalia,& Pontificia offi-, 
cia , omniaque, & fingula alia , quae ali| 
Epifeopi Regnorum eorumdem facere, 
& exercere confueverunt, & qna^ pro di- 
vini cultus augmento , & fidei huiuftno- 
di exaltatione, ipforumque fidelium ani- 
marum (alute expedire cognoverint, fa- 
ciat , & exerceat : ac omnibus, & fingu- 
lis alijs privilegijs , praerogativis, prashe- 
minentijs, & gratijs, quibus ali) Epifeo- 


ME XI canum. ^ W 

b! prjedi(9:i de iure , & confuetudine , ac 
siiias vtuntur, potiuntur, & gaudent ; ac 
Vti, potiri, & gaudere poterant _quomo4' 
dolibet , in futurum vtatur, potiatur , &i 
saudeat ; ac vti, potiri ,& gaudere libev 
re , & licite valeat. Neenon in eadem 
Ecclefia Mcxicanenfi capitulum Cano- 
nicorum , & perfonarum, Epifcopali, &. 
capitulari men(is,%c figillo^, & alijs infigi 
nijs, iurifdiftionibus, privilegijs, & prae» 
heminentijs^&!(^op^libus , Sc capitula- 
ribus , engirnu'#, & inftitciimus*,ac ineo-? 
las , & habitatores did* civitatis cum- 
nomine decoramus; neenon eidem erec- 
• tx Ecclefix pro Illius civitate , civitatem 
credam , & pro Dioecefi terras , infulas, 
loca , 8c oppida , qux idem Carolus Im» 
perator , vel cius Concilium Indiarum 
nuncupatum, politis limitibus , & confi- 
nibus necelfarijs, flatui, & afsignari iulle- 
rit : ac pro Clero, Sc populo illorum iiv 
colas, & habitatores huiufmodi , refpcc- 
tive , ac pro dote , & etiam Pontificalis 
dignitatis , & pro tempore exiftentis 
Epifeopi , illius decentiori fubftentatioi 
ni decimas , primitias , Sc alia iura Epif- 
copalia.fpifitualia, Sc temporalia, de bo- 
nis, rebus, & frudibus,de quibus Card- 
itts Imperator * vel Coaclljum huiufnio- 



CONCILIUM 

Ui fpecificaverint , & ordinaverint. Ita^ 
<jue idem Epifcopus Mexicanenfis in ci- 
vitate, & Dioecefi prsdidis Epifcopalent 
iurifdiftioriem, authoritatem,& potefta- 
tem exercere, ac decimas, & primitias, & 
iura huiufmodi prscipere, & elevare, ad 
inftar Epifeoporum prxdidoruia , libe^ 
te, & licite valeat, applicamus, & appro-< 
priamus. Necnon ius patronatus , & in- 
fra annuti) , propter loci intlantiam, pec 
fe,vel alium, feu alios, ^ etiam ante 
Vacationes deputandost procuratores, 
praefentandi perfonas idoneas , tam hac 
prima vice , quam quoties Illa protem- 
pore vacaverint , ad Ecclefiam videlicet 
Mexicanenfem , nobis , & pro tempore 
exiftente Romano Pontifice , per Nos, 
& illum refpe(^ive , in eiufdem Ecclefia 
Epifeopum , Sc Paftorcm prsficiendum. 
'At vcr6 omnes, & ffngulas alias dignita- 
tes, perfonatus, adminlftrationes, officia 
canonicatus , & praebendas , portiones, 
Cappcllanias, Vicarias, Monaftcria,PrIo- 
ratus, & aiia Beneficia huiafmodi eidem 
tempore exiftenti Epifeopo Mcxicanen- 
fi , ac eius Vicario , feu officiali per eum 
infticuendis , ad eafdem praefentationes 
Carolo Imperatori prasdido , ratione 
Regnorum Caitellae ,& Legionis huiuf* 


ino-s 



MEXICANUM.^^ 452’ 
itiodl » ac pro tempore exiftcnti Illoruih 
RegUvel Regins.de fimilibus ConciliojSC 
atTenfu refervamus, concedimus, & alsig- 
namus ; non obftantibus confti turionibus, 
ordinationibus ApoltoUcis , cceterifque 
cbntrarijs quibufcumque. Nulli ergo om- 
nino hotninum liceat hanc paginam not^ 
tr* ereAionis, inftitutionis , decorationis,i 
applicationis, appropriationis.refervatio-, 
nis, concefsionis, & afsignationis, 
gere, vel ei^#^emerario contraire, bl 
quis autem hdl attentare pr®fumpfetit„ 
ihdip-nationem Omnipotentis Dei,& Bea-i 
torum Petri, & Pauli Apoaolorum Ic no- 
■ verit incurfurum. Datum Ronix apud 

Sandum Petrum.anno Incarnationis Do- 
minicst MDXXXIV. nono _ Septembris 

Pontificatus noftri anno feptimo. 

Poft quaru quidem litteraru Apoftolica- 
rwm praefentationero, & receptionem, no» 
bis, & pet: nos, vt prcstnkdcur, raftas, fui-*, 
mus pro parte SerenifsimaeDorpina: loan4 
ni , & Caroli femper Augufti eiufdem n- 
lij, Hifpaniarum Regum, debicbrequiGci, 
vtad complementum litterarum ApoUo- 
licarum , & contentorum in eis proceden- 
dum, in praJida nofira Cachedrali Eccle- 
fu , ad honorem gloriofifsims Virginis 
Marias AiTumptibnis dedicata i & in «li-da 
. Ee 



canoa 
, alia- 


& rationi 
is, & obe- 


CONCILIUM 
Nova Hifpania tabrica, Dignitates, 
nicacus, & pr*bcndas, ac pom 
qae Beneficia,& officia Ecclefiauica,q 
quot,& prout melius expedire videreo 
tam in civitate , quam per totam Dicece 
fim erigeremus, & inftitueremus. Nos igi 
tur Frater loannes de Cummarraga,E| 
copus , & Commiflarius Apoftolieus p 
latus , atterdences petitionem, & reou 
tioaem huiufmodi isftas for 
confonas ; cupieritefque, vt,yeri 
diens filius Apoftolica iuHj noois:airca 
reverenter exequi , vt tenemur > commif- 
fionem pra:acceptavimus,& eadem autho- ' 
ricateApoftolica,qua fungimur in hac par- 
te, prsEMta Maieftate inflante , & petente, 
in pra:di<9;a Cathedrali Ecclefia Mexica- 
nenfis civitatis in prsdi^la Nova Hifpa- 
nia , ad honorem Dei , & Domini noflri 
lefu Chrifti , ac BcatifsInijE Maria: Virgi- 
nis Matris eius, in cuius, ac lub cuius titu- 
lo per prtefatum Sancflifsimum Dominum 
noftruro Cathedralis Ecclefia eft ereda, 
tenore prsefentium erigimus , creamus, & 
inflicuimus. 

§. I. 

D Ecanatom , qute dignitas eft prima 
poli Pontificalem in eadem Eccle- 
fa exiflat , qui (jujec , & provideat , quod 

Ofe 


MEXICANUIV!, 

Diviuum, & omnia aha, qu$ aa 
cultum t)ei pertinent, tam io choro, o,uaca 
in Altari i quam etiam in procefeionibus, 
in Ecckfia, 8£ extra, in capitulo, vbicuffi^ 

que conventus Eccleli* , feu capituli ad 
illud exfolvendum congregabuntur , cufrl 
confilio ,&ea qua decet honeftate , ac 

inodemarite , & reae perficiantur : ad 

quem etiam pertinebit, ijs , quibus a cho^ 
ro ex caufa difcedere convenit , expreti» 
caufa,& non|Jks licentiam concedere. 

' * ■ 'f* -1 

n. ^ . . . 

A Rcbidiaconatum eiufdem civitatis» 
ad quem Clericorum ordinando- 
•rum examinatio, Pr*lato foiemnicer 
brante minifterio civitatis, & Diceccfis, bl 
iibi a Praelato iuiungatur, vifitatio. & aii 
qua quae de lure communi competun^^, 
exercere pertinebit , qui in altero 
iutiUHtjvel in Theologia ad tmnus Bucca*' 
laureus exiftat> in Vniverfitate graduatuSi 

■ f. 10 . 

C Antoriam , ad quarti^ hullus pofSjC 

praeTentati , nifi in mufica, lartem 
in cantu plann, doaus , 8£ peritus exiftit| 
cuius bi faciftolio ca-ntare , & ferv itore 
Ectlefi* cantare docere-,- & -qu» ad cani 
Ee a tunq 


CONCILIUM 
tatn pertineant, & fpedant ordinare, corrw 
gere, & emendare, in choro, & vbicumquQ 
per fe» 8c non per allutn officium etit. 

^ 

Colaftriam.ad quam etiam nullus ni- 

fi in altero iuriura , aut in artibus, 
Baccalaureus in aliqua generali Vniverfi* 
tete graduatus exiftat , pra:fentetur , qui 
Grammaticam Clericos, & Ecclefiae fervi- 
tores , ac omnes Dittcefanos audire vo- 
lente^ perfe , vel per alHf|| i dbcerc cene^ 
bitur. 

_ . V. 

' Helaurarlam , ad quam Ecclefiam 
_ X claudere , & aperire campauas pul^ 
fare facere,on7nia vtenfilia Ecclefi* cufto- 
dire, lampades, & luminaria curare,de in* 
cenfu, luminibus, pane, & vino,ac reliquis 
ad celebrandum neceflarijs de redditibus 
labricx EccleEa: exponendis ad votum ca*^ 
pituli, providere pertinebit. ’ 

S; VI. 

Ecnon decem canonicatus , & pra:- 
J- bendas, quas a didis Dignitatibus 
omnino fepararas efle decernimus , nec 
ynquam vnam fimul cum dignitate aliqua 
obtinere poffe ordinamus. Ad <JUQS etiam 


M EXI CANUM 
eaftofticatas , & prsbendas nullus pr*fen- 
tari pofsit , nifi ad facrum pracsbyteratus 
ordinem iam fit promotus. Ad quos qui- 
dem canonicatiis quotidie ( praster quam 
in prim*, & fecundae dignitatis feftivitati- 
bus , in quibus Prxlatus , vel co impedita 
aliqua de Dignitatibus celebrabit) Miifanoi 
celebrare pertinebit. 


§, VII. ^ 

T NftknIi.%*^?foper fex integras, & to^ 
J[ tidetn dimidias portiones, St qui ad 
. didas integras portiones prxfentandi fue- 
rint , ad Sacrum Diaconatus ordinem fint 
■prombti.In quo quidem ordine teneantur 
in Altari quotidie defervite , nccnoh Paf-i 
fiones decantare. Qui vero ad dimidias^ 
ad Sacrum Subdiaconatus : qui quidem 
Epiftolas in Altari, & in choro, & prophe-« 
tias, lamentationes, & lediones teneantur 
decantare. 


$. VIII. 

T Olumus infuper, & ftatuimus,qBbd 
' ad dignitates, canonicatus, portio- 

nes integras, & dimidias fapradi<^bis , vel 
ad aliquod aliud Beneficium totius noftr* 
DIcecefis, nullus prsfentari valeat, qui cu^ 
iufvis ordinis privilegij , autofficij occa-J 
fione 4 iurildidione nqflra ordinaria fit 
Ee j exemp ^ 


^43? CONCILIUM' 

^xemptus.Et fl torte contigerit excmptuiS, 
^liquem prsfefiferi, velinftitui ; talis prs-* 
fen latio, vel inftitutio fit ipfo xure nulla, 

IX. 

E t quia non eft parvi momenti RccJ 
tores nominare ; ordinamus , quod 
tot Reftores pofsimus eligere, quot fervi- 
tio noftraj Cathedralisi Ecclefiae necefle 
fuerint : qui ad nutum noftrum , noftro- 
rumque pro tempore fuc«j[f.>».’m ^ provi- 
deri , & quando licuerit, amoveri pofsint, 
qui exerceant in di<9:a Cathedrali Ecclefia 
5 oftra officium re<fte , & rite, Miflas cele- 
brando , confefsiones audiendo , aliaque 
Sacramenta caute, 8c folicite rainiftrando. 


§• . X. 

f A C fex Acoly to^, qui aeolytatus offi,! 

cium in Altaris minifterio quotw 
die per ordinem exercebant. Ordinamus 
Capellanos infoper fex , quorum quilibet, 
tam in nodturnis horis , quam in diurnis, 
ac etiam Mifsis ad faciftolium perfonalw 
ter interefle, & in vnoquoque menfe Mifr 
fas viginci, nifi iufta integritate, velirope5 
diniento fuerit impeditus , ce- 
lebrare teneatur. 


. iJ- 


V.XI; 


M EXI canum. 4i^ 

$. XI. 

P Raefentationem autem diftartirn dig- 
nitatum, canonicaruum , portionaHi 
inteerarum , & dimidiarum , aliarumquc 
diunitatum,ca|»onicacu«m , & pornonem 
fimilium futurarum , io pra:di<aa noRra 
Cathedrali Ecdefia creandarum , prsbns 
Catholicis HifpaDlarum Regibus . ac eo- 
rom foccefforibus, prout de lurc as com- 
petit , & a^l^pritate ApoftoUca> reiei va- 
nius eidem aiiinoritate. 

§. XII. 

A Colytorum, & Cappcllanornro pr*- 
J\ didorum ekaionem.fen ptovifio- 
nem , ad nos , & fuccefiores noftros , via 
cum noftro capitulo , pertinere^ decerni- 
mus. Volumus autem quod didi Cappel- 
lani,qui pro tempore fuerint cligcndi,ncn 
fint familiares Epifeopi , nec alicuius per- 
fonae didi capituli , nec fuerint tempore 
vacationis. 

XIII. 

O Fficium vero Sachrifts > qui C2 quse 
ad officium thelaurarij fpedant jp- 
fo prscfcnte, & de eius commifsiqne, & in 
'eius abfentla ad votum capkoli exercere 
tenebitur* - 

Ec4 


✓ 



<l|: 


§. XIV. 

O FficIum organiftas , qui organa icf 
diebus feftivis , & alijs temporibus, 
ad votum Prolati, vcl capituli, pulfare te^ 
neatur. 

if. XV. 

O FficIum Perticarij , cuius in proceO 
fionibus ordinare ,Pra:lato , Prefj 
bycero, Diacono, Subdiacono, & reliquis 
alteri miniftrantibus , de Choro ad Sa- 
chriftiam, vel Altare de Af^rari^ad Sachrif- 
tiani, in Choro euntibus, vel redeuntibus 
anteire, officium erit. 

§. XVI. 

O FficIum cEconomi , five Procurato^ 
res Ecclefiae fabricae , & hofpitalis: 
qui architCiffis , muratoribus , necnon fa-a 
bds lignarijs, & alijs officialibus aedificans 
dis Ecclefijs operam dantibus praeerit: 
quiqui per fe, vel alios , redditus , & prow 
Ventus annuos, & quaecumque emolumcnw 
ta , & obentiones , ad didam fabricam, & 
hofpicale, quovis modo pertinentia.colli^ 
gere , $c expendere habebit, reddirutus 
annuatim rationem de receptis , & con- 
fumpris, Epifeopo, & capitulo, vel officia-? 
iibus,ab cUden^ ad hoc fpccial^ter depura- 
tis, 





MEXTCAimr ^4l 

lisJ Necnon ad eorum nutum eligendus, 
vel removendus , praebita prius per eum 
idonea fatifdatione , quam ad admuuftrafl 
tionem admittatur. 


§. xvn. 

O fficium infuper cancellari), five Now 
tari) Ecclefiae, & capituli, qui quof; 
cumque contradus inter Ecclefiam, EpU- 
copum , & capitulum , & quofcumque, 
alios,in proto^llo , & notis fuis recipere^ 
aftus capitSftatiJs fcribere , donationesj 
poflefsiones, cenfus, fcudos, precaria per 
cofdem Epifcoponi, & capitulum , & Ec- 
clefiam, vel eifdem fa£tas,vel in pofterum 
Faciendas , annotet ,& fcribat , & inftru- 
rnenta cuftodiat : partes reddituum Bene* 
ficiaris diftribnat, necnon rationes reddat, 
& recipiat. 

$. xvra. 

O fficium infuper caniculari), qui ca^ 
nes ab Ecclefiaei)ciat. In omnibus 
Sabbatis, & quotumcumque fefiorum^ vi- 
gilias habentium, vigilijs , & alijs, vbi, & 
quando per thefaurarium fibi fuerit 
iniunftum , Ecclefiam 
purgabit. 






^ conciliujI 

- §. XIX. 


E quibos omnibus videlicet 


que Dignitatibus, decemCanonf- 
catibns , fex Integris, & totidem dimidijs 
pprtiopibos , & fex Cappellai)is ^ 3t fex 
‘Act>Jytis,& offidjs pratdiiSHs, quia de pra- 
fenti fru<ftus , redditos , & proventos de- 
clmarnm non foppetunt, thefaurariam c* 
Dignitatibus , quique vero Canonicatus, 
& omnes integras , & c%iidijs portiones, 
ad prxfens in dida eredi^be volumus fuf. 
pendere. Quod fi praefatis quatuor Dign^ 
tatibus, & quinqiie Canonicatus redditus 
oiemoratsE quartae parris ad praefens(quod 
-Pon credimus ) non fuppetant ; quod de- 
fuerit , inter eos dividatur, fecundum va- 
iorem praebendarum , & non numerum 
perfonaram : donec ad maiorem quanti- 
tatem frudus pervenerint , reftituendi ad 
■ prabe^as prsfatas , per nos , & noftros 
iucceflbres.ordine nobis confiderando,ad 
■potiorem Ecclefiae noftrac vtilitatem ; ita 
-tamen vt cum Deo duce , ad pinguiorem 
fortunam, frudus, & redditus nofira; prae- 
didae Ecclefiae pcrvenerlnt,quam primum 
ad dotenr theiaorariae fufpenfx applica- 
tam defuper crefeentibus frudibus auc- 
cum fuerit, thefaurarianreanidcm, ex nunc 


crec- 


>Tf 


Preftam. & creatam effe decernimus, abf, 
le alS nova creatione, & ereaione,per. 
fons per eamdem CatholicaraMaieftatena 
Lminands,conferendam. Et confequen, 

Z dum fruaus, redditus, & proventus vU 
terius augmentum receperint, tres integrb 
portlonel & dimidie fuccefsive fuo or^- 
ne admittantur. Et demum de redditibus 
fupcrexcrcfccntibus , fex acolytatus , pr 
feLlericulis,qui In quatuor njmonbus 
finc conaituiH%^> acolytorum 
Altaris ininifte^o exerceant ; P"* 

pellanis fimplices , pro lex 

pellanis , fimillta provideantur. Pqftma^ 

* dum vero officium organtft* , & pertica-i 

rij.& ceconomi,Notarij,& canicu arij pra- 
diaorum, diao numero fuccefsive, inx a 

ordinem litteraliter pramiflum , ablquc 
aliquo intervallo augeatur. 

XX. ^ , 

E t quia fecundum Apoftolum , qut 
Altari fervit.de Altari vivere debet, 

omnibus, & fmgulis Dignitatibus , perfo- 

nis & Canonicis, & Pr«bend«is , & inte- 
gris, & dimidijs port)onarijs,Cappellanis. 
Clericulis , five Acolytis , cmtenfque offi- 
.ciis, & eorum officialibus^iuxta numerum 
fupradiaum e?cprcfsis,i omnes , & 


m CONCltfUM 
. j redditus, & provenras;tam ex fS3 
gudonatione , quam ex iure decimarum,' 
aut aho quovis modo , id eos de prsfenj 
h . aut m futurum pertinentes ; videlicet 
n.’ Archidiacono. 

<3 /^^sfc^iolafticoythefaurano, &Cano- 
nicts, necnon portionibus inteqris , & di- 
m&iis , & omnibus alijs fupra notatis , Si 
QoBUnatis, modo fequenti. 

§• XXL 

D Ecano fcilicet csmfAuSi quinqua-’ 

gmta hbras(i>c73/ ^fulgariti>r in illis 
partibus nuncupatos ) quartim librarum 
yplibec vnum caftellanum aureum , qua^ 



conihtucns; 

.Aahidiacono ecntum & triginta valoris 
-aufacm P(^x » caftellanos, & cuilibet 
de Dignitatibus totidem , & -cuilibet de 
eanomcis centum, portionariorum cuili- 
bet feptuaginta.dimidijs triginta quinque, 
Cappelianis quidem viginti, Acolytis fin- 
guas duodecim , organifts fexdecim , & 
Notario totidem , Pemtario totidem 
‘ceconomo vero quinquaginta, caniculario 
quidem duodecim libras adri iimiles to- 
tidem cafteilanos , 8t morapetinos conf- 
titoentesjcx nunc pto tunc, ordine littcriH 
no , prout exprimitur, fcfVato, cum fruc- 

tUS;| 


MXrCANUM. ^ 

l6s, reddiws ,& proventus fopcrcxcreve-i 

tint, appUcamus, StafMgnamus. 

§. XXII. i 

E t quia, vt diAum eft , propter offi- 
cium datum Beneficium ; volumus-, 

& in virtute fanft* obedienti* diftin-fi* 
praecipiendo , mandamus , quod praediidU 
ftipendia fiot quotidianx diftributioois 
afsi^natx,diftributx quotidie inter cflenii- 
bus ■ fing^is nofturnis pariter , Sc 

diucms tstcfclcijs diftorum officiorua^ 
Itaqiie a Decano vfque ad Acolytus id^- 
dulive, is quialicui borx non interiueriitt 
•in Ghoro,' ftipendio,five illius horx difirU 
bdtione careat ; & officialis, qui fmofficij 
eltercicio , Vel executioni deerit , multetut 
Umillter fingulis vicibus prorata falarij. 
Tales vero diftributiones, quibus abfentes 
privantur ,alijs inter eflentibus accrefc^^ 

.§. XXIII. 

I Tem volumus, & eadem authorlt^ 
ordinamus, vt omnes, &fingulx Dig. 
»itates,Ganonici,& portionarij didjenoft 
trx Ecclefix Cathedralis teneantur refidei 
re , & fervire in prxdida noftra Eccbfia 
per o<5to menfcs continuos, aut interp ola-j • 
50 S i aUoquin nos j, yel fn^eflorcs nofirii 


-44(5 CONCrLIW 


qui pro teEnpor&fuerinc , auc capkuliuii 
Sede vacante, teneantur, eorprins vocata» 
& audito , fi iufiam , & rationabilem cati- 
fam abfentiae ndn habuerit, & allegaverit; 
pcrfonatum, & canonicarum, fiv€ portiq- 
,nem, vacantem- prpnunciare,^ de illo,vel 
illa idoneis, ad prsfentationem tamen prae^ 
fetae Catholic* Malefiatis , & eorum in 
Regnis Hirpanix fucceflbrum , providere, 
Iufiam autem abfentiae caufam hoc loco-r 
jdiffinimus aegritudinen^dum tamen Be«i 
,)iieficiatus infirnnus in civ!^^ maneat, au$ 
in fuborbis eiufdem civitatis. Aut fi eam 
incurrerit fians extra civitatem , cum re-, 
dierit, aut reddire paraverit ad eam, dum 
tamen hoc probationibus legitimis conf; 
tec, vel cum de mandato Epifeopi, V3?lcasi 
piculi fimul,,8tpro caufa,& vtilitate Ectlffe 
Car , abfens fuerit. Itaque ifia triafonjcms 
rant iu hac fua abfencia. 


Olumusinfuper , & de confenfu,8t 


beneplacito Serenifsima? Malefia- 
tis , & eadem authoritate Apofioiica fia-r 
tuimus, decernimus, 8c mandamus , quod 
ouiniurn decimarum , tam Cathedralis, 
quam aliarum Ecciefiarum didae tivitacis, 
& Dioecdis fedditi\s, & proven. 


§. XXIV. 



tus 


MEXICAN^Mi 44^ 

fus In cjua^lior ae<jualcs dividanturpa^f^^^ti 

quarum ynam nos v& fuccefforcs nO > 

Epifcopi perpetuis , futurifque . 

bus,pro onere Pontificalis habitus lultea- ^ 
tando, & yt decentius, & iuxea Pontifica- j 
lis offici j exigeaclam , ftatum noftrum 
fuftentare valeamus , abfquc aliqua diir^-ra 
nucione pro nofira Ipeci^i menfahabea- 
rocis. Decanus vero , & capitulum, & 
qui rniniftei Ecclefiae , qaosfupra afsigna- 
vimus , ali^pi^quarcam partem , modo 
pt 32 mi flo* inter eos dividendam h abeant^ 7 
a quibus partibus licet ex commifsionC:3 
Apoftolica) & longe vo temporis vfu, mo-^ • 
•ribus , & confuetudiae approbata eadem ; 
Catholica Maieftas tertiam partem { ; 
cias In Hlfpania Vulgariter nuncupatas) • 
habere, & recipere integrallter confuevit» > 
volens erga nos (\xx libertatis dexteram 
extendere , prout extendit circa alias par*^ ^ 
tes, & circa qualitates infra expreflas, nos, . 
& Epifeopos fucceflbres , ac capitulum 
praediatos , vt magis debitores tanto n>u- j 
nere refedos reficeret; & vc pro eadem, & ; 
rcgijs eiafdem Maieftacis fuccefloribus'\ 
preces effundere tenemurjin noftra^,& dic- ( 
tae Ecclefias noftrae , &: capituli in lua quar-'^ 
ta decimarum parte liberos , & exenipeos i 
voluit. jR»eliqu^ vero quarte par-, 

tes 



iterum iudovcm dividendas partc^? 
deGernimuSjduas, quarti m eidedt'Maiefta 4 ^j 
ti.Scrjepif^itn^ m fignum fuperloritatis , Sc 
iuris patronatus , ac ratione acquUidonls 
pr«di<a^ terrse , futuris perpetuis cempo^ 
ribus percipiendas ^ delevandas , applicat 

mus, , r ^ 

^ §. XXV. ’ r 

D e reliquis vero fepeem partibus hU: 
farlam duximus effe faciendam di-jj^ 
Vifipnem. Quarum diais fep- 

tem omnium decimarum Parochi* nof^f 
tr* CathedralisEcclefi* applicamus men-i 
fo, capitulari, vc melius Ecclefia valeat ad4^^ 
nuniftrari. Ex quibus quatuor partibus 
nps, & fucceflbres noftri , cuilibet veftro» 
W fexaginca Pefos Vulgari-y 

ter nuncupatos, Sachrift* vero quackagin^ 
< 3 iiidem Redores habeant omnes 
primitias , praEcer odavam partem, quam 
Sachriftar , qui etiam Rectores 
q^iptidie.in Choro , Mifi* maiori, ac Vef- 
pertinis horis,ruperpellIceis induti refide-. 
Xe teneantur , vt commodius animarum 
faluci Sacramenta exercere valeant,ne eo- 
rum abfencia» feu in curia, quis abfque ali- 
quo San6t* Matris F.cclefi* , Sacramento 
incaute difcedac. Et donec fru6tus excre- 



MEXI CANUM. ^ 44^ 

bns , conferatus Acolytis , Organifise , St. 
Perticario , quod fupra didum cft: 8C 
quod fBperfucric , habeat praedica menfa 
Capitularis. 

■ ii 

XXVI. 

I NfingulIs vero Patochiallbus Eccle-J 
fijs,tam di<9:£6 Civitatis , quam totius 
ttoftrsE Dicecefis, quatuor praedids de di- 
ftis feptem partibus fimul cum primitijs/ 
Beneficijs ipj^^'»aquaque dictarum Eccle- 
liarnm erigendis, & creandis applicamus} 
declarantes etiam fimili modo odavam 
partem di<9:arum quatuor partium, atque 
■ primitiarum, fic didis Beneficijs applica- 
tarum, Sacrifta: cuiufque Paroquiaiis B£- 
clefix did£ Civitatis , & Dicecefis nofirat. 
f^fie tribuendam. 

§. XXVII. 

V Olumos autem, & ordinamus, quod 
omnibus didse Civitatis , & Dice.. ^ 
telis noftrae Ecclefijs Parochialibus (exep4 • 
ta, noftra Ecclefia Catedrali ) tot Beneficia' ' 
firoplicia creentur, & ordinentur, quot ex'’_^ 
quantitatem reddituum didaruna qua-’*' 
tuor partium, lic eifdcm Beneficijs applW^ 
catarum j creari, & ordinari pdcerdnc. ' 
Alsiguata umeri sx>ng™a‘'| 


:^5o CONCILIUM 
fallentatione Cleri:is, quibus Beneficia' 
illa conferri debent, Icaqiie nullus fir de^ 
terminatus didorum Beneficiorum nu*^ 
merus, Icd fuperexcrefcentibus frudibus, 
crefeae etiam Miniftrorum copia In eif- 
dem Ecclefijs, Quse quidem prxdida Be- 
neficia iimplicia fervitoria , quse pro tem- 
pore in didis Ecclefijs creari contigerit, 
vc didam eft , quocicfcumque contigerit 
vacare , quo vis modo , providere volu-'’. ' 
mus , & inftitulmus filijs dc;,| 5 Ltaxat patri- 
monialibus delccndencibus ab Incolis, qui 
ex Hifpania , didam Provinciam tranf- 
mearunc ; aut ad eam in habitandam , in 
futurum tranfire contingat , donec in 
pofierum vifa , & cognita per nos , vel 
fucceflbres noftros Chriftianitate , & ca-.. 
pacicate Indorum ad inftantiam , & peti-, 
tionem fupradidi patroni, nunc , vel pro 
tempore exiftencis, vlfum fuerit Indijs, 
etiam naturalibus dida Beneficia provi- 
denda (praemilTo prius examine , &ddpo- 
(irione iuxta formam , laudabiiem 
cjonfuetudinem in Epifeopatu Palenrino 
hadenus obfervandam) inter filios patri- 
moniales , quibus fic de didis Beneficljs 
provifum fuerit , infra annum , & dimi- 
dium a die libi fad^ provifionis , tenean- 
tur praefentare ^ Sc oftendere coram didis 

PrOn 


MEXl CANUM. 45* 

Provincls appellationumludicibus * 
Gubernatore, pro tcaipore ibidem exiften- 

tibus .racihabitationemdiaarum Catho^ 

Hcarum Maieftatitm,vel pro tempore fuCr 
ccfforum fuorum.in Hifpani* Regnis col- 
lationem, & provifionem fic fibi praediaa 
forma fa^am t alioquin prsdiaa Benefi- 
cia eo ipfo vacare cenfeantur. Pr*ratiq«e 
Catholici Reges, five illorum fucceffores. 
perfonas alias pofsint ad di^a Beneficia, 
iuxta pradi^^m formam qualificatas,, 
prasfeoicare. 

§. XXVIII. 

V olumus autem , quoad doneC 
exiftant filij patrimoniales , qui 
Juxta praefatam conluetudincm Palenci- 
nam, pofsint eligi ad di^a Bencficia;pro- 
ivifio di(3ioruni Bcneficioruni fiat ad 
fentationem di(51arum Catholicarum Ma-i 
ieftatum patronerum, & non alias» 

§. XXIX. . . 

S Ed quia animarum cura di<a* Civt- 
tacis , ac totius noftras Dicecefis, ad 
• nos ,&tuturos fucceffores uofiros princi- 
-palicer, prscipue Ipeftat, tamquam qui 
iuxta Apoitoli Icntentiam , dc illis in diC 
•ludicii rationem reddituri iumus j acco 


^$2 CONCILIUM 
dente ad hoc confenfii ac voluntate eardfi- 
dem Catholicarum Maieftatum, patrono^ 
fum pr^diftorum, & fua inftante petitioi 
ne , ac audoritace , & tenore prsedicHs; 
volumus & ordinamus , quod in noftr^ 
Carhedrali Ecclefia , & in omnibus dide 
Civitatis , ac noftras Dioecefis Ecclefijs 
Parochialibus , nos , & Pvxhti , qui pro 
tempore fuerint , commendemus, &in-i 
iungamus animarum caram pro noftrat - 
voluntatis arbitrio , cui wderimus ipfa- 
runi Ecclefiarum Beneficia^ ,ieu Benefi-» 
ciatis , feu cuicumque alij Sacerdoti, 
etiam non Beneficiato , pro eo tempore, 
ac fub illa forma , quibus nobis vlfum 
fuerit didarum animarum faluci magis 
expedire, lub divini obtentationc iudici| 
futuros omnes, & noftros fucceffores ex- 
hortanrcs relinquentes , quod inhac 
comifsione animarum nulla fit apud eos 
perfooarum aceptatio ; fed folum fibi d 
Deo commiflarum ovium vcilicaci confu» 
lant, & faluti. Et vc qui praefate anima^ 
rum cur^ a nobis , vel illis praepofiri fuc-^ 
rint congruentius valeant fuftentari 5 Sc 
pro ipfarum animarum folicicudinc ali- 
quam recipiant temporalem recributio- 
Wm ; applicamus eorum cuilibet primi- 
tus omnes Parochi* 41 ius ^ in qua fic cu- 


ME XI CANUM. 45| 

Iratn animarum gefferk , relida parte Sa** 
jcrifts fupctius defi gnata. 5 

’ §. XXX. / 

V olumus in fuper , §t ordinamus, 
quod inlVitutio , Sc defticotio Sa- 
criftarum omnium Ecdefiarum noftra 
Dicecefis fiat femper ad nutum, , & difpo- 
0tionem noftram, & noftrorum pro tem-> 
pore fucceflbruro cum moderatione fala- 
rij , fi fqrfacT^ratdifta pars, quaefibi ( vt 
praemiffum eft ) folvi debet , in magnam 
eyccreverit quantitatem. Ita tamen, quod, 
quidquid ex odava eadem parte illis pee 
«os , vel fucceCTores noftros ademptura 
fuerit , vi ipfius Ecclefiae fabrkani , vel 
aliquod Divini cultus augmentum eiuf» 
dem Ecclefiae , & non alios yfus , confu*. 
ini debeat, 

$. XXXI. 

S imiliter tres partes reflantes de fep-’ 
tem partibus fupradiftis , in duas 
iterum parces aequaliter dividantur : qua* 
rum vnam, fcilicet medietatem trium di- 
«9:arum partium , cuiuslibet didborum op.» 
pidorum Ecclefis fabricae libere aplica« 
livus ; reliquam yeroparum, -videlicu: me- 
dietatem trium didtarum partium , hof- 
Hi pi. 


^^4 'CONCILIUM 
pitalibus cuiuslibet oppidi cdtifignamiis; 
tfc qua quidem medietate , five parte eif- 
dern holpitalibus aplicata didla hofpita- 
lia teneantur hofpitaJi principali, vbi Ca- 
thedralis fuerit Ecclefia,decimam folvcrc. 
Aplicamus etiam eadem audoritate iii 
‘perpetuum fabrica noftra Dioectfis didla 
Santifsima Maria, omnes, &fingulasdc« 
cimas vnius parochiani eiufdero Ecclefia, 
& omnium - aliarum Ecclefiarum totius 
Civitatis, & Dicecefis ; difen tamen talis 
parochiamis non fit primus , fcu maior. 
Vel ditior noftra dida Ecclefia Cathe- 
dralis , & aliarum Ecclefiarum noftra 
dida Diocefis , fed fecundum poft pri-j 
mum. 

XXXII. 

O fficium vero Divinum, diurnum paa 
riter, & nodurnum,tam In Mifsk, 
quam in Horis, fiat femper, & dicatur fe- 
cundum confuetudinem Ecclefia Hifpa^ 
lenfis , donec , & quoufque Synodus ce-j 
lebretur, 

ir. xxxTii. 

V Olumos infuper , & de eius celfitua 
dinis jnftantia , & petitione or- 
dinamus, quod portionarij ipfi voccra 
habeant in capitulo , vna cum Dignitati-i 

bus. 



SIEXI CANUM. 455' 
bus , & Canonicis , tam in rpiritoalibus, 
quam in corporalibus , prxterquam m 
dedionibus. & alijs a iure prohibitis ca- 
fibus , qui folis dignitatibus , & Caiioni-i 
cis pertinent. 

§. XXXIV. 

I "' T infupcr volumus , & de^ eius fer^ 

^ nitatis inflantia , & petitione ordi- 
namus , quod in dida noflra CathedraU 
Ecclefia ( praeterquam in diebus reftivis, 
in quibus \rn*a tantumMiflfa folemnis cele- 
brabitur hora tertiarum ) duae quotidie 
Miflae celebrentur , quarum vna pnmis 
diebus veneris cuiuslibet menfis, de anni- 
vcrfario fiat pro Hifpaniae Regibus prae - 
criptis, prsefentibus, & futuris, diebus ve- 
ro fabbati.Miffa prsdida in Virginis glo- 
riofe honorem , pro prxfatorum regum 

in colntnitate , & falute refpedive cele- 
bretur. Cuiuslibet autem menfis pnma 
die lunse eadem Miffa pro animabus In 
Purgatorio exiftentibus folemnitcr dica- 
tur. Reliquis vero diebus praedida Milia 

de prima pofsit celebrari ad voluntatem, 

& dilpofitionem cuiuslibet perfonac vo- 
lentis ipfam dotate. Didique Eplfcopus, i 

& capitulum pofsint quamcumque do- 
tem recipere , & a quibufvis perionis 






CONClhWW 

fibi obJatam pro eiufdem MilTae cel^wgag 
tt. SeoiDda.veroMifla de. fefio-^ vcl-d« 
%ia occurrenti fecundum ritum> Hifpa-i 
IcHfis Eeciefia ve) alias , , hora teraarum 
celebravitur «f quicomque maioretirMift 
£im celebraverit , -vitra communent 
diftributionem omnibus illi MilT* interi 
clientibus afignaram , ve! afignandami 
fiipendiunr lucretur triplum , quam ad 
^oatncumquc diei horam ; Diaconus ve* 
rb duplam , & Subdiaconu^fimplum. Et 
quicumque maiori MilTae interfuerit^ 
tertiam j St lextam illms diei non luere» 
tar , nili ex rationabili , & iuxta caufa , S: 
Decani licentia , vel alterius in choro prb 
'l tempore pr^fidentis, abfens fuerit : fuper 
quo petentis licentiam , & concedentis 
confeientiam pne.ramus. Et quicumque 
Emilker Matutinis , St Laudibus inm- 
fuerint, triplum lucretur, quam ad quam* 
cumque diei horam , & infuper ftipen-; 
dium prims ,, quamvis illi non intcrfuc^ 
tiat. • 

- U §. XXXV. 

V olumus inluper.gt de ciufdem Ma^ 
ieftacis inflantia. St petitione ordi- 
namus i quod vis in qualibet hebdomac-s 
capituluui tefieatur , feria videlicet fexta, 

& tertiati quod ftfia teirls-|si^di,ttur ibi 


3em ^tetiegocijs occurrentibus", ferii au** 
tem fexta de nulla alia re , nifi deniorum 
corrcAione , e eniendationc traftetur , & 
de ijs qua ad Divinum cultum debite ce-> 
lebrandom» & ad Clericalem honeltatetn- 
ia omnibus, & per omnia , tam in Eccle4: 
fia quam extra confervandam fpe^ient»- 
Et qualibet alia dies ad capitulum cele4 
brandom fit interdiaa ; nifi novicafosv 
qui cmerferint illud pegerint. Pet 
autem volutr^s }ufifdi£t:I©ne noftrae Epit* 
Copari,*autrfccefibrum nofirorum , circa 
corre^ftionem , & punitionem diaorutfi 
Canonicorum , aliarumque pcrfonanml 
noftra Cathedralis Ecclefia aliquatenus. 
dCTOgati. Quam omnimodatn corre£lio-v 
oem , punitionem > & iurifdidionem itt- 
dictas perfonas nobis, & dictis fuccefio- 
ribos refervamus; ad inftantiam , & P^W" 
tionem prafatorum Maieftatum patro«i- 
norum , & de eorum confeofii. Item p» 
dem auftoritate.&de einfdem Catholicatf' 
Maieftatis beneplacito , fiatuimus, & of* 
dinamus quod quilibet di<5t$ noftrx>-C» 
clefije , & Dicecefis Glericp primae ronfu- 
T£ i ad hoc vt pofsit privilegio gaudere. 
Clericalem deterat tonfuram.vnius tega* 
lis arsentei niagnitudinc, monetae vfiiahS 
UifpaniaB . Seper duos digitos infra aures 
‘ tanii 



rum 


CONCILIUM 

a tergo profequenter, fciflura Cab 
pillos tondeat, veftibufque hoBcftjsm- 
duatur, chlamyde, videlicet, y«l niantelp 
P^^ilio, quod vulgariter loba nuncupa- 
tur, 0 mmteOy claufo , vel aperto, ad ter- 
ram protenfis , non rubei , croccique co- 
loris, fed alterius honefta coloris , quibus 
tam in veftibus fuperioribus , quam infc-j 
rioribus vcatur. 


§. XXXVIa. 

I Tidem eadem Apoftolica auAoritate,: 
nec non de eiuidem celfitudinis , & 
Maieftatis confenfu deliberato 
- (quia in ipfa Mexico in Nova Hifpa 
nia vulgariter nuncupata , Civitate Me«.- 
canenfi , & fub invocatione Beatifsimae 
Mariae Virginis AlTumpcionis, Cachet..>- 
- lem Ecclcfiam in honorem ciufdem Vir- 
ginis Aflumptionis, Apoftolica audtorica- 
te perpetuo erigimus) domos , habitato- 
res incolas , & vicinos tam intra Civita- 
tem , quam in fub orbijs ciufdcm Civita- 
tis , de prasfenti , vel in futurum habitan- 
tes , & commorantes : in didae Ecclefix 
Virginis Marix Aflumptionis Paroebia- 
nos deputamus , & aflgnamus , donec in 
dida Civitate commoda per nos , & 
noftros fucccUores fiat divilio Parochia- 


I 


i^exicanum. m 

tum : cui etiam iura Parochialis Eccl^ 

folvere teneantur, decimas, pnmittas^ 
Satlooesofferre ;& 

aL Ecckfi* confefsioms, Euchanfii*. 

& alia Sacramenta recipere , nec non eif- 
dem Reaoribus Sacramenta huiulmodi 

.onferre,&admimftrare,Jparoc^^^^ 

accipiendi licentiam concedimus pariter,, 

& facultatem. 

, XXXVII. 

I Tcm volumus , ftatuimus , & o’" J"»* 
mus , quod confuetudines , conftitu^ 
tioiKs, ritus , & mores legitimos , & ap* 
probatos, etiam officiorum , quam inligr 
niarum , & habitus anniverfariorum ,_ot- 

ficiorum» Miffarum,aliarumque omnium 

caeremoniarum approbatarum^ P 
Hifpalcnfis, nec non aliarum cuiulvis tc- 
clefiae feu Ecclefiarum , ad noftram a» 
-thedralem decorandam, & regendam ne^ 
celfario reducere, ac tranfplauta- 
e rc, libere habea- 


mus. 




§XXXV1IT 


^ CONCILIUM' 


.§. XXXVIII. 

1 qoia quide novo eraengunt , fio^i 
,4^_vo indigent auxilio; Igitur litera- 
rem fiipradiaarum virtute nobis , & fuc^ 
5?flor,bus noftris plcnifsimam emendan* 
fli ». ampliandi , & ea qux oportuerit fta- 
;^nai , & ordinandi , in pofterum po^ 
teQatem refervamus, vt polsimus idface- 
re drconfenfu, petitione, & inflantia re-’ 
m Maieftatis ; quam circavnusftioneai, 
& taxationem doris perpetuam, vel tem- 
poralem, & limitum noftri Epifeonatus, 
.& omnium Beneficiorum; quam circa re- 
tentionem decimarum , vei divifionem 
earumdem , fecundum tenorem Bulla 

f " c H5f- 

p fuit fada donatio decimarum/ Lh 

€ft ad prafens per eandem Regiam Mai 
njtatem ai alimenta nobis Jint , cum 
bis tamen qualitatibus donata.) Qoa; 
qmnia , & fingula , inflantibus , & pe- 
tfnfiaus prasdidis dominis meis Regina, 
ac Regibus . dida Apoflollca authorira- 
te qua fungimur in hac parte melio- 
nbus,modo.via, atque forma, quibus mew 
lius polfomus , & de iure debemus, erigi! 
nius, inflituimus, creamus, facimus , dif- 
/pommus, 3< ordinamus, cum omnibus, ac 

an-t 





MEXICANXJMi 
lingulis ad id neceffarijs , & opportunis, 
non obftantibus contrarijs quibufcutn. 
que , & illis pr*cipue , quae SandlEinius 
Dominus nofter praefatas , in fuis pr*inwi 
fertis litteris Apoftolicis voluit non obf** 
tare; & ea omnia, & fingula, omnibus, 
fingulis.pracfentibus, & futuris, cuiulcum- 
que ftatus, gradus, ordinis , praeheminea- 
Qac , vel conditionis tuerinc , inciiti^nius, 
infinuamus , & ad omnium notitiam de-i 
ducimus , 8r,deduci volumus ; pef prs.i 
fentes mandimus prsdiara authoritate, 3e 
fanftx obedienti* virtute, omtlibus,& lin- 
gulis fupradidis, & ea omnia, & lingula, 
quemadmodum a nobis inftituta fiint,ob— 
fervent , & obfervari faciant. In quOrumt 
omnium , & lingulorum fidem , & tefti- 
inonium prxmilforum, prxfentes litteras, 
five prsfens publicum Lnftrumcntum , ex- 
inde fieri , & per Notarium publicuin in- 
fraferiptum feribi, & publicari , noftriqu^ 
figilli iulsimus , & fecimus appentione 
communiri. Datum Toleti fub 'anno ^ 
JNativitate Domini millefimo quin- 
gctttcfimo triccfiino 
quarto. 



CONCILIUM 

STATUTORUM PARS PRIMA. 


I MprimIs h$c Sanda Synodus ftatult,’ 
& praecipit, vt quando aliquis in Prae- 
latum huius Metropolis , feu Provinciae 
cledus.ad capiendum fuae fedis poflefsio- 
nem pcrfonaliter , feu per procuratorem. 
Venerit; ante omnia Bullas^^ feu litteras 
Apoftolicas fuper praefentatione , per Re- 
giam Maicftatem defuper fa<fta expeditas» 
decano ,& capitulo prjefentet. Qui poft- 
quam eas videript, ac legitimas eflc repc- 
rerint.capitulare^ omnes, vocem,& fuffra<i 
gium in eledionibus iuxta prafatam erec- 
tionem habentes , ad capitulum fequenti 
die habendam , citari , Sevocari faciant; 
vbi de elecii huiulmodi receptione debita 
cum folemnitatc facienda deliberent. Et 
in ea poftqiiam decreta fuerit , procedant 
iub hac fornja. j 

$. 1 . 

P Rasbendati omnes , qui capitulo , vc 
praefertur, congregando aiterfuerinc 
ab aula capitulari ad Ectlefiae corpus 
exeant , ibique ele<3:um pcrlonaliter acce- 
dentem accipiant; dedo autem huiulmo- 

di 


M E X 1 C A N U M. 

31 per procuratorem accedenti , 
dati qnatuor cx antiquioribus , per^puU 
dem capituli praefidentem nominandi , ad 
ipfius aulae capitularis ianuam obviam 
procedant. Sedes vero in capitulo diver- 
firaode , iuxta venientis huiufmodi perlo- 
nx qualitatem , praeparetur. EleAo enim 
pcrfonaliter accedenti , faldiftorium cum, t 
pulvinaribus , ac coetcris eum adum con^ 
cernentibus, difponatur. Procuratori au- 
tem tapetum , fella , & pulvioa ad pedes 
collocetur. Lledo prsterea in eodem faU 
diftorio Miffale ftatuatur , vt praeftandum. 
ib eo iuramcntum praeftet , & fub formd 
fequenti. 

n. 

N Os P. Archiepifcopus de Mexico 
iuramus per Deum , &hsc Sanda 
Dei Evangelia , quod eredioncm huius 
Sandae Ecclcfiae Mexicanae obfervabimus,: 
& obfervarc faciemus*, confuetudines bo- 
nas , & approbatas eiufdem Ecclcfiae , iii 
quantum non contrariantur praedids 
credioni , Sacris Canonibus , & Saridi 
Concilij Tridentini decretis , & Provin- 
cialis Synodi Mexicanae editis conftitutio- 
* nibus , manw tenebimus , iuraque nofiras 
Dignitatis , & Ecclefiae fpbnfae noftr* ia 
nulio infingere , pro yiribus conabitur. 
‘ Sem- 



¥4 CONCILIUM 

habentes verum 

bbfequium , & animarum profedum, 
prout ex debito nofirx Paftoralis folicitu* 
dinis tenemur. Ita nos Deus adiuvec , 
h*c Sancita Dei Eyangelia, , ,1 


Uiufmodi iurameocura procurator; 
v_4 & qui poflefsionem ekai nomin< 
tapturus accefferit , prsftare teneatur 
Quo prsdito, capitulares omnes > nemine 
dempto, procefsionis ordiife hvinnum; 
Te DeHm laudamus, (okmnkhv decantan- 
tes , prxcedcntibus , tam eiufdem Eccle- 
fisCa‘thcdralis Cruce , quam Parochia- 
lium , Monafticarura , Eremitarumque 
Ecclefiarum Crucibus : vna cum ipfaruot 
Vicarijs, Parochis, Miniaris, ac vniverfo 


/^fcopall i -w lignuM i^b#lsi6fiiS‘ 
diios ex Dignitatibus. antiquiorS^ B^ 
-fk-iatos' cblloc^nt. ■ PrtcoriltOfeM 
Ikio pn#r*Sdch1sm'deputahHi 
res (folemnitace ac pcfflfefsibnfe tffliutinbSi 
prsEtermifsIs ) fasftaque in ipfo adu de- 
xnonftratione , qusperfonam propsiam ^ 
jSJbftItuta diftinguat , in eadent Archie*; 
pifcopali Sede conftituant, Q^sbiis pet~ 
adis ordine > procefsione ac tdrnaa prs-. 
fiiifsis,ad ibcum Capituli ijdetn capitola- 
tes revertantur j ibique eleduiu in' Ap», 
ehlcplfcopali ciufdeni Capituli Sede 
do praefcripto collocent 1 ac tunC Deca- 
ftns , vel qui ineiiisablentia prscederic,:^ 
furgensa loco luo ^ & ad Sedetn candcfiil. 
nlagnacuin obfervantia, & revderitia acj? 
cedens, flexis genibus , eledo , vc pratet- 

* sur , fedenti, manurfdeofcuktur ; eoqud. 

fignoipium in dominum jPradatism ', 

Paftoretn recipiat, ac 'cidem , vt tali idc^ 

• bitam prasflet obedientiam : idemque ij^-j* 

fpm , modo , & forma praedidis t reliqdf:; 
Capitula^cs•, fervato antiquitatis 'oTdliiei^' 
feciant. Quibus' eftedis , aperta dfulfieni; 
Idci Capitularis ianuajomnes Beneflcii^,* 
-Parochi,’ Redores j Vicarij\'ea|pellahi,^ 
atque fervientes ,^reflqaus•deni^^ut^Cld^•-:' 
cfisi^i repet®» idetd*’* 




'^66 CONCILIU*M. 
que recognitionis , & obedkntix fignuinl 
Prslato cxhibeaar. 

-r' .. ■- / ly. ^ ^ ’ I 

P Rocnratoreni veto, qui poflibfsiooein 
prsEdidatn eleifti nomine xapturus 
veneritj Decanus , & Capitulum , Hym- 
• num : Te Deum laudamus ^fimiliter ca- 
nentes , pratermiffo baldachino ,s,aloco 
Capituli ad Chorum deducant, ip&mque 
- primo in Sede Chori , ac de inde in Sede 
itCapituli Archkpifcopalibus federe fa-i 
ciant: ibiquein obedienti* debitx-Prselaj 
to , cuius illa perfonarum , & iurifdiAio- 
nem gcrit,recoghitionem, eidem Capitu- 
lares ordine fuo , cum decenti fubmifsio^ 
nis , & reverentiae demonftratione , eiuf. 
dem Procuratoris, vt praefertur, fedentis, 
{nanum , 1'ua quifque manu dextera por- 
dredta, contingant ,porte<9:amquc manutn 
ad fc bolventes deofculentor , & hoc ip- 
fum reliqui Beneiiciati , & Parochi cum 
toto Clero laciant. 

§. V. 

V T Praelatus capta per Procurato-f 
rem polTefsione , debita cum foa 
lemnitate recipiatur Civitatem ingren 
diens, fequens forma fervetur. . 

S.YI. 


MEXTCANUM 4<?;; 
ff. VI. 

I N primis Decanos, & Capitulum, om« 
nes, & fingiiios Pr^bendacos , & Pa- 
mjcbialiom Ecclefiarum Rc<9:ores, ac Be- 
jieficiatos, Priores quoque, & Conventus 
Rdigloforum eiufdem Civitatis , vt die, 
& hora ingrcffus prsedidti cum fuis cruci- 
bus de fnofe convenlant, promoveri , ci- 
tari ,& vocari faciant-, ac procefsionis or- 
; dine yna ciwn ipfius Cathedralis Eccle- 
:£ix criicc ,.lngredieiite Prxlaco obviam 
procedant. • 

VII. 

P Rius tamen ijdem Decanus, & Capi- 
tulum, & omnes Clerici, qui ad hoc 
congregari potuerint, fuis mulis fedentes, 

' prascedente eiufdem Capituli fceptrifero, 
iceptrumquefuum manu gerente , debita 
cius adus conformitatc ,, & ordinatione 
fervata, extra Civitatem, ad mediam leu- 
cam , vel eo minus , ad Prsfidentis arbi- 
trium, progrediantur: & ipfi pr*lato,cum 
ad eum pervenerint, eode quo procedunt 
ordine , finguli , & reverentiam exhi- 
beant , & illius manus deofculetur. Quo 
faiS^o, omnes ad Ecclefiam, decentibus ad 
procefsionem ycftibus praeparandi , linf 

• Gga moe 


4^8 CONCILIUM 

mora edeant, Procefsionis autem tiuiuf-^ 
modi initium omnes , tam eiufdem Ca-» 
thedralis Ecdefia: , quam reliquarum Pa- 
rocbialium , Monadicarum , & Eremiti-i 
caram Eccleliaruni , Hofpiraliumque, 
cymbala hilari fonitu praenunciertt ; 8c 
quamdiu eadem procefsio duraverit , ii-; 
militer pulfentur. 

S. VIII. 

P Oflquamad Eccleiiam /mtnes pcH 
venerint , Decanus , vel qui prtefi*! 
dens fuerit , pluviali indutus , vna cum 
duobus Miniftris , Diaconi , & Subdiaco- 
ni habitum , & infignia gerentibus ; reli-i 
qui vero prsebeodati praetioiioribus Ec- 
clefite pluvialibus pariter ornati procef- 
fionis ordine , praevia eiufdem Cathedra-1 
lis Ecclefis cruce , praecipuam ipfius Ecn 
defias ianuam , qua Prdato datur ingref-- 
fus, egrediantur: ficque procedant, quouf*i 
que crux eadem ad certum fori locum, 
preciofo faldiftorio , decenter ornatum, 
pervenerit. Quo loco accedens Praelatus,' 
genibus flexus , eandem erneem fibi pec 
Praefidentem, vt praefertur, ornatum, por- 
rigendam , deofculetur. Ad vitandum 
vero confufionem , antequam Praelatus 
tnula defeendat , eadem procefsio ad 

Ec-3 


m:exicanum. 

EccleCtam reddeat.prsbendatis cum cho- 
ro rouficorutn retro manentibus qui An- 
tiphonam : Sacerdos , & Pontifex , &c. 
in Ordinario prsfcriptan» concinant , oC 
illa cum reliquis neceffarijs, pronuntiata, 
Hy/maam:‘I’e Deum laudamus , alterna-, 
tis verfibus canentes, eodem procefsionis 
ordine ad Ecclefum regrediantur. In cuJ. 
ius ingreffu idem praefidens , vtfopra or-^ 
natus , aqusbenediax afperforium Pr#^ 
lato, qui fe , & circunftantes alpergat , lU 
iius rnanurti deofculatus, offerat ; deinda 
ad altare maius fimifiter ordinati procc-i 
dant, vj?i praelatus fuper pavimentum tai-, 
diftorio coopertum , dum Antiphona m 
ordinario praefcripta cum verfibus dici* 

Ak.Praelatus 



JUGC iUrgal- 9 cx. JF , .1. ^ 

niitantibus, altare maius afcendat,ibiquc 
omnibus aftantibus Epifcopalem benedi-, 
ftipnem impendat , & inde folcmnitate,; 
Sruce ) & procefsione huiufmodi pr36d 
^ecmifsis , domum fuam, cifdeo® 
comitantibuSj 
adeat. 



CONCiLItJM r 
CAPUT II. 

T>e loco Capitulari, 


Q Uoniam iuxta confHtationes, 

_ ‘iinariones in hiiiufmodi Arehie» 
pifcopatus, & Provincias ere6Uo*^ 
fie conditas ; quinque Dignitates , Deca- 
ous v,drf,ee: , Archid!acom,s, Qntor, 
StoMicu!, & Thefelirariur lecem qnoj 
que Lanonici ,fcx etiam itltegri , ac tori-< 
pem dimidij portionarij , efle debent} 
Ideo hsc Sanda Synodus decernit & 
mandat, vt hi omnes in Capitularibus ipa - 
iown Congregationibus ordine infra 
icnptoftdeant. Imprimis quidem Deca^. 
nus, ad Sedis Pralato deftinat» latus dexJ 
ttum , & penes Decanum cantor ac ter-» 
^o loco Thefaurarins ; quinque 'deinde 
«oanomci , tres poftea integri , tres deni* 
que tlimidij portionarij, vnus poft^aKum, 
luxta tradit* cuique polTefsionis priorita- 
Ad finidrum autem 
eiu^em Sedis Archiepifcopalislatus.pri- 
maifs ArChidiaconns , fCcundunfSci^fti, 
cus , quinque deinde Canonici , fex de- 
muni incega , & dimidij portionarij fe- 
■ ' queo- 


'ooentcsfuccefsive Sedes, fervato eiufdem 
antiquitatis ordine, ten|antj. > 

S Tatuit praeterea eadem fanfta Syno- 
dus, vt Dignitates Canonld .inte- 
gri^. ac dimidii poTtionaaj prae^ai in ^ 

quibufcumque ofiiciorum ,taro 

«Itum . X hotatura Canonigom «Ic. 
brationem.qvam reliqua P« 

aeenda negotia concernentium,^diftribu^ 

t'Snibu*s,-,ac deputationibus, ordine (lipe- 
rius delcrlpto , iuxta cuiufquc antiquita- 
tem , nulla, prorfns habita ratione quo-, 
quifque chori latere , 
aut,finiftro, locum teneat, interiejr 5- 

ferantur. 

$. III. 

TN procefstonibus autem ^ Pratsbytec 

I celebraturus, medius inter vtrumque 
chorum incedat; ita vt Decanum quidc^ 
dextrorfum, Diaconuna vero paratum 
piftrorfum habeat. Quod fiDecanu^bi 
hterit, dextrum Diacono , finiftruoi 

vero Archidiacono latua 

prabeat. 











CONCILTUAI" 


ir. w. 


Q XJx tamen procedere non jnrelH, 
^ ga«tur quoties Capitularibus adi. 
'' bus, & procefsionibus huiufmodi 
Prslatbsjncervenerit, Nam iu\ca fuprje- 
Dignitatis , & poteftatis eius exioen. 
(b) Ssff * r.c. ( facrofando Tridentino (b) difpo, 
vetK Epire, fiente Concilio ) primum in choro , pro- 
de Rerorm. cefsionibus, & quibufvis alijs adibus, lo- 
cuto, feu quam ipfecapere, & elisere vo- 

|uent,Sedem habere debet. 

CAPUT III. 

De Decano^ & eius fraeminentijs^ 

§. I. 

JT^Uiufv/s 'Cathedralls Ecclefiae huius 
Archiepifeopatus , & Provincix 
Decanus , facro Presbyteratus ordine in- 
ngnitus exiftat ; fin minus , ad eam Dlg- 
hjtatem minime recipiatur. QisaniWs 
etiam in prxinferta eredione , hxe a De- 
cano qualitas non requiratur j eadem ta- 
men fanda Synodus Provincialis Prsiav 
tos omnes , vt ibi quando , & quomodo 
M?ti potuerit , fandi Coacilij Tridentini 
* ex.. 


METJCANUM; 

^e>exhortatloaem opere c^ verbo; 

oriniis admonet, ommbufqne fib Hortatur etia 

f, S .«aiop. cote s talrnte 

S escep», tagc® 

lares , tam ia choro, quam ad Altate. ^ 
dine in tabaU defignando , f*;! 

[;'jctuurws locis, ^ 

Sare nealigenter omilerint i tnnede- 
?lff’non^ftdumrehcUes,&ne^ 

S e” fed etiam officia vel rmmfterm 
^er eos omiQa , aliis committetur ( h-bi- 
n officii fcu minlfteri j 
bendati ,^cui commifluort ^erat de s _ 
que & negligenti» ratione ) pofsit,ac de 

G II. 

•iNfuper ad noHifpal fol 

1 civitate, fuerit, & non ad ahquem P 
alium C<apitularem,cofdcm capitulare 
cxrraordLrium Capitulum Cquod non 
iviCiin gravibus negotiis, qus Ordinarium 

CapituUdierufpctoinon pofsint . ^aC) 

fub iuda & rationabili pcena citare & .oa- 
vocare pertineat;- Qiiotics autem imi^ 
occurrerint, decanus brWem negoti, 
negotioEum ttadandomm raiienem tep- 


/ 



474 CONCILIUM » 

trigero , _qui eand ci» capiculariboj^ exood , 
mt.inkdpcis tribuac;o,od Tne^ 
humfaodicaha fuerinc . qu* vr prJc^S . 

cxpircarj non debeant j, tunc Capitulares 

ad gravia negotia vocari, dixifle fuffidat. ^ 

Idquodtec Sancaa , Synodus ipfius deca- 
ni ♦ vel CIUS qm abfcnte co, prxfidentla: 
munus obierit, prudentiae conmiictit.iux- 
'^"‘“jSanda: Synodus decreta , in Sa-,* ' 
crofanaiGencralis ConcilijTridentini (c> 
bcdientiani & conformicacem edita. 

m. . ' V ' 

D eundem (imiiiter decanum ncgqa 

r; rir A tra<aanda propone, 
re 4 edet. lUo vero negotium quodvis G- 
bi per 4qu^, Capitularibus inGnua, 
tum , proponere nolente , vel diftdetue, . 
iHud ipfufrj , ac decernente Synodo, qui- 
cumque capitularis . petita prius a Cspi. . 
ulo licentia proponere pofsic.id vero de- 
cano vel pra^Gdence huiufmodi impedire 
conanti , datis ibi Gtie vlla fcandaii no« 

ddiberavK , hoc fiat & obfervc.tur. 

§- IV. .'"V--- 

i autem debitus in choro , & adi-: 
bus capitularibus pedo teneatur, 

Gc- 



Mt’X I C ANU M. , 

hditei^m^^er qm^abfeotc 

iedaratdf » vc abfente decano, Archidia- 

ius dc*ft(a<i« mtoarlns ,^n prat aden- 
tiataete^dat* abfemfenfqae dignitatibus. 
Canonicus, vel prsebcndatus autiquioc. 
!vbiqu6 pt^fideati '^‘ 

§. V. 

S Tamit tamen & ordinat eadem Sani 
ak Synodus , vt nullus ex capitula- 

rtbu¥. 'quaiUbis abfente decano , prte^^ 

derc vateatiniCi quamdiu m fedc fiu emi- 
nenti fe deric , prxfideotis miineti fonga- 
tur. 'Declarat nihilominus , hoc ft^i^tut 
decanum , cui iuxta prxmiCfe ereaioni 
tenorem prxfvdendi in choro dignitas , & 
prxenViuenda competit, non eoniprxhei^ 

di ; fed ipfuna in quovis diori loco exi- 

tencempt*rideripoffe,extfachM^ 

ftifeti huiafmodi, quamvis ui Ecelcfia cxiG. 
tat , non prxfidere. Decani autem due- 
aus , vel exceffus , ff quos lUe m fuo ofh- 
eio commiacrit . per capiculares plene, 
congregatos , habita loct^ ac digmratis 
eius debita 'ratione , in capitulo adver^, 
tantuf & comgantur. 


CAPUT Wi 






''i 2* V€fb, Ar 


T)^ Archidmcone^ 

Uilibct, catu Metropolitana?, quatti 
V rif cuiiifvis m hac Provincia conflit 
,,, ^M^K-Cathetiralis Ecckfias , archi« 
diaconus , ( qui vel in akero iuriiim , vel 
10 Iheologia faltem baccalaureus qra^ 
duatus efie debet) quscumque fibi per 
pra iftfcaam ereaionem ^onccllfa & dc«i 
darata fune , prarftarc & exercere poteft. 

cum potuerit.Sanai Con- 
ij.veru. Ar- Y’^cntini (f) exortationem opere 

Sfe. de Refor. faciat. 

CAPUT y' 

De cantoris officio ac dignitatei 

ff. I. 

Cg)Confiitat. ^ Antori vero praEterea(g)qu* in pr*a 
fota erectione prascipiuncur & in^ 
lungiintur , cuiuslibet hebdomadse tabu-t 
lam,feu inatrieulam,ab omnibus obfcrvai 
oam pr^feribere , feu prsefcribi facere , 5 c 
qu^ quibiifquc hebdomadae diebus rccU 
tauda , celebranda, feu dicenda fint ,ani-j 

mad^ 


M E X 1 C A N tJ M. '47J 

;S"SHs£ 

fiein deinceps incumbat. 

§. II. 

’ j 

A d cuius etiam , vel eius locum tc4 
nentis, fuccentotis ofhcium introi- 
torum verfus , Alleluia, Refponforu, An- 
tiphonas. Prophetias, ac cerei pafchahs 

fliA-innem per prsfixum m matrH 
ordinem commendare , CapeUai ^ p ^ 

“rXlen.es, S. chori 

tamen omnes eidem ^ ^ 

tenentur circa debitam divino ‘ 

ieris Officiis decentiam ,«compofuio. 

ne i deficientes aut negUgentes corrige. 
« irtineat. Cantori autem m pr«mi sis 
deLienti , vel exedenti , iaftam p.rO culpas 
tl, .«entaelusOiSnieajeco^a»^ 
nem In capitulo , veUxtra illud, decanus 
adbibcatis 



CGNCILlUftt^ 
CAPUT VI. 

t>eScolaJii 


ici Dignitate, 


Q Uamvis juxta prscifam prxfcnpi 
ereftioms formam , Scholafiicu, 

bus baccalapreum efJe fuffidat ; h*c f- 
(h) Sefl: ^ 5 c. d Synacjus ProvinciaKs, Sacri 

» 8 verb -De Tndcnrmi {h) Gond.ij, cui fe con 

Coeier.deRc ‘^‘'‘«^Mifpofirionem in txade in pofter 
Co„. pr«,p,t obfovati , aidamquc Scbloia, 
«|..h«p,U. .mprm„s , VfiuotfeilUicpi 

tiilo commiJum fucri:, quarcumqnetiol 
oern capituh nomine lictras, feu cpiftoja 

notet. lcribar,eafq«efoliroCapiS^ 

giJIo 10 capfa fub tribus clavibus ( ciua. 

P fideutcm , altera penes cundera Scho- 
iaiucum . ac tertia penes ipfius Capituli 
Secietanum exigat ) fervandum fiqiiicc. 
Quibus eadem; Sancta Synodus etiam 
inasidat ^ vt non nlfi indubitatas . ac to- 

ilh, V > ^aniorifqne partis Ca- 

p tuli fide ac tefiimonio probatas literas 
cx j, bus nuiluni Praelato , feu Capitulo 
aanunim, vcl pr^iudicium obvenire 





vMEXICAOTM. mw 

rredatutXisillare praefiimanc aut figiUent. 
Huius aotiein maodati traafgreffores dcH 
bic| punitionis tigore lubiaceaut. 

CAPUT VII. 

De Thef aurario, - f v 

T Hefaiuarius , cui tam qaJE m prosdi-i 
fta erc6tionc , quam qui ih huius 
SanasSynofli cseremohiaii , & decretis 

lordinata rcperiunt , incumbunt , eapan- 

ter cum fequentibus obfervet ac prsllec. 
Pro candelarum bcnediaione die 1 
<ationis Beat* Maris facienda, cerae qi 
ticatein ac diftributionis formam , a 1 rs- 
lato frmul cum decano, & Capitulo, prsl- 
-cribendas teneat. Qua:cumquc Reliquiaw 
ria , Reliquias , ornamenta , aurum , ar- 
centum,aliaquc Ecckfisbona, qus pro 
tempore empta , reftaurata , Sc conuitu*' 
ta fuerint ,fubc)cprsffo rei culufque poti*- 
. idere . valore , difpofitione , & qualitate, 
libi per inventarium confignanda reci- 
piat. Coadjiicores quoque iuos Sacnllas, 
idoneam pro i)S qus receperint cautionem 
ad eorundem Prslati'; & CapitUii bene- 
placitum prslUte faciat. CA 





net , refpedivc obfervaadi , dii' 
pefitionem , & ordincin 
dicere iocimibat, 

'V- . ♦ ^ ^ T^*. ^ c i- 


<|oNGiLi0m: 

CAPUX .VIII, 


jDe Canonicis, 


14 

Uiufcumque fub hoc Archiepifc<I 
pacu , & Provincia conhicuts Ca- 
thedralis Ecclefis Canonici , quaiicares in-. 
Jpra memorata eredione prtsfcriptas hi,'* 
anr : curent tamen diligenrer.Prdati, ^ 
vbi , & quando commode fieri potud.^ 
4-c rit, iuxea bandi CxOnciiij Tridentini fi). 

, fakem dimidia eoru»r 

^ ® e. pars , vcl in, Iaera pagina , vcl in iure Ca« < 

nonico Dodores.aut Magiftri, aut licent 
tiaci exirtant ; quibus MiiFas conventua» 
les , exceptis ijs , qus ad dignitates perti^ 
nent , fecundum Breviarij , & MilTalis, ex 
eiufdem ConcilijTridentini Dccrefb.tdK 
torum , formam ; tabclb quoque defuper- 
ordinande, ac Cteremonialis per lmiufmo-< 
di Sandjam Synodum Provincialem CQn.<<.j 
ab omnibus, quos illud conccr-i 


GAP UT IX." 

"Dt integns , ac dimidijsfortionarijsi^ 

S' 

I Nccgri i ac ditnidij portlonari^ qua^ 
litatibus in priniiifa erediohe me- 
moratis oroctnr , & imun<ais ab eadeoi 
muneribus finguli diligenter incumbant. 
Circa luffcagia vero per eos , it) quibutvi* ' 

aaibus>,& CobgrcgatiombuVCapiculari- 

bjis ferenda, tam prsfats eredionis,quaii? 
Uwrarutn exeeutoriarum , In contradidfo*> 
t»o bniicio dcfupct expeditarum | ordo, 
|e fbema fervetur. 

s. II. 

Q Ui omnes Dignitates , €anonicIj; 
integri, aC dimidij portionari j,Ca- 
^ pitulares fupra relati , prsbcndas 
(uaS per quotidianas diftributiones, iuxta 
^ eiufdem creationis difpofitioticm , pro 

J »arte fingulis eorum alsignata , tam in 
tuitum decimarum redditibus » quam in 
anniverfariotam , funerum , & aliotutn 
manualium ,& obventionum emolumen- 
tis iueceat;(tr. „ . 



CdNCtLIUM’ 


CAPUT X. 


13e decimarum, partibus ad Pyalatum. 
Capitulum , fabricam , Hofpitaky 
& Servientes pertinen- 
tibus. 


A DtoIendi'm omne (liibimn , litcf- 
que 5 ac diirenfiones y qux in red- 
dituum divifipne ac difttibnrione oriri 
poffent; hsc Sinfta Synodus ordinat, de- 
clarat , & maildat , vt tam de quarta prc» 
latum tangente , quam de afijs partibus 
ad Capitulum , fabricam , Hofpitalc , re- 
giam Maiciktem Servientes , & Officia- 
les fpedantlbusjd omnino fiat, quod pra:- 
'fatae eredtionis ordinationes , & ftatuta 
difponunt. Quae tundamentalis quidem, 
& quafi primaria lex elTc debet , qua om- 
nes , & fingulae huius Atchiepifeopatws, 
& Provincia: CathcdralesEcclefi3e,abf'?'., 
que vilius rei defcftu vel exccf- 
fu regantur, & guber- 
nentur.' 


MEXICANU-M. 48J: 
CAPUT XI. 

De forma in admittendis ad pojfefsionem 
prabendatis habenda. 


I. 

Q Uando aliquis , Dignicas , Cationi^ 
cus , vel portionarius , qui regis 
Maieftatis prsfeatationetn, & Or- 
dinarii collatione m. ac fesjer cum iuxta 
. SanaiCSi^ilij InJcfi^C) formam , fi- (k) 

i dei profefsionis certitudinem habeat, no- 

viter admiteendus acceCferit ; decanus , fi i 

in civitate fuerit ; fin minus , chori pr^- 
’ fens , ad tradendum perfons lic acceden- 
ti , eius quarn petit prsbend* poffefsio- 
nem,Capicalares ad Capitulum per diem 
, ante vocari prscipiat. 


II- 

D Eindc Capitulatcs omnes . pet 
eorum fceptrigerum ( quf quali- 
'» ter eos qui in civitate fuerunt , vocavetic, 
fidem faciat ) convocati , & h) Capitulo 
prout de vfu , 8c confuetudine habtut, 
congregatis prsebendandum huiulmodi 
ad locum Capituli ingredi iubeant ; qui 
. ftans iitmedio aulsCapicularis nudo ta- 




1484 ; CONCILIUM 

I>ite omnibus inccfim dominis Capicula; 
ribus fedentibus , ’ & cooperris capitibus, 
hxc vel liiiiiiia verba proferat. 


y • Jll i* 

R Egia Maieftas me ad talem praebciw 
dam , huius SanciiiE Hcclcfis per 
promotionem aut obitum talis N. vltimi 
illius poffeiToris vacantem j dignata eft 
prafentare , cuius collationem, feu Canb- 
Jiicam 

lyommusN. vel eius Vicarius fecit. Do- 
minationi veftr^ fuppiico , vt me ad illius 
polTefsionem admittat : nam quantum ia 
me fuerit , huic Sand* Ecclefi* , & in 
DominadoDi veftra: fervire curabo* 


loquutus , iuriiim fuorum llte- 
ras y 6c oocu^ricnca penes Secreta» 
tium Capituli^ prsfentct , ad locum caph 
tularcm egrediatur.Capitulares vero poft- 
Quarn prsfentacionem , inftitutionem^' 
leu collationem , rcliqualquc literas,Sj^ 
documenta huiufmodi ( praevia defupee ' 
opportuna confultatione) viderlnt,& exa- 
minaverint , an tradenda fit illi pofleisio, 
Oecne folita fuftragia ferant; ac dc poflef- 
woais cradicioiic deliberata , duo Com- 
’ ■ piit; 


MEX1CAN-U-M^ 4^/ ; 

mKTanj ,-Pigoitas vudcHcec , & Canoni-; 
cus, nominentur, per ejuos ipfe accedens, 
a Secretario Capituli admonendus; Su- 
pcrpelliceo, & iuxta temporis infra dicen- 
di exigentiam , cappa, chori indutus , ad 
capiendum fedis fux poflfcisione in choro 
deducatur ; qua ibi capta , ad CanituUito 
fedbcatur , (imilem in eo fidei protersio-- 
nem fub iuramenro fadluriis , quam cor 
ram Prolato , vel eius Vicario fecerit^ 
qnum Can oniCj^ni j^mSjt^^^ inflita- 
tionembSi dt fieri olKinuit. Ac pr^> 
inde coram decano , vel in eius locutn 
praefidrntc , flexis genibus , manibufque 
fuper Miffali pofitis , conftituatur, & lux- . . SelT. fi'*' 
ta SacrofanSi Goncllij Tridentini (mO 
dilpourioncm, ac Motus propij felicis re- 
cordationis Pij Papx IV. (n) tenorem iua (n)Mot.prog«l 
ret , Si profiteatur , in forma fequenti. ' Pij tV. 

.. V. 

T~^ Go N. firma fide credo , & profiteor 
h .iT' omnia , & (ingula qux.conttncntuc 
. ,in Symbolo fidei , quo Sandta 'Remana 
Ecclefiavtltur, videlicet : Credo in vnuKr 
Deum , Patrem Oinnipoteotem,, faAo- 
rem Coeli , Si cerrx , vifibiliam, omniuns, 

& invifibilium., & in. ynicum, Dominum 
Icfum Chriftuai Filium Dei fVpigeniwi», 

■ ' "■'Hfii ‘ ■ 8C, 



' 4^6 CONCILIUM' 

& ex Patre natum ante omnia fecula: ' 
Deum de Deo , lumen de lumine, Deum 
Verum de Deo vero ; genitum , non fa- 
^um , confubftantialem Patri , per quem 
on)nia fa<fta funt. Qui propter nos homi- 
nes, & propter noftram falutem defcendic 
Coelis. E r incarnatus eft de Spiritu ‘>an- 
ex Maria Virgine: & homo facftuseft. 
Crucifixus etiam pro nobis fub Pontio' 
Plfato, paflus , & fepultus eft. Et refurre- 
xit tertia die Et af- 

Ctndic in Coelum ; Sedet ad ticxtram Pa- 
tris. Et iteriini venturus eft cum gloria 
iudicare vivos , & mortuos. Ec Spiritum 
' Sandurn Dominum , & vivificantemtqui 
ex Patre Filioque procedit. Qui cum Pa- 
tre , & Filio fiinul adoratur , & conglori- 
ficatur : qui locutus eft per Prophetas. Et 
vnam Sancftam Catholicam , & Apoftoli- 
cam Ecclefiam. Confiteor vnum Baprif- 
ma in remifsionem peccatorum. Et fpc-i 
dto refurreftidnem mortuorum ,& vitam 
Venturi ffCiili.Amen. 

Apoftolicas , & Ecclefiaftlcastradltioa'^ 
nes , reliquafquc eiufdem Ecclefia» obfer- 
vationcs , & conftitutiones , firmifsime 
'adrnitto,& amplcdtor. 

' Item Sacram Scripturam , iuxta con- 
Cenfuin , qUem tgnuit , & tenet San<fta 

Ma, 


MEXTCANU^v 

Mater Ecctelia.fulus e(l iiulicarc de vero 
fcnfu , & interpretatione Sacrarum Scrip- 
turarum , admitto. Nec eam vnquam, ni- 
fi iuxta vnanimem confenfum Patrum 
accipiam , & interpretabor. Profiteor 
quoque fcptem cffe vere , & proprie Sa- 
cramenta novs legis, a lefu Chrifto Do- 
mino noftroinftituta, atque ad falutem 
humani generis .licet non omnia fingulis 
neceffaria , Scilicet; Baptifmum , Confir- 
mationem y Euchariftiam . Poenitentiam, 

Matrimonium. Ukque gratiam conferre: 

& ex his Baptifmum , Confirmationem, 

& Ordinem fine factilegio reiterari noti 

^ Receptos quoque ,& approbatos Eccle- 
fiae Catholicae Ritus, in fupradldorum Sa- 
cramcntormi) foletnni adminiftratione re- 
cipio , & admicto. 

Omnia, & fingala, qu$ de peccato ori- 
ginali , & de iuftificatlone in Sacrofanfta 
Tridcntina Synodo definita , & declarata 

,)(uerimt,ampleaor,& rccip , . 

Profiteor pariter in Mlffa oftern Deo 
verum , propriem , & propltlatorium Sa- 
crificium pro vivis , & defunctis ; atque 
iq Santifslmo Euchariftiam 
vere « realiter % & fubftantialiter Corp^\^> 
: Hh4 ^ 



GONC^tlFlI/ 

& Sa.ftgainem ^vna eat* hamankate 5 
diytBjcate*Doi»MN tjo0ri fcfu 

qurcQn^rfioneov totius fiil5ft3nrtx4mi]‘ 

IB SanguiBem , quam veffiodem Catho- 
lica Ecclefia tFanfubflantiatlonenrapp^^^^ 

laes Fatuor enim fob altera tantum fpecie 
totum atqwc integrum Ghriaum , verum-' 
queSaeratnentunrSumr, ’ - - . 

Conftanter teneoPurgatorium^ffe-amd'» 

Hiafque ibi tenentes fidelium fuffragijs lu^’ 

Varu Similiter. 

to-regnantes^ vcnerdttdbs ai^ue invoean-- 
dos eireJjeofque oi^ationes Deo pro nobis 
ofl-erre j atqi« eorum Beliquias efle vene- 
randas: , fimiliteFaflero. Imagines ChrifiF 
afc Deipara femper Virginis , nec non - 
aliorum Sandorum habendas , & retinen- 
das clTc^ ac eis debituni honorem , & ve- 
nerationem impartiendam. Indulgcntia- 
aum etiam pDteftatem a Chrifto in Ecde- 
iia rcij^lamrfijillefiUanimque vfum Chrjf- 
tiano populo maxime falutarem effe affir-' 
mo. Sandam Catbbncam,& Apoflolicam 
Roma,fiafl^Dccfefiani‘i omnium Ecclcfia- ' ■■ 
ruin Mattbthf.gt Magifi.tam agnofco.Ro- 
nii»tK>qiiCiPMEifieiiBeati Petri Apofiolo- 
rum Principis: fuecefloris ac. Mu Chrifti 
Vifiirio^: veram obedientiam foobdeo ac 

' Jteni 


omnia a facfis Canonibus, & deS 
tomcnicis CoBcilijs, & praecipue a lacro- 
ftnfta^ridcntina Synodo tradita, defij 
rita , & dcdarata , indubitanter recipio 
atque profiteor. Simulque contraria om.i 
ma, atque harefes quafcnmquc ab Eccie- 
fia damnatas, & teicdas , & anathemati-^ 
zatas, ego pariter damno, reijcio,& ana«,t 

thematizo. ^ 

Hanc veram Catholicam Fidem, ex- 



teneo,eandem iiitegram,& inmaculatam, 
vfque ad extremum vitae fpiritum con- 
ftantifsime , Deo adiuvantc, retinere , & 
confiteri, atque a meis lubditis,illis, quo^ 
rum cura ad me in meo tfiunere fpeda- 
bic-, teneri, doceri, & praedicari, quantum 
in me erit , curaturum. Ego idem N. 
fpondeo , voveo , & iuro- Sic me Deo? 
adiuvet, & haec Sanda Dei Ev angeiia. 

VI. 

Ui praeterea Praebendatus , ad prae^ 
bend* buiufmodi poflefsionetn 
admiffus , fingulari fe iureiurando 
aftnngere teneatur in forma fequeuti. 

' Ego.N. huius almae Ecclelis, iuro per 
Sai*aa Dei EvangeUa , quod ab hac 

EQs 


"S 


^M'onopoIia> 


CONCILIUM. 

hor^ inanca obediens cro omnibus con» 
fiitutionibus, ftatutis , & confuecudinibuSj 
laudabilibus praedid* Sands Ecclefiae; 
eafque in omnibus y 8c per omnia obfer- 
vabo. Contra eas , & iura didae Ecclefi». 
diredlc, vel indireftc, fcienter non me op- 
ponam. loramenta, & fecreta Capituli 
nemini pandam. Veram obedientiam, & 
reverentiam iure debitam llludrlfsimo, & 
Reverendifsimo Domino huius Sanda: 
Eeclefiae Praefuji exibebo. Honorem , 8c, 

vtilitatem dtdiiU , & 

per omnia procurabo. Confpirationes, * 
monipodia, & conventicula , tum contra 
Reverendifsimum Dominum Antiditexn 
exiftentcm , & futuros fuceflbres eius Ca- 
nonice intrantes , tum contra Capitula-; 
res, & BeneficiatQS fratres meos.& eorum 
aliquem , non procurabo. Et quod in af- 
fccutione huius prsbend® non intervenit 
fraus, dolus, aut illicita padio , vel fimo-, 
nii labes diredis , vel indircde. Sic me 
Deusadiuvet, & hsc San^a Dei Evanr 
gelia, 

f VII. 

H is peradis , ambo Domini Capitum 
lares commiflarij, vt praefertur no- 
minandi , JcfiPraebendatum huiufmodi 
ad chomm non deduxerunt , deducant,^ 

eun- 



me XI CANUM'. m- i 
eondcmque in ipfa Dignitatis, anomca..,.: 
tus, vel portionis , in qua fucceffent 
de in fignuffi poffeisioms collocent , ibi- 
que in libro legere , (ervatis omnibus fo-, 

Icmnitatibus necefTarijs & opportunis, ia« 

cianr. ()uem deinde ad id Capitulunue- 
deiintem fimiliter comittentur , & m 
pitulari Sede iUi debita conftituanc. Ip^ 

funique denique Capitulares omnes m , 
fienum fraternitatis , aa amplexum , & 

ventibus, & emolumentis ad eam pra> . 

bendam pertinentibus, integre refpoiroe. 
re mandent , & publicum do pramifsis . , 

omnibus inftrumcntum petenti, confaci aC 
dari decernant. 

CAPUT XII. 

Ve modo ad hoc , vt Prabendati noviter 
^ fcccpti 

Jervando» 

I. 

T^Xpedit plurimum (o) vt Prxbenda- ( o ) Conftit. 
H, tl, in ijs maxime qu* fibi circa Dt- H.lpal. c. i i . 
vini cultus minifterium, & Prxbendarum 
fuaruin ferviciutn agcnd^ funt , optime 

in- 




595 CONCILIUM 

ififtru<9:! cxiftanc. Iccirco , e^dcm Syho* 
do ftatuente, deccrnicur, & ordinatur , vc 
quilibet Pr^bendatus , cum primum re** 
ccptus luerit, non folum ordinum fuorurn 
Ceremonias in , ex Decreto fanAi 
Concilij Tridentini edito ^ pr 2 eicriptas> 
itd eas , qu^ officij Divini recitationem, 
chori quoque cantam , & ordinem con- 

ccrnuntjfrequend horumftatucorum , & 

ca?remomalIs noftri ledlione addifeat , & 
calleat. Ad quod etiam pe^cacremonia- 
tnm Synodi 

Provincialis fimili Decreto deputandum) 
in titulo : De celebratione Mijf arum c\Zm 

minetur. Ncc prius in eis, ac debito pr?c- 
bend^ fu3e officio fufficlenter inftru(5i:us 
efie credatur , quam eiufdem escremonia^ 
rum Magiftri fide ac teftiaionio probe- 
,tur. Qiiod fi fex menfibus a die capr^ per 
cum pofiefslonls elapfis, caeremonias , ac 
ciebitiim pr^bend^ fuse ininifterium igno- 
raverit, & negligtns in addifeendo fuerit, ^ 
ad id 4 Prdato , cuius in hoc confeientia 
o?5erauir per rigorem opportunum, vfquc 
ad Beneficjj iufpenfionem , & frudluum 
privationem , compelli pofsic^ 

& debeac. 


MEXICANUM. 


CAPUT XIII. 

DE tllS , QU<!^ PRzySBEND^Iy 
& alij Minifiri in divini cultus minip- 
ferioy ac Beneficiorum, officiorum- 
que fuorum exercitio aggere 
debent, (p) 

§. I 

Uoniatn opportunus Praebenda- 

■fijs cxlftentiutn , vius in eo confillit » Vt 
Pr£ebendati,ac Bcneficiacl hulufmodi,iux- 
ta Breviari) , Miifalifque Romani difpofi- 
tionem , facras caeremonias cum decentia, 
honeftatc, ornato, eaque, quae Dei Mimf- 
tros decet, conformicate obfervent, ac te- 
neant ; ftatuit propterea , & prxeipit hac 
SanAa Synodus , vt omnes huius Epdco- 
patus , 8t Provinciae Praelati', Cathedra- 
*. liumquc , & Parochialium Eccleuaruni 
capitula, Parochi, Vicarij, Beneficiati , & 
Miniftri , quaecutnque ad hunc finem m 
Caeremoniali , ac praefentibus fiatucis ex 
eiufdern San A* Synodi Provincialis de- 
creto editis , ordinata, ftacufta, 6^ decreta 
funt , lub poenis in eis contentis , inviola-» 
bilUAcuftodi^at;,Sce3s,cqaanwc, 

*■ CA:5 


(p) Circa of« 
fic. in Chora 
exercendum 
pie fanxlcCo- 
cil Mil tif, 
Qux ad divr-» 
aa Q&ic, peii;,, 



%P4 CONCILIUM: 
CAPUT XIV. 



QUALITER OMNES CATHEDRA^ 
lium Ecclejiarum Prabendati certis anni 
temporibus cappas Chori gefiare 
debent. 


§. L 


(q)Conftituc. 
ttifpal. conft, 
IX f.8o*San» 
*tiag c X con- 
fucc.de Gran, 
Gonc Lim t* 
anni i ^67 c. 
6^0 fol, » 
pag, de Orig.. 
6c fanlii*nen. 
harum cappa- 
vul- 
go vucancur 
Caf>a ds Coro^ 
loquir loann, 
Trull inReg, 
Canon, cpr* 
regul lib.t.c, 
xz«n*6.^7« 


i)S per 1 

receptum, & obfervatu reperiacur,vt om- 
nes illarumPrxbendaci, cereis anni diebus 
fuperpellicel<? induti, cappas nigri coloris 
ad Chorum defti natas fupeririduantur; 
idenique in hoc Archiepifcopacu , & Pro- 
vincia laudabili femper cofuetudine inva- 
luerit ; & quae in Metropolitanis , praeci- 
puifque Regnorum Caftellae Ecdefijs vfu, 
& obfervancia vigent ; maxime deceat ia 
his etiam partibus immutabili conftitu- 
tlone fervarl ; iccirco hacc Sanda Syoo-^ 
das omnibus, & lingulis Praebendatis hu- 
iufmodi ordinat , ac praecipit , vt ad-Ho-^ 
ras Canonicas , Miffas, procelsiones, di- 
vinum Ofhcium , & qiiotidcumque prae- 
via rublimi cruce 'capicularitd proedTe- 
rint, fuperpelliceis w^naci, 

n 



•_ _ - 

MfiXI CANUM 
tl appas geftate teneantur , diebus mnu- 
tom , ^ fequentibusi 

$. II. 

... - » 

T Mprimis , ad Vcfperas commemora- 
I tionisdefunaPtum capsulares oin- 
isChrlftiana (qiscipfos decet ) m^ef. 

?ate, atque modeftiacort,p6fiti,proceftio. 

S» Jo= Chorum 

ic eorum. Cceptnee.ro^ |4 ^ 

ibi fua^qtltlqde mduatur, acce^n , 

Vi nrocefsionis ordine ad Chqrum re 
delnt ,■ m eoque Vefpcras dcfunaorura 

Siantur.lquodievf^^adS^^^^^^^^^^ 

tum Sanautn exclufive 
vtantur, pr*tetquam ad 
ras ,& pa totum diem cuiuslibet intra 

fctlpratumfeftwiratum .«orempotc oc, 

currcutiutn > qu* funt. , ,■ s . ~ 

§. III. 

N Atmtas Domini, incipiendo ab eius 
vigilia , cum duobus fequentibus 
diebus , slndorum Stephani Protomar. 

tyris,8iloannisEvangeUft«. 




^ CONCILIUM 

v-ircumcifio. ; 
Epiphania. (Domij 


Purificario, ^ 

Aflumprio. / 

• ^*P®<^atio parcos. 3 
Eefta SS. Apoftoloruin, i Th 
iifanslatio corpofls Sandjl^o 
refljim Sandi lofepfai , p^ccoti 

Hifpani2cumdieo(ftava. 

Feftum Santfti Thonoae Aquinatis 


APIJ ver6 per Pr*bpodatos . vt 
pr*fercur , gcftanda er l, a™ 

«ta tcu ni;ri cp J, cfeui?.;;; “ “ 

.rl«„Lo;Is ,7.n ”p* cft° ’ * 
“"'j» 1'°”«« loneiUpi.f 


5a? 




itibus aaifeus pafeUciH^-if ^** 

,as denii^tf Wexcendi^CbM^J^p 
a femper feratuj. CapkafeTis-ipwtn* 

,ui praefigiutis “Idiebus- M 

Divini ^Sppa huiafmbdi- ^fus 

,«n fuerit ; prdcefsioafsf 
<a quo (ic defeceris# -cmcdufaeaciY » 
iuattwffiflitibutlonem, quam alias 

;ratur»8erat^ amittat 

■reveriti, mukario quoque convemen-» 

:ec,srefcacvfuper quoptaefid^^ste 

f9 coiifc&Kria odStacut» 

He-MueB»^^, #* <^beMentU deMA/* 

^ ' vrajidentii acdeem 

officio,-- 

Jf. . *V v-i" ' ' ' :• 

'I.?- 

^Idum Blvina ^aguntur 

prriidsntt i ^i to 'rebasr-tuae oS-, 
currentibus SeceM , '& ^PPbf»br- 
prbvidereiueumbitrdcWtamefv^d^,:^, 

facun 

celebmioi#is-otd '0 Y 'fton‘ liflC' rqagWq 

Chtiftiani Popilii {cabdaio^atifende^ 
-^a ttt>p0f'b«sfenaabp ' 


:;ur> - 

i 


(f)ex confue. 

tud Granat «>andat. vc omnes (f) BtiteB 

fi.i7.6t *8. «Rancores, 

cxSlnr’p“*r r cotidiclonls 

c Ilta^ Prsfidenti.in his quae cifca DiJ 

Vina Ofhda mandaverit , abfquc vH* 

prorfusexcufatione.aat repugnantia pa, 

rcanc. Si qins autem ( quod abfit ) ver- 
Do,aut aho quovis modo prsfidcrtti no» 
obrcmpetavit ; arbitrio Capituli . habi- 
ft-mobedientia:. & fcandali ratione , ab 

eadem ianda Synodus m primis iniutj- 
|ir,vt quascumque agenda fint,modcfti$, 
« ab nmma alienis verbis mature dif- 
ceroac, atque prxcipiat. Quod fi hac i» 
parte^idem prsfidens nimis' cxcefleriti' 
res ad Praciacum , vt de opportuna 
cnTcndationc ac remedio provideat, dc. 


iT. II. 

l^Ka-fidcns matuttno tempore, priuf. 

P"**'*»” finiatur* 
ad Ecdeliam veniat , dulque muRdW 
tura in altaribus , tum in choro^ 
jm quotidie verri , ac Stivo tempore! 
tianij jgarj debet , tum quoque in c.* 
k -?o/ P" chori pueros inca- 

^ ^ cugiundos , etiam quotidie tcr« 
Scuws , diiigenur iftipicwG Deiode 


MfiXlC M. 3^ ' 

OtttOittrt? itigreflUS 

‘duaaUnoipiatttuf officia . ad aliofutn 
iffrmplutn * iuxca fedem ffiam geaua 
^ ^ iirimaiti chori 



Stiobtfare, genua 
H)fafcfi0tis csecemomjs , vbi procufcC* 

is 4lium iadeeentetri habitum gcte^ 
llXroprohibea, H=n.to® -f- ^ 
lef pelliceo indutum * ,au« 
sr-di j aiitf inter chdnitn * & altare Ma- 
us, dum>Divina Officia eele^antu^ 
itanfire permittat:& m vniverfum fuum 
auenique munus , St officium i tam i 

choro , quam in Eceleria» 

vbicumque Capitulum convenerit pr^ 

£p;iut4-ueffifaci^ 

denique, a quo decens, vel mdeeeUS 
chori minlfterio pendet.ab o^nibu^ 
vari*. loqUentes monendo, ac J“ 

'tionum tempore horarum emo u . 
fa iis , quos propter deteaus huiufm^l 

nk intendat. Ac pro inde fuam quem 
que tenore ledem vetita vtu^ \o.un 
dlium nfigratione, pisc.piat , ta vt 

quantum ■ chori capacitas 1’^’^ . . ’ 

angulis beneficktis j^finguk fedcs 




'Mi 


inde vacenc , quo fiitodj fiat obfcrvati< 

re^ ^ maior appa. 

reat. Qiiemcmnquc ab alio difcedere 
ytpotecolloquentem , auc alia excaufi 
iHlftnt eundem mon obtemperantem 
vnius hors multet eraolnmemis. Ad 

SToro pfallen^ 

choro connneat, ne ipfum folum ibi 

na tapetibus ftrata , pro Sacris contio-: 
nibas audiendis antequam incipiatur 
pnma vnSm vlrVrf ^apeWSmm 
ante horam Vefperarum , quocies in 

Pmuio r 

t« Ertr '"r'" Patw- 

^s Lcclefix fontes fingulis diebus Do^ 

mancis mundari, & aquam Bencdidam 
( qus eifdem fingulis Dominicis diebS 
benedicatur Kemper continere ^ 
deat, ac fuis omnes officiis . quando & 
quomodo opportet incumbere, accura- 

runhijs dumtaxat , qui iuxta prsferipta ' 
eredhonis tenorem vrgenci aliqua 
cefsitate laboraverint, licentia 
concedat. > 




/C4, 



CAPUT XVL 

)^ as qm caremoniarum magipr eri, 
iaingredientes-ehorur/ipr^Jta- 

* . re tenetur. 


§• 1- 

^ j£.remoniarurn Magiftto , (f ) per- (f)Ex EccleS 
. fonis tam lecularibos , quam fia Coropo- 

.kalarit»s,<luibK«faoa*tams^ J 
loai pctmifsione choram logtedi Ucet, 

,bvUm «ire, cafqee ad lomm vb. (efa 
fur* fint, qua decet modcftta, vrbaiiita- 
tc, ac reverentia comitare , & 
fedibus collocare, incumbat. Difficulta- 
tem vero , feu dubitationem ( |i qu» m - 

hoc rerum genere otta foetiOidem 

^lemoniarumMagifter eumPrxlato, & 

in eiusabftntia, cum pr^lidente pro 
Wmporeexiftenti conferat , vtquid po-^ 

'tUsimum agendum 6? decernatur 
-- (crccumque Magtftct hmufmodi utW 
- aliquo defeau pet^s - 
f • heiatb- 


V‘S 


§. n<t 




Q Ummen, (? vpii„ Joc! afsJgoatfQ^ 
ne, vej. ,n cujiifvisaiterfus 
aKud f«oq»idvis 

-r ^7 ^§WC, ve},4n aliquo defrrpr?#. 
«“fdcm pr,W5„* ,wL 
Cu.n autert nili CmmomZmZ 
g'ftfo ,_n rins „,Sd„ ^i, 

;onfcndia,pp„rtjat . 

,P" C^fcmoniawm E 

g ftrum 4e aljqua ceremonia, vc! labdl 

nJFJ rnerints eundem benigne fufrrnion^ 

.^c eius snlmadverfionem opcre^&e’ 

ddem ° ■' 

^ CcTremoniarurii 

Snm ■' Circnoniarora E 
>»?«msera„j. 

«4-! 




mexicanuw- w 

,ftcet!ra. Ptimo vnius ho». fec-nJ» 

Siti «tertio vpmshcWomato 

;molumentis multentur. 

CAPUT XVII. 

pe ordine per Capitulum Capitula^ 
vando^ 

' ' UftJoP J«»s.(t) !t-C>p!rata» W 

I attqaani Ecclcfiaiti.vri MooaOe- «. C«.p.«^ 
^ riutn , vel Eremitormm procef- • 

>nis ordine adiverint, folemnitcr exire, 

” ac Divinis Ofhcjjs ordine 

taC mentio fervatis afsifterc debent, 
facrorutn Rituum quibus vtuntur, 

Jccciui* fatisfaciant , &quo • 

dus populi oculis exponuntur, eo Ma 

L Lkfuftk* honeft.«s docun «. 
perhibeant. Proinde hac ianaa Synodo 

Secernente ftatuicor ‘ . 

p:<.< r aokuiarcs ab Eecleua protel 
fianis ordine, five voti, five funeris gr^ 

m, qnomodolibet exierv^aupei pclU- 
ainiitiacprotcmporisperh.^^ 
r. ra fuberius dtfignati cxigcuti.-, ‘fPf 



CsptolsriTprlrfy' ‘'1'M 
i™ conveni ’i!l'”?‘ 


ficr,bnToTa™^'°*“^ 

*m ftffiviea ”„We P^^"" "- 

*m alba &pj„„;,|; .;^ P “l^cr qoi- 

fcwero conreau5 vfr,, f®^'roqujg 

'CJpiat; Minifiri vfero albis v 

prsparaci proccdanr <;• ^ 

radiem huiuSr„;- 

ftmirus, Pr^sbyti zcZtT'" “'r 
ta forma decorari nrno" P^^^Pcnpli 
tor^ -vero ac tibi rf ^^diantur. Gan- 
fnM aKnci proeefsio';:/^';;';' ?*■« 
iint. Omnes autem T 
ac Divinis officiis afsiffinTcs & 

CSEfemOliijs ^ ^5? ^ ^ 

tura Qui vero v^l ^^entio vtaisJ 
colloqoutus f,;, 5°P«eraiibu^ 
liiferit , ac (ignl^ 

multetur. * ^^«fidentts arbitria 


■^T. 


.. . n. 

de„;h;'b:,72.'^!;r'?'5^ ac fe; 

vm Oivin^s Ofl-Vi^ g -.v 

cadeffi faM(^a-S;;vi:-f 


^uT?^ rr**' 


^ 

wtxicmvn. jf 

«onUtum Magiato decentem humf- 

^ focum providendi , ac maiori Sa- 

Dodi . r vbi capita- 


) Sfariftcta , P«-< 

ipiendi curam imptiimsmimg . 

caput XVIII. ; 

0eMagiJiriCappellf officio, &cm 
^ t torihus. 

, quantum opporteat chori Mimf- 

>s,&cantoresaGappeUxMag.arofu^^^ 

ienter inftrui,& qu* qapq*^^ 

aurato canenda fmt ordinato ad jd ja 

ftorio provideri, vt divinorum officio- 


^ccieiiatn ad id fnprM-. ’ *ntrj 

^hoJam ad omnes , tam b? f • 
reliquos cantier& e2i 
W i^ros , atque ferviVn^/’ Mi- 

fantuEgurlto 1 & rr in 

«atus firmi ledio npr r 9«« alia 

4^.nonimpcdtt,frLr^ 

fe a«em“ rf .' *'’«'• di'»- 

a cMta„ 

licentia fa^jE . f*^‘ati,&Capiru]i 
<lm vero abfuerit ve!° Quam 

P^gisidoacu^ , 5 

Moni (i„e defta„r r"'"'” ''T 

5 *)at. Cuicciam eadeai Srn^''« condi- 
«iiungit , vt qujc di»K r Synodus 
Pf c f® ™„iX “ m •'“ 

«Icbrandis , cao«, 

« cantoribus prsviderJ mV ®PP‘^''f“'’« 
-do» Offici 

idem 



. _ i ' * “ ■ 

JffiSlCAHVI*. 'i«t 
;So“ d tnto Oppete kfig»ra* 

Z A.,-- »/r:rr^c ac reliqua fiearato can-^ 



huioftnodi Mia & oon alia^antart 

£S.X'p?»P-'«Wa« 

qaetiiadtpodutn qo* ^ c r-.gt . %\q 

SITqurararM?*»^ 

co^pofitareperA^^^^^^^ 

Cum m 

'"“>«“^4 “diS aoaorlbus ad In- 
^,n genus , a dwerns a 

ventum , cantari debea , ^ ajentur. 

In cuuifvls generis mufica e ^ ^ ^ 

atque adeo affuefcam . & pctdiores . 

f III. 


0j?ortet«iam_.yticaM^^^ 


to"CappeteM. 8 .tt-W 
trverenter pareatur. ^ mandat , vt 

aa Sy«;od«s 

^rp^t.vcUdehpriMo.hd'^^- 


1 










velfuperc,,ntu¥r^oc^^^^ 

w’ fi «e«iq«e in relimuc ^ 


»‘nx<-'rir ; id infnm 

Omn-fhnc ^ 


fid ipftm r "r 

g^Jlftfupradilis fineali^"' 
f»t mora, perficiat" 

?^3giftri commifTa t 'if 
non egerit pr^fi? f^^iufmo- 
tetor. ^ arbitrio muli 

^*cipjt fi<nilirer eadem ?, ^ . ’ 

nodus , vr fipouiK q 
aiijs obfervari iolitis Sf ’ T-'*!.' ^ 
qnibus ad organi fonl * >*» 

-fuerit ; idem cfppelS 

tqres inirio Tertk & v ^ 

dclketad DeL 1:, vi. 

Chorum 

«°diam, qulm 

«^007 , fuper eiufdem r f ^^^^apun^ 
tium prompti &na intonaii-- 

ter« «„„co 

Wlano, moderate mul- 
tcntur. V, 




ME^rCANUM. ^ 

' 


^ V. b 

V T autem cantores dexterlores cva'^ 
dant , ordinat eadem Sanaa by- 
nodus , vt ij , quos Cappell* Magiftcr 
inftruaione egere dixerit , kaiom mu:. 

Sl.dequafuperiusfitmentm. mte^ 

reffe teneantur* vero « Jupradi^ 

Jeaioni huiufmodi , nifi^ ob 
valetudinem , vel abfentiatri ab hac ci 
vitate de legitima licentia faaam defue- 
rit, praefidentis arbitrio etiam rooderaw 
multetur. ^ , 

E t quoniam fepe contingit , vnico 
ablente cantore , chorum mufico> 

tum imperfeaurn manere, ac promdc 

decentem folemnitatious ornatum, & 

fpTendorem defiderari. Et^experientia 
docet , ex aUquorum prsbeodatorum 
( qui etiam cantores funt ) abfentia, no. 
Ubiles interveniffe defeaus-, iccirco Sai^ 

' aa haec Mcxicana Synodus decernit , & 
mandat, vt nulli praebendato cantor^ 
munus habenti , vel ad Vefpcras , . v4 

ner totum cuiuslibet leftivitatis muticam 
requirentis diem, capere requiem liceat; 
fedpraebcndati huiofmodi, qui canto- 
Siun Odauo ftuWKur, ea ipfa ad qu* aUj 


«Kquo das hefeiSf— * 
•pati cxifUnc , fervare fim iv^ 

aucem contra U " ^ «^ebeaiic. 


;!« yc(i«r,s D^mW sES’ ^'i^H "' 

*”as Vefperas Z; ^ 

pfaUaf , Td'T\iS»S vf 

qo^fabordon dic tur 

& canticuoi MaSJZ I 
pronas, quam ad f^undaf Vctrf ^ 

Plicibus maiortr/^r ' 
iolicis cautu fio ^diter oblervari 
, cautu figurato cauere ccneantut. 


P R ^ /• 

«IfaSdiuiaJisviijueadferiaoircr- 


tum 


MfiXICANUM- ^ 

lam maioris hebdomadae mdauv , -• 

StaromNati- 
£s & Epiphaoi* Domra dietas, 

S P AffamV'0*. “ 

geattMarix, !< "h". 

pinandis feftWitatibus , caniindasryth 
bicas , devotas quidem , & hoi«ftas, ac 
per Praelatum approbatas^c 

Lpatoatitm Pafsionem Domwi , 

tf,aiort hebdomada primas ad Mmuu., 

ftum lamentationes ^'‘^‘l^^^^cantare 
dem in tabula committenda , cantare 

debeant. 

statutorum pars 

Cecunda* 

CAPUT I. 

Pe Capitulis in Ecckjiahabendis , ilk^ 
rufttque tempn , & afsijlen^ 
tia mddo. 

. 1' , . , j 4 ^ (x^Ex Ecclef. 

D Uobus (x) cuiuslibet hebdoma ae tap 

diebus , per Ecclefiarum huius ^8. 

Ai-^^hieoifcopatus , & Provinciz erectio- pg.Conft Gta 
. CaplmUtes ad Capit»- .» -p to,u. 

luni coBgregastJidelJSia t a^H^niquc 


(r^Cone.MI- 

De 

^lis qiix ad ca 
P«-rcine;nc. 
Cone Comp. 

d. 7. & 
Cone. Tolec, 

a<S. j.cap.ii, 

Scitutum Ec- 

clefia» Gotnp. 
wicni. C.74. 

p.i. 

tic-Oc his qui 

dignit-perfo- 
nacus,autCa- 
nouicacus ha- 

Jjenc.vcrb.Ca 
fionici luvac. 
Cpncil. Milan 
3* fi*. De his 
ad capic 
P««iOeflc/ 



psSSiSlg 

Coj,grcg,t,o„js apkuUns . q„rvd 
Sy '■«'Pmiaq.poft Horarea ' 


>-iir • 

ac fervara aEtiquic^.^, ' jundanci 


MEXICANURCs fil 
; §. IIL . J 

g Extisferijs (x)dccoiflpetenti Aka* ConciUd 

ris, & chori ffiiniftcrio» vt (ktectus- 
g qui tuerint ) etneridentur ^ & in rutu- ^ jbtutXooS 

om caveantur, ac in obedicntes pro poftel.c.??.. • 

igl&£ modo multentur , potifsitMtQ ^ * 

:^ant. Ita vt praefidens ad decentiam, 
loncftatem , filentium , attentlooem, aC; 
levotionem , & id genus alia , Deo'hu-5 ’ , 

liftrantibus necefiaria , Capitulares pu-i 

>iice adhorcetur , ipfofque ijs prxcipae . . 

mtiitibus incumbere, quibus chori de- . ♦ 

xntiae .Sciniundofibi munere fatistaj ' ’ 

;iant , vt hoc laudabili exemplo^ reliqut 
Bcclefiae Miniftri ad flmilem Divini Cul- 
tus obCervantiam exitentur , idem ad« 
thoneat : St fi opus fuerit , fucceffotetn, 
pun<9:atorein , caeremoniarum Magif- 
trUm , ac caeteros officiales vocari faciat, 
animadvertat , &: corrigat , quitenus^ 

Dei Optimi Maximi obfequib eiufqus ' 

«ultui felicioribus augmentis incutnbat.i 

■ iv* -y; 

T ErtijS vero feri)s, de temporalibus^ 
tam menfie Capitularis^ bona, 
qu4m quivis alia negotia concernenti-- 
tebbs ‘^deliberctit. Ifa 'vt hc>n nill- 

# m 





A- UN CILIUM 
praefidens , aut de illius, & capituli Jrccti. 
tia quivis . capitularibus omnibus in- 
terea tacentibus , & attenti aofcoltanti, 
Dus , occurrentia negotia proponat. 


TT -rr . . V. 

TTIc vero » fuffragijsferendisferve^ 

folutn bene andia- 
^ (i ardua fuerit per convc- 

nicncem fine clamoribus collocutionem 
odcaciatur. Ac fi adhuc talis fuerit quae 
maturiori confalcationc indigeat, de nia- 

Sf j"'' ^'^"fentia ad 

aliun diem difteracor.Deferatur, fin mi. 
nus il ic refolvatur.Tuncque ante omnea 

fuffS vtaotor) 

Juftagium ferat ; deinde finguli . ierva- 
f antiquitatis ordine , foam fimiliter 
fententiam dicant ; ita vc nylbs aliorum 
liam^ref nitercipiat , vel femen- 

reprehendatr - 

min,? I f ’ infpirante Do- 

aut aliquo modo impediente . libere ibi 

ac qmfque fermonis initio 

hae, aliquam nudato capite inclina, 
Sonem cap^tijlp^ veffug ^rsfidentem. 




• 




1gi'EXlCAlSIUM. /JTJJ 

&il etiam ifermo dirigendas eft , tacuc. 

Praelato autem il>i praefidente capitulariis 
lofiwturus , poftquam nudo fimiliter ca-, 
pice fe ac iterum fedens cooper- 

to capite fuara fententiam protulerit; 
mfus detradto pileo liirgat » ac melina.! 
to torpore eidem Praelato reverentiatn 
mraeftet. Sic igitur omnes (a) (a> 

mnt., 5t primi novifsima^~^^3^ eiS DeBcneficia^ 

auditi funt, patienter auSpC.tiQiu am "" ^athed^^ 

tem alterius fuffragtum intetru{>cric. Ecckl.§.a. 
euatuor regalium primo , otio vero fe- 
cundo, ac fi perfeveraveric , multiplica- 
ta eorumdem regalium pcena , quae m 

euadranti irtemifsibiliter exequenda fig- 

Bctur , iuxta huius Synodi PtovmciakS 
decreta puniatur# 


O Mnium deinde fuftVagia quantum- 
vis fuerint inter fe contraria, pr*- 
fidens refumat , & colligat , & quod eo- 
rum pars maior deliber avent , hoc au-i 
tem potifsimum tenendum fore decla- 
ret. Idque per Secretarium Capituli, mili 

bropterea dolentibus ijs qm contranum 
fcnleriiat, faciat in ari:is annotaruSi quis 
autem fe ab ea Capituli deliberatione fi 

annotata gravatipretefiatus fuent, pt«- 



opborcuiia ^ 

£?f^ f infcrtione, in fomi^ 

sss i^;7' r7v“'" <:i<fc»S 

iudicimi recIra7‘'Jlj “""P^nteTO 
qo. iaftimL "'*°7- 

tuli faf&amjs fe mfi.f ” ’ ? 

fcnf^h >.’3 °J J' V *P““s j advocatorona: 

conS^-* vero fimiles cafusr 

contigerint , lorifperiti ali omni af& 

^^loneimmnnes, & quoad fieTpoS: 

^on capimbres, confolannir. Etquo- 

Sanfef ‘°T " > “» l>S 

Sanaa Syoodi,5 omnes in ChriSo mo, 

fiet , vt modeftis ac temperatis verbis 

^|«^srKmokdip4^^ 

2t inJiV alium in honefle 

. c nmnose locutus fueric 5 ftatim fex^ 

tuKpf ’ > P^t maiorem Capi^ 

tuli partem, uixta cxcelTas , & fcandali 

SenvT multetur. Cuius 

q ideni^ poens exec«tio omni prorfijs 

" “"««ipus , qax evcaire poHc„c, oc- 


E 


;_paxq«ej(( & ynitas 

in yj pi CEf6nls ^^4^^ g?pe-' 

3^ute;^luie,Pj &€iiis;Vicfe^ 

punitione 

^p^pc^icg0.at e^i^nte»^aiw 

l^iappa, > ; fwb fuffragi| 

(«aibaittgret^^ 4*" ,QPW?-^*Euuis 

(^chi^ifcopatwa y ,&: Prpvin^cl^ jEcelw 
%’^lau4abileni ^onfuetudln em , zc tradi- 
5ioaeraj(juaniJ.p hpctenuetunt, teneant* 

-.■■■«■•- Vi 

Ullos Capitularis Dd Domint 
Uv npari aut glpripf* roatrispios, 
cwpfvis’ . Sanatorum nomen iureti 

<}ui vero femel per pr«fidentemmpnk 

tus adhuc iuravqrit, ynius mineraUs (*); (*)F<>rt.mIfl§ 
t>ondp Ecckfi® fabtics, applicandi v & regalis, 
ia quatrantLad hwc cffe<9iuni flgpaiidJ 
c^na multetur.: Idque non foluin in ca.^. ' 

pitulo , fed eti^i in choro ,, Scpuallbet 

Ecclefia parte fcryetui:. It^ vt :q»Uibet 

papitulares fratrem fuum iurantem pvon 
li^ce , eunderaque , fi cpntuma3t;Eueiitjf 
prafidenti qui.iplum ptaifptipta ,s!c 
pcEna corripiat ,denunn, 

. ..dare curet. ^ , 



iT in capltub 

gat a loco cxprefla for-: 

pjtuluin finiatur quoofque c?i 


» 

V 

f 



a« aliud tdStkcZTfrr 

deb’w ,"T • ™'-“= . a« ( fivt 

ixuteur ^ '77 ‘i"™"' '™»l“>"e„ris 
pmim fiat extra «, 





§. XI. . , 

e Apitularis a«tem , de cuias , aut 
fratris aut propmqu’ ‘ 

Ar nni <it\ a capitulari of&nfustnc, 

veVcMWlWm oindilfe 

SpSo.q»arf.of»pe-k»Wmod.«- 

tus confultabitur, non interiit. 

§• XII. 

C ApUoUres amem ad .cagtuta 
Jonvocare , decano m Ecclef'» 
«meo* fin odous , Dipnat. ,antCa- 
ocilco feoiori eatta 

“■"■Tr ioVr: vetSnlc. 

hoiofmliirfenraiV, incumbat. A'’’*''" 
quando taie negotium occutretit , q 
?rf,tom Capituli diem ate "on prfn 
' '{it ac decanus , vel eo abfente , p 

dens per aiiouVis capitukres requifitus, 

■ «puSum congregare noluerit ; duo_ vel 

tres capitulates, ne humfiuodi negotiu 

IS it deterius fiat , capitulum m- 
fimari laciant : quo cafu ceflante , nemo 

fub eraAd,qoam exubeat,pcena c - 

pitiilares ad capitulum VO- 

a' . r ' *' - 




Tw ^ v Xiii. I 

«twncm habeat, vt illa om!/' 

PoJta , prout 

Itaque non de pJwibuf L f^^^^^ 

««fttat ; fed quod or d 
:&erir, a„te relljua 
condudatur. 


B&voingrediaturj «ifi de^tife^*^' 
it mandato , iterum - 

lijfcgia definiri non poijj >» ’ 

tes capitulares, de fic defe^^ f 5"" 

finias , poHea jnfori^ari V4lc4fir,’ ^ 

,. §. XIV. 

i «'"Iiter^csanfmitend* ouim r 
j J. gula folutionum a, ’ 

juffu, Capituli faciendarum^^^j”^^*’^^ 

noo procurationum “^"‘^^ta.oec 

proviijQ • ^ Caoitula . 

^ . eius CaSrdf^ • ^«fttnmen- 

ssa£r5™.-i: 

«»*4«sss;sss 

SQa 


.vL 


• ; > , - , , . ^ 

•ME^TGANVM. 

«fiqumibus, 8c 

. . ;fr/v».to4 deliberatione contra-^^ 



iffM febftfihE^j lBO ipuu*— I ; 

Lfeet anbo -4 

tfagts-146n«ls , procedendo a, ‘§. . . 

jns; calculatores noSiiemur, 



elatione » «lcWos' ,-ac- 

Dcnf? Gapitularis » omnibus Beneftd^ 

is, officialibus, & chon Mimftns, tusa 
luocatn cuiuslibet illorum partem, ac fa, 
arium compctctitcs, faciant. 

'. ' .d_§^'^xv. ■■ ; '■ 

/^Uotleleumque aliqua perpetui, 

C ) redimibilis fenfus translatio, lUx- 

motos 

^isl?ilPap3eV.fofnnam , autqutf^s 
aUafimiliis fcriptufa conttaaus lacienda 
fit* Gapitulatd; omnes per diem ante, ve 
«liris eft, convocentur, quatenus an pro 

Todem pretio ceufutf^huiuto^ 

Wirillumque alicui Beneficiato , nonmfi 

fub feverifsiwa cautione ( fupet quo tec 

Synodus eifdem Gapitu aribus 

s gonfeientias onerat ) locari velint, . , 

' r^^rr 



Concilium 

§. XVI. 

?? vero regiar provjfiones 


f cui hoc m-rimU " • 
prxfentk per eundem T 

«''iarchivicaflodurepS^r''”' 

bandiini deourar^ • / r«iaro appro- 
Bibliofhecas ’ 

videndi Ecdc* 

^“oquc %S ’afdSi'„ ■’ 7“'““ 

fu%iar.^ “^“iPgucndi cur4n, 

§. XVIIL 

omnibus redditimfm dccS'””"®^ 
tempore evirt^r, i «^‘^'‘«aiumppro 
P e exJ»enubus,£ecoHorais fnml, 

vel 


gf SdS%> L" 

liatbet) coftodiafctvandoUbto an ^ ^ 

otare teneatur. 

$. XIX. 

nRamWa mo omnia, & Cngola > 

/-.ar nrxfertur. ordinata , & lututa, 

|_ ait pr*t ^p,’ . fgQ ptsfidens 

primus omnimn Decanus,^cu i r ^ 

frbofto Ca^'» 

„« “fitetM ega omnoa 

mXcZaVESr«U 

verfnm q“*“f J"ni & g=-t. Qni 
e conveifo ab ommbos honore- 

^r«v™t«nt. I.a«s»andoacefr 



’r e?* quando convo 

^*ittulaantidiem. 




(ilJo,S: i 

«on/lietQ J 


13e rebus : 
cie/,§. 


rem, C2'aiJatorcs P«H<9arp 

niamm Maeiftrum V ”°enos , caremo 

”“S, Minilros & e»f|>dla 

quofcomque , tam me* r” >’ — 


•scipua P*rkkti poteftate ». m^a mriS 

[frtblicidtietni ac kcri 

fanftaeProvuici^hs by- SeiT. 2 f 0 Cj 
lodi decreta removendum. 6.1ib.i.tit.^ 

-Pr*cetea ad rdfpondeijdiim qmbuf-Ma.ontat^ & 

tafkuti*'Ht6ris;veJp^^^ 

uendom.veV Capitulum ad ahqmd obln- 

-andum , vel etiam lites , & caufamo-. 

rendum, aut motas profequendum. 1 

ddrpoffefsionem ab 
^kukri dowet adraitendura ttadea* 

Ad quodvis emhi legatum Capuulo 
Klifbim acepundom. “ 

xlqtc ntfn ad nuBtios , tam 

ciatis i quam ex alijs non Benenciatis,- 

fluocumepae opus feic minendum. ' . ^ ^ 

' Ad quacumque item Ecclefix , auc . 

ftienfe Capitulatis bona flabilia permu- 

tandum , vel alienandum , vel transfe-; 

rendumi' ■ ' - « i ■ 

. Ad quamlibet quoque rem , Ecdehs 
ftatum concernentem, mut anduni ,& or-.* 

ad ea; qux femel deliberata;, 

& definita' fuerint a' Capitulo tevo^ ^ 

; Uw ^ j^n dutn.Sc annullaii'! . . , 

Ktdfmo-nL Evlii'’’ '■ ■ ' • f‘ il« 




conchi" 

A D prxmUTa igitur omnia, & /ingi 
« I & ex novitcr ocurrenrihi 
qu^Gtimque Capitulo bene vifa , quain 
is ordinanjs ditbiis, tertijs vidtlittt a 

f»c i” P''o fempore exiften 


^ s. m. 

autem alijs non ordinarijs Capitu 
O^Ji diebi^v negotia buiufaiodi di 
novo , ocurrerint, dum GapituJares cm 

nes tunc m Civitate degentis in72t 
repenuntur; ibi etiam ad Ca^ u ^ 
habendum congregentur Adve 

ou» t‘T ' ’ .ad 

P^^^^-ihter vocati fuerint , quam 

?eli(Tuk ‘^“^1 occurrentia^ 

Pra:terr ’ , veJ fi , vc. 

^ ««upati exiftant, 

lulfragjum non mittentibus , deJi- 
betent ac ^ 

XM 

CA, 


CAPUT in. 

^Capitalo in Chore nonnifi de lepihs. 


§. I. 

Olens prsterea h*c fanta Syno^ 

V aus , abfurdis ex habito 

‘‘=-7 T‘- 

choTo%«t alibi, quam in^ *‘>* 

Icialicer deputato Capitulanter con- 

Lire, aut dcNegocijs Cemelui 

0 diffeitis, vel d» . 

navibus deducibiles tuue inde rationes 

«beotibus, agere pofsint, VI futur^^ 

rjtohibet. Et nihilominus , vc quoties 
^ r mnare^rationecn in loca 



bUto habenaam - 

«erit , aliqua levia ad felicius , & orna- 
dos Eixlefoininiftetiuiiv , & non alitef 
dirigenda negotia deliberare , & pioe 
, ' videre valeant, per*- 


tnittit. 


^^ Gtnerali Capitulo.^, binis mibuk 

. ^ue rmnfibus bstr^ * ' •'*' 

bendo, 

« nniutehuii Pr„y;„ri| 

J Hcclefia au<ftori fpiritualiutn cemDOnr 
ralmniquc boftoram caroulo ac fplendw 
dioa bcneficiacofuoiqoe atque f^viea* 

ft)E,Conn. 

^ucit Ecclei*. extrao dina ^num general* 

perfcpcrig.j4S:t:rs[ 

^ceucur , vt ,bi tam de letium , 
romque pro Capitulo , aut contra ip&<a 
pendMt«,mftatu,di^^^^^^ 

ne «paratio- 

cxzmon^ ‘-ompleta decimaru^» 
tum orn ’ ceconoajQjt;i}ih, 

, F ®‘Oada^£4OTprq4bfi^dspjiw.-, 


- 

stiim , fiqu? fuerit , in exigendo negli^ : 
lantia , vel coUufione , exa^arumque 
erum ac pecuniarum partibiUum quan- 

kat^ ’ diligenter ab omnibus cdWui 

ur ; ac de nebcf(ario i &• Opportuno re- 
nedio in omnibus, maximeqiK in rebus 
Divini Cultus decendam , ofhciorunw 

celebrationem con:cerncntibus,pro9 

^deatur. ’ • 




CA-PUT-'-V<f- 


pen^sgotijs I 




eoni 

' , .r -r 


'v' ^ 

■^ 4 ■!) tolendum -verA ornbe dubmm,' 

^j\ • & diffenfi<i«nib' > faspe m 

Gommunitatibusb^igiwra^ia proe^ 

(dant-,- macerianrj 
d^larat -(K)^ i®"g^ati* 

60 ® in merabuiu-UbQdrgvatiatii ^aen , 

Ssvbfomate-confiftbbt vndiamqne 

t^rti adtionem i«ridKam;tTtbnUnr - -qufr 
fi waiori Capicari par ti vifom . . 

«Jtttis fuffragijs ‘aplt«latm5^4^^^^^^^ 

& paci magis opportunir dumiran^ 

Qu® auteiTf petenttius ; "86a’L-ucmtm 
)iu4i<^cecompcsenteiw pr®bcn^ i ca tu t* 
IV ^4 ■ ■ 







(h)U% Cd#* 

96 . & in 
tuus Corup. 
a o tcA, viq® 

'■ ad c, I * I • 

' ex a>oC Gra 

nat»€*6^« 




SJO COnCILIHh 

talia (iv^ publicis, five de maioris partis 
Capicuh fententia fccretis huiufmodi 
Ipftragqs , omni mora poftpofita . con- 
fo aotur ac ddiberenro^ Ita vt qu^ L 

aUpitulo pro maiori parte definita fue. 
mc c«erade mre ncceffaria concur, 
ant, execucioni mandentur. . ^ 


O ^* II. 

Rdinatprxcerca eadem Synodus; 

apitu.o propoficum ^ 

crecumque Capitulari defuper 
temel publicare contigerit ; 
futagia ,ecr™ deliberari „„llatc„„s 

praiflim Capitularis contra 

Pr«(l..um de fecreto fervandoiararoen. 
tum . veladverlus alium Capitularem 
qmppiam manifeftare , dicere . aut infil 

m,arcdircae,velindireaepWu^ 

dem obfervantia. ea- 

mSandia Synodus prarfidentis conf- 
Cientiam onerat. Capitulo pariter in- 
gens, vt quoties pr®fidentem in prat- 
“^“”’‘“«&>q>=re,ir.euade,nd„o. 

^ dierum crnolumencis multacuu» 

^ dcRicme pfftbcHdato 

ia 





in fatift* obedientis virtute prscipiens, 
Vrfi Capitulum hacin pattc 
k\k cognoverit ; Prslato , 

■hifiafnTodi , vt par cft, decernat, & exe 

Ruatur, pr*diaom pr^fidentis exeeffum,, 

-^fideliter exponat. 

r C APUT VI. 

J^etnodoqmgratU w Capitulo 
contradici potejt» 

fepias xvenire foleat , vt qua^ 
V ^ vis legitima Capitulamim con- 
vocatio per Iceptrigcrum 
da fuerit ; aliquis tamen pr » 

vdprop«r»grimdm=m,vcU^ 

abientis caufam , \ el ' ? . ^ 

eiuldem keptrigeri m cur>am ^ 
in quo gteis 

fuit intereffe nonpotuetic , labtamque 
huiufmodi gratiam fieri non 

dicaverit i W^o ^ac perpetua 

conftitutionc decermtur. « idem Cap^^^^ 
tukris , qui ab eo Capitulo abtco« ^ 
terim tamen prsfens m 
polsit infra triduum;, tam in C-^oiculo, 

quam coram Capitou 



Tj* concilium 

tia: , vt prafemir , irafta: , coQtradlcepS 
proteftauis in forma fc eidem grati! 

pro.,mfe habendo Capitulo 
concradiaurum. Si vero pr.bSms 

2 fupra contradicens , prxdidsE convo- 
«ttoms^tempore extra civicatetn dege^ 
nt , eandem gratiam modo , & formi 
mira odo dierum fparium 
impugnare valeat. Qua faiifa contradic- 
lone , gratia huuifmodi fufpendatur- 
quoufqiie prabendato, qui vt profertur 


ac .ngfcis lurrragantiu 
niodatis deliberetur. 


CAPUT VII. 


i 

» 

I 



mm per fufragia 


com 


capitularia decreta , quavis e 

cuiufvis perlbm 
inltantiam quotidie revocentur • h*. 

^ Mexicagii S^apcjus in pof- 



■VfEXtCANUMi ?'!?“ 
itum ^ m-S’ 

s^=25Sr; 

tiitne pofsic : tmc ^ 

omnes expofita per 

ftienti eius nego- 

"““T 

,;3t?.*-“rFr«' ' 

=‘"iS£S'$: 

aior , quod datis fofftagijs , maior 

tiarn prsfidentis ^ravv 

' tae»P«lato, qui 

provideat ; ^ 

exponat^t* 


I . ■ 



«+ CONCItlUM 
CAPUT vm. 


■laneaa 


repetitione. 


'"‘™ 'S"wntU f„b: 

AkA’ %”odus inviolabil? 

fanajone cooftituit , & mandat «■ *' 

^Pfafeuta fimulcmn c^remon?,^^^ 

. eandem Synodum in eis decreti & or- ‘ 
‘ 'nato . quoiibec fecundo , pofi cuiufvis 
anm pnuc,pu,m fututo Capitulo putS. 

prsEfidens fub peena 

foiv?t WcnrlV"'^ 

culares , quamcumque in pr^mifsis 
o avenne prxbdentis incuriam , Prje- 
lato , qui^ de neceffario remedio " 
provideacj indicare te- 
neantur. 




GAPUT IX.. . 


vu 


o P-xlatl (i) 

V T quscumque l «xsa ^ 

tk,provmon«^ 

bitam qua velut Eccle- 

pnaeius ) Jiaontas opta- 

m Xaum ; ordinat propte- 

rea, 8. findat 

-Synodus ca m P remifsionu 

tiumquc^ eandem Syno- 

a""' Benefici^tis Cathe- 

dum m titu o x>» ^ 

draliumEcckfiat^rm.&eotu 

decreta, &pfo''ifafo^* 

.' i D ncceffariam » & 

'A “P““'”SSsyrdott (ttEaC.A 


(i)ExEcclef. 
Comp infuis 
ftatatisc.i i ^ 

lib. 3 ■ de Be- 
nefiebatis Ca- 
thed. Ecciefi 
§ 1. & infra 
vide4.]p*c>»0' 



Ijs quidem Capimi. 
■'«laris qtufquc,v^ 
tem etiam non vo- 
venire , locurnque 
©mnium in^tcdi ■ 

fervandriibrr'’'' &«ffodf| 

ber. ; fcs'» fuerint firC ! 

"owre teirem’ °^“' P“«»< 

pitulo defterit »1; Q-™“'Samem Cat 

P“&larijratam„te„ “' 

'i-r-A ,.§•»•' ' ■' 

fervando aamim Ca 

i^ramentu“Tc» P ■ *"™ ^ 

pr^ftare, idqJe ner Ij 

ti*«violabiW obfervS“ea?''^ ! 


extraordinarii 
diebus , vel vt Cabi 

catus. Ordinarijs au 

catos , ad Capiruluni 

^apituiarem primus 

^ »3 a%uo ibi fub fideli 


V/ toIareVrpd S^^ 
“'“«SoSte, onMsIjqesnaenrCi 


► - 1* rit- mine mittraidas \iteTas,fiw 

te;"afs;s«»«'"’ff'“''‘”'““’ 

; _ :. • • ' 

^Mmbus itetn «alculis ac 

f J nibus aCapiwlo prt 

'A ^f-nnraros . nuandocvm.qiic ta . 

KS ad id deputa- , \,, ^ & illas 

ilUs accipiat ^ ^ ^ - 

S V 

eeionomum ^ » eifdetn a6\ibusCa- 

^Sns^Utet referat, vtdebitaU^ 

loftiiii tatio habeatur. 

\^X* 

Ucmlibet‘^uoqueaaumproC^ 
r^tuITpaftepulbofcuir.qae rv.fo. 

^5^drih<^andu«,jdetnnden^ 

icet, si- fetus fecerit eiuCdcm CapKUi^ 

bktbitoponebd,^^ ‘ y J,!» 

^ . .. — ■ 



Itfero ad menfitn r • T™ 

reperent 

ia fr^aibusaiiim in etiaol 

fi«g«lis Capitaiaribus perfoLrn? 

t 

CAPUT IX. 

J^e Sigillo Capit nn i - ^ 

§ I ^ 

■aos * mediotollere & „ “<■ '”f°^“' 

t..tio«de;s,Tsfrfr 

«Pft fub tribus kvS T ‘" 

Sr aSr”“"'’ ^ri 

Cann • ^ Do<iioraIis prabendje 
Canon, cu„,, vel eo non exiftente CaZ 

rem a rnaion parte Capiculi nonii.- 

naa-! 



MEXlCAKUMi 

,a„„,,K<tiaveropc«sS«rmrmm 
,a„dls ,cullodiatur: t,ufto^ 

ous prsdiftls clavium cuftodibus de 
X officium: fidelitatis imungens , vt 
Iks cuiufv‘® prxtcril- 

qu* a pleL . Capitulo deubetat^. 

•cint, eodem figiUo figiUa« pctinittant. 

S’ w* 

‘T vt dilucida rerum Capitularium 

‘ rSofuo tempore, &qaotie.qu*- 

;ercon-odius reddatur, 

eadem fanda Synodus , f. (l)ExConfuet, 

»s librosCapitulo pro tempore ntcel c.6i. 

certus 

umifsiones, legationes, , 

e omnes , ab eodem Cap>tu o ^ 

,er habeatur, qui Secretario cuM 
is, vua cum reliquis fcnptun., 8t 

per inventarium corifignetur, . 

^ Ium. & illa quoties requifitus 
fuerit, exhibeat. 

(§) 


coNcaiuM 

^ATUTOmjM pars TERTIA 
CAPUT I. 

mtmjiratores agere 


debent. 


f««'Es: Bstin- 

Cornpoft c-p^ 
79, «S” ?iO. ^ 

Cf2n.u. c.^o. 
§. Ha^en 

reuf.Ts (ie 
citY^^Jes,^ §. 
poiicisio- 


^lens alias fumniopere hic fan 

d-feOir reddiruuin Ec 

«i^fuOicortmi adminlftratloni, vtiliraH 
_ incremento profpicerc, & iaudabiien 
HjrpHnrcarum Ecclefianmi confueS 
huius Proviucii,Ec. 

Sc„o' Vd ' & Cai,“c^ 

nicus) xda],, duo Capitulatis huic itii. 
'uBctto apnorcs , a Capitulo , afsSa 

m ”r?c* T“ ‘■"‘'‘'''““"i quamilKin 

Wcm P tP"""'»'- . q“i vua cum eo. 

■ r. m f "'8“P’ Buidem ido- 

ies ST r 'T‘^*"»e,it. dfcit 

redditus amus h„g„Us 

«dmJt.cudis aoanuj» fpoofionibus, ac 

de. 






liberandis eorundem reddicunm oca- 

interant, nccefknafque ac fu£. ; 

ientes cautiones recipiaut. 

§. II. 

T-Idem etiam Capitulo ^c ipja SvM 
nodus iniui}#_* ^Vt vicos a iquo 
^sat qui Ecclefis fundos, prad*a do- 
^ AA\ux^ 8t quscunique alia bona 

nen & indigentiam eidem Capitmo n 
exponam. 

dos confeientiam ‘"'V v^no luao 

quibuK'is.amore,,odio,acbun ^ ^ ^ 

LtpoQus , Ecdefm «‘Ylittai 

L viaationls muncti teCpondeum- 

CAPUT II. 

j)f oseonotniSr. 

§• 

X 7T autem Eeclefiaaicopjm bonc^ - 

a/ ' cum fecurjtati , & in^mmu l 

confulath,^ vcfn)oe€onoima (n)Exftanms 

ovdinat , ^ p nominandi fint ia Compodelc, 

Praelato , §f Cap taio nuu 8a.Se S u 




,>UNCILIUlVf 

rea,t»d,ne laudabiles, Jegaies ter? 

S Confignandorum quantitate mu-: 

4rSri[r 

Solutionum redditumqt 
ae fondorum tempus id permiiTerit , ? 
* '“"""“T- fe-ndo . anno 

d“ZTr T 'P'”™”' '««"O" 

& S S®""' f r«ion, 

CAPUT iir. 

Fabrha bonis, 

0^i-,.df('"" p"-™- 

p-mia. frequenti, Stoportuna vi- 

• maxinia;.incii„er _ ,. 

ff)Hx (latHcis ordinatur 

Compoiielc. ‘ ^ ^ deinceps fabric«(o} 

ration oonorum,& ex penliirui^ 

nius ^^P't“lotcddat. Do- 

dili'e.rrTf - ‘^^■“^^^'"Sabric* 

t. ^'‘“pf^-^aecur^ac illariMB iJlo- 

ruai- 


MEXl CANUM. ' 543 ' 

Mi« »»gmento, Sccoailmomm m 

Itione, ccnfooio q»oq“'> ^ (p)Lit,, t .1 Je 

iin doratione. De ipfii (P KebusEcclcf* 

«icx vtffiate , S P«'""'“nSS «'=•5 ■‘• 

hwt^Wn. fiatneote Sy^ 

itandum . fub numero, §c fpecihcauo. 

e reponantur# 

t C A p VJ T IV. 

, ^ i- 

VtMnwirfmjsACm^mort^ 

tionibas» 

•X 7Tdefunaotuifi (q>lcgata,c^^ 

V morationes videlicet, & ann ver ^ 

ikria vltimatumcjue voiuntatutn 1 
r • ’ c 5 . Cathedralibus EGckfi)s fun- 

in futurum fundanda , debitam 

& confervationem ba- 

srirrsyUusin^ 

Sem decernente Synodo. .0 f talo: t.e 



(CConc Mil. on'! 

3. '‘erb.Qja;, mandac , vc 

cuiBi^ui, (.0 nj invenrano c-h 
archivi a au< 


IS CUI chori tabulam qualibet Jjpbdpa» 
da ordtnare incumbit , auniverfaria,,,, 
MiffaruBj officiar Iiiuufmodi , j>cr cCap 

iervoda, m aadcm tabula riotare « 
nratar, quatenus omnes incumberitia fi 
iffuineranofcanCj.&exequantuf, 


pRslatorum Capitulorumque cura 
1 incumbit , vnivetfa £cddi* bo- 

. ^‘‘^‘»«q'^einra,lcripmras,Adnfi: 
trumcura feriare, ideo h^c Mexicana 
J^ynodus omnibus Capiculrs.iniungi> 

} Ca ip &ripcurarttfii fn^ 

:xprimeodarafn cuUodia-,- 8i 
nihil iiue. Pa-alati licenti* 

> •depiicatione-, &. daaaluia 

o .ervenr , & exequantur qoateadeoa 

bynodo ordinante , in titulo Ds nebm 
EcckjMfirvmdis ...velnrn alienae 
lob poenis in eis-conccntis decreta 
eruincur. Qti*a4a autem (t^ 

tus 


MlXtGAlSSUM. 54f 

i i 8£€apitulunv, quibus in hoc conf^- 

;wtk oneratur 

.ooraDialienationetnvineyidenceflt : 

bric3E vcUitacem ' cedere 

rtc nifl<ceteta<)®>uiauccellaria , 

liffta', catn per ®sx<^ia»un^^ 

ir ApoftoUcasliteras difpohta , «om- 
inata praoeCfermt^. nihiUnnoyaut.^^^^ 

uld vero aliquid faftuoi fuerit , nullN 

Itis vitio fubiaceant» 

. CAPUT VI., 

Oe candelis m die Pukficatioms SeatM 

MarUdifirihwndis* 

' §. I. 

TKxaodclarum di&nbu^ne 

J[_ Purificationis Beatae. Mari$ pietatis, ik f., 

(da, prohibeexadem Synodus »yana^ ^ t Qpa;adS,ii * 

fonerflaos -cereorutn..funiptos inipol-C* ctainentalia, 

tum fieri, Pracipiens nihilominus ho- & Sjctametf- 

neftam cerae quantitatem Pcsiaco ,. ca-, ta geneutua 
pkularibus , & omnibusBeclefe ,<dim - penm.u . 

iris accue fervieotibus necefiariair. pro-- 

r 4 o , eoifimul cum prsfidcntc.cwfdem, 

curuiJarttoiocurobitmnnfignan*.- mpes 

fakmiil, eiufdem klUvitaci» . . i 


I 


54^ CONClLfUM 

Procefsloni inter vctirares, , quiboS' i 
mc confcicntiarai ©iier<« , hortatur -i 
Domi no, vt linguJis cereis acccnfis.cwe 

dcvoricmkfa-vore , &_fpirittis elevatio 
-fic, qax St ipf(jruin flatum , & 

“Cum deceat, proce dant. . 


oaput vn. 

' ■ .5^. - - . . . . , < '■ 

Rtquie y eimf^ue ac 


(x)Ex Conft, 
Gran c.f 5, 



M 


(y) Scff.ti c 
I i.verb 
tcrea obtioen 
tibus. 


(z)Lib },t.de 
Clericis non 
relidentibus. 


S.r. 


Uamvis pratmiflx (x) eredtionis 
'fonua C athedralium huius Ar« 
cluepilcopatus , & Prov incite 
Ecclefiarum capitularibus, qui prsecer 
qyoridianas diftributiones , nullos om- 
nino frudlus habent y aliquod pro Rg- 
quie tempus in alsignet ; & Sandta- Sy- 
nodus Tridentlna (y) dum quibufvis 
Ecclefiaruiii huiufmodi prxbx.ndads 
tra ttes mentes, ab eifdtiii Ecclefijs quo* 
libet anno ab efle prohibet , earum Ec- 
clefiarum coniiitutioncs , quae longius 
fervicij tempus requirunt, inultas relin-k 
quae. Hoc tamen Sanctum Ptovincialc 
(z) Concilium humana: infirmitati ali-^ 
quo , yc par eft , indulgentize prafidia 
lubvcQge , quo ^ atque 

■^cr. 



mexica-num. m 
„ri» fi« i n^t.1» ^’r ' 



lentibus , inviolabiUter obfcrv^inda (an- 
iibnc decrevit. Ad decidenduio ver 

wafcumque fuper huius dcctcu, 8t con. 

Ssioftis vlu dabitatipives pro ^emp^e 
occurrentes , q«* 

dignerint iden) Provinciale Conulmtn 
pieoaot cuilibet in («a Di«eefil>r*U^ 
facultatem , 8i 
attentis temporis 
rumquc circuQaantijs , _& 

= tatis reddituum, ac debitse Dwmis 
cijs frequentiae ratione ,>qu* Dei ac ig- 
nini noftri obfequioi , divimq^ culluS 

. augmento potifsimum conmiire ludi- 

..•caverit ; ea delitmeCii ordinet i 

provideat , ptoUt pallioraU duls pruden- 
folicitudini idem CoBCiimm com, 
mittit, & confcieniie rdmquiu ^ 

■y ^ $. n. ' . , 

> ■ f4’r ■ ■ ..•• ■■ • ' -- 

Eclarat tamen eadem Mexicana 
CvQodus .neminem: pr«niUsi d«- 
lAtg 


1 '4 

■ . 



Domini. 


B.Marlie, 


r*:. LILIUM. 

J vigofe i foa Eccfeliaai 
elle polle iti aliquo infrafcripris dft 
wis, qut funE tres priores Pafchale 

Nadvltatis. ' 

Reforre<ftionIs. 

Pentecofies. 

Circumeifio. 

Epiphania. 

Afcenfio. 

Conceptio. 

Nativitas. 

Annunciatio. 

Purificatio. 

AlTuinptio. , 

fefium I Trinitatis, 

; ‘ Corporis Chrifti. 

Eeria quarta , quinta , & fexta. 
Sabbatum maioris hebdomad*. 

S. lofephi. 

S.IoannisBaptifl*. 

SS. Petri, & Pallii. 

Omnium San£iorum, 

JEcftuo) j Commemoratio Defnn^o»^ 

< rum.vfque ad finemMifi*. 
Patroni generalis. 

Patroni titularis Ecclefijt. 

Om^s Item Dominica Adventus; 
«cumfvisrfteqgsseEti* ^ quundiuSan* 

* — ri */^ 


CANUM» 549 
a-slw* iucharKHa: pro(^tsio ^rave^ 
itea) dks Qpadragcfiro®- 

$• 'T r'~- 

'^lmUIterh«G Synodus nemvnem fep- 
^ tuaginti horum dierum dp reqme, 

ia pro rata 

is iofervieric ,. gaudcrp 

iinuis vero dum aftuaii vmus prabendae 

Se”» -mKgrcinfavlc »d >>'7 

sadem Ecclefia promoveatur ,» pai^ 
pft, requiaiofcgte gaudeat. 

TNfuper , eadem Mcxicaoa Sy"“a“ 
1 dedataodofebidegU;,_vt ad to, 
Lm ptacipeamm 
rlus expreifaruro , ne dum prxter A 

OuadtaWfimas > ac tertias cO'* 
ventus , MH^or^P'*. „,^u-hdati 

iufvis menfis Bominicas prsebendati 

«mnes intende teneantur. 

fi ex verx xgritudlms impedimento de^ 
fuerit prxtcr illius horx didributionem, 

IrS dierum iWun im^ 

Enotandorum . emolumentis 

billter multetur vt qui hanc p 
quovis modo rennfent , eandem ern^ 
.?umcntorum quantitatem f “Se t 


Clericis non i > ^ac SaniSa ^b) Syrtfedo tlif, 
refidcDtibus, Pofitidnemi 

'§.2. - V.,, ..;^ 

GAPUT vitr. 


P/%. amittit, qui pradiSia 
quie vtitur, ■ - 


R . . §• r- 

Atioril^confentaneom cft , vt pros^ 
pn* voluptatis quietifqac corpo^ 
reae ob.ms, maius lucrum refponde^' 
quam eis , qui rccreatiorti vatant. Iccir- 
co hsc SanAa Synodus Meiicana plu-’ 

abfordoruraque 
caufasfuccidere cupiens, dccenifc , &i 
ipandac vt quaiiidiu aliquis prsbendaJ 
tus pr^dida reqnic vfus fuerit y inte? 
cpntqs, obventionibus, funeribus , an^ 
niverfari|s , & manualibus, qu* non liifi 
vere , & corporaliter prsfentibus; & re- 
fidentibus dentur , abfenrlamque multis 
careat.fiaque dum in quadranti fignuin 
ftoc^.Requiem denotans habuerit, prx- 
benda. fu* acervo , f^u grofa dumtaxat 
truatur. Vt autem quifque Capitularis 
certum remanentium fibide huiufmodt 
tCQuie dierum numerum fadk teneati 

c); 


55 .^ 

t«c 


dnotare teneatur. 


rai td ' 


!> tjs 


c'a'puT K- 


irti , 

„os OpWates 

a effcitam ,„ota! 

St(P— ^ 



iomb«s(d) ^ ^ ^oras , nifi tunc 
rSTu'aoccup.-.o„ls™p«to- 

:o caruermt.foper quo 

Cia oneratur, ^ §.U. 


(c) In eap.da 
catteromcip 
ad audtedatn 
de Cler. non 

tefideniib. 


(d) Conc-Tn 
dent Icff. 24. 
c.t 1 de Ref‘ 

7fib* otniics 
verot 



, ^6‘NCitriTM' 






®rca 

l'v?b F^T qw Pr^laco alicuU^^^^ 

A vf rb, Ep,r. fuani .Ecclcfiam PontificaUte 

.copo. celebranti mmiftraverint, vd'quos ideo 
Prolatus a chori ingrcflTq , vel ab eodem 

’ ad fe Vocaverit, per 
ac fi vere, & realircr divinis inter eO^rnt 
voiverfa enioli, menta lucrentur. Qn\ 
ctiamipfp Prolato mandante concm, 
ntm in eadem Gathedrali Ecclefia hau 
itnrus luerit, tribus ante coBeionerii 
diebus ^ fi tamen in illis ad MilTam , & 
Jefperas mterfiierit) eorundem triun, 

’ Stmanoalibusj 

tem ahbr fine expirAfa ipfius Prdati iuf. 
liO K verbum Dei prgdicare voluerit- 
nullis humimodi inter eflenti/s, fed con^ 

E autem cuidam egrediendi choJ 

r»j ■ ^“^■agetor occafio 

^d.omnes coramDeo in finceritate cor! 
dis ambulare ftodeanc;h*e Sanda Syno. 
dus xllorgm gui per f^ucte^ aliquid Ju. 


N’ 



(f )Ex Conft.’ 

Gran c»p.5^ 


iTATUTORUNt P ARS 

Quatta. 

CAPUT T^ 

!pRAend«os 

J^ borantestavoreper _ (g^In cap.vni 

nes (c) conceffo ptofet\ mandat deCkric'* 

Sarisa Synodus; decernit , &w- ^ ^ 

'oe olinuis Ecclcfiatum ku lib.tf» 

vt quoties akqws pt*bcnda- 

chlcpifcopatos , venire non 

tus ^•..msvrnverfis pr2e- 

tencatur. Et ^ obventio- 

^bend*fu*eniolun^«^^^ 

nibus , afsiftentibus 

quae non nifi ab a pivims 

percipiuntur » P^"‘ Et quia le- 

Officysteerefo.f ^ ,3. 

te“a*Xt vt hoc pc^ 

iufmodifu«iat, hsc Sanita syn 


1 




5?4 . CONCTtrUM 

proprie cot^aentia <masy & fcfuta»A 

renes . & corda Dei ludiciom atteS 

^.nmoner.vtom„}prp,ruscaviS 


Mre Na: pro tot « 


L.,.* • \ , '' r* 41 J aos COI- 

varrus de Ho ^»is laudcs per folbendiiro , fh) fe 
»15 Canonicis ^P*°® ^ <q«»Cliinquf fijaulata 

« cap Q„,„^ ^g»t“dmiscaufa bona perceperint tarS 
rfoconccf dii qaam oiab iide , & contra De: L 

parta, reftituan^ Bet legemur 


20 . 


'<Ul' 


Q UotIes autem quis ab aigritndine 
pnftjnam Deoluvante faln* 

m,\^ I cum pri- 

mum domo fua exierit , non nifi foper. 

peiuceo indiKus,re<fta via ad EcckCiam,- 
emrque chorum , debitas mro receptis 

*endlf* ^ 1? Domino gratias aduras» 
^ndat. &d n tunc temporis ab Horis 
^auonreis vacetur, aliquos praefati fui. 
advenrus teftcs adhibeat , chorumqu® 

ctm> voluerit exeat. Qiibd fiquis vr prie- 
tertor , corivalcfcens, alio piihfquam ad 
tcddiarn fe contulerit , prster omnes 
Horarum , quibus xgricudinis titulo de- 
merxr, diftribucioncs, totidem alia emo- 
iumenta amittat : ira vt fi duobus *ori_ 
fudujis (jauft diebus abfe-ns a chorq 

fuc- 


Gr.’ 


mmxt g aW m: 

emoUimen 

Ex doflr. 

tUafoeritttH#nih4Men^^ 

^emNctm °e afciJ 

siUommbenevakatesfc^ ,5,. 

rmant: , vt ocio vacent > P • 

Sm^grWin« . cor^ 

.,*. fine oarenti caufa frequenter abwnr, 

iididi examinandi CUI» F*cipo.^ 

)ttnaatori incumbat. » . 

„,, • CAVUT H. 

Dit^Um . prahmiituixtrt civit». 

..■^ -. te coneejfo^ ' 

, ■■ ■■ '■»- 

.Uotkfcomque Capitularis > qw 

L r^qiviem accepk, extra civitatem 

' Drofea«s*faerit vbique in verum 



'«Jfcrujs. , ce/rapte hoiura?odi «erofaS 
favore , pr^miffa requie S 

terit ^grocare eqnfti. 

Sr ’ . Vt pra^fert^r , 

ajgrirudin^ .noA 

^.. n. 

Muper Qrdmatprs;^, gatuitur, vt oai 

dici folec , extra civitatem gau,. 
derevoluent; iliud in Capitulo perfe- 
Vf I per alium petere debeatmon a fuffra’ 
glorum eventu ppdeat , fed vt illius 
awenna omnibus iniiocefcat. Quod ta- 
nemini extra Epifeoparum morari 
volenti nifi lU^ falutifcrum balneum, 
fru calids , fngidaive regionis tempe- 
riem de duorum medicorum id expedi 
re turantiom Concilio, fe adire veile^iu, 
raverit, neo fine pr^mifsis limitatio- 
mbus concedatur. 


§• ni, 

aptem quoad fieri, pofslr, dubia 
j ^‘-rfient, eadem Synodo provident 
te, declaratur, vt fi quis Capitularis perw 
fonaUccr m choio, yel alibi, «xifieps; fi^ 

bi 


mexicauum. % 1 \ 
i ««Artfpcrtlno tempore ,.el feqoemt 

iehoc CgMn P’"‘“ W““ “ f 
te oetteit, illoti tion obtineat. Quo4 
Srinuerki totidem dierum, aut hora» 
uni cjalbu^talc habuerit, emo^ 

Si mandato pr^ildentis multetur, 
r'' Ecdetix aftualiter pr*- 

bnSdSf toVic^uo accidenti , vel iijdu^ 

bicato morbo cotrepms foent , ito 

bonaator Inrinuaverit , eiuaiempar^ 

Signo in quadrandvahde notetur, 

' CAPUT III. 

p, i]i , du^ cum Prakndatis 

tibm in mortis peruuio confiitutis 

§. I. 

S I quidem fatis conflat gravibys 

morbis homines , vtplupmum ad 
interitum duci , in 
confliau vires humanas debilitari , « 
memoriam deficere , adeo , vt ic -a - 

rantes, ad recolendum mente Deum, fe- 

Que ab aeternae rooteis faucibus eripien- 
/ dum aliorum prudentium hommiim 
• prsfidio , ac miniflerio maxiroe indi, 
Icantiea ptoptee ac maodat hxc 


lanlctha!iter^gr®cinti^,4i«3BeDeficii 

t)4did magis idonti a Gapirulo dcpu. 

ciufdem CapitijJr n^mirie vifieeiu ac 
cum in corporalibus ft-aterua folicitudi- 
neadiuvcnc, tum Ecdefiaflicis , quam 
primum &cranientis reficiant, prout de- 

I"' f %it>t»fcum^ anin^ 

fc^dfbinspre 

fatere 

E«rema. Vnaionis.Okum ,^te 

qoo «lludab £o coguoftatur . conferri 

piiprimus cureiw;ip<iiaiqoe ambo fimul 

ici alrefiutnii fiwgoli, prout eies necef- 
ht4C( expedire viderint . vfoae aAvJti- 
muin vic$ lulitum diligentifsimecom- 
miceiifor. Pijs denique ex facra porifsi- 
rnum paguva, verbis , exorracionibus. 
baucaiLpie III ordinario dderipeis pta* 
caciottibcis , cercibili huiufmodi mortis’ I 
artieulo , contra commopis hoflis infi- 
cias, Bcedfirijs , & opportunis ad bene 
in Domino moriendum corrobo- 
renc,& fiiaviter exhor- j 
xcatur. I 


CA. 



MEXICANUM. 55« ^ 

\ GAPU'T -, ■ 

2i»i« 

" :. ■''' : • 

%‘ *• 

P R3eapic«1am,&<nandath*cfan^ 

S«iJcKius#>vt Ptsekto sgrotan^^ (INExStatott 

acSa&*E«ctoiai* , & ynaio- H.fp caS. 

nes Excrctn® Sadraoienca petenti.X^api- 
tnU pr*fidens pluviali aotco oraatus* 
Pr^lJtKiatisommbus ne^Tuae execpto 

vtia cum Pafodxis, C^PpeUams , &Ec- 

defi*Mimftrts , tcliqmiquc Sacerdot . 

bus, qui congregari pofsint .fiipcr pel- 
liceis indatis , procetsionis ordi^ toro- 
mitancibus vcruce quoque 

ribus ditioribus prscedeotc , eandem 
:Satiaifsiraam Euchanftiam , qua decet, 

devotione ad reverentia m.niftrea^Prae* 

. .r Uinr fi/iiii denaen- 



t)u$.emoiumcmit . . 

it eos emeriu/intcr alios , :qui mtec- 
fticrint, diftribuenda, detrahi 
iubcac» 





Stfo GONCILIUM: 
CAPUT V. 


Quomodo Prabendutis tegrota^tibus eoi 
dtm SAQtAmmtAtHiniJlTUft 
debearft» 


tm)ExConft. 

Hifp.c.iz;, 

& ii8. 



§. I. 

Uando Sandifsim* (m) Euch» 
rifiise, & Extrem* Vndionis 
cramcnta , alicui Przbendato» 
aigrotapti miniftrahda fuerint , per Pa- 
rochus , fub cuiu? ili* Parochia degeri^ 
ferko pluviali ornatum, accenfis cereis^ 
depucandifque a Prsfidente Mini(Vti% 
eomicantibus, eidem *grocanti,cui DcQi 
Capitulares fuperius nominati in rdU 

guis neceflarijs adfic roiniftrentur» i ' ^ 


CAPUT VI. 


Df Campanarum p^ulfatione defunSit 
Pr alato facienda» 


S^. l 

y T deferenda Prslato reverentia» 
in omnibus refplendeat, eidem*5 
c^c morlcnti nihil- debiti honoris deftr 
cut, eadem deternente Synodo Uatuitur, 


brilnatur , vt (n) quoties Prolatum (n)Sxcotlftlt.' 
irc conti^cdt, iWirh eampana maior c- • 3«* 

cagies admodum pauUatim pultor, C 

nues - ddndc, 'rtiaiores ndnorcfque jfc. 

mpanse funebri^nltu tcrfolemniter fu, 

nuiat tum qu* Parochi*, Monaltetia, netit,us,2iexe 
remitoria, ae HofpitaUa fimlli campa- quij,. 
arum pulfatiooc , ac fokmmtaCe fel- 

•ori<teant.ldqftepertotum^ven^u^ 

tuotldie, femel%uidcm poft^endiem, ■ 

[«.itetamipoft folis occafum . 
lefopore funeris fpatio dimidi* bor* 

Jurante firntliter faciant , quatenus fre- 
auens omnibus pracandi Deura^recot- 
Ltio fubeac , vt U defunao Prslato- 
^temam feUcltato f &' 

Sanao eius obfequio focceflbrem po^r 
pulo coci#sdaCi» , 

iQlmiliter (p) quoties 

Euiarecn obire eoutigcrit^j.fi^i^ 

nitas fuerit , quadragies » fi Canonicus 
Ser deoes, fi integet , vicies ; fi •''Bio di- 

midiu&partionarius, decies pruno.mc^^^^ 

MinpiBaAnaioE etiam paullSteim -puits- 
6ur,,ftatimque », ac funeris , SL a^equia- 
•tutn tenipore reliqu* omnes campati^ 
fun4iilf»dritiii»kBpute,r.qqad^^ 


5<?2 CONCILIUM 

CAPUT m 4 

Oe modo fepeUendt Pr^gJatumde-ir 

fmSium. 

§ F 

fp) Q|j» ap- /^Uum Praelatus (p> diem claufcric 

poaca lunt ex I f . n' y*"-**' '•‘‘‘“‘«‘C 

coiift Hip.& extremum » Pontificali ornam 

CoticMedio- . . vertibus violacei coloris , iuxta 
lafl.iup c.6. eius exigentiam, induatur j &. 

fic indutus foper alMjuetn , in amplo cuw 
biculo, vbi decentia ad celebrandum al- 
taria ede pofsinc , conftrucndum ac fer- 
vis parameotis fiernendum leftum , col^ 
locetur. Pnft hsec Capitulares omnes»’ 
nernine dempto , fub pcena prsfideBtis 
arbitrio imponenda , fuperpeiliceis , ac 
fuo tempore etiam Chori Cappi fiiper- 
veftiti , vna cum clero ad eum locum.-, 
fublimi pratcedencc Cruce , procefstonis i 
ordine accedant j ac Pradati , vt profer- 
tur , defun<iH, animam iuxta deferiptum 
in Ordinario tenorem- Deo commen- 
dent, triaquedcfunifiorum nocturna di- 
cant. Manentibus interim , cx eiufdem 
prsefidcntis ordinatione , competentibus 
in Ecclefia Miidllris , qui currentis offi- 
‘j tlorag aefquc aliquo dcfeilttt recitent. 

Pro- 


MEXICANXJM. 5^1 
Pfovlfis deinde aeque dlfpofitis csteri 
rebus funcxl neceffarijs, mlniftri d« 
e fc. pr^bendati pluviahbus 

inducitepM 

focum ordine fcfvato procedant. I q 

dlAo Refpooforio . & oratione . detun- 
Ai corpus dete^a quidem facte ^ v p^^^ 
•fertur , indutum feretro decernet orn ^ 
itLonant , Uludque feniotesDt§nit^«3. 

SacCapl.l-.«M-— 

Ordines, pfaitnos interea, aut alu le 
eundum Manuale Romanum , 

Sllem rias Ecckfi* 

nem populi digna funerali 
aaant.Ac denique corpore fepulture t 
dfco , PrsElati huiufmodipropinquospcl 
famulos vfque ad eandem vnde ciaerinC 
domum fme praivia cruce 
comitentur, 

STT 



r n. 

I Tera ordinatur j&ibtuIturjVtprj^ 

miflb exequirum novcndio durante 
quotidie <, < tam pofl Mi0am , quam poft 

■Vetperas , Miniagc piuvialiindutus, ct^ 
ram fublimi Gruceac luminaril?^^ 
s pro eodet» defuafto dicar> 

^lo vero exe^quiarum dic Decanus , & 

,, ^“‘i^chorum Coa- 

/ Ventibus cum reliquo Ciero intervenien- 

tibus , Vigiliam cantet , & Miflk Sacri- 
,»? “^""biuxtaBreviarij Romani formam, 

habita (imili funerali concione perfi- 
ira vc in omnibus fe Chriflianos 
' > iuoque Pralato , eius Ecdeli* 

fponfojVere fubditos obftendant.>^tque 

adeo , quacumque alia id non expreda,, 

qu$ ad huius funeris exequiarumque 

, »&ornameptum, proba, &inte- ■ 

gra ipforum confcientla di<£fante , del^ 

derari indicaverint, ipfi diiigea- 
ter.provideant. 

)W( 



u,ut- i!ii> ififl' . f -'^ 

. . - y-,. fiiv.r, ' 


Ui*q 




^ - haQ vita Milaa 

libas quas iptie babuerit , a*^ j.tit.i.dec* 
■mcric , vel fiadeo pauper foerk, vt eas 
™=t£ nequoi. ab£ciltfi» 

(cmbos Induarar , ci«(qi= P“ 

SXcablMlates . &Ckncos a prrfi 

deL n^nLndos Deo 

Quibus peraals, &'advcnientc funer s 

kra, Decanos, &.Caplttdum, fimuU 

qoe MIniftri de more parati, Grucc cum 

Uimlnaribus ^ procedente. ^ 

exeant , ac defunai corpus Ecekaam 
vbi fepellri debuerit , cfterant • 

Vigili* recitationem , ac fi per * 

i; «,!t , MifcSamfictam , P.W fcp«l- 

tradam. Pco quo Wiktaaeq».as 

»«,= , 8t Midi Sacrificia iufta dicenda 
Jkbrare, quacumque demum defuncto 

fratri , ad aninisnfalotem,&'Corpons o- 

norem neceatU, & opotami providete 
teneantRt. c 


[5^^ concilium ^ 

iT. II. ' 

C Um yer 6 Cappellanas.Vcl Mmifter 
tcclefix ex hac vira fimiliter mi- 
gravent , comitantibus omnibus eiuf- 
Oeni Ecelcfis Cappellanis atque Minif- 
trjs^ cum demonftratione , qu* talis 
Ecdcfe Mimftrum deceat , per Paroi4 
chos fepeliacur. ■ 

CAPUT IX. 

DUjs,qu£ quilibet Capitularis attere 
temtur in Prdati , vel almius 
Capitularis abitu^ 

= §• L 

F ides Catholica docet, quamSan^a; 

& falubns cogitatio eft pro defon- 
an ex orare, vt a pccatis folvahtur. Vn- 
de h«c Mexicana Synodus decernit , & 
mandat , vt quilibet eiufdem Ecclefi* 
Capitularis pro demortui Prdati anima 
lex , pro quovis vero pra;bendato fimili- 
ter Vita fundo tres ; Prolatus autem pro 
quolibet eiufdem Ecclcfiae Capitulari ex 
eadem vita migrante fex etiam MifTas 
intra novendiqm , 4 dic obitui wmpu., 

m-i 




' 5 '^•7 

/ \ XI. di(5lo tit# 

^ CAPUT X x.<tx 4 . 

\j)e iniarijs verbo., aut frtoilUttu 

CtamU»op«ocutel,itenM 

verbis , ^V>erc debent) fe 

certatio hit Sanda Mexi- 

”'’"!To£'^violabffi ordinatione 

r4l,Sn'»nto ... 

t^'p»bnndaroa;ntga.i , & . , xConc. 

: bo, qnam ‘^®,p bo.s' liiaVL: 

*“”,r‘c“Xr(l!ando tidem tot 
.re polsic , ac aeoeat-- , j-on- 

fpititnalia >c.tentpoa..a bn"i‘ =' 
cordi fratermtaite , ^ ,;a, ac di- 

. damna, &incon,modaex odqs at^ 

fendonibus ctiuntnt A qais au.em,q 
' Kn 4 


(f)Hx Conft. 
riifp. c. >11?. 


i raatb:, qu, ftatitndehocceisioFfiaa 
aroquam a i^eficanori renjctiifi 
corrigatur, 

Eclarat ftihilonjinus eadem Sa^fta 

nisper Joc decretum cuiquam i-isali 

TiXmkV «conciliati J 

concM!.ff "wervemente , oSnfum 

contra offendentem conquiri ,,ac Ik-ni 

Sr rt • ’r miferieordb^ Dei 
^ %i offenfos huiufmodi ortatur Bt- 

nm.os , at vera charitatis , qu^catlenA 
& venigna eft , fe^atore? deSat^ad 
ElorutniiexernDlum . «r ^ 


TT,^r^Y • oftendentibus clc 

nientifsime parcit , amorem , &,graturt 

^ ctotnln pr^fideori. 

« Uipirulo confcientias onerat , & 

blatis omnibus dilTenfionibus , & fca„^ 

o,u«ad D«obfeq,ui«a,^ &divi. 



ME-XTCANVM. . 

i«iMfcoMut!^al>Mn=r= »'« ' "f 

«tHO««. f> op^-fect^™''»'! 

;^UxomnU;&®8^^^ 

C-/ tar, ftatota ,hsc S>anaa P.OM - 

daiis Mcxicana ^ • 

tentas , a pr^Udentibus, » 

bii* executiom mandari ,. ac ^r^mo. . 

Sta-fcr °rfir'T' «trSp^ 

' nodo-Patrnm nommb« ”"/'‘rM ^ ®Kal 
rifeA.^Uxkiina*,W* 

Nov Ano.Doin.MDLXAAV . 

^ Petrus Anhieptfcop^ ^ 

. , Pr. Gomez. Gareia Epifiopus GuMe^ 

. ^Mo’mnis EpifiopusM^bm^f-- 
-, pid4tmsEpif:eopU{Psife^^^ 


.♦ > 



?7« Concilium 

mnfis 

Fr^ Dominicus nov<e Galktia Etsit 

topus, .^ •' 

■^ Fr, Bartbolomeus Epifiopus Ante- 
, ^uerenfis^ ^ 

DoBor Joannes de Salzedo Secre. 
fartus. 

_Nos Antonius tituli SmauLmis 
Y PauhPresb. Cardin, Carrafa fidem 
J-acmus , 0 -' attejiamur , ftatuta faSba 
aMeverendifs. D.Arcbiepifc. Mexicano 
^n^ynodoProvinciali annoMDI.XXW- 
rekbrauvnaque cum Synodo pr^dial 
^S S. D.N. MiJTad Sacra CongreV, 
Gardmaltum Cone. Tridentino inter- 
pretando SanBitatis fua au6iuritate 
prapojitorum emendata atque aptafa 
jUfJJe , eorundemque Jiatutorum orm, \ 
nate a^d ipfam Congregationem re- 
manjife, cum quo buiufmodi Jlatuta 
hoc Itbro chartarum LXXIX. quarum 
ppima incipit ; SanAa Synodus Provin- 
cialis in civhate Mexlcana,vltima <vero: 
AUguicntum expedire,& dejinit: Doftor 
loanncs de Salzedo ; deferipta^ 0" coi- ■ 
ata , in omnibus , 0 per omnia concor- 
dant. 




MEXICA^JUM. 


■ij 


'T„"amm Consrtsathnis r‘- 
• /lijDoni Rom^ 

""oa&> Mommjt. «/*. ^ 

Ufo. • • r 

B, ,« Jig^um figO> niufirifiim 

CArAin,CO''y^^f<^' ■ 


tl 



V. 1 1 ^ 1 u 


GAilDINAOS DE A GUIRR 
Cafhohco ac pio Icftori;' - 

4 -'-. ' ' '■ 


exhibmus' ABa huiit 
hoc m pri, 

Cbe '^^chipr^fulum Ee. 

^^ht G^akz jyavm , Catbolica,Md- 

•^tplc fdtto anno MDCXLIX Indi 
^roMabirnusfoturn, & breviter it 

fuit promb typis editum hOc 
fomcikum anno MDCXXII. tiivertit 
aliquayito laticis ad narrandas res adi^ 

T^vtl ////«/ QEEGORIf 
> cuius ^'ener Midum coy*pus ip^ 

-^i in aliud- 
^centius eiufaem MetropoliUna Eccle- 
Jt‘eptt translatum. Hac occafione pta. 
cmt non niM indicare de viro illlin^ 
co^arabilf Certe dum viveret, ^ poft 
ftci* nonjoium-d gravifsimis Epifco- 

pl^s 


MEXICANUM; Mi 

,&neologh , 

L .& myfticdi doBrim dedttn ,Jf4 

am ab omnibus feri~, reputam^^ 

cenfetur adhuc d multis 5 velutiphe^. 

aut m^s inter eos , qm jpntua, 
immos & per f e £le audiunt, Vitaij^^ 

fdmultljinporikus pip ucfiM 

gnifsimis Hifpanico Sermm fepms 
lita, tot admiratores quot leBom ba- 
>t Vel hoc vnim fiupori fufficsret^ 
..>j r^ih>m triainta tribue omnis dfUe- 



m,fingularifsma ueigrasi^-^:»- 
privilegio rarifnmts concepi 
mquam intermiferit 
ntes & puros divtnt amaris atfusf 
queafsidius incrementis, etiam inter^ 
%rrentia,:^necefariah^^^ 

■fida 6 " crebrum vfum quarumlibeP 
ccellentifsimarum virtutum ,pr‘efer-^ 
\m. mortificationis perfera , 
ntatisfummai, & patientia snvtcia, 

n quorum virtutem perenni 

ione longifsirne fuife videtur ^ ma^ 

>a illa ociojtate recentium. Q^sietifia- 
um,quaiieSanaaSedi,^ 

ma Inquifitioni Romana fafiidium_^^^^ 

y^feam proliocam attulst per ahqmt 
annos. Solitarius quidem fufi far ego- 
nusdm plerumque, in omdcivdi- 



11^ IUM 

bm ,& temporalibus curis. Sed tami 
adeo femper deditus contemplationi^ e 
mortificattom ac virtutum aternarm 
^^^rctfio^vtpotueret dicere cum Mac 
mAugufiim.dum aliquandiu intermi 
Jit curas Epifcopales , & ab ijs recefsit 
Hoc meum ocium eji magnum ne- 
gocium. 


CATH ALOGUS 


PR^SULUM 
EGGLESI^ MEXIGAN^w 


Fi?/ NONNULLA OBIT EI 
/'yyj/w/V viris GRE- 

JrALAWX , in eadem Ecclejia^ 0‘ 
tota Nova Hifpania ce- 
leberrimis. 


huuis^oncilljprlmo loc® 
lubfcnbit D. Petrus Moya dc 
^ontrcras , Archiepifcopus Mcxicanus, 
bed antequam aliquid dc eo fpc(ftatim 
dicamus , opportct nonoull^ in ante- 
xellum pfsnutterc de alijs Archlcpifco». 

pis 


MEXICANUMi 57j , 

isUliusJeairoribM, acpofta 

S focceffotihus-. vcynofen af- 

X lea»"* 

inm Prsfulutn, qui vfquc modo novil 
Ecdefiam Mea!c»oW' 

“ftXs ornata ioic D. Fc lOA^ 

OK dt ZUMARAGA, naoooe Hifp»^ 
ortoCaoiabcr, tatatoFraM* 

ritaSo a PaulollI. WOKO. «. d.cs 
, nbusa™ (plmdorero ptofe- 

' ''‘T& tameras Gcntilma, 

rb;,ta^h-'r“^“xr. 

fubjjckas , tandem pkuda mor 



CONCitltTM - 
Iiaftia Indarum 19. 0- 

. A JL ^'■‘^We^ifcopus numeratur D 
ALPHONSUS de MONTUFAR na* 

Cus Logis m Hifpania , profeiTus Rdt- 
gior^m Sanai Dominici in Ccenobi# 
banas Crucis Granatenfis : ob pieu-i 
KOI, & doarinam eledus ad eam Ecclc- 
fiam regendam anno MDLIIL in qirf 
magno cum animarum ftudu . & admi^ 
randa erga egenos mifericordia, prsfuie 
ac proiuic , vfque ad annum MDLXIXa 
vita* oaogefimum , in quo polllon?an> 
«ihrmitatern Cpiricum Deo reddiditfla- 
cct Mex.ci , llcut , 8C ipiius prsdeceffor. 

CONTRERAS , quo prsfide CoikU 
Imm hoc Mexicanum , dodifsimum ba, 
nc celebratum eft. Natus Corduv* ex ' 
nobilibus parentibus, poftia Salmantic* 
ItuJuit , & progrcffus Fecit in dodrina 
bacrorum Canonurn. Inde per varios 
tcc efis gradus viam fibi aperuit ad Ca* 
chccram tcddii Mexicans,quam conC. 
cendicanno MDLXXIII. & adminirtra* 
VK rite, verbo, & exemplo , domi ac fa*' 
ns vigiuci circiter annos , vificansam- ■ 
pliisimam Diosceiim tuiro lubditosuta 

, Ibi 


iBIUi 'll ■ I 

fff 

blatio-Ac friJau^Cor^fSum h»c Mexici 
k¥4pfo’CekbrstBro*ann.M.DCLXXXV» 

iiciwc/fecandafti eius Metropbris;Prii^ 

»ura mihi Icgere^aut Inveniretiondur»-' 
ipntigit. Hoc fecundum confir^ 
awtum fuit Paulo poftea a Sixto V. anw 
tio M.DLXXXIXi vc f«pra vidimus.’ 
Porro PETRUS noftca- , inter alia pie^^ 
Eatis ac Religionis fu® decora ,4mpehfe^ 
coluit csleftium Ordinum du&m , & ' 
glotiofifsimum Militis iUivo {nblimis»" 
archiftr^tcgum >> MICHAELEM AR-' 
<3H‘AiSlGELUM, eiufqtie pro<feftodie 
’m aqua kiuBabac,Prstejea-plu-^ 

HmvypdU6xir,Scveneramsfui«Ba|nt|f 
illum, & incomparabilem virui^ GRE»-' - 
^RIUM LOPETsob rairaifr abftra-^ 
£lioftem a. rslMiS'Oronibus teEcSniS , 8fi 
fpftimali .vic& coadicioneiii peaiha^‘ 
'rcmpotais.adroiranchim , quamimkatt^^ 
.^tfl.Sedde hodafa opportumus. Ite- 
' io^plifpaniam ad redde««fen) rarjo^-* 

t|^m non folum fifci R«^jis/ed,&Tupr^^ 

mi regiminis novs tiifpania 5 »^quot*>' 
bietwo cirdeet acutis iaude.-obiverat; » 
Summi Jndiafum Senatus Prsfes- de^ 
•paucis . poR ..raenfibas -Matrici 
y dism 'daafic excremura , anno drcitec 
MdPXSg. -ia ipfiurgentdi^ 

.i 




'jyS CONCILIUM 

tio hxc epigraphe erat : CAPUT AH3 
TIS EST, SCIRE oyOD DOCEAS. 

Ex eod,fcriptore,pag,ij,&’/eqq, 

IV Archipra:ful fiiit D. ALFONj 
SUS FERNANDFZ DE BONILLA,^ 
pariter Cerdubenfis, &Mexican* Ec^ 
defis Decanus , atque Inquifitor Fidei, 
nominatus Io Archiepifcopuna anno 
M.DXCII.a magno illo, & prudcntifsi-; 
mo Rege Philippo II. qui inter alias 
fublimes , & vere anguftas doces , Reli-? 
grofifsime fcrutabatur, & eligebat ad 
quas libet prasfeduraSjfpetiatim vero ad 
regendas Ecclcfias, viros optimos , Se 
pra:ftantife'mos , illos maxims qui ab 
omni ambitione alieni,cocum fuum flu^ 
dium impendebant pietati, dodrinje , Si 
vtilitati publics , immemores exaltatio- 
nis propria: , & gratise apud Principes 
captanda:. Cum vero ALPHONSUS' 
confeeratus fiiiflec apud Limam Pcru- 
via; Metropolim , vbi vilitationis Regi^ ' 
crarij manus obibat; contigit, vt ad pa^ 
cificandos vrbis Qpitenfis in eodem 
Regno tumultus populares mitteretur, 
neque inde facile fc extricare poflet. Vn- 
de impenfo circiter in i^s curis qua- 
driennio (a quibus fbrrafis melius fuificc . 
fe expedire j vc gregem fibi commifliui» 

pafj 


V, 


MEXICANUM. 57^, 
bafceret) tandem , nondum vifa Eccle- 
lia Mexicana , decefsit intra Pefuviam* 

tti^in Ecclefia Cathedrali lepultus eft. 

Bx eodem M 

V D. Fr* GARCIA A SANCTA 
MARIA, patria Cotnplutenfis,ex nobiU 
profapia , profefsione lEetoninuanus 
■Monachus, fui Ordims.Gcnerahs , K 
Priot SXaurentfj in Sconaiij^ Nomina- 
tus fuit a Philippo 111. annO faeculart 
M.DC.ad Ecclefiam Mexicanam,qnacn 
Erenuc rexit fex circiter annis. Ingen- 
tes labores in reformando Clero,& Po- 
pulo fubijt , non abfque magno 
tum praeterea intuenda auftontate Se^iS 
fuae adverfus Minifttos Regios. In Ar- 
chiepifeopatu prifeam videndi 
-tudioem, fflodeftiam Rellgiofam.& fru- 
\ calitatem retinuit : parcus fibl , iargus 
crea alios, vere pater pauperum ac milc- 
' rabilium Indorum-, neque impar primis. 
Illis Epifeopi , qui Apoftolico fpmtu ex 
Hifpariia vetere ad novam tranfierunc. 
: Obiit ann.M.DCVL& in fuaCathedra- 
li Ecclefia fopultus eft. Ex eodem Smp-i 

ton A DE ENGU ER- 
RA V r\atu$ f lomeft» in vaceso 
Og a, 


CONCILIUM 
nis cra< 9 :u , inftituto Dcnvinicaniis, Iflj 
facra Theologia Magifter Proviiicise, vt 
vacant, nominatus a Philippo III. Archia 
prxful, litnuij & InfHcutus' prorex MexiJ 
canus, anno circiter M.DCVII. Vtrluf4 
que muneris partes, reae ac feliciter ex- 
plevic.vfq; ad ann.M.DCXILqno obijc 
ex cafu quodam, feu prscipicio,ob coiv 
traaam indelecocis, & vnius cofte le.- 
lionem , cui fanandae impar fuit omne 
remedium a Medicis adhibitura. De- 
funao iufta duplicia impenfa funt , \'t 
Proregi,& Archiepifcopis fimul. Ibidem 

VII D.JOANN. PEREZ DE LA 
SERNA , natus Corberae in Epifcopattf 
Conchenfi , ftudio Theologus , togatus 
in collegio Matori S.Crucis apudVallis» 
Oletum, & in eius vrbis Academia Caw 
thedr$ Durandi regendxPrafeaus.No. 
minatas ann.M.DCXIIIi Philippo III. 
in Archiepifeopum Mexicanum , boni 
Palloris nomen ademptus. Concliinm 
prffiiaaum , olina a D. Petro de Moya 
anteceffore fuo celebratum , typis com- 
ipifsit ,, & publicx lucii dedit propijs 
fumptibus in ipfa vrbe Mexico anno 
M.DoXXII. Ipjius tempore { inquit ^ 
i^ucUtus Chronographus, jpag4(?.^/!!;jj^ 

Ia. 



MEXICANUM. 5St' 

Utumfitit corpus vener viri GREGO- 
R IJ LO PEZ , rui Ile titu lis colendi 

dignifsimt ob excellentiam fanBifsim^ ^ 

viU i vt ah Ecdefia eiufque Summo 
Raftore inter Sandios folemni ritu refe- 
ratur ,iuxtATKeritonim fuorummag-^ i; 

nitudinem. DcinJe vicani adrairafidi 
eius viri fumniatim pr3eftiingic>& lc<Sio- 

res remittit aci ea qu3c fnfiiis fcripfcrunt 

de ipfo pijfsimi cluo audtoresFrancifcus ^ 

Lofa , afsiduus fere illius convicSor , & 
lud.Munoz in eius vita iaiii diu edita. 

Ego cete illam fepius Itgi tum ingenti 

admiratione tam rar$ pietatis , & ptt- 
fe<fHonis'‘adeo’fiibUmiSvVt ab obitu prif- 

corum illorum Eccklis A vfque 

modo vix aliquid fuperius in Eccleftafti- 
ca hiftoria inveniatur* Hoc idem fere 
ccnfuerunc gravifsimi Epifeopi , Prsela- 
^ ti , ac Do6lor'Cs , qui virum Dei de viiu, 

& alloquio noverunt ; infuper , & quot j 
quot cius res gefias , & faiptas kdita- 
runc , fapicntlani quodammodo divi- 
nam , $cfuprernum perfe<ftionis apicem 

ifpirantia- Vnde quemadmodum ilk vi. ^ 

,vens exemplo ac monitis fuis plurunos 

.traxit ad quoddam ccekflas vitae genuSjj 

^ ita, & poft obitum* Vide Paulo infra in 
-fcqucntl Atchkpifcopo. Se4fpc<aaiaus 



5S2 CONCILIUM 
fentefttiam huius S.Sedis , ad cuius Su- 
premam Congregationem Rituum fpc- 
<5lat examinare caufas eiufmodi. Porro 
D.IOANNES praediatus vifitavit Dioe- 
cefim, & in pauperes largus fuit, praefer- 
tim propria manu. Aiebat enim pluri- 
mum conferre ad mifericordiam rite 
exercendam , quod Epifeopus non tam 
alienis oculis , quam proprijs indigen- 
tiam miferorum attendat. Evocatus inw 
de a Philipo IV. grato animo exep- 
tus , Ecclefis Zamorenfi Prseful datos 
cft,& in ea decefsit ac fepultus fuit anno 
M.DCXXXI. 

VIII Archiepifeopus fuit D.FRAN- 
CISCVS MANSO DE ZVnIGA, 
nobili profapia , natus apud oppidum 
canasin Eivogia , Dicecefeos Calagur- 
riranx; poftea fodalisin Collegio Maio- 
ri S. Crucis apud Valis-Oletum, &vcfi ( 
pertinus in ea Academia ioris Pontifici| 
profeflbr , ac deinde Confiliarius Rc-. 
glus in Supremo Indiarum Senatu. Phi j 
lippus IV. ann.M.DCXXIX. illum def- 
tinavit Archiepifeopatui Mexicano, vbi 
multa laude digna gefsit. Anno M, 
DCXXXVI . aperiri iqfsit arcam, in qua 
decenter fervabatur venerandum corpus 
gddifslmi fervi Dei QRLGORIJ LOh 


MEXICANUM. 581 
PEZ, eiufque offa numeravic, & invenit 
id huc fpirantia Ccekfteto illam tra- 
grantiam ac ftiavltatem , qua a tempore 
obitus diffadcrent. PoBca rediens m 
Hifpaniam fecum attulit, loco msftima- 
bilis thcfauri , integram eius tibiam , & 
fervabit , vfque ad obitum 10 Ecckna 
Metropolitana Burgenli,ad quam tranl- 
latus foit. Poft eius mortem , qu* con- 
tigit anno circiter M.DCLIL ( 

fui opinione reliaa ob ingentes oivitia| 
quas congcfsic ac retinuit v ^ 
diem extremum) tibiam ipfam, Ieuh*r 
reditate ,feu induftria , Jhabmt D. PE- 
TRVS MANSO DE ZVnlGA,en« 
cx fratre nepos , lacob^s eques ^ mi i 
notifsimus : qui dimidiam illius par^m 
dono dedit Magiftro D. Ambrofio Oo- 
mci de Salazaf , Abbati Regij , & anti- 
\ quifsimi Monafierij S. itMILlANl, m 
' quo ego Benediftins Religioni nomm 
dedi. Abbas ipfe valde eruditus,& Icnp- 
tis fuis in Hifpania notus , yenerandutn 
illud os , quod reconditiori loco Icrmi} 

(ui , veluti inxaimabilem ma^aritam 

fervabat mihi oftendit ann. M.ULLUl. 
Percepi in eo (ita ateftor)odorem illum 
feu fragrantiam, qux nihil mortale , aut 
•caducum fpirate videtur ,fed quipiam 
O04 



GcElefte. Nec dubico facrum illtid pif J 
nus fetvari adhuc in eodem Monafterio; 
vbi fortaffe tandem aliquando eumcul- 
toKiaccipict,quemCatholiciHifpania- 
Reges Philippus ni. &JV.ac Carol. IL 

imnao omnia fere ipforun) regna , & do-, 
«inia , 'quam longe , & late patent ftn- 
ducriiht,& fludent impetrare ab Apofto-i 
Sede caufa Beatificationis illius len-^ 
admodum fufcepta, nondum eft con-. 
j clufa. Spero autem in domino tandem 

illam finiendam , & toti orbi Chrifliano 
bonos Iraefiis allaturam. Quifquis vo- 
luerit cum ingenti vtilitate Ipirituali 
noffe illius res geftas , adeat Scriptores 
"4 paulo ante indicatos. Interea vero no*- 

itirrsus circa res , & qualitatem eiufdem 

' ^REiGORIJ LOPEZ prascipitare iu- 

cliciifm, fed lufpendimus adhuc , & re» 

: iudicio fupremo, atque infaii» r 

bili huius S.Sedis, ad quam folam fpe-i 
^ definire caufas fummi momenti,- 

font qux pertinent ad hominum 
' f^ti<^itatem probandam , feu definien» 

, ■ dam , quod non fit, nec definiri decet^- 

nili pofi exa6lifsifnam caufe totius cog- 
nitionem , prasvio maturo partium exa* 

1 & collatione teftifSToniorum. 

a P.fRANGISCUS yERDm 
- ‘ PQ 


._uwLb 


M-EXtCAKUM. ff 

30, natus Carmonae , non longe ab 

iifpalenfi vrbe. & m 

is Canonici anteceffor , oein ^ 

:or Limcnfis , & 

7bi numeros 'on^e^boniPaftpns cojn 
infisni pietatis opinione implcv^ 
citur. Ecclefiara illam fibi m 
conlugiurn datatn relinquere no u , ^ 

cet PHlLlPPtS IV. plores ipfi Ep^^^- 
patusin Hifpania oftmet: P®'" " 

oculos abens Sacros Canones , P _ , 

tim Sardiccnfes , & tot veterum Ponti, 
ficum decreta, quibus 
(itiones ab vna in aliam fc^^^em , i - 
& translationes , nifi vbi v cilitas 
celsitas publica Ecclefi* aliter fuadet. 
Cum vero hac interveniente , nomm^ 
tus fuiflet ad Metropolim Ivfcxica.iam 
regendam , antequam Bute 
^expedirentur fato 

: oaogefimo.Chrifti vero MDCXXXV 1 . 
& fepukus fuit in eadem Guamanga.U 
Ecclcfia. Nullum condidit teftamentum, 

quia in vita omnia ^ rC- 

rnanus pauperum ac miierabihum n 
rum adCcElum iranfmiferat.Vnde ij ca- 
ter-vatim ad obitum confluentes , ingen- 
ti eiulatu , & copiofis iacrym.is , -eiqe tn, 
jfQliitVcoBUOuiu ipforutn retugio, & 


‘I > 


CONCILIUM' 
torr optimo , parentarunt. ffigWIuS 
Inpra; 

TM?r A D. FELICIANUS 

l?h LA VEGA, Limae (ijuae & vrbs Re- 
gum^Periivis audit ) ortus, ab ipfa pue- 
ritia ingenij praeftantia , & Qudio Sacror 
rum Canonum exceluit , atque odode- 
cim annos natus , & fuggefto Academix 
( quam alteram earuna 
valtifsimarum Regionum Salmaticam 
appdiarc fas fit ) publice docere coepit. 
Emenfo temporis ftatuto curriculo , in 
primaria iuris Pontificij Cathedra eme- 
ritus , a Prorege , & eadem Academia 
exoratus fuit , vt prxle<ftiones in com- 
munem auditorum vtiliratem profeque- 
retur : quod & fecit , ingenti omnium 
plaufu. Limenfi Mecropolitanx Ecclcfix 
per pliires annos Vicarius generalis,tum 
prxterea gubernator fiiir: cumque qua-; 
tuor miilies circa lites, & negotia occur- , 
rcntla Ius dixifle legatur , nunquam con- 
tigit , vc vel vna iplius fententia reVoca- 
retor. Eledus anno MDCXXVIII.Epif- 
copus Popayanus , ad eam Ecclefiam 
quadringentis Inde leucis diftantem fe 
contulit , ac Dicecefim vifitavit , pene- 
trans vfque ad inaccelTa Chichimecorum 
loea , quo nullus praidecelTorupi accefleA 

rat. 


M-SXICAOTM.. 

,„d=n.= ai V't“„S“ 



fumexkanus anno u-f. 

aacaanoMDCXL 

oTtelo asvt SacranCTta tcc.pctet. 

!:taua V. «Cpone.«q^ 

= „pp„tatdstao.h^ 

•t^kario , patcim toc ttuaijs , oc^ _ 

'ublkU acquif"» . 

niUiavntiaruni argentt,.qos ‘ 

brebat. Nlfi cnimconftare 

uae lummam fuifle igregatam , aliunde 


'5S8 GONClLIUSTi' 
fomque nihil turpius appareat 
furnque fufpicionerh a:ternae damnatio 
rfis inEpifcopo exitetapud dh!ncs,quan 
rtiWri praedivk autem cf 

ipfuni detulifle fecum tatitam argcnt 
quantitatem expendendam in aliquoi 
prsclara opera. Poftea- venerabilis D, 
lOANNES DE^iALAFOX (cuius me- 
moria in benediaione €ft)Epifcopus An. 
gelopolitanus ^ Sc NoVse Hifpaniss Prb- 
, ioxta infignem pietatem fuani coiv 
pMs Archieplfcopi prsciidi Acapulco 
Mexkum afportari fecit, & intra Metro- 
policanam Ecclefiam decenti pompa fe- 
pelivic ,plurimaqnie facrificia y &fuffra- 
gla pro illius anima obtulit. Ex ^gidh 
^hijkprdypag.6y.&fiq. < ■ . 

Obfervandum obiter , eundem D; 
lOANNEM DE PALAFGX nomina^ 
tum poftea fuiffe a PHILIPPO IV. viri 
tutum eius praecellentium confeio , ad 
ArcIiIepifc 0 j>at(im vacantem poft obi- 
tum didi Fdiciani. V eriim ilis vti Sa- 
crorum CarfbfmjTi peritifslrnus, & Apofc 
tolico vlts 'genere forma atque exem- 
plar Sacerdotum fadus, coriftanter re- 
cufavit eapi exaltationem, interno Dei 
decreto fancitum erat , vt aliquot annis 
poSca AngelopoH pro tuendjs Ecckfia^ 

ac 


MEXtCANUM. . 

C 'dienitatis fu* iuribus gravifsimas 
.rfca^tiooes pateretur, & 

.rium , licet incruentum , inftar Chry- 
)ftomiv Cui.yita , doArina , zelo falotis 
oimarum ,• eloquenua , & fcnptorun» 
;opia , firoiUimus fuit : itaque , Palaioy, 

iiorecufante i p,ri 

XI Archiprsful D. lOANNES DE 
manozga et zamora, Miuqutr 

n* iu Vifcaia , feu Cantabria veteri iiih 
panorum ortiis, & Mexici edxicatus. In. 
de rediens Salmatics maioribus ftudijs 
operam dedit , & ^od^T” • 
ColleoijD.BARTHOLOMiEO Sacti 
-atitonomaftice Veteris , numeratus . m 
iure Pontificio dodus evafic.Poft vanos 
honorum gradus anno MDCXL-e^dus 
fuit Matrici Confiliarius Supremi fidei 

Senatus, 8C' anno MDCXLII. Pr^-^es 
Re«i* CanceUaria Granatenfis. Vnde 
in Archiepifeopatum 
dus , eb accefsit anno MDGXL\ . S: 
initio liquentis Metropolim ^recitare 

coepit. Cum die 1 3 . Aprilis inviferet 

pidum Malmalco dictam , odava nodis 
hora tam ingens terremotivm aceidst, vt 
omnes tutfium campans per, -longum 
temporis ipatium feiiiei fecundo ^ tew 
i;iodectRC!^ f as 


f9o CILIUM 

* itinere piufqaam feptuaginta diu» rijiffi 
fidelium Sacro Chrifmate confirmafl 
legitur. 

Hucnfque ex i^egidlj Theatro irt epi 
tomen contra<!io. De reliquo autem nc 
queo exactam fequentium omnium At 
chipraefulum notitiam exibere : quonian 
Rom* nemo ad manum mihi eft, a qu< 
illam mutuari pofsim. Ex ijs autem quo: 
audivi, aut novi poftea in ea Ecdefia fe 
diire,6ccHrrunt nonnulli, dq quibus pau 
ca libabo. 

XII D. BUGUEY. 

RO , In GalsEcia ortus , profefsionc 
Theologus , & inter Sodales Collegi 
Maioris S. CRUCIS apud Vallifoktuin 
ad fcripcus per piares annos ( quem me 
fepe vidilTe memini cum puer duodennis 
in ea Vtbe , & Academia Sacri Canoni* 
bus,& luris Prudentis civili operam da- 
rem fub prsftantifsimis Magiftris y pra- 
fertim loanne de Bonilla , & Alphonfb 
Olea, poftea Condliarijs Regijs ) eledus 
fuit Archiepifeopus Mexicanus circa 
annum MDCLIV, ob litigia acerriim 
cum Duce Alburquerquio Prorege Me- 
xicano , redierunt ambo in Hifpaniam 
anno MDCLXl. ad caufam dicendam, 
exportatis inde immodicis opibus , non 



MEXICANUM. 19« 

bfauc minori vttiufque decore. Omnes 
:nim tevum aliquid fufpicamur de Pro- 
•eeibus. & Pr«fulibus , quoties opuen^ 
i admodum redeunt ex regionibus lon- 

je pofitis , ac prsfertim ex novo orbe: 
l communi fere experimento mnotef- 

tit , divitias inde allatas brevi evanefee. 

tc . ac vix vnquam adnepotes perveni- 
re iuxta illud Poetae ; vifum fuit autem De male (i8« 
PHITIPPO IV. Conveniens, vt intra ficis non gau- 
H^paniam fifteret gradum ; acpropte- det ternus ho 
rea illum praefentavic ad Epifcopatum 
Cwthaginenfcm , vbi tandem poft non- 
nullos annos diem obi jt in glorius , vc 
pote de quo nihil magnum aut excellens 

i>ucis de Aicala , Neapolitani Proregi js 
filius , in Religione Auguftiniana profei- 
fiis Theologiam Complutiraultis annis 
e fuagefto tradidit *, non vulgari opimo- 
oc Svitatis morum, & doarm*,ob 
' quas dotes primo ad Epifcopatum Me- 
choacanenfem , ni fallor , in nova Hif- 
pania promotus , deinde vero anno cir- 
citer MDCLXX. translatus fuit ad Ec- 
clcfiamMexicanam. In ea omnes bont 
Paftores numeros expleyilfe dicitur, 
miae tenax » difeipUa^ zelator » vitioru 


'5Pi COHCILIUM 

correAor , profus in pauperes , 
a philargyrix navo , qui in vrbe illo no- 
vo , quali epidernia animorum effc folec. 
Proregis infupcr munus nonnullis annis 
egregie gefsic , abftinens , five fponte 
cedens acnplilsimus redditibus tiofiro- 
rum Regum legi conftitutis. Deponere 
Volens vtramque fareinam, vt liberior,’ 
& exonetatior effet ad mortem alacriter 
fnbeundam , impetravit facultatem 
redeundi in HifpaHiam anno circiter 
MDCLXXXi. vix regreCo , oblatus fuic 
ampHfsiinus Epifeopatus Conchenfis^ 
verum conftanter id onus recufavit , fie 
ex Gaditano portu , quo oppulcrat, abC« 
que vllo fere comitatu , declinata vr-i 
bium frequentia , &c. re<ffa via ac fatis 
longa , (e contulit ad Sanduarium DEU 
PAR^ dictum DEL RISCO , Ordinis 
fui Auguftiniani , non procul ab vrbtf 
Abuieniii Ibidem ab omni rerum cadua 
carum cura liber , abfque vllo, fauftu auc 
apparatu fa mili* , perinde fere ac vnus 
e fratribus , pijs exercitationibus , atque 
orationi, & lilentio reliquum victe dedit, 
ac morte accelerata , non, tamen impro-* 
vifa, circa anuum MDCLXXXV. Spirl-» 
tum Creatori tradidit. Quidquid fere 
pecunia; cxMexico atculcrac iaiubfidium 




^ .t, ^.4 . ■ ■fcl ^ 

jfEXt CANUM- 5 ?f 

i- ‘ ^ pxoendit In ornatum eiuS 

f »W Sfep«'t»s f«ic , ?as"“ 
;*™tora fUm ap«i o»m«s ex,ft.maa. 

vS ArAiepfcofS 

' • ™^Shatois Ecckflani Me«l- 

omnium quxha«e 



rus DE AUUiftix. 

Si«;n GalteU, S.poft 

«kasin pictaK , difoplma 

Ia ac ftodio Utetanlni , togatos m Cola 

tirmatoti Coochjofi a(md Salmat,- 
cJifcm Academiam , ^vbl domi ac en 

Sexemptat motum fe^^boin 
ISiefiaCompoftelanadum 

nicas , ea mUericordia , immo & pro- 
faLnVin pauperes, vt ne qmdem necef- 

tofib ft^amt , Statetdoovftmooa 

X domnm rtditet , dati mtctW. vtfte 
«aaoeribus miferis ad ipfom confluenti. 

rsrWoptttop-toP”'“““« 

o, beneficentis modom • 

Sbotatcconomom, qoiex teddi i- 

bus Ecclefufticis ipflos tefewareoy^^^ 

CAROLUMU. pt;.- 


vl-' 



«am Mexicanam, cui modo prseft. Ver,- 

acT'^ morum innocientjs, 

ac pietatis , & ^eli dircipUns Ecclcfiafit 

;»=n%;ztef^s 

noa ’ f ^ bonus Paftoc^ 



. ^ iminortaics 

Ceo gratias agere debemus, quod adeo 
calanTitofis temporibus, & in miferrirao 
aliquiTerum ftatu. Catholici Reges tau» 
in Hifpania, quam apud novum Orbem, 
defignaverint femper , & nunc fpetiarim 
iros prxftantifsimos vita , & doarina* 

omniumque virtutum nitore , ad Ecclw 
fias regendas.Poirem quam multos nunc 
viventes nominate abfque adulationis 
pcrmulo. Sed abftineo 5 tum quia.id no» 
fpeaat ad hums aperis argumentom,tuia. 
prscipue^ ad fervandum illud ecelcfte- 
monitum ; Eauda poli mortem* 

magnifica poft confum- 
mationem. . " , . 


yV - 




SCENIC 

ya 

pusMextai^s^^^^ M.xi- 

qao nos 1» 

S;' ■ Knepo* D. 


Isranataro, EpifcopasUua- 

laudc geftas, e\e , ,r^(-r 

temaleofis.a««o>f 5, aliarum 

^jt amfteritatis i le fe^vaverac in- 

vMutum tenmem , retUiuit in 

craRcUgionem , ieiunium ilU 

E^ifcop^- ^ Unh feuftage.a- 

frcqaeosfoit . ^.^5 faflillia vide- 

tiooes ontiiue inftiwtum. 

Reformavit Cler«m , ^^jejcuit. 

ta,8cUabit»jotn^^« p J Et- 


Ergapacfperes^vaH 

fercim boncftioresi» < j^obro^, 

hoftiaHm merjdiGar^Jpteflras gravi ^ 

te , pr^tat-6§ m PHILIPPiIm li;4 

va.de digTOs aui^ benen>eritas. Ve«B»- 

S flc wS 

P -.1 Epifcppus fibi noipinerfuceefe 

Vmrvnf Pr*ful adno 
rJ, Iulio prope, ereini^. 
tonum Deiparas de los RfiMEDlOSb 
a Ic fundarum «grotans. v legulo ckJ 
cumfufo imilcicudine Indortim lamen^ 
ta u.n pijfsKTn Paftoris obituni , de- 

NA BE MEDN 

INA RfNCON, CUIUS virtutes, & Dr2-> 

vlTofir"* ‘®"§® ampliera;, qwmr 

ci?nor??f fatis indiv.. 

cari pofsmn Sufficiat dicere &iJTe patria: 

Di«acp^l^ r'” Awguftiuianum, 

Piraee infigneni , ado obfervanclar re- 

g«'ans , & difciplin* Ecckfiaftics praeft 

»ut e<t« ReUjioacia , q w SJ reSa!! 

SfiS 



“'A\f{ppO U. oblar, 

eJfiaafiaoenCem » diceres 

nj». anoo ^ c^perbiam eorum , 

^^^tura‘ vtpote^M^ 

iftaimm fi f.£ , nifi vnm bo^ 
tatneti^tii Yerfabat qQoq“?‘ 

fhinis curam q g„orij ^Sago«- 


accedoit. Hm ^ulit m 

innumeros Commifeis., 

^Ifallvkareaaaberrames 

Subditosquofqueavi^^^, ^ 

focrima \\ g.pp\lcijs gravibus, 

increpaijooftos.q KJ hoC 

^ falutis '"X ne quis Oen 

Concilio cauium ,gc quidam 

lamveftibusfericis ^1, 

Canonicus valde ‘^‘V,. ^i coram ora^ 

„,kt«ev , 84 

»ibus ipCom ‘^/coegit. V cinam 

aliud ^odo fe ira gererent. 


5-ane Canonici Ma|^ „h.1« 





-^CONCIEIUSI’ 

n&^ ’q,V ^ ''^‘^^fenimlura caloTatr^ 
J^io. Qir non , & alij quilibet Eccle- 

^toEolfl'"'^ «eqaancar ? Pf*d}<ftui 
^rro % fcopus , Omni virtutum fpleh* 
^re refolgcns , parcus fibi, largus i« 
®, .’ irt pauperes , pWer 

tlm m miferabiles kdos , ^cuos 

iZn ’ confolabaturquc 

immortali nomine fibi comparato diem' 
•bi;c anno MDLXXXVlli: & fepuiZ 
fiiicinfiiaEccIefiaCathedrali. ^ 

! IV Subferibit D.DIDAGUS EDif- 
copiisTIaxcalenfls, de quo nullaSi 
Forfiis notitia peculiaris ^ 

ijONTAL Vf? CORIUS DB 

tfok* Caucac in Dioecefi Se-i 

lirt ’ •? 'n Coft^ 

wn i obfervannfomo S. Stephani Sali 
matic* inftitutum S.Dominici profefliis- 

poft triginta exados intra RelieioneiJ 
atinos eledus fuit Epifeopus Yncataneri- 

fisannoMDLXXX. Quinquenniopoft 

MJsad Ecdefiam Ciuquenfcm in Peru- 
Via mea celebravit Synodum, plorat 
Sfue decrevit vtilia j prxfertim circa adi 

awmflratwncoj S^craroentorHi», & con^ 


bcnta-u^-iKl 

aguirr^* 


coronM^rnobu-e 


opus. 






/